(1)

Tá an tAontas fothaithe ar an meas ar dhínit an duine, ar an tsaoirse, ar an daonlathas, ar an gcomhionannas, ar an smacht reachta agus ar an meas ar chearta an duine mar a chumhdaítear i gCairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh. Na bunluachanna sin a spreag cruthú an Aontais féin, chomh maith le huilíocht agus dodhealaitheacht chearta an duine, agus meas ar phrionsabail Chairt na Náisiún Aontaithe agus an dlí idirnáisiúnta, ba cheart dóibh gníomhaíocht an Aontais ar an ardán idirnáisiúnta a threorú. Áirítear ar ghníomhaíocht den sórt sin forbairt inbhuanaithe eacnamaíoch, shóisialta agus chomhshaoil na dtíortha i mbéal forbartha a chothú.

(1)

Tá an tAontas fothaithe ar an meas ar dhínit an duine, ar an tsaoirse, ar an daonlathas, ar an gcomhionannas, ar an smacht reachta agus ar an meas ar chearta an duine mar a chumhdaítear i gCairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh agus in Airteagal 2 den Chonradh ar an Aontas Eorpach . Na bunluachanna sin a spreag cruthú an Aontais féin, chomh maith le huilíocht agus dodhealaitheacht chearta an duine agus an chomhshaoil , agus meas ar phrionsabail Chairt na Náisiún Aontaithe agus an dlí idirnáisiúnta, ba cheart dóibh gníomhaíocht an Aontais ar an ardán idirnáisiúnta a threorú. Áirítear ar ghníomhaíocht den sórt sin forbairt inbhuanaithe eacnamaíoch, shóisialta agus chomhshaoil na dtíortha i mbéal forbartha a chothú.

(2)

Ar thosaíochtaí an Aontais tá ardleibhéal cosanta agus feabhas a chur ar cháilíocht an chomhshaoil agus bunluachanna na hEorpa a chur chun cinn, mar a leagtar amach sa Teachtaireacht ón gCoimisiún maidir le Comhaontú Glas don Eoraip (74). Chun na cuspóirí sin a bhaint amach, tá gá ní hamháin le rannpháirtíocht na n-údarás poiblí ach le rannpháirtíocht gníomhaithe príobháideacha freisin, go háirithe cuideachtaí.

(2)

Ar thosaíochtaí an Aontais tá ardleibhéal cosanta agus feabhas a chur ar cháilíocht an chomhshaoil agus bunluachanna na hEorpa a chur chun cinn, mar a leagtar amach sa Teachtaireacht ón gCoimisiún maidir le Comhaontú Glas don Eoraip (74). Chun na cuspóirí sin a bhaint amach, tá gá ní hamháin le rannpháirtíocht na n-údarás poiblí ach le rannpháirtíocht gníomhaithe príobháideacha freisin, go háirithe cuideachtaí. Luaitear in Airteagal 191 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE) go rannchuideoidh beartas an Aontais maidir leis an gcomhshaol le cáilíocht an chomhshaoil a chaomhnú, a chosaint agus a fheabhsú, le sláinte an duine a chosaint, le húsáid stuama agus réasúnach acmhainní nádúrtha agus le bearta a chur chun cinn ar an leibhéal idirnáisiúnta chun déileáil le fadhbanna comhshaoil réigiúnacha nó domhanda, agus go háirithe leis an athrú aeráide a chomhrac.

(3)

Ina Theachtaireacht maidir le hEoraip Láidir Shóisialta don Aistriú Cóir (75), gheall an Coimisiún geilleagar sóisialta margaidh na hEorpa a uasghrádú chun aistriú cóir i dtreo na hinbhuanaitheachta a bhaint amach. Rannchuideoidh an Treoir seo freisin le Colún Eorpach na gCeart Sóisialta, lena gcuirtear chun cinn cearta lena n-áirithítear dálaí oibre cothroma. Is cuid í de bheartais agus de straitéisí an Aontais a bhaineann le hobair chuibhiúil a chur chun cinn ar fud an domhain, lena n-áirítear i slabhraí luacha domhanda, dá dtagraítear sa Teachtaireacht ón gCoimisiún maidir le hobair chuibhiúil ar fud an domhain (76).

(3)

Ina Theachtaireacht maidir le hEoraip Láidir Shóisialta don Aistriú Cóir (75), gheall an Coimisiún geilleagar sóisialta margaidh na hEorpa a uasghrádú chun aistriú cóir i dtreo na hinbhuanaitheachta a bhaint amach , agus á áirithiú nach bhfágfaí aon duine ar lár . Rannchuideoidh an Treoir seo freisin le Colún Eorpach na gCeart Sóisialta, lena gcuirtear chun cinn cearta lena n-áirithítear dálaí oibre cothroma. Ina theannta sin, cuirfidh sí le hinfheictheacht an Cholúin, agus le úinéireacht de, i measc cuideachtaí, a bhfuil a rannpháirtíocht riachtanach chun an Colún a chur chun feidhme go héifeachtach. Is cuid í de bheartais agus de straitéisí an Aontais a bhaineann le hobair chóir chuibhiúil a chur chun cinn ar fud an domhain, lena n-áirítear i slabhraí luacha domhanda, dá dtagraítear sa Teachtaireacht ón gCoimisiún maidir le hobair chuibhiúil ar fud an domhain (76).

(4)

Tá iompraíocht chuideachtaí i ngach earnáil den gheilleagar ríthábhachtach chun go n-éireofar cuspóirí inbhuanaitheachta an Aontais a bhaint amach toisc go mbraitheann cuideachtaí de chuid an Aontais , go háirithe cuideachtaí móra, ar shlabhraí luacha domhanda. Is chun leasa cuideachtaí freisin é cearta an duine agus an comhshaol a chosaint, go háirithe ós rud é go bhfuil méadú ag teacht ar imní tomhaltóirí agus infheisteoirí maidir leis na hábhair sin. Is ann do roinnt tionscnamh cheana féin ar leibhéal an Aontais  (77) agus ar an leibhéal náisiúnta  (78) , tionscnaimh lena gcothaítear fiontair a thacaíonn le claochlú atá dírithe ar luach.

(4)

Tá iompraíocht cuideachtaí i ngach earnáil den gheilleagar ríthábhachtach do bhaint amach chuspóirí inbhuanaitheachta an Aontais toisc go mbraitheann a lán cuideachtaí de chuid an Aontais ar shlabhraí luacha domhanda. Is chun leasa cuideachtaí freisin é cearta an duine agus an comhshaol a chosaint, go háirithe ós rud é go bhfuil méadú ag teacht ar imní tomhaltóirí agus infheisteoirí maidir leis na hábhair sin. Is ann do roinnt tionscnamh cheana féin lena gcothaítear fiontair a thacaíonn le claochlú atá dírithe ar luach ar leibhéal an Aontais  (77) agus ar an leibhéal náisiúnta  (78) , lena n-áirítear reachtaíocht cheangailteach i roinnt Ballstát amhail an Fhrainc agus an Ghearmáin, as a n-eascraíonn an gá atá le cothrom iomaíochta do chuideachtaí chun ilroinnt a sheachaint agus chun deimhneacht dhlíthiúil a sholáthar do ghnólachtaí atá ag feidhmiú sa mhargadh aonair . Thairis sin, tá sé ríthábhachtach creat Eorpach a bhunú le haghaidh cur chuige freagrach agus inbhuanaithe i leith slabhraí luacha domhanda, i bhfianaise a thábhachtaí atá cuideachtaí mar cholún i gcruthú sochaí agus geilleagair inbhuanaithe.

(5)

Sonraítear leis na caighdeáin idirnáisiúnta atá ann cheana maidir le hiompar freagrach gnó gur cheart do chuideachtaí cearta an duine a chosaint agus leagtar amach iontu an chaoi ar cheart dóibh aghaidh a thabhairt ar chosaint an chomhshaoil ina gcuid oibríochtaí agus slabhraí luacha. Aithnítear le Prionsabail Threoracha na Náisiún Aontaithe maidir le Gnó agus Cearta an Duine  (79) freagracht cuideachtaí dícheall cuí a fheidhmiú maidir le cearta an duine trí dhrochthionchair a n-oibríochtaí ar chearta an duine a shainaithint, a chosc agus a mhaolú agus tríd an gcaoi a dtugann siad aghaidh ar na tionchair sin a chur san áireamh. Luaitear sna Prionsabail Threoracha sin gur cheart do ghnólachtaí sárú ar chearta an duine a sheachaint agus gur cheart dóibh aghaidh a thabhairt ar dhrochthionchair ar chearta an duine arbh iadsan ba chúis leo, ar rannchuidigh siad leo nó a bhfuil baint acu leo trína gcuid oibríochtaí féin, trína bhfochuideachtaí agus trína gcaidrimh ghnó dhíreacha agus indíreacha.

(5)

Sonraítear leis na caighdeáin idirnáisiúnta sheanbhunaithe atá ann cheana maidir le hiompar freagrach gnó amhail Prionsabail Threoracha na Náisiún Aontaithe maidir le Gnó agus Cearta an Duine  (79) agus Treoirlínte ECFE d’Fhiontair Ilnáisiúnta  (79a) mar a shoiléirítear i dTreoir ECFE um Dhícheall Cuí maidir le hIompar Freagrach Gnó  (79b) gur cheart do chuideachtaí cearta an duine a chosaint agus an chaoi ar cheart dóibh meas a bheith acu ar agus aghaidh a thabhairt ar chosaint an chomhshaoil ina gcuid oibríochtaí agus ina slabhraí luacha a leagan amach . Aithnítear le Prionsabail Threoracha na Náisiún Aontaithe maidir le Gnó agus Cearta an Duine freagracht cuideachtaí dícheall cuí a fheidhmiú maidir le cearta an duine trí iarmhairtí dochracha a n-oibríochtaí ar chearta an duine a shainaithint, a chosc agus a mhaolú agus tríd an gcaoi a dtugann siad aghaidh ar na hiarmhairtí sin a chur san áireamh. Luaitear sna Prionsabail Threoracha sin gur cheart do ghnólachtaí sárú ar chearta an duine a sheachaint agus gur cheart dóibh aghaidh a thabhairt ar iarmhairtí dochracha ar chearta an duine arbh iadsan ba chúis leo, ar rannchuidigh siad leo nó a bhfuil baint acu leo trína gcuid oibríochtaí féin, trína bhfochuideachtaí agus trína gcaidrimh ghnó dhíreacha agus indíreacha.

(6)

Rinneadh coincheap an díchill chuí maidir le cearta an duine a shonrú agus a fhorbairt tuilleadh sna Treoirlínte ECFE d’Fhiontair Ilnáisiúnta  (80) lenar leathnaíodh cur i bhfeidhm an díchill chuí chun ábhair chomhshaoil agus rialachais a chumhdach. Is creataí a aithnítear go hidirnáisiúnta iad Treoir ECFE maidir le hIompar Freagrach Gnó agus treoir earnála  (81), creataí ina leagtar amach céimeanna praiticiúla maidir le dícheall cuí chun cuidiú le cuideachtaí tionchair iarbhír agus fhéideartha ina n-oibríochtaí, ina slabhraí luacha agus ina gcaidrimh ghnó eile a shainaithint, a chosc agus a mhaolú agus an chaoi a dtugann siad aghaidh orthu a chur san áireamh. Tá coincheap an díchill chuí leabaithe freisin i moltaí Dhearbhú Trípháirteach Prionsabal na hEagraíochta Idirnáisiúnta Saothair (EIS) maidir le Fiontair Ilnáisiúnta agus Beartas Sóisialta (82).

(6)

Rinneadh coincheap an díchill chuí maidir le cearta an duine a shonrú agus a fhorbairt tuilleadh i dTreoirlínte ECFE d’Fhiontair Ilnáisiúnta lenar leathnaíodh cur i bhfeidhm an díchill chuí chun ábhair chomhshaoil agus rialachais a chumhdach. Is creataí a aithnítear go hidirnáisiúnta iad Treoir ECFE maidir le hIompar Freagrach Gnó agus treoir earnála , creataí ina leagtar amach céimeanna praiticiúla maidir le dícheall cuí chun cuidiú le cuideachtaí iarmhairtí iarbhír agus féideartha ina n-oibríochtaí, ina slabhraí luacha agus ina gcaidrimh ghnó eile a shainaithint, a chosc agus a mhaolú agus an chaoi a dtugann siad aghaidh orthu a chur san áireamh. Tá ról tábhachtach ag Pointí Teagmhála Náisiúnta (NCPanna) arna gcruthú ag tíortha a chloíonn le Treoirlínte ECFE d’Fhiontair Ilnáisiúnta maidir le dícheall cuí cuideachtaí a chur chun cinn trína róil i gcur chun cinn na dTreoirlínte agus i bhfeidhmiú mar shásraí casaoide neamhbhreithiúnacha. Tá coincheap an díchill chuí leabaithe freisin i moltaí Dhearbhú Trípháirteach Prionsabal na hEagraíochta Idirnáisiúnta Saothair (EIS) maidir le Fiontair Ilnáisiúnta agus Beartas Sóisialta (82).

(6a)

Ba cheart do gach cuideachta cearta an duine a urramú, mar a chumhdaítear sna coinbhinsiúin agus sna hionstraimí idirnáisiúnta a liostaítear san Iarscríbhinn, Cuid I, Roinn 2, agus ba cheart ceangal a bheith orthu siúd faoi raon feidhme na Treorach seo dícheall cuí a dhéanamh agus ba cheart dóibh bearta iomchuí a dhéanamh chun iarmhairtí dochracha ar chearta an duine feadh a slabhra luacha a shainaithint agus aghaidh a thabhairt orthu. Féadfaidh méid agus cineál an díchill chuí a bheith éagsúil de réir mhéid, earnáil, chomhthéacs oibriúcháin, agus phróifíl riosca na cuideachta.

(7)

Áirítear ar Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe (83), a ghlac Ballstáit uile na Náisiún Aontaithe in 2015, na cuspóirí go gcuirfí chun cinn fás eacnamaíoch marthanach, cuimsitheach agus inbhuanaithe. Tá an cuspóir leagtha amach ag an Aontas dó féin Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe a bhaint amach. Rannchuidíonn an earnáil phríobháideach leis na haidhmeanna sin.

(7)

Áirítear ar Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe (83), a ghlac Ballstáit uile na Náisiún Aontaithe in 2015, na cuspóirí go gcuirfí chun cinn fás eacnamaíoch marthanach, cuimsitheach agus inbhuanaithe. Tá an cuspóir leagtha amach ag an Aontas dó féin Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe a bhaint amach. Rannchuidíonn an earnáil phríobháideach leis na haidhmeanna sin. Maidir leis an staid gheopholaitiúil atá ann faoi láthair, ar staid í a eascraíonn as ionsaí na Rúise san Úcráin, as an ngéarchéim fuinnimh, as iarmhairtí leanúnacha COVID-19 agus as iarrachtaí chun slándáil an tslabhra agraibhia a choinneáil agus a neartú, d’fhéadfadh an earnáil phríobháideach cabhrú le fás eacnamaíoch marthanach, cuimsitheach agus inbhuanaithe a chur chun cinn, agus cruthú míchothromaíochtaí ar an margadh inmheánach á sheachaint ag an am céanna.

(8)

Sna comhaontuithe idirnáisiúnta faoi Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide, a bhfuil an tAontas agus na Ballstáit ina bpáirtithe iontu, amhail Comhaontú Pháras (84) agus an Comhaontú Glaschú maidir leis an Aeráid (85) a comhaontaíodh le déanaí, leagtar amach bealaí beachta chun aghaidh a thabhairt ar an athrú aeráide agus an téamh domhanda a choinneáil laistigh de 1,5  oC. Chomh maith le gníomhaíochtaí sonracha a bhfuiltear ag súil leo ó na Páirtithe sínitheacha go léir, meastar go bhfuil ról lárnach ag an earnáil phríobháideach, go háirithe a straitéisí infheistíochta, chun na cuspóirí sin a bhaint amach.

(8)

Sna comhaontuithe idirnáisiúnta faoi Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide, a bhfuil an tAontas agus na Ballstáit ina bpáirtithe iontu, amhail Comhaontú Pháras (84) agus an Comhaontú Glaschú maidir leis an Aeráid (85) a comhaontaíodh le déanaí, leagtar amach bealaí beachta chun aghaidh a thabhairt ar an athrú aeráide agus an téamh domhanda a choinneáil laistigh de 1,5  oC. Chomh maith le gníomhaíochtaí sonracha a bhfuiltear ag súil leo ó na Páirtithe sínitheacha go léir, meastar freisin go bhfuil ról lárnach ag an earnáil phríobháideach, go háirithe a straitéisí infheistíochta, chun na cuspóirí sin a bhaint amach. Cé nach bhfuil ach 100 cuideachta freagrach as níos mó ná 70 % d’astaíochtaí gás ceaptha teasa an domhain ó 1988 i leith, tá neamhréir bhunúsach ann idir gealltanais chorparáideacha aeráide agus a n-infheistíochtaí iarbhír chun an t-athrú aeráide a chomhrac. Dá bhrí sin, is uirlis thábhachtach reachtach í an Treoir seo chun aon mhaíomh míthreorach maidir le haeráidneodracht a sheachaint agus chun deireadh a chur leis an méadú ar snas glas agus ar bhreoslaí iontaise ar fud an domhain chun cuspóirí aeráide idirnáisiúnta agus Eorpacha a bhaint amach, ar cuspóirí iad a mholtar freisin sna tuarascálacha eolaíocha is déanaí  (85a) .

(9)

Sa Dlí Aeráide Eorpach (86), thug an tAontas gealltanas dlíthiúil freisin go mbeadh sé aeráidneodrach faoi 2050 agus go laghdódh sé astaíochtaí 55 % ar a laghad faoi 2030. Chun an dá ghealltanas sin a chomhlíonadh, beidh gá an chaoi a dtáirgeann agus a sholáthraíonn cuideachtaí a athrú. I bPlean um Sprioc Aeráide 2030 an Choimisiúin (87), leagtar amach céimeanna éagsúla laghduithe ar astaíochtaí a éilítear ar earnálacha eacnamaíocha éagsúla, cé go gcaithfear laghduithe suntasacha a dhéanamh i ngach earnáil i ngach cás chun go bhféadfadh an tAontas a chuspóirí aeráide a bhaint amach. Cuirtear i dtábhacht sa Phlean freisin ‘go mbeidh ar úinéirí agus bainisteoirí cuideachtaí tosaíocht a thabhairt do chuspóirí inbhuanaitheachta ina ngníomhaíochtaí agus ina straitéisí, de thoradh athruithe ar rialacha agus cleachtais rialachais, lena n-áirítear maidir le maoiniú inbhuanaithe.’ I dTeachtaireacht 2019 ar an gComhaontú Glas don Eoraip (88) leagtar amach gur ceart gníomhaíochtaí agus beartais uile an Aontais a bheith ar aon dul le chéile chun cuidiú leis an Aontas aistriú rathúil cóir chuig todhchaí inbhuanaithe a bhaint amach. Leagtar amach ann freisin gur cheart an inbhuanaitheacht a neadú tuilleadh sa chreat rialachais chorparáidigh.

(9)

Sa Dlí Aeráide Eorpach (86), thug an tAontas gealltanas dlíthiúil freisin go mbeadh sé aeráidneodrach faoi 2050 agus go laghdódh sé astaíochtaí 55 % ar a laghad faoi 2030. Chun an dá ghealltanas sin a chomhlíonadh, beidh gá an chaoi a dtáirgeann agus a soláthraíonn cuideachtaí a athrú. I bPlean um Sprioc Aeráide 2030 an Choimisiúin (87), leagtar amach céimeanna éagsúla laghduithe ar astaíochtaí a éilítear ar earnálacha eacnamaíocha éagsúla, cé go gcaithfear laghduithe suntasacha a dhéanamh i ngach earnáil i ngach cás chun go bhféadfadh an tAontas a chuspóirí aeráide a bhaint amach. Cuirtear i dtábhacht sa Phlean freisin ‘go mbeidh ar úinéirí agus bainisteoirí cuideachtaí tosaíocht a thabhairt do chuspóirí inbhuanaitheachta ina ngníomhaíochtaí agus ina straitéisí, de thoradh athruithe ar rialacha agus cleachtais rialachais chorparáidigh , lena n-áirítear maidir le maoiniú inbhuanaithe.’ Is é is aidhm le Clár Ginearálta Gníomhaíochta an Aontais don Chomhshaol go dtí 2030  (87a) (‘an 8ú CGC’), arb é an creat do ghníomhaíocht an Aontais i réimse an chomhshaoil agus na haeráide, dlús a chur leis an aistriú glas chuig geilleagar ciorclach atá aeráidneodrach, inbhuanaithe, neamhthocsaineach, tíosach ar acmhainní, bunaithe ar fhuinneamh in-athnuaite, athléimneach agus iomaíoch ar bhealach cóir, cothrom agus cuimsitheach agus staid an chomhshaoil a chosaint, a athbhunú agus a fheabhsú trí, inter alia, cailliúint na bithéagsúlachta a stopadh agus a aisiompú. I dTeachtaireacht 2019 ar an gComhaontú Glas don Eoraip (88), leagtar amach gur ceart go mbeadh gníomhaíochtaí agus beartais uile an Aontais ar aon dul le chéile chun cuidiú leis an Aontas aistriú rathúil cóir chuig todhchaí inbhuanaithe nach bhfágfar aon duine ar lár inti a bhaint amach. Leagtar amach ann freisin gur cheart an inbhuanaitheacht a neadú tuilleadh sa chreat rialachais chorparáidigh.

(11)

Sa Phlean Gníomhaíochta maidir leis an nGeilleagar Ciorclach (91), sa Straitéis Bhithéagsúlachta (92), sa Straitéis Ón bhFeirm go dtí an Forc (93) agus sa Straitéis Ceimiceán (94) agus in Updating the 2020 New Industrial Strategy: Building a stronger Single Market for Europe’s recovery [Straitéis Tionsclaíochta Nua 2020 a Thabhairt Cothrom le Dáta: Margadh Aonair níos láidre a Thógáil le haghaidh théarnamh na hEorpa] (95), in Industry 5.0 [Earnáil na Tionsclaíochta 5.0] (96) agus i bPlean Gníomhaíochta Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta (97) agus in Athbhreithniú ar an mBeartas Trádála 2021  (98), liostaítear tionscnamh maidir le rialachas corparáideach inbhuanaithe i measc a ngnéithe.

(11)

Sa Phlean Gníomhaíochta maidir leis an nGeilleagar Ciorclach (91), sa Straitéis Bhithéagsúlachta (92), sa Straitéis Ón bhFeirm go dtí an Forc (93) agus sa Straitéis Ceimiceán (94) , sa Straitéis Chógaisíochta, i bPlean Gníomhaíochta 2021 AE um Uisce, Aer agus Ithir Saor ó Thruailliú agus in Updating the 2020 New Industrial Strategy: Building a stronger Single Market for Europe’s recovery [Straitéis Tionsclaíochta Nua 2020 a thabhairt cothrom le dáta: Margadh aonair níos láidre a thógáil le haghaidh théarnamh na hEorpa] (95), in Industry 5.0 [Earnáil na Tionsclaíochta 5.0] (96) agus i bPlean Gníomhaíochta Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta (97) agus san Athbhreithniú ar an mBeartas Trádála 2021  (98), liostaítear tionscnamh maidir le rialachas corparáideach inbhuanaithe i measc a ngnéithe. Dá bhrí sin, ba cheart do cheanglais díchill chuí faoin Treoir seo rannchuidiú leis an mbithéagsúlacht a chaomhnú agus a athbhunú agus trí staid an chomhshaoil a fheabhsú, go háirithe an t-aer, an t-uisce agus an ithir. Ba cheart dóibh rannchuidiú freisin le dlús a chur leis an aistriú chuig geilleagar ciorclach neamhthocsaineach. Ba cheart do cheanglais díchill chuí faoin Treoir seo rannchuidiú freisin le cuspóirí an Phlean Gníomhaíochta Saor ó Thruailliú a mhéid a bhaineann le comhshaol saor ó thocsainí a chruthú agus sláinte agus folláine daoine, ainmhithe agus éiceachóras a chosaint ar rioscaí a bhaineann leis an gcomhshaol agus ar iarmhairtí diúltacha.

(12)

Tá an Treoir seo comhleanúnach le Plean Gníomhaíochta an Aontais maidir le Cearta an Duine agus leis an Daonlathas 2020-2024 (99). Sainmhínítear sa Phlean Gníomhaíochta sin gur tosaíocht é rannpháirtíocht an Aontais a neartú chun cur chun feidhme domhanda Phrionsabail Threoracha na Náisiún Aontaithe maidir le Gnó agus Cearta an Duine agus treoirlínte idirnáisiúnta ábhartha eile amhail Treoirlínte ECFE d’Fhiontair Ilnáisiúnta a chur chun cinn, lena n-áirítear trí chaighdeáin ábhartha an díchill chuí a chur chun cinn.

(12)

Tá an Treoir seo comhleanúnach le Plean Gníomhaíochta AE maidir le Cearta an Duine agus leis an Daonlathas 2020-2024 (99). Sainmhínítear sa Phlean Gníomhaíochta sin gur tosaíocht í rannpháirtíocht an Aontais a neartú chun cur chun feidhme domhanda Phrionsabail Threoracha na Náisiún Aontaithe maidir le Gnó agus Cearta an Duine agus Treoirlínte ECFE d’Fhiontair Ilnáisiúnta mar a shoiléirítear i dTreoir ECFE um Dhícheall Cuí maidir le hIompar Freagrach Gnó mar na treoirlínte ábhartha a chur chun cinn, lena n-áirítear trí chaighdeáin ábhartha díchill chuí a chur chun cinn.

(13)

Sa rún uaithi an 10 Márta 2021, iarrann Parlaimint na hEorpa ar an gCoimisiún rialacha an Aontais a mholadh le haghaidh oibleagáid chuimsitheach maidir le dícheall cuí corparáideach  (100). Sna Conclúidí ón gComhairle maidir le Cearta an Duine agus Obair Chuibhiúil i Slabhraí Soláthair Domhanda, conclúidí a eisíodh an 1 Nollaig 2020, iarradh ar an gCoimisiún togra a chur síos le haghaidh creat dlíthiúil de chuid an Aontais maidir le rialachas corparáideach inbhuanaithe, lena n-áirítear oibleagáidí trasearnálacha maidir le dícheall cuí corparáideach feadh na slabhraí soláthair domhanda (101). Ina tuarascáil féintionscnaimh a glacadh an 2 Nollaig 2020 maidir le rialachas corparáideach inbhuanaithe, iarrann Parlaimint na hEorpa freisin go ndéanfaí dualgais stiúrthóirí a shoiléiriú. Sa Dearbhú Comhpháirteach uathu maidir le Tosaíochtaí Reachtacha an Aontais do 2022 (102), tá gealltanas tugtha ag Parlaimint na hEorpa, ag Comhairle an Aontais Eorpaigh agus ag an gCoimisiún geilleagar a fhóireann do dhaoine a bhaint amach, agus an creat rialála maidir le rialachas corparáideach inbhuanaithe a fheabhsú.

(13)

I rún an 10 Márta 2021 uaithi , d’iarr Parlaimint na hEorpa ar an gCoimisiún rialacha de chuid an Aontais a mholadh le haghaidh oibleagáidí cuimsitheacha maidir le dícheall cuí corparáideach, a mbeidh iarmhairtí uirthi nó air lena n-áirítear dliteanas sibhialta do na cuideachtaí sin is cúis le díobháil nó a rannchuidíonn le díobháil trí mhainneachtain dícheall cuí a dhéanamh  (100). Sna Conclúidí ón gComhairle maidir le Cearta an Duine agus Obair Chuibhiúil i Slabhraí Soláthair Domhanda, conclúidí a eisíodh an 1 Nollaig 2020, iarradh ar an gCoimisiún togra a chur síos le haghaidh creat dlíthiúil de chuid an Aontais maidir le rialachas corparáideach inbhuanaithe, lena n-áirítear oibleagáidí trasearnálacha maidir le dícheall cuí corparáideach feadh na slabhraí soláthair domhanda (101). Ina tuarascáil féintionscnaimh a glacadh an 2 Nollaig 2020 maidir le rialachas corparáideach inbhuanaithe, iarrann Parlaimint na hEorpa freisin go ndéanfaí dualgais stiúrthóirí a shoiléiriú. Sa Dearbhú Comhpháirteach uathu maidir le Tosaíochtaí Reachtacha an Aontais do 2022 (102), tá gealltanas tugtha ag Parlaimint na hEorpa, ag Comhairle an Aontais Eorpaigh agus ag an gCoimisiún geilleagar a fhóireann do dhaoine a bhaint amach, agus an creat rialála maidir le rialachas corparáideach inbhuanaithe a fheabhsú.

(14)

Is é is aidhm don Treoir seo a áirithiú go rannchuideoidh cuideachtaí atá gníomhach sa mhargadh inmheánach le forbairt inbhuanaithe agus le haistriú inbhuanaitheachta na ngeilleagar agus na sochaithe trí dhrochthionchair fhéideartha nó iarbhír ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a shainaithint, a chosc agus a mhaolú, a thabhairt chun deiridh agus a íoslaghdú, ar drochthionchair iad a bhfuil baint acu le hoibríochtaí na gcuideachtaí féin, lena bhfochuideachtaí agus lena slabhraí luacha.

(14)

Is é is aidhm don Treoir seo a áirithiú go rannchuideoidh cuideachtaí atá gníomhach sa mhargadh inmheánach le forbairt inbhuanaithe agus le haistriú inbhuanaitheachta na ngeilleagar agus na sochaithe trí chearta an duine agus an comhshaol a urramú, trí iarmhairtí dochracha féideartha nó iarbhír ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a shainaithint, a chosc agus a mhaolú, a thabhairt chun deiridh , a fheabhsú agus a íoslaghdú, agus i gcás inar gá, tosaíocht a thabhairt dóibh, ar iarmhairtí dochracha iad a bhfuil baint acu le hoibríochtaí na gcuideachtaí féin, lena bhfochuideachtaí agus lena slabhraí luacha , agus lena áirithiú go mbeidh rochtain ar cheartas agus ar leigheasanna dlí ag iad siúd a ndéanann mainneachtain an dualgas sin a urramú difear dóibh . Ba cheart go mbeadh an Treoir seo gan dochar don fhreagracht atá ar na Ballstáit cearta an duine agus an comhshaol a urramú agus an dualgas atá orthu cearta an duine agus an comhshaol a chosaint faoin dlí idirnáisiúnta.

(15)

Ba cheart do chuideachtaí bearta iomchuí a dhéanamh chun bearta díchill chuí a chur ar bun agus a dhéanamh, maidir lena n-oibríochtaí féin agus a bhfochuideachtaí, chomh maith lena gcaidrimh ghnó dhíreacha agus indíreacha sheanbhunaithe ar fud a slabhraí luacha i gcomhréir le forálacha na Treorach seo. Níor cheart go gcuirfeadh an treoir seo de cheangal ar chuideachtaí a ráthú, i ngach uile chás, nach dtarlóidh drochthionchair riamh nó go gcuirfear stop leo. Mar shampla, i dtaca le caidrimh ghnó i gcás ina n-eascraíonn an drochthionchar as idirghabháil Stáit, d’fhéadfadh sé nach mbeadh an chuideachta in ann na torthaí sin a bhaint amach. Dá bhrí sin, ba cheart gur ‘oibleagáidí acmhainne’ na príomhoibleagáidí sa Treoir seo. Ba cheart don chuideachta na bearta iomchuí a dhéanamh a mbeifí ag súil le réasún gur cosc nó íoslaghdú an drochtionchair a bheadh mar thoradh orthu in imthosca an cháis shonraigh. Ba cheart aird a thabhairt ar shainiúlachtaí shlabhra luacha na cuideachta, na hearnála nó an limistéir gheografaigh ina n-oibríonn a comhpháirtithe sa slabhra luacha, ar chumhacht na cuideachta tionchar a imirt ar a caidrimh ghnó dhíreacha agus indíreacha , agus i dtaobh an bhféadfadh an chuideachta a cumhacht tionchair a mhéadú.

(15)

Ba cheart do chuideachtaí bearta iomchuí a dhéanamh de réir a n-acmhainní chun bearta díchill chuí a chur ar bun agus a dhéanamh, maidir lena n-oibríochtaí féin , oibríochtaí a bhfochuideachtaí, chomh maith lena gcaidrimh ghnó dhíreacha agus indíreacha ina slabhraí luacha i gcomhréir le forálacha na Treorach seo. Níor cheart go gcuirfeadh an Treoir seo de cheangal ar chuideachtaí a ráthú, i ngach uile chás, nach dtarlóidh iarmhairtí dochracha riamh nó go gcuirfear stop leo. Mar shampla, i dtaca le caidrimh ghnó i gcás ina n-eascraíonn an iarmhairt dhochrach as idirghabháil Stáit, d’fhéadfadh sé nach mbeadh an chuideachta in ann na torthaí sin a bhaint amach. Dá bhrí sin, ba cheart gur ‘oibleagáidí acmhainne’ na príomhoibleagáidí sa Treoir seo. Ba cheart don chuideachta na bearta iomchuí a dhéanamh a bhféadfaí a bheith ag súil leis go réasúnta go ndéanfaí de thoradh orthu an iarmhairt dhochrach a chosc nó a íoslaghdú faoi chúinsí an cháis shonraigh , a bheadh comhréireach agus comhchuimseach le leibhéal déine agus dóchúlacht na hiarmharta dochraí agus le méid, acmhainní, agus cumais na cuideachta . Ba cheart aird a thabhairt ar shainiúlachtaí shlabhra luacha na cuideachta, na hearnála nó an limistéir gheografaigh ina n-oibríonn a comhpháirtithe sa slabhra luacha, ar chumhacht na cuideachta tionchar a imirt ar a caidrimh ghnó, agus i dtaobh an bhféadfadh an chuideachta a cumhacht tionchair a mhéadú.

(16)

Ba cheart a chumhdach leis an bpróiseas díchill chuí a leagtar amach sa treoir sin na sé chéim arna sainiú ag Treoir Díchill Chuí ECFE maidir le hIompar Freagrach Gnó, lena n-áirítear bearta díchill chuí le haghaidh cuideachtaí chun drochthionchair ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a shainaithint agus chun aghaidh a thabhairt orthu. Cumhdaítear leis sin na céimeanna seo a leanas: (1) dícheall cuí a chomhtháthú i mbeartais agus i gcórais bhainistíochta, (2) drochthionchair ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a shainaithint agus a mheasúnú, (3) drochthionchair iarbhír agus fhéideartha ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a chosc, a thabhairt chun deiridh nó a íoslaghdú, (4) éifeachtacht na mbeart a mheasúnú, (5) cumarsáid a dhéanamh, (6) agus feabhsúchán a sholáthar.

(16)

Ba cheart go gcumhdófaí leis an bpróiseas díchill chuí a leagtar amach sa Treoir sin na sé chéim arna sainiú i dTreoir ECFE um Dhícheall Cuí maidir le hIompar Freagrach Gnó, lena n-áirítear bearta díchill chuí le haghaidh cuideachtaí chun iarmhairtí dochracha ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a shainaithint agus chun aghaidh a thabhairt orthu. Cumhdaítear leis sin na céimeanna seo a leanas: (1) dícheall cuí a chomhtháthú i mbeartais agus i gcórais bhainistíochta, (2) iarmhairtí dochracha ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a shainaithint agus a mheasúnú, (3) iarmhairtí dochracha iarbhír agus féideartha ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a chosc, a thabhairt chun deiridh nó a íoslaghdú, (4) éifeachtacht na mbeart a fhíorú, faireachán a dhéanamh uirthi agus í a mheasúnú, (5) cumarsáid a dhéanamh, (6) agus feabhsúchán a sholáthar.

(17)

Bíonn drochthionchar ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol ann in oibríochtaí na gcuideachtaí féin, ina bhfochuideachtaí, ina gcuid táirgí, agus ina slabhraí luacha, go háirithe ar leibhéal an fhoinsithe amhábhar, na monaraíochta, nó ar leibhéal diúscartha na dtáirgí nó na dramhaíola. Chun go mbeidh tionchar fóinteach ag an dícheall cuí, ba cheart a chumhdach leis drochthionchair ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol arna nginiúint le linn shaolré tháirgeadh, úsáid agus diúscairt an táirge nó soláthair seirbhísí, ar leibhéal a n-oibríochtaí féin agus a bhfochuideachtaí agus i slabhraí luacha.

(17)

Bíonn iarmhairtí dochracha ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol ann in oibríochtaí na gcuideachtaí féin, ina bhfochuideachtaí, ina gcuid táirgí, ina gcuid seirbhísí agus ina slabhraí luacha, go háirithe ar leibhéal an fhoinsithe amhábhar, na monaraíochta, nó ar leibhéal diúscartha na dtáirgí nó na dramhaíola. Chun go mbeidh tionchar fóinteach ag an dícheall cuí, ba cheart go gcumhdófaí leis iarmhairtí dochracha ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol arna nginiúint le linn shaolré tháirgeadh, dhíol agus bhainistiú dramhaíola an táirge nó soláthair seirbhísí, ar leibhéal a n-oibríochtaí féin agus a bhfochuideachtaí agus i slabhraí luacha.

(17a)

Bíonn tionchar ag éifeachtaí díobhálacha guaiseacha nádúrtha nó guaiseacha de dhéantús an duine ar shlabhraí luacha domhanda, go háirithe ar shlabhraí luacha amhábhar criticiúil. Léiríodh le géarchéim COVID-19 na rioscaí a bhaineann le slabhraí luacha criticiúla agus is dócha go dtiocfaidh méadú ar mhinicíocht agus ar thionchar na suaití sin amach anseo, rud a bheidh ina spreagadh don bhoilsciú agus as a dtiocfaidh méadú ina dhiaidh sin ar luaineacht mhaicreacnamaíoch chomh maith le héiginnteacht sa mhargadh agus sa trádáil. Chun aghaidh a thabhairt air sin, ba cheart don Aontas tús a chur le measúnú bliantúil ar fud an Aontais ar athléimneacht cuideachtaí i leith cásanna dochracha a bhaineann lena slabhraí luacha, lena ndéanfaí freagairtí féideartha ar a rioscaí slabhra luacha a mhapáil, a mheasúnú agus a sholáthar, lena n-áirítear seachtrachtaí chomh maith le rioscaí sóisialta, comhshaoil agus polaitiúla.

(18)

Ba cheart a chumhdach leis an slabhra luacha gníomhaíochtaí a bhaineann le táirgeadh earra nó le soláthar seirbhísí ag cuideachta, lena n-áirítear forbairt an táirge nó na seirbhíse agus úsáid agus diúscairt an táirge mar aon leis na gníomhaíochtaí gaolmhara de chaidrimh ghnó sheanbhunaithe na cuideachta. Ba cheart a chumhdach leis caidrimh ghnó dhíreacha agus indíreacha sheanbhunaithe réamhtheachtacha lena ndéantar amhábhar , táirgí nó codanna de tháirgí a dhearadh, a eastóscadh, a mhonarú, a iompar, a stóráil agus a sholáthar, nó a dhéanann seirbhísí a sholáthar don chuideachta , seirbhísí a bhfuil gá leo chun gníomhaíochtaí na cuideachta a chur i gcrích, agus ba cheart a chumhdach freisin caidrimh iartheachtacha, lena n-áirítear caidrimh gnó dhíreacha agus indíreacha sheanbhunaithe , caidrimh a úsáideann nó a fhaigheann táirgí, codanna de tháirgí nó seirbhísí ón gcuideachta suas le deireadh ré an táirge, lena n-áirítear inter alia dáileadh an táirge ar mhiondíoltóirí, iompar agus stóráil an táirge , díchóimeáil an táirge, a athchúrsáil, a mhúiríniú nó a chur i líonadh talún .

(18)

Ba cheart go gcumhdófaí leis an slabhra luacha gníomhaíochtaí a bhaineann le táirgeadh , dáileadh agus díol earra nó le soláthar seirbhísí ag cuideachta, lena n-áirítear forbairt an táirge nó na seirbhíse agus bainistiú dramhaíola an táirge mar aon leis na gníomhaíochtaí gaolmhara de chaidrimh ghnó na cuideachta. Ba cheart go gcuimseofaí leis gníomhaíochtaí caidreamh gnó cuideachta a bhaineann le dearadh, eastóscadh, monarú, iompar, stóráil agus soláthar amhábhair , táirgí nó codanna de tháirgí , chomh maith le díol nó dáileadh earraí nó soláthar nó forbairt seirbhísí, lena n-áirítear bainistiú dramhaíola , iompar agus stóráil , gan bainistiú dramhaíola an táirge ag tomhaltóirí aonair a áireamh .

(18a)

I gcásanna áirithe, a luaithe a dhíoltar nó a dháiltear táirgí trí chaidreamh gnó, d’fhéadfadh sé go mbeadh cumas laghdaithe ag cuideachtaí faireachán a dhéanamh ar iarmhairtí d’fhonn bearta réasúnta a dhéanamh chun iad a chosc nó a mhaolú. Sna cásanna sin, beidh sé tábhachtach iarmhairtí iarbhír agus féideartha a shainaithint agus gníomhaíochtaí coisctheacha nó maolaitheacha a dhéanamh roimh agus tráth an díola tosaigh nó an dáilte tosaigh, agus in idirghníomhaíochtaí leantacha nó leanúnacha leis na caidrimh ghnó sin nuair atá na hiarmhairtí sin intuartha go réasúnta nó nuair a thugtar fógra faoi iarmhairtí suntasacha tríd an nós imeachta um fhógra a thabhairt.

(18b)

Nuair a fhoinsíonn cuideachta táirgí ina bhfuil ábhar athchúrsáilte, d’fhéadfadh sé a bheith deacair tionscnamh na n-amhábhar tánaisteach a fhíorú. Sna cásanna sin, ba cheart don chuideachta bearta iomchuí a dhéanamh chun amhábhair thánaisteacha a rianú chuig an soláthróir ábhartha agus meastóireacht a dhéanamh an bhfuil faisnéis leormhaith ann chun a léiriú gur ábhar athchúrsáilte atá ann.

(19)

A mhéid a bhaineann le gnóthais airgeadais rialáilte a sholáthraíonn seirbhísí iasachtaí, seirbhísí creidmheasa nó seirbhísí airgeadais eile , ba cheart ‘slabhra luacha’ maidir le soláthar seirbhísí den sórt sin a bheith teoranta do ghníomhaíochtaí na gcliant a fhaigheann na seirbhísí sin , agus dá bhfochuideachtaí a bhfuil a ngníomhaíochtaí nasctha leis an gconradh atá i gceist. Cliaint ar teaghlaigh agus daoine nádúrtha iad nach bhfuil ag gníomhú i gcáil ghairmiúil nó i gcáil gnó, mar aon le gnóthais bheaga agus mheánmhéide, níor cheart iad a mheas mar chuid den slabhra luacha. Níor cheart gníomhaíochtaí na gcuideachtaí nó na n-eintiteas dlíthiúil eile atá san áireamh i slabhra luacha an chliaint sin a chumhdach.

(19)

A mhéid a bhaineann le gnóthais airgeadais rialáilte a sholáthraíonn seirbhísí iasachtaí, atá nasctha le tabhairt i gcrích conartha laistigh de shlabhra luacha , ba cheart go n-áireofaí i soláthar na seirbhísí sin gníomhaíochtaí na gcliant a fhaigheann iad go díreach , agus gníomhaíochtaí na bhfochuideachtaí sin a bhfuil a ngníomhaíochtaí nasctha leis an gconradh atá i gceist. Chun forluí idir cleachtaí díchill chuí na ngnóthas airgeadais rialáilte a sheachaint, déantar gníomhaíochtaí cuideachtaí nó eintiteas dlíthiúil eile atá mar chuid de shlabhra luacha an chliaint sin a eisiamh ó raon feidhme na Treorach seo má shocraítear oibleagáidí díchill chuí in áit eile faoi dhlí an Aontais. Cliaint ar teaghlaigh agus daoine nádúrtha iad nach bhfuil ag gníomhú i gcáil ghairmiúil nó i gcáil gnó, mar aon le gnóthais bheaga agus mheánmhéide, níor cheart iad a mheas mar chuid de shlabhra luacha na ngnóthas airgeadais rialáilte .

(19a)

Ba cheart do ghnóthais airgeadais rialáilte chomh maith le cuideachtaí eile úsáid a bhaint as faisnéis lasmuigh den fhaisnéis a dhíorthaítear ó ghníomhaireachtaí rátála creidmheasa, ó ghníomhaireachtaí rátála inbhuanaitheachta nó ó riarthóirí tagarmharcanna.

(20)

Chun go mbeidh cuideachtaí in ann na drochthionchair ina slabhra luacha a shainaithint mar is ceart agus chun gur féidir leo giaráil iomchuí a fheidhmiú, ba cheart na hoibleagáidí díchill chuí a theorannú sa Treoir seo do chaidrimh ghnó sheanbhunaithe. Chun críoch na Treorach seo, ba cheart a bheith i gceist le caidrimh ghnó sheanbhunaithe na caidrimh ghnó dhíreacha agus indíreacha atá marthanach, nó a mheastar a bheidh marthanach, i bhfianaise dhéine agus fhad an chaidrimh sin agus nach cuid diomaibhseach nó choimhdeach den slabhra luacha iad. Ba cheart athmheasúnú tráthrialta a dhéanamh ar chineál na gcaidreamh gnó mar ‘chaidrimh sheanbhunaithe, agus sin a dhéanamh gach 12 mhí ar a laghad. Más seanbhunaithe atá caidreamh gnó díreach cuideachta, ba cheart gach caidreamh gnó indíreach nasctha a mheas mar chaidreamh seanbhunaithe maidir leis an gcuideachta sin freisin.

(21)

Faoin Treoir seo, maidir le cuideachtaí de chuid an Aontais a bhfuil níos mó ná 500 fostaí acu ar an meán agus a bhfuil glanláimhdeachas domhanda os cionn EUR 150 milliún acu sa bhliain airgeadais roimh an mbliain airgeadais dheireanach, ba cheart a cheangal orthu dícheall cuí a chomhlíonadh. A mhéid a bhaineann le cuideachtaí nach gcomhlíonann na critéir sin, ach a raibh níos mó ná 250 fostaí acu ar an meán agus níos mó ná EUR 40 milliún acu i nglanláimhdeachas domhanda sa bhliain airgeadais roimh an mbliain airgeadais dheireanach agus a oibríonn in earnáil ardtionchair amháin nó níos mó, ba cheart go gcuirfí dícheall cuí i bhfeidhm 2 bhliain tar éis dheireadh thréimhse trasuí na Treorach seo, chun foráil a dhéanamh maidir le tréimhse oiriúnúcháin níos faide . Chun ualach comhréireach a áirithiú, ba cheart a cheangal ar chuideachtaí atá ag feidhmiú in earnálacha ardtionchair den sórt sin dícheall cuí níos spriocdhírithe a chomhlíonadh lena ndíreofaí ar dhrochthionchair thromchúiseacha. Maidir le hoibrithe gníomhaireachta sealadacha, lena n-áirítear iad siúd ar postú faoi Airteagal 1(3), pointe (c), de Threoir 96/71/CE, arna leasú le Treoir 2018/957/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (103), ba cheart iad a chur san áireamh i ríomh líon na bhfostaithe sa chuideachta úsáideora. Oibrithe ar postú faoi Airteagal 1(3), pointí (a) agus (b), de Threoir 96/71/CE, arna leasú le Treoir 2018/957/AE, níor cheart iad a áireamh ach amháin i ríomh líon fostaithe na cuideachta seolta.

(21)

Faoin Treoir seo, maidir le cuideachtaí de chuid an Aontais a bhfuil níos mó ná 250 fostaí acu ar an meán agus a bhfuil glanláimhdeachas domhanda os cionn EUR 40 milliún sa bhliain airgeadais roimh an mbliain airgeadais dheireanach nó cuideachtaí ar máthairchuideachta dheiridh iad de ghrúpa a raibh 500 fostaí aige agus glanláimhdeachas domhanda de níos mó ná 150 milliún sa bhliain airgeadais dheireanach ar ullmhaíodh ráitis airgeadais bhliantúla ina leith , ba cheart go gceanglófaí orthu dícheall cuí a chomhlíonadh. Ba cheart go n-áireofaí i ríomh na dtairseach líon na bhfostaithe agus láimhdeachas brainsí cuideachta, ar áiteanna gnó iad seachas an cheannoifig atá spleách air go dlíthiúil, agus a mheastar, dá bhrí sin, mar chuid den chuideachta, i gcomhréir le reachtaíocht an Aontais agus leis an reachtaíocht náisiúnta . Maidir le hoibrithe gníomhaireachta sealadacha agus oibrithe eile i gcineálacha neamhchaighdeánacha fostaíochta , lena n-áirítear iad siúd ar postú faoi Airteagal 1(3), pointe (c), de Threoir 96/71/CE, arna leasú le Treoir (AE) 2018/957 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (103), ba cheart iad a chur san áireamh i ríomh líon na bhfostaithe sa chuideachta úsáideora. Oibrithe ar postú faoi Airteagal 1(3), pointí (a) agus (b), de Threoir 96/71/CE, arna leasú le Treoir 2018/957/AE, níor cheart iad a áireamh ach amháin i ríomh líon fostaithe na cuideachta seolta.

(22)

Chun na réimsí tosaíochta de ghníomhaíocht idirnáisiúnta atá dírithe ar aghaidh a thabhairt ar chearta an duine agus ar shaincheisteanna comhshaoil a léiriú, ba cheart roghnú na n-earnálacha ardtionchair chun críocha na Treorach seo a bheith bunaithe ar threoir earnála reatha ECFE maidir le dícheall cuí . Ba cheart féachaint ar na hearnálacha seo a leanas mar earnálacha ardtionchair chun críocha na Treorach seo : monarú teicstílí, leathair agus táirgí gaolmhara (lena n-áirítear coisbheart), agus trádáil mhórdhíola teicstílí, éadaí agus coisbhirt; talmhaíocht, foraoiseacht, iascach (lena n-áirítear dobharshaothrú), monarú táirgí bia, agus trádáil mhórdhíola amhábhar talmhaíochta, ainmhithe beo, adhmaid, bia agus deochanna; eastóscadh acmhainní mianraí gan beann ar an áit as a n-eastósctar iad (lena n-áirítear peitriliam amh, gás nádúrtha, gual, lignít, miotail agus mianta miotail, chomh maith le gach mianra neamh-mhiotalach agus táirgí cairéil eile), monarú buntáirgí miotail, táirgí mianracha neamh-mhiotalacha eile agus táirgí miotail monaraithe (seachas innealra agus trealamh), agus trádáil mhórdhíola acmhainní mianraí, táirgí mianraí bunúsacha agus idirmheánacha (lena n-áirítear miotail agus mianta miotail, ábhair thógála, breoslaí, ceimiceáin agus táirgí idirmheánacha eile) . Maidir leis an earnáil airgeadais, mar gheall ar na sainiúlachtaí a bhaineann léi, go háirithe a mhéid a bhaineann leis an slabhra luacha agus na seirbhísí a chuirtear ar fáil, fiú má chumhdaítear le treoir earnáil-shonrach ó ECFE í, níor cheart í a bheith mar chuid de na hearnálacha ardtionchair a chumhdaítear leis an Treoir seo. An tráth céanna, san earnáil seo, ba cheart cumhdach níos leithne na ndrochthionchar iarbhír agus féideartha a áirithiú trí chuideachtaí an-mhór ar gnóthais airgeadais rialáilte iad a áireamh sa raon feidhme, fiú mura bhfuil foirm dhlíthiúil acu lena ngabhann dliteanas teoranta.

(22)

Chun na réimsí tosaíochta de ghníomhaíocht idirnáisiúnta atá dírithe ar aghaidh a thabhairt ar chearta an duine agus ar shaincheisteanna comhshaoil a léiriú, don Choimisiún treoirlínte earnáilsonracha a fhorbairt, lena n-áirítear do na hearnálacha seo a leanas, bunaithe ar threoir earnála reatha ECFE maidir le dícheall cuí: monarú teicstílí, corpbhirt, leathair agus táirgí gaolmhara (lena n-áirítear coisbheart), agus trádáil mhórdhíola agus mhiondíola teicstílí, éadaí agus coisbhirt; talmhaíocht, foraoiseacht, iascach (lena n-áirítear dobharshaothrú), monarú táirgí bia, margaíocht agus fógraíocht bia agus deochanna, agus trádáil mhórdhíola amhábhar talmhaíochta, ainmhithe beo, táirgí de bhunadh ainmhíoch, táirgí ó ainmhithe, táirgí adhmaid, bia agus deochanna; fuinneamh, eastóscadh , iompar agus láimhseáil acmhainní mianraí gan beann ar an áit as a n-eastósctar iad (lena n-áirítear peitriliam amh, gás nádúrtha, gual, lignít, miotail agus mianta miotail, chomh maith le gach mianra neamh-mhiotalach agus táirgí cairéil eile), monarú buntáirgí miotail, táirgí mianracha neamh-mhiotalacha eile agus táirgí miotail monaraithe (seachas innealra agus trealamh), agus trádáil mhórdhíola acmhainní mianraí, táirgí mianraí bunúsacha agus idirmheánacha (lena n-áirítear miotail agus mianta miotail, ábhair thógála, breoslaí, ceimiceáin agus táirgí idirmheánacha eile) , gníomhaíochtaí tógála agus gníomhaíochtaí gaolmhara, soláthar seirbhísí airgeadais, seirbhísí infheistíochta agus gníomhaíochtaí infheistíochta agus seirbhísí airgeadais eile; agus táirgeadh, soláthar agus dáileadh teicneolaíochtaí faisnéise agus cumarsáide nó seirbhísí gaolmhara, lena n-áirítear crua-earraí, réitigh bogearraí, lena n-áirítear intleacht shaorga, faireachas, aghaidh-aithint, stóráil nó próiseáil sonraí, seirbhísí teileachumarsáide, seirbhísí gréasánbhunaithe agus néalbhunaithe, lena n-áirítear na meáin shóisialta agus líonrú, teachtaireachtaí, ríomhthráchtáil, seachadadh, soghluaisteacht, agus seirbhísí ardáin eile.

(23)

Chun cuspóirí na Treorach seo a bhaint amach ina n-iomláine, ar cuspóirí iad lena dtugtar aghaidh ar dhrochthionchair ar chearta an duine agus ar an gcomhshaoil i ndáil le hoibríochtaí, fochuideachtaí agus slabhraí luacha cuideachtaí , ba cheart cuideachtaí tríú tír a bhfuil oibríochtaí suntasacha acu san Aontas a chumhdach freisin. Go sonrach, ba cheart feidhm a bheith ag an Treoir maidir le cuideachtaí tríú tír a ghin glanláimhdeachas EUR 150 milliún ar a laghad san Aontas sa bhliain airgeadais roimh an mbliain airgeadais dheireanach nó glanláimhdeachas níos mó ná EUR 40 milliún ach níos lú ná EUR 150 milliún sa bhliain airgeadais roimh an mbliain airgeadais dheireanach i gceann amháin nó níos mó de na hearnálacha ardtionchair, amhail ó 2 bhliain tar éis dheireadh thréimhse trasuí na Treorach seo .

(23)

Chun cuspóirí na Treorach seo a bhaint amach ina n-iomláine, ar cuspóirí iad lena dtugtar aghaidh ar iarmhairtí dochracha ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol i ndáil le hoibríochtaí cuideachtaí , agus oibríochtaí a bhfochuideachtaí agus a slabhraí luacha, ba cheart cuideachtaí tríú tír a bhfuil oibríochtaí suntasacha acu san Aontas a chumhdach freisin. Go sonrach, ba cheart feidhm a bheith ag an Treoir maidir le cuideachtaí tríú tír a ghin glanláimhdeachas EUR 40 milliún ar a laghad san Aontas sa bhliain airgeadais roimh an mbliain airgeadais dheireanach nó maidir le cuideachtaí ar máthairchuideachta deiridh iad de ghrúpa a raibh 500 fostaí aige agus glanláimhdeachas domhanda de níos mó ná 150 milliún agus a gineadh 40 milliún ar a laghad san Aontas sa bhliain airgeadais dheireanach ar ullmhaíodh ráitis airgeadais bhliantúla ina leith . Ba cheart go gcuirfí san áireamh i ríomh an ghlanláimhdeachais láimhdeachas arna ghiniúint ag cuideachtaí tríú páirtí lena bhfuil comhaontú ingearach déanta ag an gcuideachta agus/nó ag a fochuideachtaí san Aontas i gcomaoin ar ríchíosanna.

(25)

Chun rannchuidiú fóinteach leis an aistriú inbhuanaitheachta a bhaint amach, ba cheart dícheall cuí faoin Treoir seo a dhéanamh i ndáil le drochthionchair ar chearta an duine ar dhaoine faoi chosaint de thoradh sárú ar cheann de na cearta nó na toirmisc a chumhdaítear sna coinbhinsiúin idirnáisiúnta a liostaítear san Iarscríbhinn a ghabhann leis an Treoir seo. Chun cumhdach cuimsitheach ar chearta an duine a áirithiú, ba cheart sárú ar thoirmeasc nó ar cheart nach liostaítear go sonrach san Iarscríbhinn sin agus a chuireann isteach go díreach ar leas dlíthiúil a chosnaítear sna coinbhinsiúin sin a bheith mar chuid den drochthionchar ar chearta an duine a chumhdaítear leis an Treoir seo, ar choinníoll go bhféadfadh an chuideachta lena mbaineann an riosca go ndéanfaí cur isteach den sórt sin agus aon bheart iomchuí a bheadh le déanamh chun na hoibleagáidí díchill chuí faoin Treoir seo a chomhlíonadh a shuíomh go réasúnta, agus aird á tabhairt ar imthosca ábhartha uile a gcuid oibríochtaí, amhail an earnáil agus an chomhthéacs oibríochtúil. Ba cheart a chumhdach le dícheall cuí freisin drochthionchair ar an gcomhshaol de thoradh sárú ar cheann de na toirmisc agus na hoibleagáidí de bhun na gcoinbhinsiún idirnáisiúnta maidir leis an gcomhshaol a liostaítear san Iarscríbhinn a ghabhann leis an Treoir seo.

(25)

Chun rannchuidiú fóinteach leis an aistriú inbhuanaitheachta a bhaint amach, ba cheart dícheall cuí faoin Treoir seo a dhéanamh i ndáil le hiarmhairt dhochrach ar chearta an duine ar dhaoine faoi chosaint de thoradh aon ghníomhaíocht lena mbaintear nó lena laghdaítear cumas duine aonair nó grúpa leas a bhaint as na cearta nó atá le bheith faoi chosaint ag toirmisc atá cumhdaithe sna coinbhinsiúin agus hionstraimí idirnáisiúnta a liostaítear san Iarscríbhinn a ghabhann leis an Treoir seo ,agus cásdlí agus obair comhlachtaí conartha ina dhiaidh sin bhaineann leis na coinbhinsiúin sin, lena n-áirítear cearta ceardchumann, cearta oibrithe agus cearta sóisialta . Chun cumhdach cuimsitheach ar chearta an duine a áirithiú, ba cheart iarmhairt dhiúltach ar thairbhiú de cheart nach liostaítear go sonrach san Iarscríbhinn sin agus a chuireann isteach go díreach ar leas dlíthiúil a chosnaítear sna coinbhinsiúin agus sna hionstraimí sin a bheith mar chuid den iarmhairt dhochrach ar chearta an duine a chumhdaítear leis an Treoir seo, ar choinníoll go bhféadfadh an chuideachta lena mbaineann an riosca go ndéanfaí cur isteach den sórt sin agus aon bheart iomchuí a bheadh le déanamh chun na hoibleagáidí díchill chuí faoin Treoir seo a chomhlíonadh a shuíomh go réasúnta, agus aird á tabhairt ar imthosca ábhartha uile a gcuid oibríochtaí, amhail an earnáil agus an comhthéacs oibríochtúil. Ba cheart a chumhdach le dícheall cuí freisin iarmhairtí dochracha ar an gcomhshaol de thoradh sárú ar cheann de na toirmisc agus na hoibleagáidí a liostaítear san Iarscríbhinn a ghabhann leis an Treoir seo.

(25a)

Leis an Treoir seo, ba cheart foráil a dhéanamh maidir le bearta sonracha i gcás iarmhairtí dochracha sistéamacha státurraithe a eascraíonn as gníomhaíochtaí, beartais, rialacháin nó cleachtais institiúidithe arna gcinneadh, arna gcur chun feidhme agus arna bhforfheidhmiú ag údaráis náisiúnta nó áitiúla na Stát nó arna ndéanamh le tacaíocht ghníomhach uathu.

(25b)

Ba cheart go mbeadh cuideachtaí freagrach freisin as a dtionchar a úsáid chun cur le caighdeán leordhóthanach maireachtála i slabhraí luacha. Tuigtear gurb ionann sin agus pá maireachtála d’fhostaithe agus ioncam maireachtála d’oibrithe féinfhostaithe agus do shealbhóirí beaga, a thuilleann siad óna gcuid oibre agus óna dtáirgeadh agus ní mór dó freastal ar a riachtanais agus ar riachtanais a dteaghlaigh.

(25c)

Aithnítear sa Treoir seo an cur chuige ‘Aon Sláinte Amháin’ mar a d’aithin an Eagraíocht Dhomhanda Sláinte é, mar chur chuige comhtháite agus aontaithe arb é is aidhm dó cothromaíocht inbhuanaithe a bhaint amach agus sláinte daoine, ainmhithe agus éiceachóras a bharrfheabhsú. Aithnítear leis an gcur chuige ‘Aon Sláinte Amháin’ go bhfuil dlúthnasc idir sláinte an duine, sláinte ainmhithe clóis agus sláinte ainmhithe fiáine, sláinte plandaí agus sláinte an chomhshaoil i gcoitinne, lena n-áirítear éiceachórais. Is iomchuí, dá bhrí sin, a leagan síos gur cheart go gcuimseodh dícheall cuí comhshaoil díghrádú comhshaoil a bhfuil éifeachtaí díobhálacha ar an tsláinte amhail eipidéimí mar thoradh air a sheachaint, agus an ceart chun comhshaol glan, sláintiúil agus inbhuanaithe a urramú. Maidir le tiomantas G7 aitheantas a thabhairt don mhéadú tapa atá tagtha ar an bhfrithsheasmhacht in aghaidh ábhair fhrithmhiocróbacha (AMR) ar an scála domhanda, is gá úsáid stuama agus fhreagrach antaibheathach i gcógas don duine agus i gcógas tréidliachta a chur chun cinn.

(25d)

D’fhéadfadh tosca amhail éilliú agus breabaireacht a bheith fite fuaite le hiarmhairtí dochracha ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol nó mar bhonn taca leo, agus dá bhrí sin, áirítear i dTreoirlínte ECFE d’Fhiontair Ilnáisiúnta. Dá bhrí sin, d’fhéadfadh sé gur ghá do chuideachtaí na tosca sin a chur san áireamh agus iad ag déanamh díchill chuí maidir le cearta an duine agus maidir leis an gcomhshaol.

(26)

Tá treoraíocht ar fáil do chuideachtaí a léiríonn an chaoi a bhféadfadh a gcuid gníomhaíochtaí tionchar a imirt ar chearta an duine agus a léiríonn an iompraíocht chorparáideach a thoirmisctear i gcomhréir le cearta an duine atá aitheanta go hidirnáisiúnta. Áirítear an treoraíocht sin, mar shampla, i gCreat Tuairiscithe Phrionsabail Threoracha na Náisiún Aontaithe (104) agus i dTreoirleabhar Léirmhínithe Phrionsabail Threoracha na Náisiún Aontaithe (105). Agus treoirlínte agus caighdeáin ábhartha idirnáisiúnta á n-úsáid mar thagairt, ba cheart don Choimisiún a bheith in ann treoraíocht bhreise a eisiúint a bheidh mar uirlis phraiticiúil le haghaidh cuideachtaí.

(26)

Ba cheart treoraíocht a chur ar fáil do chuideachtaí a léiríonn an chaoi a bhféadfadh a gcuid gníomhaíochtaí iarmhairt a imirt ar chearta an duine agus a léiríonn an iompraíocht chorparáideach a thoirmisctear i gcomhréir le cearta an duine atá aitheanta go hidirnáisiúnta. Áirítear an treoraíocht sin, mar shampla, i gCreat Tuairiscithe Phrionsabail Threoracha na Náisiún Aontaithe (104) agus i dTreoirleabhar Léirmhínithe Phrionsabail Threoracha na Náisiún Aontaithe (105) agus ba cheart rochtain éasca a bheith ag cuideachtaí uirthi . Dá bhrí sin, agus treoirlínte agus caighdeáin ábhartha idirnáisiúnta á n-úsáid mar thagairt, ba cheart don Choimisiún a bheith in ann treoraíocht bhreise a eisiúint a bheidh mar uirlis phraiticiúil le haghaidh cuideachtaí.

(27)

Chun dícheall cuí maidir le cearta an duine agus leis an gcomhshaol a dhéanamh i leith a gcuid oibríochtaí, fochuideachtaí, agus slabhraí luacha, ba cheart do chuideachtaí a thagann faoi raon feidhme na Treorach seo an dícheall cuí a chomhtháthú ina mbeartais chorparáideacha, ba cheart dóibh drochthionchair iarbhír agus fhéideartha ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a shainaithint, a chosc agus a mhaolú, deireadh a chur leo agus a méid a íoslaghdú, ba cheart dóibh nós imeachta gearán a bhunú agus a choinneáil ar bun , ba cheart dóibh faireachán a dhéanamh ar éifeachtacht na mbeart a dhéantar i gcomhréir leis na ceanglais a bhunaítear sa Treoir seo agus ba cheart dóibh a ndícheall cuí a chur in iúl go poiblí. Na céimeanna, go háirithe, chun drochthionchair fhéideartha a chosc agus a mhaolú agus chun deireadh a chur le drochthionchair iarbhír nó, nuair nach féidir sin, iad a íoslaghdú, ba cheart iad a aithint go soiléir sa Treoir seo chun an tsoiléireacht a áirithiú le haghaidh cuideachtaí.

(27)

Chun dícheall cuí iomchuí maidir le cearta an duine agus leis an gcomhshaol a dhéanamh i leith a gcuid oibríochtaí, fochuideachtaí agus slabhraí luacha, ba cheart do chuideachtaí a thagann faoi raon feidhme na Treorach seo an dícheall cuí a chomhtháthú ina mbeartais chorparáideacha, ba cheart dóibh iarmhairtí dochracha iarbhír agus féideartha ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a shainaithint, tús áite a thabhairt dóibh nuair is gá, iad a chosc, a mhaolú, a leigheas agus deireadh a chur leo agus a méid a íoslaghdú, ba cheart dóibh sásra um fhógra agus sásra casaoide neamhbhreithiúnach a bhunú nó páirt a ghlacadh iontu , ba cheart dóibh faireachán agus fíorú a dhéanamh ar éifeachtacht a ngníomhaíochtaí atá déanta acu i gcomhréir leis na ceanglais a bhunaítear sa Treoir seo, agus ba cheart dóibh a ndícheall cuí a chur in iúl go poiblí , agus dul i dteagmháil le geallsealbhóirí a ndéantar difear dóibh le linn an phróisis iomláin seo . Na céimeanna, go háirithe, chun iarmhairtí dochracha féideartha a chosc agus a mhaolú agus chun deireadh a chur le hiarmhairtí dochracha iarbhír nó, nuair nach féidir sin, a méid a íoslaghdú, ba cheart iad a aithint go soiléir sa Treoir seo chun an tsoiléireacht a áirithiú le haghaidh cuideachtaí.

(28)

Chun a áirithiú gur cuid de bheartais chorparáideacha na gcuideachtaí an dícheall cuí, agus i gcomhréir leis an gcreat idirnáisiúnta ábhartha, ba cheart do chuideachtaí an dícheall cuí a chomhtháthú ina mbeartais chorparáideacha uile agus ba cheart dóibh beartas díchill chuí a bheith i bhfeidhm acu. Ba cheart na rudaí seo a leanas a bheith sa bheartas díchill chuí: tuairisc ar chur chuige na cuideachta maidir leis an dícheall cuí, an fadtéarma san áireamh, cód iompair ina mbeidh tuairisc ar na rialacha agus ar na prionsabail a bheidh le leanúint ag fostaithe agus ag fochuideachtaí na cuideachta; tuairisc ar na próisis a cuireadh i bhfeidhm chun dícheall cuí a chur chun feidhme, lena n-áirítear na bearta a glacadh chun comhlíonadh an chóid iompair a fhíorú agus chun cur i bhfeidhm an chóid sin a leathnú chuig caidrimh ghnó sheanbhunaithe . Ba cheart feidhm a bheith ag an gcód iompair maidir leis na feidhmeanna agus na hoibríochtaí corparáideacha ábhartha uile, lena n-áirítear cinntí soláthair agus cinntí ceannaigh. Ba cheart do chuideachtaí, freisin, a mbeartas díchill chuí a thabhairt cothrom le dáta gach bliain .

(28)

Chun a áirithiú gur cuid de bheartais chorparáideacha na gcuideachtaí an dícheall cuí, agus i gcomhréir leis an gcreat idirnáisiúnta ábhartha, ba cheart do chuideachtaí an dícheall cuí a chomhtháthú ina mbeartais chorparáideacha ábhartha agus ag gach leibhéal oibríochta agus ba cheart dóibh beartas díchill chuí a bheith i bhfeidhm acu le spriocanna gearrthéarmacha, meántéarmacha agus fadtéarmacha . Ba cheart na rudaí seo a leanas a bheith sa bheartas díchill chuí: tuairisc ar chur chuige na cuideachta maidir leis an dícheall cuí, cód iompair lena sainmhínítear na rialacha, na prionsabail agus na bearta a bheidh le leanúint agus le cur chun feidhme i gcás inarb ábhartha ar fud na cuideachta agus a fochuideachtaí thar na hoibríochtaí corparáideacha uile ; tuairisc ar na próisis a cuireadh i bhfeidhm agus na bearta iomchuí arna nglacadh chun dícheall cuí a chur chun feidhme i gcomhréir le hAirteagail 7 agus 8 sa slabhra luacha , lena n-áirítear na bearta ábhartha a glacadh chun dícheall cuí a ionchorprú ina samhail ghnó féin, ina cleachtais fostaíochta agus ceannaigh le heintitis a bhfuil caidreamh gnó ag an gcuideachta leo agus bearta arna ndéanamh chun faireachán agus fíorú a dhéanamh ar ghníomhaíochtaí díchill chuí, agus beartais leordhóthanacha chun nach gcuirfear na costais a bhaineann le próiseas an díchill chuí a chur ar aghaidh chuig comhpháirtithe gnó atá níos laige . Ba cheart feidhm a bheith ag an gcód iompair maidir leis na feidhmeanna agus na hoibríochtaí corparáideacha ábhartha uile, lena n-áirítear cleachtais phraghsála agus cinntí ceannaigh. mar shampla maidir le trádáil agus soláthar. Ba cheart do chuideachtaí, freisin, a mbeartas díchill chuí a thabhairt cothrom le dáta nuair a tharlaíonn athruithe suntasacha .

(28a)

Ba cheart go mbeadh máthairchuideachtaí in ann gníomhaíochtaí a déanamh ar féidir leo rannchuidiú le dícheall cuí a bhfochuideachtaí, i gcás ina soláthraíonn an fhochuideachta an fhaisnéis uile is ábhartha agus is gá dá máthairchuideachta agus ina gcomhoibríonn sí léi, agus go gcloíonn sí le beartas díchill chuí a máthairchuideachta, go ndéanann an mháthairchuideachta a beartas díchill chuí a oiriúnú dá réir sin chun a áirithiú go gcomhlíontar na hoibleagáidí a leagtar síos in Airteagal 5(1) a mhéid a bhaineann leis an bhfochuideachta, go gcomhtháthaíonn an fhochuideachta dícheall cuí ina beartais agus ina córais bhainistíochta riosca uile i gcomhréir le hAirteagal 5, i gcás inar gá, go leanann an fhochuideachta de bhearta iomchuí a dhéanamh i gcomhréir le hAirteagal 7 agus le hAirteagal 8, agus go leanann sí dá hoibleagáidí a chomhlíonadh faoi Airteagal 8a, Airteagal 8b agus Airteagal 8d, i gcás ina ndéanann an mháthairchuideachta gníomhaíochtaí sonracha thar ceann na fochuideachta, go gcuireann an mháthairchuideachta agus an fhochuideachta araon an méid sin in iúl go soiléir agus go trédhearcach do gheallsealbhóirí ábhartha agus don fhearann poiblí, agus go gcomhtháthaíonn an fhochuideachta an aeráid ina cuid beartas agus córas bainistithe riosca i gcomhréir le hAirteagal 15. Ar mhaithe le fochuideachtaí a thabhairt chun cuntais, ba cheart an dliteanas dá bhforáiltear in Airteagal 22 den Treoir seo a fhágáil ar leibhéal an eintitis gan dochar do reachtaíocht na mBallstát maidir le dliteanas comhpháirteach agus leithleach.

(28b)

I limistéir ina bhfuil coinbhleacht agus i limistéir ardriosca, tá baol níos mó ann go mbeidh cuideachtaí páirteach i sáruithe tromchúiseacha ar chearta an duine. Sna limistéir sin, ba cheart do chuideachtaí, dá bhrí sin, dícheall cuí méadaithe, coinbhleacht-íogair a dhéanamh, chun aghaidh a thabhairt ar na rioscaí méadaithe sin agus chun a áirithiú nach ndéanfaidh siad an choinbhleacht a éascú, a mhaoiniú, a ghéarú nó iarmhairt diúltach a imirt uirthi ar bhealach eile nó nach gcuirfidh siad le sáruithe ar an dlí idirnáisiúnta um chearta an duine nó ar an dlí daonnúil idirnáisiúnta i limistéir ina bhfuil coinbhleacht nó i limistéir ardriosca. Áirítear le dícheall cuí méadaithe anailís chríochnúil coinbhleachta a dhéanamh mar chomhlánú ar ghnáthdhícheall cuí, bunaithe ar rannpháirtíocht fhóinteach agus coinbhleacht-íogair na ngeallsealbhóirí, a bhfuil sé d’aidhm léi tuiscint a áirithiú ar na bunchúiseanna, truicir agus páirtithe a spreagann an choinbhleacht agus an iarmhairt atá ag gníomhaíochtaí gnó na cuideachta ar an gcoinbhleacht. I gcásanna coinbhleachta armtha agus/nó forghabhála míleata, ba cheart do chuideachtaí na hoibleagáidí agus na caighdeáin a shainaithnítear i gcaighdeáin an Dlí Dhaonnúil Idirnáisiúnta (DDI) agus an Dlí Choiriúil Idirnáisiúnta (ICL) a urramú. Ba cheart do chuideachtaí treoraíocht a leanúint ó chomhlachtaí idirnáisiúnta ábhartha, lena n-áirítear Coiste Idirnáisiúnta na Croise Deirge agus UNDP.

(28c)

Tá éagsúlachtaí sna bealaí ar féidir le cuideachta a bheith páirteach in iarmhairt dhochrach. Is féidir le cuideachta a bheith ina chúis le hiarmhairt dhochrach i gcás inar leor a cuid gníomhaíochtaí ina n-aonar go mbeidh iarmhairt dhochrach mar thoradh orthu. Is féidir le cuideachta cur le hiarmhairt dhochrach i gcás inarb iad a gníomhaíochtaí féin, in éineacht le gníomhaíochtaí eintiteas eile, a chruthaíonn iarmhairt, nó inarb iad gníomhaíochtaí na cuideachta is cúis le cruthú iarmharta dochraí ag eintiteas eile, go n-éascaíonn siad sin nó go ndreasaíonn siad sin. Ní mór go mbeadh an ranníocaíocht substaintiúil, rud a chiallaíonn nach bhfuil mion-ranníocaíochtaí ná ranníocaíochtaí fánacha san áireamh inti. D’fhéadfadh an iliomad tosca a bheith i gceist le measúnú a dhéanamh ar chineál suntasach an rannchuidithe agus le tuiscint a fháil ar cathain a d’fhéadfadh gníomhaíochtaí na cuideachta a bheith ina gcúis le cruthú iarmharta dochraí ag eintiteas eile, cathain a d’fhéadfadh sí é sin a éascú agus cathain a d’fhéadfadh sí é a dhreasú. Is féidir roinnt tosca a chur san áireamh, lena n-áirítear a mhéid a d’fhéadfadh cuideachta iarmhairt dhochrach eintiteas eile a spreagadh, i.e. a mhéid a mhéadaigh an ghníomhaíocht an baol go dtarlódh an iarmhairt, a mhéid a d’fhéadfadh nó ar cheart do chuideachta eolas a bheith aici faoin iarmhairt dhochrach nó faoin bhféidearthacht iarmhairt dhochrach a bheith aici, i.e. méid na hintuarthachta, agus a mhéid a mhaolaigh aon cheann de ghníomhaíochtaí na cuideachta an iarmhairt dhochrach nó a laghdaigh siad an riosca go dtarlódh an iarmhairt. Níor cheart gurb ionann caidreamh gnó nó gníomhaíochtaí a bheith ann go simplí, lena gcruthaítear na coinníollacha ginearálta inar féidir iarmhairtí dochracha a bheith ann, agus caidreamh rannchuidithe. Ba cheart go méadódh an ghníomhaíocht atá i gceist an baol go mbeadh iarmhairt dhochrach ann go suntasach. Ar deireadh, is féidir baint dhíreach a bheith ag cuideachta le hiarmhairt dhochrach, i gcás ina bhfuil gaol idir an iarmhairt dhochrach agus táirgí, seirbhísí nó oibríochtaí na cuideachta trí chaidreamh gnó eile agus i gcás nach í an chuideachta is cúis leis an iarmhairt ná nár chuir sí léi. Níl sé nasctha go díreach le caidreamh gnó díreach. Chomh maith leis sin, níor cheart go dtugfaí le tuiscint le nasc díreach go n-aistríonn an fhreagracht ón gcaidreamh gnó atá ina chúis le hiarmhairt dhochrach chuig an gcuideachta a bhfuil baint aici léi.

(29)

Chun a n-oibleagáidí díchill chuí a chomhlíonadh, ní mór do chuideachtaí bearta iomchuí a dhéanamh i leith shainaithint agus chosc na ndrochthionchar agus i leith deireadh a chur leo. Ba cheart go gciallódh ‘ beart iomchuí’ beart a bhíonn in ann cuspóirí an díchill chuí a bhaint amach, i gcomhréir le déine agus dóchúlacht an drochthionchair , agus a bhíonn ar fáil go réasúnta don chuideachta , agus imthosca an cháis shonraigh á gcur san áireamh, lena n-áirítear saintréithe na hearnála eacnamaíche agus an chaidrimh ghnó ar leith agus tionchar na cuideachta air sin , agus an gá lena áirithiú go sannfar tosaíochtaí ar an ngníomhaíocht. Sa chomhthéacs sin , i gcomhréir le creataí idirnáisiúnta , ba cheart go n-áireofaí le tionchar na cuideachta ar chaidreamh gnó, ar thaobh amháin, a cumas a chur ina luí ar an gcaidreamh gnó gníomhaíocht a dhéanamh chun drochthionchair a chosc nó chun deireadh a chur leo (mar shampla trí úinéireacht nó smacht fíorasach, cumhacht mhargaidh, ceanglais réamhcháiliúcháin, dreasachtaí gnó a nascadh leis an bhfeidhmíocht i ndáil le cearta an duine agus leis an gcomhshaol, etc.) agus, ar an taobh eile, an méid tionchair nó giarála a d’fhéadfadh an chuideachta a fheidhmiú go réasúnta, mar shampla trí chomhar leis an gcomhpháirtí gnó ábhartha nó trí idirghabháil le cuideachta eile is í comhpháirtí gnó díreach an chaidrimh ghnó a bhfuil baint aige leis an drochthionchar.

(29)

Chun a n-oibleagáidí díchill chuí a chomhlíonadh, ní mór do chuideachtaí bearta iomchuí a dhéanamh i leith shainaithint , cosc agus deireadh a chur leis na hiarmhairtí dochracha arb iad is cúis leo , ar rannchuidigh siad leo nó a bhfuil baint dhíreach acu leo . Ba cheart go gciallódh ‘ bearta iomchuí’ bearta a bhíonn in ann cuspóirí an díchill chuí a bhaint amach agus aghaidh a thabhairt go héifeachtach ar an iarmhairt dhochrach arna shainaithint de bhun Airteagal 6 ar bhealach atá comhréireach agus i gcomhréir le leibhéal na déine agus le dóchúlacht na hiarmharta dochraí , agus atá comhréireach agus i gcomhréir le méid , le hacmhainní agus le hacmhainneachtaí na cuideachta, agus imthosca an cháis shonraigh á gcur san áireamh, lena n-áirítear cineál na hiarmharta dochraí, saintréithena hearnála eacnamaíche , cineál ghníomhaíochtaí, táirgí, seirbhísí, sonracha na cuideachta, an caidreamh sonrach gnó. Chun críocha Airteagal 7 agus Airteagal 8 , i gcásanna inar cuideachta ba chúis , nó ina bhféadfadh sé gurbh í cuideachta ba chúis, le hiarmhairt, ba cheart bearta iomchuí a thuiscint mar bhearta a bhfuil sé d’aidhm leo iarmhairt a chosc nó a mhaolú, agus aon damáiste arb é an iarmhairt ba chúis leis a leigheas. Chun críocha Airteagal 7 agus Airteagal 8, i gcásanna inar rannchuidigh cuideachta nó ina bhféadfadh gur rannchuidigh sí le hiarmhairt, ba cheart bearta iomchuí a thuiscint mar bhearta arb é is aidhm leo rannchuidiú leis an iarmhairt a chosc nó a mhaolú, cumas dul i gcion na cuideachta ar pháirtithe freagracha eile a úsáid nó a mhéadú chun an iarmhairt a chosc nó a mhaolú, agus rannchuidiú le haon damáiste a thagann as iarmhairt a leigheas, go méid an rannchuidithe. Chun críocha Airteagal 7 agus Airteagal 8, i gcásanna ina bhfuil baint dhíreach ag oibríochtaí, táirgí nó seirbhísí cuideachta le hiarmhairt trína caidrimh le heintitis eile, ba cheart bearta iomchuí a thuiscint mar bhearta a bhfuil sé mar aidhm leo cumas dul i gcion na cuideachta ar pháirtithe freagracha a úsáid nó a mhéadú chun féachaint leis an iarmhairt a chosc nó a mhaolú, agus breithniú a dhéanamh ar a cumas dul i gcion ar pháirtithe freagracha a úsáid chun aon damáiste arb é an iarmhairt ba chúis leis a leigheas.

(30)

Faoi na hoibleagáidí díchill chuí a leagtar amach sa Treoir seo, ba cheart do chuideachta drochthionchair iarbhír nó fhéideartha ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a shainaithint. Chun go bhféadfar na drochthionchair a shainaithint go cuimsitheach, ba cheart an tsainaithint sin a bhunú ar fhaisnéis chainníochtúil agus cháilíochtúil. Mar shampla, maidir le drochthionchair ar an gcomhshaoil, ba cheart don chuideachta faisnéis a fháil faoi dhálaí bonnlíne ag láithreáin saoráidí ardriosca sna slabhraí luacha. Ba cheart go gcuimseodh sainaithint na ndrochthionchar measúnú ar chearta an duine agus ar chomhthéacs an chomhshaoil ar bhealach dinimiciúil agus go tráthrialta: roimh ghníomhaíocht nó caidreamh nua, roimh chinntí móra nó athruithe ar an oibríocht; mar fhreagra ar athruithe sa timpeallacht oibriúcháin nó chun teacht rompu; agus go tréimhsiúil, gach 12 mhí ar a laghad, i rith aon ghníomhaíochta nó aon chaidrimh. Maidir le gnóthais airgeadais rialáilte a sholáthraíonn iasacht, creidmheas nó seirbhísí airgeadais eile , is ag tús an chonartha amháin ar cheart dóibh na drochthionchair a shainaithint. Agus drochthionchair á sainaithint acu, ba cheart do chuideachtaí tionchar na samhla gnó agus na straitéisí atá ag caidreamh gnó, lena n-áirítear a chleachtais trádála, soláthair agus phraghsála, a shainaithint agus measúnú a dhéanamh orthu freisin. I gcás nach féidir leis an gcuideachta a cuid drochthionchar uile a chosc nó a íoslaghdú nó deireadh a chur leo an tráth céanna, ba cheart di a bheith in ann tosaíochtaí a shannadh ar a cuid gníomhaíochtaí, ar choinníoll go ndéanfaidh sí na bearta atá ar fáil go réasúnach di agus na himthosca sonracha á gcur san áireamh.

(30)

Faoi na hoibleagáidí díchill chuí a leagtar amach sa Treoir seo, ba cheart do chuideachta iarmhairtí dochracha iarbhír nó fhéideartha ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a shainaithint agus a mheasúnú . Chun go bhféadfar na hiarmhairtí dochracha a shainaithint agus a mheasúnú go cuimsitheach, ba cheart an tsainaithint agus an measúnú sin a bhunú ar rannpháirtíocht fhóinteach le geallsealbhóirí agus ar fhaisnéis chainníochtúil agus cháilíochtúil. Mar shampla, maidir le hiarmhairtí dochracha ar an gcomhshaoil, ba cheart don chuideachta faisnéis a fháil faoi dhálaí bonnlíne ag láithreáin saoráidí ardriosca sna slabhraí luacha. Ba cheart go gcuimseodh sainaithint agus measúnú na n-iarmhairtí dochracha measúnú ar chearta an duine agus ar chomhthéacs an chomhshaoil ar bhealach dinimiciúil agus leanúnach, lena n-áirítear roimh ghníomhaíocht nó caidreamh nua, sula ndéanfar cinntí móra nó athruithe san oibríocht; mar fhreagra ar athruithe sa timpeallacht oibriúcháin nó chun teacht rompu; Maidir le gnóthais airgeadais rialáilte a sholáthraíonn seirbhísí airgeadais, is ag tús an chonartha amháin ar cheart dóibh na hiarmhairtí dochracha a shainaithint agus sula dtarlóidh oibríochtaí airgeadais ina dhiaidh sin, agus má thugtar fógra dóibh faoi rioscaí a d’fhéadfadh a bheith ann trí na nósanna imeachta in Airteagal 9, le linn sholáthar na seirbhíse . Agus iarmhairtí dochracha á sainaithint agus á measúnú acu, ba cheart do chuideachtaí iarmhairt na samhla gnó agus na straitéisí atá ag caidreamh gnó, lena n-áirítear cleachtais cheannaigh.

(30a)

I gcás nach féidir leis an gcuideachta na hiarmhairtí dochracha uile a sainaithníodh agus a ndearnadh measúnú orthu a chosc, a thabhairt chun críche nó a mhaolú ag an am céanna, ba cheart cead a bheith aici tosaíocht a thabhairt don ord ina ndéanann sí bearta iomchuí bunaithe ar dhéine agus ar dhóchúlacht na hiarmharta dochraí agus fachtóirí riosca á gcur san áireamh, trí straitéis tosaíochta a fhorbairt, a chur chun feidhme agus a athbhreithniú go rialta. I gcomhréir leis an gcreat idirnáisiúnta ábhartha, ba cheart déine iarmharta dochraí a mheasúnú bunaithe ar scála, raon feidhme agus carachtar doleigheasta iarmharta dochraí, agus tromchúis na hiarmharta dochraí á cur san áireamh, lena n-áirítear líon na ndaoine aonair a ndéantar difear dóibh nó a ndéanfar difear dóibh, a mhéid a dhéantar nó a bhféadfaí damáiste a dhéanamh don chomhshaol nó difear a dhéanamh dó ar bhealach eile, a dho-athraitheacht agus na teorainneacha ar an gcumas daoine aonair a ndéantar difear dóibh nó ar an gcomhshaol a athbhunú i staid atá coibhéiseach lena staid roimh an iarmhairt. A luaithe a thabharfar aghaidh ar na hiarmhairtí is déine agus is dochraí, ba cheart don chuideachta aghaidh a thabhairt ar iarmhairtí dochracha nach bhfuil chomh dian céanna agus nach bhfuil aon dóchúlacht ann ina leith.

(30b)

Ba cheart do chuideachtaí tosaíocht a thabhairt do thionchair ar bhonn déine agus dóchúlachta. Níl méid an chumais dul i gcion atá ag cuideachta thar chaidreamh gnó ábhartha maidir lena cinntí nó próisis tosaíochta. Is féidir le méid an chumais dul i gcion, mar sin féin, tionchar a imirt ar na bearta iomchuí a roghnaíonn cuideachta a ghlacadh chun iarmhairtí a bhaineann le comhpháirtithe gnó a mhaolú agus/nó a chosc go héifeachtach.

(31)

Chun ualach míchuí a sheachaint ar na cuideachtaí beaga a fheidhmíonn in earnálacha ardtionchair a chumhdaítear leis an Treoir seo, níor cheart oibleagáid a chur ar na cuideachtaí sin ach amháin na drochthionchair dhiana iarbhír nó fhéideartha is ábhartha don earnáil lena mbaineann siad a shainaithint.

(32)

I gcomhréir le caighdeáin idirnáisiúnta, ba cheart leasanna na ndaoine a n-imrítear drochthionchair orthu a chur san áireamh agus na drochthionchair sin á gcosc, á maolú agus á n-íoslaghdú nó deireadh á chur leo. Chun go bhféadfar idirghabháil leanúnach a dhéanamh leis an gcomhpháirtí gnó sa slabhra luacha seachas deireadh a chur leis an gcaidreamh gnó (díscor), rud a d’fhéadfadh na drochthionchair a chur chun an donais, ba cheart a áirithiú leis an Treoir seo gur gníomhaíocht rogha dheiridh é an díscor, i gcomhréir le beartas neamhfhulaingthe an Aontais maidir le saothar na leanaí. Dá gcuirfí deireadh le caidreamh gnó ina n-aimseofaí saothar leanaí, d’fhéadfaí an leanbh a chur i mbaol drochthionchair níos déine fós ó thaobh chearta an duine de. Ba cheart é sin a chur san áireamh , dá bhrí sin, agus cinneadh á dhéanamh maidir leis an ngníomhaíocht iomchuí a bheidh le déanamh.

(32)

I gcomhréir le caighdeáin idirnáisiúnta, ba cheart leasanna na ndaoine a n-imrítear iarmhairtí dochracha orthu a chur san áireamh agus na hiarmhairtí dochracha sin á gcosc, á maolú agus á n-íoslaghdú nó deireadh á chur leo. Chun go bhféadfar dul i mbun rannpháirtíocht leanúnach leis an gcomhpháirtí gnó sa slabhra luacha seachas deireadh a chur leis an gcaidreamh gnó (díscor), rud a d’fhéadfadh na hiarmhairtí dochracha a chur chun an donais, ba cheart a áirithiú leis an Treoir seo gur gníomhaíocht rogha dheiridh é an díscor, i gcomhréir le beartas neamhfhulaingthe an Aontais maidir le saothar leanaí, straitéis an Aontais maidir le cearta an Linbh agus an spriocdháta 2025 a d’fhógair na Náisiúin Aontaithe chun saothar leanaí a dhíothú ar fud an domhain . Dá gcuirfí deireadh le caidreamh gnó ina n-aimseofaí saothar leanaí, d’fhéadfaí an leanbh a chur i mbaol maidir le hiarmhairt dhochrach níos déine fós ó thaobh chearta an duine de. Ar an gcaoi chéanna, d’fhéadfadh mná i ndálaí oibre forbhásacha aghaidh a thabhairt ar iarmhairtí dochracha níos déine ó thaobh chearta an duine de, rud a mhéadódh a gcuid leochaileachta. Dá bhrí sin, ba cheart é sin a chur san áireamh agus cinneadh á dhéanamh maidir leis an ngníomhaíocht iomchuí a bheidh le déanamh , agus ba cheart díscor a sheachaint i gcás ina mbeadh iarmhairt an díscoir níos mó ná an iarmhairt dhochrach atá an chuideachta ag iarraidh a chosc nó a mhaolú . I gcásanna saothair éigeantais arna fhorchur ag an stát, i gcás ina n-eagraíonn na húdaráis pholaitiúla an iarmhairt dhochrach, ní féidir teagmháil gan bhac a dhéanamh leo siúd a bhfuil iarmhairt dhochrach orthu ná ní féidir mhaolú a dhéanamh. Ba cheart a áirithiú leis an Treoir seo go gcuirfidh cuideachtaí deireadh le caidreamh gnó i gcás ina bhfuil saothar éignithe arna fhorchur ag an stát ag tarlú. Thairis sin, ba cheart a chur san áireamh sa díscor freagrach freisin na hiarmhairtí diúltacha a d’fhéadfadh a bheith ann dóibh siúd a bhraitheann ar an táirge nó a ndéanann briseadh sna slabhraí soláthair difear dóibh.

(34)

Chun an oibleagáid maidir le cosc agus maolú faoin Treoir seo a chomhlíonadh, ba cheart a chur de cheangal ar chuideachtaí na gníomhaíochtaí seo a leanas a dhéanamh, i gcás inarbh ábhartha. I gcás inar gá sin i ngeall ar chastacht na mbeart coiscthe, ba cheart do chuideachtaí plean gníomhaíochta coisc a fhorbairt agus a chur chun feidhme. Ba cheart do chuideachtaí féachaint le dearbhuithe conarthacha a fháil ó chomhpháirtí díreach a bhfuil caidreamh gnó seanbhunaithe acu leis go n-áiritheoidh an comhpháirtí sin go gcomhlíonfar an cód iompair nó an plean gníomhaíochta coisc, lena n-áirítear trí dearbhuithe conarthacha comhfhreagracha a lorg óna chomhpháirtithe féin a mhéid is cuid de shlabhra luacha na gcuideachtaí iad a gcuid gníomhaíochtaí siúd. Ba cheart bearta iomchuí chun an chomhlíontacht a fhíorú a bheith ag gabháil leis na dearbhuithe conarthacha. Chun cosc cuimsitheach ar dhrochthionchair iarbhír agus fhéideartha a áirithiú, ba cheart do chuideachtaí infheistíochtaí a dhéanamh freisin a mbeidh sé d’aidhm acu drochthionchair a chosc, ba cheart dóibh tacaíocht spriocdhírithe chomhréireach a thabhairt do FBM a bhfuil caidreamh gnó seanbhunaithe acu leis, amhail maoiniú, mar shampla, trí mhaoiniú díreach, iasachtaí ar ús íseal, ráthaíochtaí maidir le foinsiú leanúnach, agus cúnamh chun maoiniú a áirithiú, chun cabhrú leis an gcód iompair nó leis an bplean gníomhaíochta coisc a chur chun feidhme, nó trí threoraíocht theicniúil amhail an oiliúint, uasghrádú na gcóras bainistíochta, agus ba cheart dul i gcomhar le cuideachtaí eile.

(34)

Chun an oibleagáid maidir le cosc agus maolú faoin Treoir seo a chomhlíonadh, ba cheart a chur de cheangal ar chuideachtaí na bearta iomchuí seo a leanas a dhéanamh, i gcás inarbh ábhartha. I gcás inar gá sin i ngeall ar chastacht na mbeart coiscthe, ba cheart do chuideachtaí plean gníomhaíochta coisc a fhorbairt agus a chur chun feidhme. Ba cheart do chuideachtaí breithniú a dhéanamh go suífear trí fhorálacha conarthacha agus in éineacht le comhpháirtí ag a bhfuil caidreamh gnó acu go n-áiritheoidh sé go gcomhlíonfar an cód iompair agus, de réir mar is gá, plean gníomhaíochta um chosc. D'fhéadfadh sé go n-iarrfaí ar chomhpháirtithe a bhfuil caidreamh gnó ag an gcuideachta leo féachaint le forálacha conarthacha comhfhreagracha a lorg óna gcomhpháirtithe a mhéid is cuid de shlabhra luacha na cuideachta a gcuid gníomhaíochtaí.

(34a)

Níor cheart go mbeadh na forálacha conarthacha den chineál a fhágfaidh go n-aistreofar an fhreagracht as dícheall cuí a dhéanamh i gcomhréir leis an Treoir seo agus an dliteanas as mainneachtain déanamh amhlaidh. Thairis sin, ba cheart go mbeadh na forálacha conarthacha cothrom, réasúnach agus neamh-idirdhealaitheach sna himthosca, agus ba cheart go léireofaí leo cúraimí comhpháirteach na bpáirtithe dícheall cuí a dhéanamh sa chomhar leanúnach. Ba cheart do chuideachtaí a mheasúnú freisin an féidir a bheith ag súil leis go réasúnach go gcomhlíonfaidh an comhpháirtí gnó na forálacha sin. Is minic a dhéanann ceannaitheoir téarmaí conarthacha a fhorchur go haontaobhach ar sholáthróir, agus is dócha gurb é an toradh a bheidh ar aon sárú air sin go ndéanfaidh an ceannaitheoir gníomhaíocht aontaobhach, amhail foirceannadh nó díscor. Níl gníomhaíocht aontaobhach den sórt sin iomchuí i gcomhthéacs an díchill chuí agus is dócha go mbeadh iarmhairtí dhochracha mar thoradh uirthi féin. I gcásanna ina bhféadfadh iarmhairt dhochrach a bheith mar thoradh ar shárú forálacha conarthacha den sórt sin, ba cheart don chuideachta bearta iomchuí a dhéanamh ar dtús chun iarmhairtí den sórt sin a chosc nó a mhaolú go leormhaith, seachas breithniú a dhéanamh ar dheireadh a chur leis an gconradh nó é a chur ar fionraí, i gcomhréir leis an dlí is infheidhme. Chun cosc cuimsitheach ar iarmhairtí dochracha iarbhír agus fhéideartha a áirithiú, ba cheart do chuideachtaí infheistíochtaí a dhéanamh freisin a mbeidh sé d’aidhm acu iarmhairtí dochracha a chosc, ba cheart dóibh tacaíocht spriocdhírithe chomhréireach airgeadais agus riaracháin a thabhairt do FBM a bhfuil caidreamh gnó seanbhunaithe acu leis, amhail maoiniú, mar shampla, trí mhaoiniú díreach, iasachtaí ar ús íseal, ráthaíochtaí maidir le foinsiú leanúnach, agus cúnamh chun maoiniú a áirithiú, chun cabhrú leis an gcód iompair nó leis an bplean gníomhaíochta coisc a chur chun feidhme, nó trí threoraíocht theicniúil amhail an oiliúint, uasghrádú na gcóras bainistíochta, agus ba cheart dul i gcomhar le cuideachtaí eile.

(35)

D’fhonn raon iomlán na roghanna don chuideachta a léiriú i gcásanna nach bhféadfaí aghaidh a thabhairt ar na tionchair fhéideartha leis na bearta coisctheacha nó íoslaghdaithe a bhfuil tuairisc orthu, ba cheart tagairt a dhéanamh sa Treoir seo freisin don rogha atá ag an gcuideachta féachaint le conradh a thabhairt i gcrích leis an gcomhpháirtí gnó indíreach, d’fhonn comhlíonadh chód iompair na cuideachta nó comhlíonadh plean gníomhaíochta coisc a bhaint amach, agus bearta iomchuí a dhéanamh chun a fhíorú go bhfuil an caidreamh gnó indíreach ag comhlíonadh an chonartha.

(36)

Chun a áirithiú gurb éifeachtach cosc agus maolú na ndrochthionchar féideartha, ba cheart do chuideachtaí tosaíocht a thabhairt don idirghabháil le caidrimh ghnó sa slabhra luacha, seachas deireadh a chur leis an gcaidreamh gnó, mar ghníomhaíocht rogha deiridh tar éis iarracht in aisce drochthionchair fhéideartha a chosc agus a mhaolú. Mar sin féin, i gcásanna nach bhféadfaí aghaidh a thabhairt ar na drochthionchair fhéideartha leis na bearta coisctheacha nó maolaithe a bhfuil tuairisc orthu, ba cheart tagairt a dhéanamh sa Treoir freisin don oibleagáid atá ar chuideachtaí gan caidrimh nua a bhunú leis an gcomhpháirtí atá i gceist ná na caidrimh atá acu leis cheana a leathnú agus, i gcás ina gceadaítear sin leis an dlí lena rialaítear a gcaidrimh, caidrimh thráchtála leis an gcomhpháirtí atá i gceist a chur ar fionraí go sealadach, agus iarrachtaí coiscthe agus íoslaghdaithe á saothrú acu , má bhíonn súil réasúnta ann go n-éireoidh leis na hiarrachtaí sin sa ghearrthéarma ; nó deireadh a chur leis an gcaidreamh gnó maidir leis na gníomhaíochtaí lena mbaineann más dian an drochthionchar féideartha. Chun a chur ar a gcumas do chuideachtaí an oibleagáid sin a chomhlíonadh, ba cheart do na Ballstáit foráil a dhéanamh maidir le rogha a bheith ar fáil deireadh a chur leis an gcaidreamh gnó i gconarthaí a rialaíonn a ndlíthe iad . D’fhéadfadh sé go bhfuil gá le comhar le cuideachta eile chun drochthionchair ar leibhéal na gcaidreamh ghnó indíreach a chosc, mar shampla comhar le cuideachta a bhfuil caidreamh conarthach díreach aici leis an soláthróir. I gcásanna áirithe, d’fhéadfadh gurbh é comhar den sórt sin an t-aon bhealach réalaíoch chun drochthionchair a chosc, go háirithe i gcás nach bhfuil an caidreamh gnó indíreach ullamh chun conradh a dhéanamh leis an gcuideachta. Sna cásanna sin, ba cheart don chuideachta dul i mbun comhair leis an eintiteas is éifeachtaí is féidir leis drochthionchair a chosc nó a mhaolú ar leibhéal an chaidrimh gnó indírigh agus dlí na hiomaíochta á urramú an tráth céanna.

(36)

Chun a áirithiú go bhfuil éifeacht le cosc a chur agus maolú a dhéanamh ar na hiarmhairtí dochracha féideartha, ba cheart do chuideachtaí tosaíocht a thabhairt don idirghabháil le caidrimh ghnó sa slabhra luacha, seachas deireadh a chur leis an gcaidreamh gnó, mar ghníomhaíocht rogha deiridh tar éis iarracht in aisce a dhéanamh na hiarmhairtí dochracha fhéideartha a chosc agus a mhaolú. Mar sin féin, i gcásanna nach bhféadfaí aghaidh a thabhairt ar na hiarmhairtí dochracha fhéideartha , a raibh cuideachta ina cúis nó ina rannchuidiú leo, leis na bearta coisctheacha nó maolaithe a bhfuil tuairisc orthu, agus nach bhfuil aon ionchas réasúnta ann go dtiocfaidh athrú orthu, ba cheart tagairt a dhéanamh sa Treoir freisin don oibleagáid atá ar chuideachtaí staonadh ó chaidreamh nua nó ó chaidreamh atá ann cheana a leathnú leis an gcomhpháirtí atá i gceist agus i gcás, leis an dlí lena rialaítear a gcaidreamh, ina bhfuil siad i dteideal, mar rogha dheireanach, i gcomhréir le díscor freagrach, caidreamh tráchtála leis an gcomhpháirtí atá i gceist a chur ar fionraí go sealadach, agus iarrachtaí coisctheacha agus maolaithe á saothrú acu; nó chun deireadh a chur leis an gcaidreamh gnó i ndáil leis na gníomhaíochtaí lena mbaineann mar gheall ar dhéine na hiarmharta dochraí féideartha , nó mura gcomhlíontar na coinníollacha maidir le fionraí sealadach . Chun ligean do chuideachtaí an oibleagáid sin a chomhlíonadh, ba cheart do na Ballstáit foráil a dhéanamh maidir le rogha a bheith ar fáil i dtaobh deireadh a chur leis an gcaidreamh gnó nó é a chur ar fionraí go sealadach i gconarthaí atá rialaithe ag a ndlithe . Agus cinneadh á dhéanamh caidreamh gnó a fhoirceannadh nó a chur ar fionraí, ba cheart don chuideachta a mheas an mbeadh iarmhairtí dochracha an chinnidh sin níos mó ná an iarmhairt dhochrach a bhfuil sé beartaithe í a chosc nó a mhaolú. I gcás ina ndéanann cuideachtaí caidreamh tráchtála a fhionraí go sealadach nó an caidreamh gnó a fhoirceannadh, ba cheart dóibh bearta a chur i gcrích chun na hiarmhairtí a bhaineann le fionraí nó le foirceannadh a chosc, a mhaolú nó deireadh a chur leo, fógra réasúnta a thabhairt don chomhpháirtí gnó agus an cinneadh sin a choinneáil faoi athbhreithniú. D’fhéadfadh sé go bhfuil gá le comhar le cuideachta eile a bheith ann chun na hiarmhairtí dochracha ar leibhéal na gcaidreamh ghnó indíreach a chosc, mar shampla comhar le cuideachta a bhfuil caidreamh conarthach díreach aici leis an soláthróir. I gcásanna áirithe, d’fhéadfadh sé gurbh é an comhar sin an t-aon bhealach réalaíoch chun iarmhairtí dochracha a chosc, go háirithe i gcás nach bhfuil an caidreamh gnó indíreach ullamh chun conradh a dhéanamh leis an gcuideachta. Sna cásanna sin, ba cheart don chuideachta dul i mbun comhair leis an eintiteas is éifeachtaí atá ábalta iarmhairtí dochracha a chosc nó a mhaolú ar leibhéal an chaidrimh gnó indírigh agus dlí na hiomaíochta á urramú an tráth céanna.

(37)

Maidir le caidrimh ghnó dhíreacha agus indíreacha, is féidir leis an gcomhar tionsclaíochta, le scéimeanna tionscail agus le tionscnaimh lena mbaineann raon páirtithe leasmhara cabhrú le giaráil bhreise a chruthú chun drochthionchair a shainaithint, a mhaolú agus a chosc. Dá bhrí sin, ba cheart go bhféadfadh cuideachtaí brath ar thionscnaimh den sórt sin chun tacú le cur chun feidhme a n-oibleagáidí díchill chuí a leagtar síos sa Treoir seo a mhéid is iomchuí na scéimeanna agus na tionscnaimh sin chun tacú le comhlíonadh na n-oibleagáidí sin. D’ fhéadfadh cuideachtaí measúnú a dhéanamh, ar a dtionscnamh féin, ar ailíniú na scéimeanna agus na dtionscnamh sin leis na hoibleagáidí faoin Treoir seo . Chun faisnéis iomlán faoi thionscnaimh den sórt sin a áirithiú, ba cheart freisin tagairt a dhéanamh sa Treoir don rogha atá ag an gCoimisiún agus ag na Ballstáit scaipeadh faisnéise faoi na scéimeanna nó faoi na tionscnaimh sin agus faoina dtorthaí a éascú. Féadfaidh an Coimisiún , i gcomhar leis na Ballstáit, treoraíocht a eisiúint maidir le measúnú a dhéanamh ar oiriúnacht na scéimeanna tionscail agus na dtionscnamh lena mbaineann raon páirtithe leasmhara .

(37)

Is féidir le scéimeanna tionscail agus le tionscnaimh il-gheallsealbhóra cabhrú le cumas dul i gcion sa bhreis a chruthú chun iarmhairtí dochracha a shainaithint, a mhaolú agus a chosc. Dá bhrí sin, ba cheart do chuideachtaí a bheith in ann a bheith rannpháirteach sna tionscnaimh sin chun tacú le gnéithe dá ndícheall cuí, lena n-áirítear dul i gcion ar bhonn comhpháirteach a chomhordú, éifeachtúlachtaí a bhaint amach, dea-chleachtais a mhéadú, agus saineolas a lorg atá ábhartha d’ earnálacha sonracha, do limistéir gheografacha, do thráchtearraí nó do shaincheisteanna riosca. Tá brí leathan le tionscnaimh agus áirítear leis tionscnaimh a thacaíonn le gnéithe de dhícheall cuí cuideachta agus a dhéanann faireachán, meastóireacht, deimhniú agus/nó fíorú ar ghnéithe de dhícheall cuí cuideachta, nó ar an dícheall cuí arna dhéanamh ag a fochuideachtaí agus/nó ag a caidrimh ghnó. Féadfaidh rialtais , comhlachais tionscail, grúpálacha d’eagraíochtaí leasmhara, comhpháirtithe sóisialta nó eagraíochtaí na sochaí sibhialta na tionscnaimh sin a fhorbairt agus a mhaoirsiú, agus eagraíochtaí faireacháin, comhaontuithe creata domhanda, idirphlé earnála agus tionscnaimh a dheimhníonn gnéithe den dícheall cuí a bheith ar áireamh iontu . Chun faisnéis iomlán faoi thionscnaimh den sórt sin a áirithiú, ba cheart freisin tagairt a dhéanamh sa Treoir don fhéidearthacht atá ag an gCoimisiún agus ag na Ballstáit éascú a dhéanamh ar scaipeadh na faisnéise faoi na scéimeanna nó faoi na tionscnaimh sin agus faoina dtorthaí . Ba cheart don Choimisiún , i gcomhar leis na Ballstáit, le ECFE agus le geallsealbhóirí ábhartha, treoraíocht a eisiúint i dtaobh measúnú a dhéanamh ar raon feidhme beacht, ailíniú leis an Treoir seo, agus inchreidteacht na scéimeanna tionscail agus na dtionscnamh il-gheallsealbhóirí . Maidir le cuideachtaí atá rannpháirteach i dtionscnaimh tionscail nó i dtionscnaimh il-gheallsealbhóra nó a úsáideann fíorú tríú páirtí maidir le gnéithe dá ndícheall cuí, ba cheart go mbeidís fós in ann smachtbhannaí a ghearradh orthu nó iad a bheith faoi dhliteanas i leith sáruithe ar an Treoir seo agus i leith damáiste a d’fhulaing íospartaigh dá thoradh sin. Ba cheart na híoschaighdeáin le haghaidh fíoraitheoirí tríú páirtí atá le glacadh trí ghníomhartha tarmligthe faoin Treoir seo a fhorbairt i ndlúthchomhar leis na geallsealbhóirí ábhartha uile agus ba cheart iad a athbhreithniú i bhfianaise a oiriúnachta i gcomhréir le cuspóirí na Treorach seo. Ba cheart fíoraitheoirí tríú páirtí a bheith faoi réir formhaoirseachta ag na húdaráis ábhartha agus, i gcás inar gá, ba cheart iad a bheith faoi réir smachtbhannaí, i gcomhréir leis an reachtaíocht náisiúnta agus le reachtaíocht an Aontais.

(38)

Faoi na hoibleagáidí díchill chuí a leagtar amach sa Treoir seo, má shainaithníonn cuideachta drochthionchair iarbhír ar chearta an duine nó ar an gcomhshaol , ba cheart di bearta iomchuí a dhéanamh chun deireadh a chur leo sin. Is féidir a bheith ag súil leis go mbeidh cuideachta in ann deireadh a chur le drochthionchair iarbhír ina cuid oibríochtaí féin agus in oibríochta a cuid fochuideachtaí. Mar sin féin, ba cheart a shoiléiriú, a mhéid a bhaineann le caidrimh ghnó sheanbhunaithe, i gcás nach féidir deireadh a chur le drochthionchair , gur cheart do chuideachtaí méid na dtionchar sin a íoslaghdú . Ba cheart ceangal a bheith ann gurb é an toradh a bheidh ar íoslaghdú mhéid na ndrochthionchar an toradh is gaire is féidir do dheireadh a chur leis an drochthionchar . Chun an deimhneacht agus an tsoiléireacht dhlíthiúil a sholáthar do chuideachtaí, ba cheart a shainiú leis an Treoir seo na gníomhaíochtaí a bheidh ina gceangal ar chuideachtaí chun deireadh a chur le drochthionchair iarbhír ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol agus chun méid na ndrochthionchar sin a íoslaghdú, i gcás inarb iomchuí de réir na n-imthosca .

(38)

Faoi na hoibleagáidí díchill chuí a leagtar amach sa Treoir seo, má shainaithníonn cuideachta iarmhairtí dochracha iarbhír do chearta an duine agus don chomhshaol , ba cheart di bearta iomchuí a dhéanamh chun deireadh a chur leo sin. Is féidir a bheith ag dréim leis go mbeidh cuideachta in ann deireadh a chur le hiarmhairtí dochracha iarbhír ina cuid oibríochtaí féin agus in oibríochta a cuid fochuideachtaí. Mar sin féin, ba cheart a shoiléiriú, i gcás nach féidir deireadh a chur le hiarmhairtí dochracha , gur cheart do chuideachtaí méid na n-iarmhairtí sin a mhaolú, agus iarrachtaí á ndéanamh acu deireadh a chur leis an iarmhairt dhochrach, agus plean gníomhaíochta ceartaithí a chur chun feidhme, arna fhorbairt i gcomhairle leis na páirtithe leasmhara a ndéantar difear dóibh . Ba cheart a cheangal gurb é an toradh a bheidh ar íoslaghdú mhéid na n-iarmhairtí dochracha ná an toradh is gaire is féidir do dheireadh a chur leis an iarmhairt dhochrach . Chun an deimhneacht agus an tsoiléireacht dhlíthiúil a sholáthar do chuideachtaí, ba cheart a shainiú leis an Treoir seo na gníomhaíochtaí ar cheart dóibh a bheith ina gceangal ar chuideachtaí a dhéanamh chun deireadh a chur le hiarmhairtí dochracha iarbhír do chearta an duine agus don chomhshaol agus chun méid na n-iarmhairtí sin a íoslaghdú, i gcás inarb iomchuí ag brath ar na himthosca .

(39)

Chun an oibleagáid atá orthu faoin Treoir seo a chomhlíonadh maidir le deireadh a chur leis na drochthionchair iarbhír agus méid na ndrochthionchar sin a íoslaghdú , ba cheart a cheangal ar chuideachtaí na gníomhaíochtaí seo a leanas a dhéanamh, i gcás inarb ábhartha. Ba cheart dóibh an drochthionchar a neodrú nó méid an drochthionchair a íoslaghdú, le gníomhaíocht a bheidh i gcomhréir le tromchúis agus scála an drochthionchair agus leis an méid a chuireann iompar na cuideachta leis an drochthionchar . I gcás inar gá sin toisc nach féidir deireadh a chur láithreach leis an drochthionchar , ba cheart go ndéanfadh cuideachtaí plean gníomhaíochta ceartaitheach a fhorbairt agus a chur chun feidhme ina mbeidh amlínte réasúnta a shaineofar go soiléir maidir le gníomhaíocht a dhéanamh, agus táscairí cáilíochtúla agus cainníochtúla chun an feabhas a thomhas. Ba cheart do chuideachtaí féachaint le dearbhuithe conarthacha a fháil ó chomhpháirtí gnó díreach a bhfuil caidreamh gnó seanbhunaithe acu leis go n-áiritheoidh an comhpháirtí sin go gcomhlíonfar cód iompair na cuideachta agus, de réir mar is gá, plean gníomhaíochta coisc , lena n-áirítear trí dhearbhuithe conarthacha comhfhreagracha a lorg óna chomhpháirtithe féin , a mhéid is cuid de shlabhra luacha na cuideachta iad a ngníomhaíochtaí . Ba cheart na bearta iomchuí chun an comhlíonadh a fhíorú a bheith ag gabháil leis na dearbhuithe conarthacha. Ar deireadh, ba cheart do chuideachtaí infheistíochtaí a dhéanamh arb é is aidhm dóibh deireadh a chur leis an drochthionchar nó méid an drochthionchair a íoslaghdú , ba cheart dóibh tacaíocht spriocdhírithe chomhréireach a thabhairt do FBManna a bhfuil caidreamh gnó seanbhunaithe acu leo agus ba cheart dóibh dul i mbun comhair le heintitis eile, lena n-áirítear, i gcás inarb ábhartha, comhar chun feabhas a chur ar chumas na cuideachta deireadh a chur leis an drochthionchar .

(39)

Chun an oibleagáid atá orthu faoin Treoir seo a chomhlíonadh maidir le deireadh a chur leis na hiarmhairtí dochracha iarbhír agus méid na n-iarmhairtí dochracha sin a mhaolú , ba cheart a cheangal ar chuideachtaí na gníomhaíochtaí seo a leanas a dhéanamh, i gcás inarb ábhartha. Ba cheart dóibh an iarmhairt dhochrach a neodrú nó a méid a mhaolú go leormhaith trí na daoine, na grúpaí agus na pobail agus/nó an comhshaol dá ndéantar difear a athbhunú go staid atá coibhéiseach nó chomh gar agus is féidir don staid ina raibh siad roimh an iarmhairt dhochrach . I gcás inar gá, toisc nach féidir an iarmhairt dhochrach a thabhairt chun deiridh láithreach, ba cheart do chuideachtaí plean gníomhaíochta ceartaitheach a fhorbairt agus a chur chun feidhme ina mbeidh amlínte réasúnta atá sainithe go soiléir le haghaidh bearta iomchuí agus gníomhaíochta agus táscairí cáilíochtúla agus cainníochtúla a chur chun feidhme chun feabhsúchán a thomhas. D’fhéadfadh cuideachtaí a shuí freisin trí fhorálacha conarthacha le comhpháirtí a bhfuil caidreamh gnó acu leo go n-áiritheoidh siad go gcomhlíonfar an cód iompair agus, de réir mar is gá, plean gníomhaíochta ceartaithí. D’fhéadfaí a iarraidh ar chomhpháirtithe a bhfuil caidreamh gnó ag an gcuideachta leo forálacha conarthacha a bheidh comhréireach , réasúnach, neamh-idirdhealaitheach agus cothrom a leagan síos lena gcomhpháirtithe , a mhéid is gur cuid de shlabhra luacha na cuideachta iad a gcuid gníomhaíochtaí . Ba cheart bearta a bheith ag gabháil leis na forálacha conarthacha chun tacú le dícheall cuí a dhéanamh mar a leagtar amach sa Treoir seo . Thairis sin, ba cheart d’fhorálacha conarthacha a bheith cothrom, réasúnach agus neamh-idirdhealaitheach, agus ba cheart go léireofaí leo cúraimí comhpháirteacha na bpáirtithe chun dícheall cuí a dhéanamh sa chomhar leanúnach, agus béim á leagan ar bhearta iomchuí a dhéanamh chun deireadh a chur le hiarmhairtí dochracha. Ba cheart do chuideachtaí a mheas freisin cibé acu an féidir a bheith ag dréim leis go réasúnach go gcomhlíonfaidh an comhpháirtí gnó na forálacha sin nó nach gcomhlíonfaidh. Is minic a dhéanann ceannaitheoir téarmaí conarthacha a fhorchur go haontaobhach ar sholáthróir , agus is dócha gurb é an toradh a bheidh ar aon sárú a dhéanfar ina leith sin go ngníomhóidh an ceannaitheoir go haontaobhach amhail trí fhoirceannadh nó díscor a dhéanamh. Níl an ghníomhaíocht aontaobhach sin iomchuí i gcomhthéacs an díchill chuí agus is dócha go mbeadh iarmhairtí dochracha mar thoradh ar an ngníomhaíocht féin. I gcásanna ina bhféadfadh iarmhairt dhochrach a bheith mar thoradh ar shárú forálacha conarthacha den sórt sin, ba cheart don chuideachta bearta iomchuí a dhéanamh ar dtús chun na hiarmhairtí sin a chosc nó a mhaolú go leormhaith, seachas breithniú a dhéanamh i dtaobh deireadh a chur leis an gconradh nó é a chur ar fionraí, i gcomhréir leis an dlí is infheidhme. Ar deireadh, ba cheart do chuideachtaí infheistíochtaí a dhéanamh arb é is aidhm dóibh deireadh a chur leis an iarmhairt dhochrach nó méid na hiarmharta dochraí a mhaolú , ba cheart dóibh tacaíocht spriocdhírithe agus chomhréireach a thabhairt do FBManna a bhfuil caidreamh gnó acu leo agus ba cheart dóibh dul i mbun comhair le heintitis eile, lena n-áirítear, i gcás inarb ábhartha, méadú a dhéanamh ar chumas na cuideachta deireadh a chur leis an iarmhairt dhochrach .

(40)

Chun raon iomlán na roghanna don chuideachta a léiriú i gcásanna nach bhféadfaí aghaidh a thabhairt ar na hiarmhairtí iarbhír leis na bearta a bhfuil tuairisc orthu, ba cheart tagairt a dhéanamh sa Treoir seo freisin don rogha atá ag an gcuideachta féachaint le conradh a thabhairt i gcrích leis an gcomhpháirtí gnó indíreach, d’fhonn comhlíonadh chód iompair na cuideachta nó comhlíonadh plean gníomhaíochta ceartaithí a bhaint amach, agus bearta iomchuí a dhéanamh chun comhlíontacht an chaidrimh gnó indírigh leis an gconradh a fhíorú.

(41)

Chun a áirithiú gur deireadh éifeachtach a chuirtear le drochthionchair iarbhír nó gurb éifeachtach an t-íoslaghdú a dhéantar orthu, ba cheart do chuideachtaí tosaíocht a thabhairt don idirghabháil le caidrimh ghnó sa slabhra luacha, seachas an caidreamh gnó a fhoirceannadh, mar ghníomhaíocht rogha deiridh tar éis iarracht in aisce deireadh a chur le drochthionchair iarbhír nó iad a íoslaghdú. Mar sin féin, ba cheart sa Treoir seo freisin, i gcásanna nach bhféadfaí deireadh a chur le drochthionchair iarbhír nó iad a mhaolú go leormhaithe leis na bearta a bhfuil tuairisc orthu, tagairt a dhéanamh don oibleagáid atá ar chuideachtaí gan caidrimh nua a bhunú leis an gcomhpháirtí atá i gceist ná na caidrimh atá acu leis cheana a leathnú agus, i gcás ina gceadaítear sin leis an dlí lena rialaítear a gcaidrimh, caidrimh thráchtála leis an gcomhpháirtí atá i gceist a chur ar fionraí go sealadach, agus iarrachtaí á saothrú chun deireadh a chur leis an drochthionchair nó chun méid an drochthionchair a íoslaghdú , nó deireadh a chur leis an gcaidreamh gnó maidir leis na gníomhaíochtaí lena mbaineann, má mheastar gur tionchar dian é an drochthionchar. Chun a chur ar a gcumas do chuideachtaí an oibleagáid sin a chomhlíonadh, ba cheart do na Ballstáit foráil a dhéanamh maidir le rogha a bheith ar fáil deireadh a chur leis an gcaidreamh gnó i gconarthaí a rialaíonn a ndlíthe iad .

(41)

Chun a áirithiú go bhfuil éifeacht le deireadh a chur le hiarmhairtí dochracha iarbhír nó le híoslaghdú a dhéanamh orthu, ba cheart do chuideachtaí tosaíocht a thabhairt don idirghabháil le caidrimh ghnó sa slabhra luacha, seachas an caidreamh gnó a fhoirceannadh, mar ghníomhaíocht rogha deiridh tar éis iarracht in aisce a dhéanamh deireadh a chur le hiarmhairtí dochracha iarbhír nó iad a íoslaghdú. Mar sin féin, ba cheart don Treoir seo freisin, i gcásanna nach bhféadfaí deireadh a chur leis na hiarmhairtí díobhálacha iarbhír a raibh cuideachta ina cúis nó ina rannchuidiú leo nó iad a mhaolú go leordhóthanach leis an mbeart a bhfuil tuairisc air, agus nach bhfuil aon ionchas réasúnta ann go dtiocfaidh athrú orthu, tagairt a dhéanamh don oibleagáid atá ar chuideachtaí staonadh ó chaidreamh nua nó ó chaidreamh atá ann cheana a leathnú leis an gcomhpháirtí atá i gceist agus, i gcás, leis an dlí lena rialaítear a gcaidreamh, ina bhfuil siad i dteideal, mar rogha dheireanach, i gcomhréir le díscor freagrach, caidreamh tráchtála leis an gcomhpháirtí atá i gceist a chur ar fionraí go sealadach, agus iarrachtaí á saothrú acu deireadh a chur leis an iarmhairt dhochrach nó maolú a dhéanamh ina leith , nó deireadh a chur leis an gcaidreamh gnó i ndáil leis na gníomhaíochtaí lena mbaineann, mar gheall ar dhéine na hiarmharta dochraí iarbhír nó mura gcomhlíontar na coinníollacha maidir le fionraí sealadach. Ba cheart do na Ballstáit foráil a dhéanamh maidir le rogha a bheith ar fáil i dtaobh deireadh a chur leis an gcaidreamh gnó nó é a chur ar fionraí i gconarthaí atá rialaithe ag a ndlithe . Agus cinneadh á dhéanamh i dtaobh caidreamh gnó a fhoirceannadh nó a chur ar fionraí, ba cheart don chuideachta a mheas an mbeadh iarmhairtí dochracha an chinnidh sin níos mó ná an iarmhairt dhochrach a bhfuil sé beartaithe deireadh a chur léi nó maolú a dhéanamh ina leith. I gcás ina ndéanann cuideachtaí caidreamh tráchtála a fhionraí go sealadach nó an caidreamh gnó a fhoirceannadh, ba cheart dóibh bearta a chur i gcrích chun na hiarmhairtí a bhaineann le fionraí nó le foirceannadh a chosc, a mhaolú nó deireadh a chur leo, fógra réasúnta a thabhairt don chomhpháirtí gnó agus an cinneadh a choinneáil faoi athbhreithniú.

(41a)

I gcás ina raibh cuideachta ina cúis nó ina rannchuidiú le hiarmhairt dhochrach iarbhír, ba cheart don chuideachta bearta iomchuí a dhéanamh chun an iarmhairt sin a leigheas. Ba cheart é a bheith d’aidhm ag bearta feabhais na daoine agus na grúpaí nó na pobail agus/nó an comhshaol dá ndéantar difear a athbhunú i staid atá coibhéiseach nó chomh gar agus is féidir don staid ina raibh siad roimh an iarmhairt, agus ba cheart iad a fhorbairt agus riachtanais agus tuairimí na ngeallsealbhóirí lena mbaineann á gcur san áireamh. Féadfar a áireamh iontu ach gan a bheith teoranta do chúiteamh, aiseag, athshlánú, leithscéal poiblí, athbhunú nó comhar de mheon macánta le himscrúduithe. I gcásanna áirithe, d’fhéadfadh cúiteamh airgeadais a bheith riachtanach chun an t-athbhunú sin a sholáthar. I gcás ina bhfuil baint dhíreach ag cuideachta le hiarmhairt dhochrach, ba cheart go mbeadh sí in ann a bheith rannpháirteach go deonach in aon bhearta feabhais, i gcás inarb iomchuí, agus breithniú a dhéanamh i dtaobh úsáid a bhaint as a cumas dul i gcion ar pháirtithe freagracha chun gur féidir aon damáiste a tharla de dheasca na hiarmharta a leigheas. Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú nár cheart a cheangal ar gheallsealbhóirí a ndéanann iarmhairt dhochrach difear dóibh leigheas a lorg sula ndéanfaidh siad éilimh a chomhdú sa chúirt.

(42)

Ba cheart do chuideachtaí an deis a thabhairt do dhaoine agus d’eagraíochtaí gearáin a chur go díreach faoina mbráid i gcás ábhair imní dhlisteanacha maidir le drochthionchair iarbhír nó fhéideartha ar chearta an duine nó ar an gcomhshaol. Ba cheart go n-áireofaí ar na heagraíochtaí a d’fhéadfadh gearáin den sórt sin a chur isteach ceardchumainn agus ionadaithe oibrithe eile a dhéanann ionadaíocht ar dhaoine aonair a oibríonn sa slabhra luacha lena mbaineann, agus eagraíochtaí sochaí sibhialta atá gníomhach sna réimsí a bhaineann leis an slabhra luacha lena mbaineann i gcás ina bhfuil eolas acu ar dhrochthionchar féideartha nó iarbhír. Ba cheart do chuideachtaí nós imeachta a bhunú chun déileáil leis na gearáin sin agus ba cheart dóibh na hoibrithe, na ceardchumainn agus ionadaithe eile na n-oibrithe a chur ar an eolas, i gcás inarb ábhartha, faoi na próisis sin. Má théann gearánach i muinín an tsásra leighis agus gearán, níor cheart go gcuirfeadh sé sin cosc air dul i muinín leigheasanna breithiúnacha . I gcomhréir le caighdeáin idirnáisiúnta, ba cheart go mbeadh gearánaigh i dteideal obair leantach iomchuí ar an ngearán a iarraidh ar an gcuideachta agus bualadh le hionadaithe na cuideachta ar leibhéal iomchuí chun drochthionchair dhiana fhéideartha nó iarbhír is ábhar don ghearán a phlé. Níor cheart sirtheoireachtaí míréasúnta ar chuideachtaí a bheith ina dtoradh ar an rochtain sin.

(42)

Ba cheart do chuideachtaí sásraí éifeachtacha maidir le fógra a thabhairt agus sásraí casaoide neamhbhreithiúnach atá ar fáil go poiblí a chur ar fáil ar an leibhéal oibríochtúil, ar féidir le daoine agus eagraíochtaí iad a úsáid chun fógra a thabhairt dóibh nó chun casaoidí a ardú agus chun leigheas a iarraidh i gcás ábhair imní dhlisteanacha maidir le cearta an duine iarbhír nó féideartha, iarmhairtí dochracha comhshaoil sa slabhra luacha. Ar na daoine agus eagraíochtaí a d’fhéadfadh casaoidí den sórt sin a chur isteach ba cheart a bheith san áireamh daoine a ndéantar difear dóibh nó a bhfuil forais réasúnacha acu lena chreidiúint go bhféadfaí difear a dhéanamh dóibh agus a n-ionadaithe dlisteanacha, ceardchumainn agus ionadaithe oibrithe eile a dhéanann ionadaíocht ar dhaoine aonair atá ag obair sa slabhra luacha lena mbaineann agus eagraíochtaí inchreidte a bhfuil taithí acu a n-áirítear cosaint an chomhshaoil mar chuspóir acu. Féadfaidh na daoine agus na heagraíochtaí thuasluaite chomh maith le heagraíochtaí na sochaí sibhialta atá gníomhach sna réimsí a bhaineann leis an slabhra luacha atá i gceist fógraí a thíolacadh i gcás ina bhfuil eolas acu faoi iarmhairt dhochrach féideartha nó iarbhír , agus faoi dhaoine dlítheanacha agus nádúrtha a chosnaíonn cearta an duine agus an comhshaol . Ba cheart do chuideachtaí nós imeachta a leagan síos chun déileáil leis na fógraí agus leis na casaoidí sin agus ba cheart dóibh na hoibrithe, na ceardchumainn agus ionadaithe eile na n-oibrithe a chur ar an eolas, i gcás inarb ábhartha, faoi na próisis sin. Ba cheart do chuideachtaí an deis a chur ar fáil chun fógraí agus casaoidí a chur isteach trí shocruithe comhoibríocha, lena n-áirítear tionscnaimh tionscail, le cuideachtaí nó eagraíochtaí eile, trí bheith rannpháirteach i sásraí casaoide il-gheallsealbhóra nó trí dhul isteach i gcreat-chomhaontú domhanda. Níor cheart gur réamhriachtanas é fógra nó casaoid a chur isteach ná níor cheart cosc a chur ar an duine atá á dtíolacadh ó rochtain a bheith aige ar an nós imeachta maidir le hábhar imní a bhfuil bunús leis ná ar shásraí breithiúnacha ná ar shásraí neamhbhreithiúnacha eile, amhail pointí teagmhála náisiúnta ECFE i gcás inarb ann dóibh . I gcomhréir le caighdeáin idirnáisiúnta, ba cheart daoine a bhfuil casaoidí nó fógraí á gcur isteach acu, i gcás nach gcuireann siad isteach go hanaithnid iad, a bheith i dteideal obair leantach thráthúil iomchuí a fháil ón gcuideachta agus ba cheart do dhaoine a bhfuil casaoidí á gcur isteach acu a bheith i dteideal freisin teagmháil a dhéanamh le hionadaithe na cuideachta ar leibhéal iomchuí chun na hiarmhairtí dochracha fhéideartha nó iarbhír is ábhar don ghearán a phlé , agus ba cheart an réasúnaíocht a thabhairt dóibh i dtaobh an bhfuil sé measta go bhfuil bunús leis an gcasaoid nó an bhfuil an chasaoid gan bhunús agus faisnéis a bheith curtha ar fáil dóibh maidir leis na bearta agus na gníomhaíochtaí atá déanta, agus chun leigheas nó rannchuidiú leis an leigheas a iarraidh . Níor cheart sirtheoireachtaí míréasúnta ar chuideachtaí a bheith mar thoradh ar an rochtain sin. Ba cheart do chuideachtaí a bheith freagrach freisin as a áirithiú go ndéanfar aon duine a chuireann casaoidí nó fógraí isteach a chosaint ar fhrithbheart agus ar chúiteamh a d’fhéadfadh a bheith ann, lena n-áirítear trí anaithnideacht nó rúndacht a áirithiú sa phróiseas fógartha agus casaoide, i gcomhréir leis an dlí náisiúnta. Ba cheart an nós imeachta um fhógra a thabhairt agus an nós imeachta casaoide neamhbhreithiúnach a bheith dlisteanach, inrochtana, intuartha, cothrom, trédhearcach, comhoiriúnach do chearta, freagrúil ó thaobh inscne agus cultúir de, bunaithe ar rannpháirtíocht agus ar idirphlé, agus ba cheart é a bheith inoiriúnaithe mar a leagtar amach sna critéir éifeachtachta le haghaidh sásraí casaoide neamhbhreithiúnacha i bPrionsabal 31 de Phrionsabail Threoracha na Náisiún Aontaithe maidir le Gnó agus Cearta an Duine agus Barúil Ghinearálta Uimh. 16 ó Choiste na Náisiún Aontaithe um Chearta an Linbh. Ba cheart do chuideachtaí feasacht a mhúscailt i measc na ngeallsealbhóirí a ndéantar difear dóibh maidir le fógraí agus sásraí casaoide a bheith ann, cuspóirí agus próisis na bhfógraí agus na sásraí casaoide, i dteanga oifigiúil nó i dteangacha oifigiúla an stáit ina bhfuil siad ag feidhmiú, lena n-áirítear maidir le conas rochtain a fháil orthu, cinntí agus leigheasanna a bhaineann le cuideachta agus an chaoi a bhfuil siad á gcur chun feidhme ag an gcuideachta. Ba cheart cosaint chuí a thabhairt d’oibrithe agus dá n-ionadaithe freisin, agus ba cheart aon iarrachtaí neamhbhreithiúnacha ar leigheas a bheith gan dochar do chómhargáil agus aitheantas do cheardchumainn a spreagadh agus níor cheart, ar bhealach ar bith, an bonn a bhaint ó ról na gceardchumann dlisteanach nó ionadaithe na n-oibrithe maidir le haghaidh a thabhairt ar dhíospóidí a bhaineann leis an lucht saothair.

(43)

Ba cheart go ndéanfadh cuideachtaí faireachán ar chur chun feidhme agus ar éifeachtacht a mbeart díchill chuí . Ba cheart dóibh measúnuithe tréimhsiúla a dhéanamh ar a n-oibríochtaí féin, ar oibríochtaí a bhfochuideachtaí agus , i gcás ina bhfuil baint acu le slabhraí luacha na cuideachta, ar oibríochtaí a gcaidrimh ghnó sheanbhunaithe , chun faireachán a dhéanamh ar a éifeachtaí atá na bearta chun drochthionchair ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a shainaithint, a chosc, a íoslaghdú agus a mhaolú agus chun deireadh a chur leo. Ba cheart leis na measúnuithe sin a fhíorú go sainaithnítear na drochthionchair go cuí, go gcuirtear bearta díchill chuí chun feidhme, agus gur coisceadh na drochthionchair nó gur cuireadh deireadh leo go hiarbhír. Chun a áirithiú go mbeidh na measúnuithe sin cothrom le dáta, ba cheart iad a dhéanamh gach 12 mhí ar a laghad agus ba cheart iad a athbhreithniú idir an dá linn má tá forais réasúnacha ann a chreidiúint go bhféadfadh rioscaí móra nua drochthionchair a bheith tagtha chun cinn.

(43)

Ba cheart do chuideachtaí cur chun feidhme a fhíorú go leanúnach agus faireachán a dhéanamh ar leormhaitheas agus éifeachtacht a ngníomhaíochtaí arna ndéanamh i gcomhréir leis an Treoir seo . Ba cheart dóibh measúnuithe a dhéanamh ar a n-oibríochtaí , a dtáirgí agus a seirbhísí féin, ar a bhfochuideachtaí agus ar a gcaidrimh ghnó, chun faireachán a dhéanamh ar a éifeachtaí atá na bearta chun iarmhairtí dochracha do chearta an duine agus don chomhshaol a shainaithint, a chosc, a íoslaghdú , a mhaolú agus a fheabhsú, agus chun deireadh a chur leo. Ba cheart do na measúnuithe sin a fhíorú go sainaithnítear na hiarmhairtí dochracha go cuí, go gcuirtear bearta díchill chuí chun feidhme, agus go bhfuil cosc curtha leis na hiarmhairtí dochracha nó go bhfuil deireadh curtha leo go hiarbhír. Chun a áirithiú go mbeidh na measúnuithe sin cothrom le dáta, ba cheart iad a dhéanamh ar bhonn leanúnach agus tar éis d’athrú suntasach tarlú, agus ba cheart iad a athbhreithniú go leanúnach má tá forais réasúnacha ann lena chreidiúint go bhféadfadh rioscaí móra o thaobh iarmhairtí dochracha de a bheith tagtha chun cinn. Ba cheart do chuideachtaí doiciméadacht lena léirítear go bhfuil an ceanglas sin á chomhlíonadh acu a choinneáil ar feadh 10 bliana.

(44)

Dála na gcaighdeán idirnáisiúnta a leagadh síos cheana i bPrionsabail Threoracha na Náisiún Aontaithe maidir le Gnó agus Cearta an Duine agus i gcreat OECD , is cuid dhílis den cheanglas díchill chuí í faisnéis ábhartha a chur in iúl go seachtrach maidir leis na beartais, próisis agus gníomhaíochtaí díchill chuí a rinneadh chun drochthionchair iarbhír nó fhéideartha a shainaithint agus chun aghaidh a thabhairt orthu, lena n-áirítear cinntí agus torthaí na ngníomhaíochtaí sin. Sa togra chun Treoir 2013/34/AE a leasú a mhéid a bhaineann le tuairisciú maidir le hinbhuanaitheacht chorparáideach, leagtar amach oibleagáidí tuairiscithe ábhartha le haghaidh na gcuideachtaí a chumhdaítear leis an Treoir seo. Chun dúbláil na n-oibleagáidí tuairiscithe a sheachaint, níor cheart, dá bhrí sin, go dtabharfaí aon oibleagáidí tuairiscithe nua isteach leis an Treoir seo de bhreis ar na hoibleagáidí faoi Threoir 2013/34/AE le haghaidh na gcuideachtaí a chumhdaítear leis an Treoir sin agus leis na caighdeáin tuairiscithe ba cheart a fhorbairt fúithi. Maidir le cuideachtaí atá faoi raon feidhme na Treorach seo, ach nach dtagann faoi raon feidhme Threoir 2013/34/AE , chun a n-oibleagáid chumarsáide a chomhlíonadh mar chuid den dícheall cuí faoin Treoir seo, ba cheart dóibh ráiteas bliantúil a fhoilsiú ar a suíomh gréasáin i dteanga is gnách a húsáid i réimse an ghnó idirnáisiúnta .

(44)

Dála na gcaighdeán idirnáisiúnta a leagadh síos cheana i bPrionsabail Threoracha na Náisiún Aontaithe maidir le Gnó agus Cearta an Duine agus i gcreat ECFE , is cuid dhílis den cheanglas díchill chuí í faisnéis ábhartha a chur in iúl go seachtrach maidir leis na beartais, próisis agus gníomhaíochtaí díchill chuí a rinneadh chun iarmhairtí dochracha iarbhír nó fhéideartha a shainaithint agus chun aghaidh a thabhairt orthu, lena n-áirítear cinntí agus torthaí na ngníomhaíochtaí sin. Le Treoir 2013/34/AE maidir le tuairisciú inbhuanaitheachta corparáideach leagtar amach oibleagáidí tuairiscithe ábhartha do na cuideachtaí a chumhdaítear leis an treoir seo chomh maith le Rialachán (AE) 2019/2088 maidir le nochtaí ó thaobh na hinbhuanaitheachta de in earnáil na seirbhísí airgeadais, le haghaidh gnóthais airgeadais . Chun dúbláil oibleagáidí tuairiscithe a sheachaint, níor cheart, dá bhrí sin, leis an Treoir seo, aon oibleagáidí tuairiscithe nua a thabhairt isteach sa bhreis orthu sin faoi Threoir 2013/34/AE le haghaidh na gcuideachtaí a chumhdaítear leis an Treoir sin chomh maith leis na caighdeáin tuairiscithe ba cheart a fhorbairt fúithi , ná níor cheart di aon oibleagáidí tuairiscithe nua a thabhairt isteach sa bhreis orthu sin faoi Rialachán (AE) 2019/2088 . Maidir le cuideachtaí a thagann faoi raon feidhme na Treorach seo, ach nach dtagann faoi raon feidhme Threoir 2013/34/AE , chun a n-oibleagáid maidir le cumarsáid a dhéanamh mar chuid den dícheall cuí faoin Treoir seo a chomhlíonadh , ba cheart dóibh ráiteas bliantúil atá i gcomhréir leis na ceanglais sin a fhoilsiú ar a suíomh gréasáin i gceann amháin de theangacha oifigiúla an Aontais ar a laghad .

(44a)

Maidir le ceanglais ar chuideachtaí a thagann faoi raon feidhme na Treorach seo agus atá, ag an am céanna, faoi réir ceanglais tuairiscithe faoi Airteagail 19a, 29a agus 40a de Threoir 2013/34/AE agus ar cheart dóibh, dá bhrí sin, tuairisciú a dhéanamh ar a bpróiseas díchill chuí mar a shonraítear in Airteagail 19a, 29a agus 40a de Threoir 2013/34/AE, ba cheart iad a thuiscint mar cheanglas atá ar chuideachtaí cur síos a dhéanamh ar an gcaoi a gcuireann siad dícheall cuí chun feidhme dá bhforáiltear sa Treoir seo. Agus ceanglais Threoir 2013/34/AE á gcomhlíonadh acu maidir le tuairisciú ar ghníomhaíochtaí atá déanta chun iarmhairtí dochracha féideartha nó iarbhír a shainaithint, ba cheart do chuideachtaí míniú a thabhairt i dtaobh cibé acu a thug siad tosaíocht don ord ina ndearna siad bearta iomchuí nó nár thug, conas a cuireadh an cur chuige sin i bhfeidhm, agus cén fáth ar ghá tosaíocht a thabhairt. Agus ceanglais Threoir 2013/34/AE á gcomhlíonadh aici maidir le tuairisciú ar aon ghníomhaíochtaí arna ndéanamh ag an ngnóthas chun iarmhairtí dochracha iarbhír nó fhéideartha a chosc, a mhaolú, a leigheas nó deireadh a chur leo, agus toradh na ngníomhaíochtaí sin, ba cheart don chuideachta líon na gcásanna inar chinn sí díscor a dhéanamh, an chúis atá leis an díscor sin agus suíomh na gcaidreamh gnó lena mbaineann a nochtadh gan a gcéannacht a nochtadh.

(44b)

Níl sé mar chuspóir leis an Treoir seo a cheangal ar chuideachtaí caipiteal intleachtúil, maoin intleachtúil, fios gnó nó torthaí nuálaíochta a nochtadh go poiblí a cháileodh mar rúin trádála mar a shainmhínítear i dTreoir (AE) 2016/943 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle. Ba cheart na ceanglais tuairiscithe dá bhforáiltear sa Treoir seo, dá bhrí sin, a bheith gan dochar do Threoir (AE) 2016/943. Ba cheart feidhm a bheith ag an Treoir seo freisin gan dochar do Rialachán (AE) Uimh. 596/2014 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 16 Aibreán 2014 maidir le drochúsáid mhargaidh (an rialachán maidir le drochúsáid mhargaidh) agus lena n-aisghairtear Treoir 2003/6/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Treoracha 2003/124/CE, 2003/125/CE agus 2004/72/CE ón gCoimisiún.

(44c)

Ba cheart do chuideachtaí bearta iomchuí a dhéanamh chun rannpháirtíocht fhóinteach a dhéanamh leis na geallsealbhóirí a ndéantar difear dóibh lena gcumasaítear fíor-idirghníomhaíocht agus idirphlé ina bpróiseas díchill chuí. Ba cheart don rannpháirtíocht faisnéis agus comhairliúchán a chumhdach leis na geallsealbhóirí a ndéantar difear dóibh agus ba cheart go mbeadh sí cuimsitheach, struchtúrach, éifeachtach, tráthúil agus freagrúil ó thaobh an chultúir de agus ó thaobh inscne de. Tá cásanna ann nach mbeifear in ann dul i mbun rannpháirtíocht fhóinteach leis na geallsealbhóirí a ndéantar difear dóibh, nó i gcás ina mbeidh rannpháirtíocht le peirspictíochtaí saineolaithe breise úsáideach chun go mbeidh an chuideachta in ann ceanglais na Treorach seo a chomhlíonadh go hiomlán, go háirithe i gcomhthéacs cinntí scóipe agus tosaíochta. . Sna cásanna sin, ba cheart do chuideachtaí dul i mbun rannpháirtíocht fhóinteach le geallsealbhóirí ábhartha eile, amhail eagraíochtaí na sochaí sibhialta nó daoine dlítheanacha nó nádúrtha a chosnaíonn cearta an duine nó an comhshaol chun léargas inchreidte a fháil ar iarmhairtí dochracha fhéideartha nó iarbhír. Ba cheart go mbeadh comhairliúchán fós ar siúl agus ba cheart do chuideachtaí faisnéis chuimsitheach, spriocdhírithe agus ábhartha a chur ar fáil do gheallsealbhóirí a ndéantar difear dóibh. Ba cheart é a bheith de cheart ag na geallsealbhóirí dá ndéantar difear faisnéis bhreise i scríbhinn a iarraidh, ar cheart don chuideachta í a chur ar fáil laistigh de thréimhse ama réasúnta agus i bhformáid iomchuí agus intuigthe. I gcás ina ndiúltaítear iarraidh den sórt sin, ba cheart an ceart a bheith ag na geallsealbhóirí dá ndéantar difear réasúnú i scríbhinn a fháil i gcás diúltú den sórt sin. San fhaisnéis agus sa chomhairliúchán leis na geallsealbhóirí a ndéantar difear dóibh, ba cheart aird chuí a thabhairt ar bhacainní ar rannpháirtíocht, a áirithiú go bhfuil geallsealbhóirí saor ó fhrithbheart agus ó chúiteamh, lena n-áirítear trí rúndacht agus anaithnideacht a choinneáil, agus ba cheart aird ar leith a thabhairt ar riachtanais geallsealbhóirí leochaileacha, agus ar leochaileachtaí forluiteacha agus ar thosca forluiteacha, lena n-áirítear trí chur chuige inscne-fhreagrúil a áirithiú, agus trí Dhearbhú na Náisiún Aontaithe maidir le Cearta na bPobal Dúchasach a urramú go hiomlán. Ba cheart do chuideachta a n-ionadaithe oibrithe a chur ar an eolas faoina straitéis díchill chuí agus a cur chun feidhme, i gcomhréir le dlí AE atá ann cheana agus gan dochar dá gcearta is infheidhme maidir le faisnéis, comhairliúchán agus rannpháirtíocht, agus go háirithe na cearta sin a chumhdaítear le reachtaíocht ábhartha AE i réimse na fostaíochta agus na gceart sóisialta, lena n-áirítear Treoir 2002/14/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle  (1a) , Treoir 2009/38/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle  (1b) , agus Treoir 2001/86/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle  (1c) . Ba cheart a mheas go bhfuil comhairliúchán le geallsealbhóirí ábhartha i gcásanna inar féidir a thuar go réasúnta go ndéanfaidh na hiarmhairtí dochracha féideartha agus iarbhír nó na gníomhaíochtaí dá bhforáiltear faoi Airteagal 4 go hAirteagal 10 difear do chearta nó do leas geallsealbhóirí nó nuair atá faisnéis, comhairliúchán nó idirphlé iarrtha ag geallsealbhóirí a ndéantar difear dóibh.

(44d)

Is cineál áirithe ciaptha in aghaidh daoine nádúrtha nó dlítheanacha iad cásanna dlí straitéiseacha i gcoinne rannpháirtíocht phoiblí chun cosc nó pionós a ghearradh ar labhairt amach ar shaincheisteanna a bhaineann le leas an phobail. Ba cheart do na Ballstáit coimircí riachtanacha a sholáthar chun aghaidh a thabhairt ar na héilimh sin is follasach go bhfuil siad gan bhunús nó ar imeachtaí mí-úsáideacha cúirte i gcoinne rannpháirtíocht phoiblí i gcomhréir leis an reachtaíocht náisiúnta agus le reachtaíocht an Aontais.

(45)

Chun comhlíontacht na gcuideachtaí lena gceanglais díchill chuí trína slabhra luacha a éascú agus chun teorainn a chur le bogadh ualach an chomhlíonta ar chomhpháirtithe gnó FBM , ba cheart don Choimisiún treoir a sholáthar maidir le clásail chonarthacha eiseamláireacha.

(45)

Chun uirlisí a thabhairt do chuideachtaí chun cabhrú leo a gceanglais díchill chuí a chomhlíonadh trína slabhra luacha, ba cheart don Choimisiún , i gcomhairle leis na Ballstáit agus leis na geallsealbhóirí ábhartha, treoraíocht a chur ar fáil maidir le clásail chonarthacha eiseamláireacha , ar féidir le cuideachtaí iad a úsáid go deonach mar uirlis chun cabhrú lena n-oibleagáidí in Airteagal 7 agus Airteagal 8 a chomhlíonadh . Ba cheart a leagan síos sna clásail chonarthacha sin, ar a laghad, leithdháileadh soiléir cúraimí idir páirtithe conarthacha i gcomhar leanúnach, nach féidir aistriú freagrachta as dícheall cuí a dhéanamh a bheith mar thoradh orthu, agus, nuair a sháraítear na clásail sin, gur cheart do chuideachtaí staonadh ó na clásail sin a fhoirceannadh trí bhearta iomchuí a dhéanamh ar dtús i gcomhréir le hAirteagail 7 agus 8 den Treoir seo. Ba cheart a shoiléiriú sa treoraíocht freisin nach féidir le forálacha conarthacha, astu féin, caighdeáin díchill chuí na Treorach seo a chomhlíonadh. Níor cheart na caighdeáin sin a chomhlíonadh ach amháin má shanntar oibleagáidí díchill chuí do dhaoine eile ar bhealach dícheallach lena n-áirithítear feidhmíocht éifeachtach na n-oibleagáidí sin agus lena n-áirítear bearta is iomchuí do na himthosca, amhail faireachán, cúnamh airgeadais agus neamhairgeadais, agus cleachtais ceannaigh fhreagracha.

(46)

Chun tacaíocht agus uirlisí praiticiúla a sholáthar do chuideachtaí nó d’údaráis na mBallstát maidir leis an gcaoi ar cheart do chuideachtaí a n-oibleagáidí díchill chuí a chomhlíonadh, ba cheart an rogha a bheith ag an gCoimisiún , agus leas á bhaint aige as treoirlínte agus caighdeáin idirnáisiúnta ábhartha mar thagairt, i gcomhairle leis na Ballstáit agus le geallsealbhóirí, le Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chearta Bunúsacha, leis an nGníomhaireacht Eorpach Chomhshaoil , agus i gcás inarb iomchuí le comhlachtaí idirnáisiúnta a bhfuil saineolas acu ar an dícheall cuí, treoirlínte a eisiúint, lena n-áirítear treoirlínte le haghaidh earnálacha sonracha nó maidir le drochthionchair shonracha .

(46)

Chun tacaíocht agus uirlisí praiticiúla a chur ar fáil do chuideachtaí nó d’údaráis na mBallstát maidir leis an gcaoi ar cheart do chuideachtaí a n-oibleagáidí díchill chuí a chomhlíonadh, ba cheart don Choimisiún , agus treoirlínte agus caighdeáin idirnáisiúnta ábhartha á n-úsáid mar thagairt aige , agus i gcomhairle leis na Ballstáit , leis na comhpháirtithe sóisialta trastionscail agus earnálacha Eorpacha agus le geallsealbhóirí ábhartha eile , lena n-áirítear eagraíochtaí na sochaí sibhialta, Gníomhaireacht an Aontais Eorpaigh um Chearta Bunúsacha, an Ghníomhaireacht Eorpach Comhshaoil , an tÚdarás Eorpach Saothair, an tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí, Gníomhaireacht Feidhmiúcháin na Comhairle Nuálaíochta Eorpaí agus na bhFiontar Beag agus Meánmhéide (EISMEA), an tÚdarás Eorpach um Shábháilteacht Bia, agus i gcás inarb iomchuí don ECFE agus do chomhlachtaí idirnáisiúnta eile a bhfuil saineolas acu ar dhícheall cuí, treoirlínte soiléire agus sothuigthe a eisiúint, lena n-áirítear treoraíocht ghinearálta agus treoraíocht a bhaineann go sonrach le hearnáil faoi leith, ar mhaithe le comhlíonadh a éascú ar bhealach praiticiúil .

(46a)

Chun tacú le cuideachtaí a n-oibleagáidí díchill chuí a chomhlíonadh feadh a slabhra luacha, ba cheart don Choimisiún Eorpach tuilleadh taighde a dhéanamh ar uirlisí digiteacha agus iad a chur chun cinn.

(47)

Cé nach n-áirítear FBManna faoi raon feidhme na Treorach seo, d’fhéadfadh forálacha na Treorach seo tionchar a imirt orthu nuair a fheidhmíonn siad mar chonraitheoirí nó mar fhochonraitheoirí do na cuideachtaí atá faoi raon feidhme na Treorach seo. Mar sin féin, is é an aidhm atá ann an t-ualach airgeadais nó riaracháin ar FBManna a mhaolú, nó tá cuid mhór díobh ag streachailt cheana féin i gcomhthéacs na géarchéime domhanda eacnamaíche agus sláintíochta. Chun tacú le FBManna, ba cheart go ndéanfadh na Ballstáit, ina n-aonar nó i gcomhpháirt , suímh ghréasáin, tairseacha nó ardáin dhílsithe a chur ar bun agus a oibriú, agus d’fhéadfadh na Ballstáit tacaíocht airgeadais a thabhairt do FBManna freisin agus cuidiú leo cur lena gcumas . Ba cheart tacaíocht den sórt sin a chur ar fáil freisin d’oibreoirí eacnamaíocha réamhtheachtacha i dtríú tíortha agus í a chur in oiriúint agus a leathnú chucu i gcás inar gá. Moltar freisin do chuideachtaí ar FBM é a gcomhpháirtí gnó tacú leis bearta díchill chuí a chomhlíonadh, i gcás ina gcuirfeadh na ceanglais sin inmharthanacht an FBM i mbaol, agus ceanglais chothroma réasúnacha neamh-idirdhealaitheacha chomhréireacha a úsáid i leith na FBManna.

(47)

Cé nach n-áirítear FBManna faoi raon feidhme na Treorach seo, d’fhéadfadh forálacha na Treorach seo tionchar a imirt orthu nuair a fheidhmíonn siad mar chonraitheoirí nó mar fhochonraitheoirí do na cuideachtaí a thagann faoi raon feidhme na Treorach seo. Mar sin féin, is é an aidhm atá ann an t-ualach airgeadais nó riaracháin ar FBManna a mhaolú, ós rud é go bhfuil cuid mhór díobh ag streachailt cheana féin i gcomhthéacs na géarchéime domhanda eacnamaíche agus sláintíochta. Chun tacú le FBManna, ba cheart go ndéanfadh na Ballstáit, le tacaíocht ón gCoimisiún , suíomhanna gréasáin, tairseacha nó ardáin tiomnaithe agus so-úsáidte a chur ar bun agus a oibriú, ina n-aonar nó i gcomhpháirt, agus ba cheart do na Ballstáit tacaíocht airgeadais a thabhairt do FBManna freisin agus cabhrú leo cur lena n-acmhainneacht . Ba cheart tacaíocht den sórt sin a chur ar fáil freisin d’oibreoirí eacnamaíocha réamhtheachtacha i dtríú tíortha agus í a chur in oiriúint agus a leathnú chucu i gcás inar gá. Moltar freisin do chuideachtaí a bhfuil comhpháirtí gnó acu ar FBM é tacú leis bearta díchill chuí a chomhlíonadh, agus ceanglais chothroma, réasúnacha, neamh-idirdhealaitheacha agus chomhréireacha a úsáid i leith na FBManna. Ba cheart an deis a bheith ag FBManna an Treoir seo a chur i bhfeidhm ar bhonn deonach agus ba cheart, chun na críche sin, tacaíocht a thabhairt dóibh trí bhearta agus uirlisí leormhaithe, agus ba cheart iad a dhreasú.

(48)

D’fhonn an tacaíocht a thugann na Ballstáit do FBManna a chomhlánú, féadfaidh an Coimisiún cur le huirlisí, tionscadail agus gníomhaíochtaí eile ata ag an Aontas cheana agus a chabhraíonn le cur chun feidhme an díchill chuí san Aontas agus i dtríú tíortha. Féadfaidh sé bearta tacaíochta nua a chur ar bun a chuideoidh le cuideachtaí , lena n-áirítear FBManna, maidir le ceanglais díchill chuí, lena n-áirítear faireachlann le haghaidh trédhearcacht an tslabhra luacha agus éascú na dtionscnamh comhpháirteach ó pháirtithe leasmhara .

(48)

Chun an tacaíocht a thugann na Ballstáit do chuideachtaí ina gcur chun feidhme a chomhlánú, lena n-áirítear FBManna, ba cheart don Choimisiún cur le huirlisí, tionscadail agus gníomhaíochtaí eile atá ag an Aontas cheana agus a chabhraíonn le cur chun feidhme an díchill chuí san Aontas agus i dtríú tíortha. Ba cheart dó bearta tacaíochta nua a bhunú lena dtabharfaí cabhair do chuideachtaí , lena n-áirítear FBManna maidir le ceanglais díchill chuí, lena n-áirítear faireachlann do thrédhearcacht an tslabhra luacha agus éascú tionscnamh comhpháirteach ó gheallsealbhóirí .

(49)

Ba cheart don Choimisiún agus do na Ballstáit leanúint de bheith ag obair i gcomhpháirtíocht le tríú tíortha chun tacú le hoibreoirí eacnamaíocha réamhtheachtacha cur lena gcumas drochthionchair a n-oibríochtaí agus a gcaidrimh ghnó ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a chosc agus a mhaolú go héifeachtach, agus aird ar leith á tabhairt ar na dúshláin atá os comhair feirmeoirí beaga. Ba cheart dóibh a n-ionstraimí comharsanachta, forbartha agus comhair idirnáisiúnta a úsáid chun tacú le rialtais tríú tíortha agus le hoibreoirí eacnamaíocha réamhtheachtacha i dtríú tíortha chun aghaidh a thabhairt ar dhrochthionchair a gcuid oibríochtaí agus a gcaidrimh ghnó réamhtheachtacha ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol . D’fhéadfaí a áireamh leis sin an comhar le rialtais tíortha comhpháirtíochta, leis an earnáil phríobháideach áitiúil agus le páirtithe leasmhara chun aghaidh a thabhairt ar na bunchúiseanna a bhaineann le drochthionchair ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol .

(49)

Ba cheart don Choimisiún agus do na Ballstáit leanúint de bheith ag obair i gcomhpháirtíocht le tríú tíortha chun tacú le hoibreoirí eacnamaíocha réamhtheachtacha cur lena n-acmhainneacht iarmhairtí dochracha a n-oibríochtaí agus a gcaidrimh ghnó ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol a chosc agus a mhaolú go héifeachtach, agus aird ar leith á tabhairt ar na dúshláin atá os comhair feirmeoirí beaga. Ba cheart dóibh a n-ionstraimí comharsanachta, forbartha agus comhair idirnáisiúnta a úsáid , lena n-áirítear Comhaontuithe Saorthrádála, chun tacú le rialtais tríú tíortha agus le hoibreoirí eacnamaíocha réamhtheachtacha i dtríú tíortha lena dtugtar aghaidh ar iarmhairtí dochracha a n-oibríochtaí do chearta an duine agus don chomhshaol agus do chaidrimh ghnó réamhtheachtacha . D’fhéadfaí a áireamh leis sin an comhar le rialtais tíortha comhpháirtíochta, leis an earnáil phríobháideach áitiúil agus le geallsealbhóirí chun aghaidh a thabhairt ar na bunchúiseanna a bhaineann le hiarmhairtí dochracha do chearta an duine agus ar don chomhshaol .

(50)

Chun a áirithiú go rannchuidíonn an Treoir seo go héifeachtach leis an gcomhrac i gcoinne an athraithe aeráide, ba cheart do chuideachtaí plean a ghlacadh chun a áirithiú go bhfuil samhail ghnó agus straitéis na cuideachta comhoiriúnach leis an aistriú chuig geilleagar inbhuanaithe agus leis an téamh domhanda a theorannú go 1,5  oC i gcomhréir le Comhaontú Pháras. I gcás ina sainaithnítear, nó inar cheart go sainaithneofaí, an aeráid mar phríomh-riosca d’oibríochtaí na cuideachta nó mar phríomhthionchar ó na hoibríochtaí sin, ba cheart don chuideachta cuspóirí laghdaithe astaíochtaí a chur ina plean.

(50)

Chun a áirithiú go rannchuidíonn an Treoir seo go héifeachtach leis an gcomhrac i gcoinne an athraithe aeráide, ba cheart do chuideachtaí , i gcomhairle leis na geallsealbhóirí, plean aistrithe a ghlacadh agus a chur chun feidhme i gcomhréir leis na ceanglais tuairiscithe in Airteagal 19ú de Threoir (AE) 2022/2464 (CSRD) chun a áirithiú go bhfuil samhail ghnó agus straitéis na cuideachta ailínithe le cuspóirí an aistrithe chuig geilleagar inbhuanaithe agus leis an téamh domhanda a theorannú go 1,5  oC i gcomhréir le Comhaontú Pháras, chomh maith leis an gcuspóir aeráidneodracht a bhaint amach faoi 2050 mar a bhunaítear i Rialachán (AE) 2021/1119 (An Dlí Aeráide Eorpach) agus i sprioc aeráide 2030. Ba cheart leis an bplean go gcuirfí i gcuntas an slabhra luacha agus ba cheart spriocanna faoi cheangal ama a áireamh ann a bhaineann lena gcuspóirí aeráide do raon feidhme astaíochtaí 1, 2 agus, i gcás inarb ábhartha, 3, lena n-áirítear, i gcás inarb iomchuí, dearbhspriocanna laghdaithe astaíochtaí do ghás ceaptha teasa lena n-áirítear, i gcás inarb ábhartha, astaíochtaí meatáin, do 2030 agus i gcéimeanna cúig bliana suas go dtí 2050 bunaithe ar fhianaise dhochloíte eolaíoch, ach amháin i gcás inar féidir le cuideachta a léiriú nach bhfuil a hoibríochtaí agus a slabhra luacha ina gcúis le hastaíochtaí gás ceaptha teasa agus nach mbeadh na spriocanna sin maidir le hastaíochtaí a laghdú iomchuí, dá bhrí sin. Ba cheart leis na pleananna go bhforbrófaí gníomhaíochtaí cur chun feidhme chun spriocanna aeráide na cuideachta a bhaint amach agus ba cheart iad a bheith bunaithe ar fhianaise eolaíoch dhochloíte, rud a chiallaíonn fianaise le bailíochtú eolaíoch neamhspleách atá comhsheasmhach le teorannú an téimh dhomhanda ag 1,5  oC mar atá sainithe ag an bPainéal Idir-Rialtasach ar an Athrú Aeráide (IPCC) agus na moltaí ón mBord Comhairleach Eolaíoch Eorpach maidir leis an Athrú Aeráide á gcur i gcuntas.

(51)

D’fhonn a áirithiú go ndéanfar an plean sin maidir le laghdú astaíochtaí a chur chun feidhme go cuí agus a leabú i ndreasachtaí airgeadais na stiúrthóirí, ba cheart an plean a chur san áireamh go cuí agus luach saothair inathraithe na stiúrthóirí á shocrú, má bhíonn an luach saothair inathraithe nasctha le rannchuidiú an stiúrthóra le straitéis ghnó na cuideachta agus le leasanna fadtéarmacha agus inbhuanaitheacht na cuideachta .

(51)

Ba cheart go n-áireofaí sna pleananna oibleagáidí soiléire do stiúrthóirí agus do chomhaltaí boird chun a áirithiú go dtugtar aghaidh ar rioscaí agus ar thionchair ar an gcomhshaol agus ar an aeráid i straitéis na cuideachta. D’fhonn dreasachtaí airgeadais stiúrthóirí a mhéadú, ba cheart beartas ábhartha agus éifeachtach a bheith i bhfeidhm ag cuideachtaí a bhfuil níos mó ná 1 000 fostaí acu ar an meán chun a áirithiú go mbeidh cuid de luach saothair inathraithe na stiúrthóirí nasctha le baint amach spriocanna phlean aistrithe na cuideachta chun an t-athrú aeráide a chomhrac .

(53)

Chun a áirithiú go ndéanfar faireachán ar chur chun feidhme ceart oibleagáidí díchill chuí na gcuideachtaí agus chun forfheidhmiú cuí na Treorach seo a áirithiú, ba cheart do na Ballstáit údarás nó údaráis maoirseachta náisiúnta a ainmniú. Ba cheart na húdaráis mhaoirseachta sin a bheith de chineál poiblí, neamhspleách ar na cuideachtaí a thagann faoi raon feidhme na Treorach seo agus ar leasanna margaidh eile, agus iad a bheith saor ó choinbhleachtaí leasa. I gcomhréir leis an dlí náisiúnta, ba cheart do na Ballstáit maoiniú iomchuí an údaráis inniúil a áirithiú. Ba cheart dóibh a bheith i dteideal imscrúduithe a dhéanamh, ar a dtionscnamh féin nó ar bhonn gearán nó ábhar imní a bhfuil bunús leo a agraítear faoin Treoir seo. I gcás inarb ann d’údaráis inniúla faoi reachtaíocht earnála, d’fhéadfadh na Ballstáit iad siúd a shainaithint mar údaráis atá freagrach as cur i bhfeidhm na Treorach seo ina réimsí inniúlachta. D’fhéadfaidís údaráis mhaoirseachta ar ghnóthais airgeadais rialáilte a ainmniú freisin mar údaráis mhaoirseachta chun críocha na Treorach seo.

(53)

Chun a áirithiú go ndéanfar faireachán ar chur chun feidhme ceart oibleagáidí díchill chuí na gcuideachtaí agus chun forfheidhmiú cuí na Treorach seo a áirithiú, ba cheart do na Ballstáit údarás nó údaráis maoirseachta náisiúnta a ainmniú. Ba cheart na húdaráis mhaoirseachta sin a bheith de chineál poiblí, neamhspleách ar na cuideachtaí a thagann faoi raon feidhme na Treorach seo agus ar leasanna margaidh eile, agus iad a bheith saor ó choinbhleachtaí leasa. I gcomhréir leis an dlí náisiúnta, ba cheart do na Ballstáit maoiniú iomchuí an údaráis inniúil a áirithiú. Ba cheart dóibh a bheith i dteideal imscrúduithe a dhéanamh, lena n-áirítear, i gcás inarb iomchuí, cigireachtaí ar an láthair agus éisteacht a thabhairt do gheallsealbhóirí ábhartha, ar a dtionscnamh féin nó ar bhonn casaoidí nó ábhair imní a bhfuil bunús leo a ardaíodh faoin Treoir seo. I gcás inarb ann d’údaráis inniúla faoi reachtaíocht earnála, d’fhéadfadh na Ballstáit iad siúd a shainaithint mar údaráis atá freagrach as cur i bhfeidhm na Treorach seo ina réimsí inniúlachta. D’fhéadfaidís údaráis mhaoirseachta ar ghnóthais airgeadais rialáilte a ainmniú freisin mar údaráis mhaoirseachta chun críocha na Treorach seo. Ba cheart do na Ballstáit, agus iad ag ainmniú údarás maoirseachta agus ag sainiú na nósanna imeachta trína n-oibríonn siad, comhordú agus comhlántacht a áirithiú le próisis eile atá ar fáil faoi ionstraimí idirnáisiúnta eile, amhail an sásra casaoide neamhbhreithiúnach arna oibriú ag Pointí Teagmhála Náisiúnta.

(54)

Chun forfheidhmiú éifeachtach na mbeart náisiúnta lena gcuirtear an Treoir seo chun feidhme a áirithiú, ba cheart do na Ballstáit foráil a dhéanamh maidir le smachtbhannaí athchomhairleacha comhréireacha éifeachtacha i gcás sáruithe ar na bearta sin. Chun go mbeidh an córas smachtbhannaí sin éifeachtach, ba cheart smachtbhannaí airgid a bheith ar áireamh sna smachtbhannaí riaracháin a bheidh le forchur ag na húdaráis mhaoirseachta náisiúnta. I gcás nach ndéantar foráil i gcóras dlí Ballstáit maidir le smachtbhannaí riaracháin mar a fhoráiltear sa Treoir seo, ba cheart na rialacha maidir le smachtbhannaí riaracháin a chur i bhfeidhm sa chaoi is go dtionscnóidh an t-údarás maoirseachta inniúil an smachtbhanna agus go bhforchuirfidh an t-údarás breithiúnach é. Dá bhrí sin, is gá go n-áiritheoidh na Ballstáit sin go mbeidh éifeacht chur i bhfeidhm na rialacha agus na smachtbhannaí coibhéiseach le héifeacht na smachtbhannaí riaracháin a fhorchuireann na húdaráis mhaoirseachta inniúla.

(54)

Chun forfheidhmiú éifeachtach na mbeart náisiúnta lena gcuirtear an Treoir seo chun feidhme a áirithiú, ba cheart do na Ballstáit foráil a dhéanamh maidir le smachtbhannaí athchomhairleacha comhréireacha éifeachtacha i gcás sáruithe ar na bearta sin. Chun go mbeidh an córas smachtbhannaí sin éifeachtach, ba cheart go n-áireofaí leis na smachtbhannaí riaracháin atá le forchur ag na húdaráis maoirseachta náisiúnta smachtbhannaí airgid, ráiteas poiblí ina léirítear gurb í an chuideachta atá freagrach agus cineál an tsáraithe, oibleagáidí maidir le gníomhaíocht a dhéanamh lena n-áirítear deireadh a chur leis an iompar arb ionann é agus an sárú agus staonadh ó aon athdhéanamh ar an iompar sin, agus táirgí ó shaorchúrsaíocht nó ó onnmhairiú a chur ar fionraí . I gcás nach ndéantar foráil i gcóras dlí Ballstáit maidir le smachtbhannaí riaracháin mar a fhoráiltear sa Treoir seo, ba cheart na rialacha maidir le smachtbhannaí riaracháin a chur i bhfeidhm sa chaoi is go dtionscnóidh an t-údarás maoirseachta inniúil an smachtbhanna agus go bhforchuirfidh an t-údarás breithiúnach é. Dá bhrí sin, is gá go n-áiritheoidh na Ballstáit sin go mbeidh éifeacht chur i bhfeidhm na rialacha agus na smachtbhannaí coibhéiseach le héifeacht na smachtbhannaí riaracháin a fhorchuireann na húdaráis mhaoirseachta inniúla.

(54a)

Chun laghdú saorga a chosc ar fhíneálacha riaracháin a d’fhéadfadh a bheith ann mar thoradh ar mháthairchuideachta deiridh a bheith ag aistriú a glanláimhdeachais dhomhanda chuig tríú heintitis, ba cheart do na Ballstáit a áirithiú, maidir le cuideachtaí dá dtagraítear in Airteagal 2(1)(b) agus Airteagal 2(2)(b), go ndéanfar smachtbhannaí airgid riaracháin a ríomh agus an láimhdeachas comhdhlúite arna thuairisciú ag an gcuideachta sin á chur i gcuntas.

(54b)

Faoi Airteagal 18(2) de Threoir 2014/24/AE, Airteagal 36(2) de Threoir 2014/25/AE agus Airteagal 30(3) de Threoir 2014/23/AE, ceanglaítear ar na Ballstáit bearta iomchuí a dhéanamh chun a áirithiú go gcomhlíonfar oibleagáidí faoi dhlí an Aontais maidir le conarthaí soláthair agus conarthaí lamháltais. Dá bhrí sin, ba cheart don Choimisiún a mheas an bhfuil sé ábhartha athbhreithniú a dhéanamh ar na treoracha sin chun na ceanglais agus na bearta atá le glacadh ag na Ballstáit a shonrú tuilleadh chun comhlíonadh na n-oibleagáidí inbhuanaitheachta agus díchill chuí faoin Treoir seo a áirithiú ar fud na bpróiseas soláthair agus lamháltais, ó roghnú go feidhmíocht an chonartha.

(56)

D’fhonn cúiteamh éifeachtach d’íospartaigh na ndrochthionchar a áirithiú, ba cheart a cheangal ar na Ballstáit rialacha a leagan síos lena rialaítear dliteanas sibhialta na gcuideachtaí as damáistí a thagann chun cinn toisc nár chomhlíon cuideachta an próiseas díchill chuí. Ba cheart go mbeadh an chuideachta faoi dhliteanas i leith damáistí más rud é nár chomhlíon sí na hoibleagáidí drochthionchair fhéideartha a chosc agus a mhaolú nó deireadh a chur le tionchair iarbhír nó méid na dtionchar iarbhír sin a íoslaghdú , agus más rud é, toisc nár chomhlíon, gur tharla drochthionchar ar cheart é a shainaithint, a chosc, nó a mhaolú, nó deireadh a chur leis nó a mhéid a íoslaghdú trí na bearta iomchuí agus gur tharla damáiste dá dheasca sin.

(56)

D’fhonn cúiteamh éifeachtach d’íospartaigh na n-iarmhairtí dochracha a áirithiú, ba cheart a cheangal ar na Ballstáit rialacha a leagan síos lena rialaítear dliteanas sibhialta na gcuideachtaí as damáistí a thagann chun cinn toisc nár chomhlíon cuideachta an próiseas díchill chuí. Ba cheart go mbeadh an chuideachta faoi dhliteanas i leith damáistí más rud é nár chomhlíon sí na hoibleagáidí iarmhairtí dochracha féideartha a chosc agus a mhaolú nó deireadh a chur le hiarmhairtí iarbhír nó méid na n-iarmhairtí iarbhír sin a mhaolú , nó leigheas a chur ar fáil, agus más rud é, toisc nár chomhlíon, go raibh an chuideachta ina cúis le hiarmhairt dhochrach nó gur rannchuidigh sí le hiarmhairt dhochrach ar cheart í a shainaithint, tús áite a bheith tugtha di, í a chosc, a mhaolú, a fheabhsú nó deireadh a chur léi, a leigheas nó a mhéid a íoslaghdú trí na bearta iomchuí, agus gur tharla damáiste dá dheasca sin. Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú freisin, i gcás nach bhfuil aon chomharba dlíthiúil ann, gur féidir na máithreacha a chur faoi dhliteanas as a bhfochuideachta i gcás ina bhfuil an fhochuideachta faoi raon feidhme na Treorach seo nó ina raibh sí tráth na hiarmhairte agus ina ndearna an mháthairchuideachta í a dhíscaoileadh d’aon ghnó chun dliteanas a sheachaint, gan beann ar aon chomhoibriú leis an máthairchuideachta maidir le dícheall cuí a dhéanamh.

(57)

Maidir le damáistí a tharlaíonn ar leibhéal caidrimh ghnó seanbhunaithe indíreacha, ba cheart dliteanas na cuideachta a bheith faoi réir coinníollacha sonracha. Níor cheart an chuideachta a bheith faoi dhliteanas más rud é gur chuir sí bearta díchill chuí sonracha i gcrích. Níor cheart, áfach, go saorfaí ó dhliteanas í trí bhearta den sórt sin a chur chun feidhme i gcás ina raibh sé míréasúnta a bheith ag súil leis gur leormhaith an beart iarbhír a rinneadh, lena n-áirítear i ndáil leis an gcomhlíonadh a fhíorú, chun an drochthionchar a chosc nó a mhaolú nó chun deireadh a chur leis nó chun méid an drochthionchair a íoslaghdú. Ina theannta sin, agus measúnú á dhéanamh ar dhliteanas a bheith ann agus ar mhéid an dliteanais sin, tá aird chuí le tabhairt ar iarrachtaí na cuideachta, a mhéid a bhaineann siad go díreach leis an damáiste atá i gceist, aon ghníomhaíocht feabhais a d’ éiligh údarás maoirseachta uirthi a chomhlíonadh, ar aon infheistíochtaí a rinneadh agus ar aon tacaíocht spriocdhírithe a soláthraíodh, agus ar aon chomhar le heintitis eile chun aghaidh a thabhairt ar dhrochthionchair ina slabhraí luacha.

(57)

Agus measúnú á dhéanamh ar dhliteanas a bheith ann agus ar mhéid an dliteanais sin, ba cheart aird chuí a thabhairt ar iarrachtaí na cuideachta, a mhéid a bhaineann siad go díreach leis an damáiste atá i gceist, aon ghníomhaíocht feabhais a dhéanamh, lena n-áirítear gníomhaíocht ar éiligh údarás maoirseachta uirthi a chomhlíonadh, ar aon infheistíochtaí a rinneadh agus ar aon tacaíocht spriocdhírithe a soláthraíodh, agus ar aon chomhar le geallsealbhóirí a ndéantar difear dóibh agus le heintitis eile chun aghaidh a thabhairt ar iarmhairtí dochracha ina slabhraí luacha.

(57a)

Thairis sin, ba cheart an deis atá ag cuideachta tosaíocht a thabhairt, nuair is gá, a chur san áireamh maidir lena dliteanas féideartha faoi Airteagal 22. Ar choinníoll go ndearnadh an tosaíocht go dílis maidir le déine agus dóchúlacht na hiarmhairte dochraí, níor cheart cuideachta a chur faoi dhliteanas má eascraíonn iarmhairt dhochrach as gníomhaíocht nó oibríocht nár tugadh tosaíocht di go dlisteanach.

(58)

Ní rialaítear leis an gcóras dliteanais cé air a bhfuil sé a chruthú gur leordhóthanach gníomhaíocht na cuideachta go réasúnta in imthosca an cháis, agus dá bhrí sin fágtar an cheist sin faoin dlí náisiúnta .

(58)

Ní rialaítear leis an gcóras dliteanais cé air a bhfuil sé a chruthú gur leormhaith gníomhaíocht na cuideachta go réasúnta in imthosca an cháis, ach féadfaidh na Ballstáit a fhoráil ina ndlí náisiúnta, i gcás ina dtugann éilitheoir eilimintí prima facie a thugann bunús leis an dóchúlacht go mbeidh dliteanas an chosantóra ann, go mbeidh an cosantóir faoi dhliteanas, ach amháin más féidir leis a chruthú gur chomhlíon sé a oibleagáidí faoin Treoir seo .

(59)

Maidir le rialacha dliteanais shibhialta, ba cheart dliteanas sibhialta cuideachta as damáistí a eascraíonn as gan dícheall cuí leordhóthanach a bheith déanta aici a bheith gan dochar do dhliteanas sibhialta a cuid fochuideachtaí ná do dhliteanas sibhialta faoi seach comhpháirtithe gnó díreacha agus indíreacha sa slabhra luacha. Chomh maith leis sin, ba cheart na rialacha dliteanais shibhialta faoin Treoir seo a bheith gan dochar do rialacha Aontais nó do rialacha náisiúnta maidir le dliteanas sibhialta a bhaineann le drochthionchair ar chearta an duine nó le drochthionchar ar an gcomhshaol lena bhforáiltear do dhliteanas i gcásanna nach gcumhdaítear leis an Treoir seo nó lena bhforáiltear do dhliteanas níos déine ná mar a fhoráiltear leis an Treoir seo .

(59)

Maidir le rialacha dliteanais shibhialta, ba cheart dliteanas sibhialta cuideachta as damáistí arbh í ba chúis leo nó ar rannchuidigh sí leo a eascraíonn as gan dícheall cuí leormhaith a bheith déanta aici a bheith gan dochar do dhliteanas sibhialta a cuid fochuideachtaí ná do dhliteanas sibhialta faoi seach comhpháirtithe gnó díreacha agus indíreacha sa slabhra luacha. Chomh maith leis sin, níor cheart go gcuirfí leis na rialacha maidir le dliteanas sibhialta faoin Treoir seo teorainn le dliteanas cuideachtaí faoi chórais dlí an Aontais nó faoi chórais dlí náisiúnta, lena n-áirítear rialacha maidir le dliteanas comhpháirteach agus leithleach .

(59a)

Is ceart daonna a aithnítear go hidirnáisiúnta é an ceart chun leighis éifeachtaigh, a chumhdaítear in Airteagal 8 de Dhearbhú Uilechoiteann Chearta an Duine, in Airteagal 9(3) de Choinbhinsiún Aarhus maidir le Rochtain ar Fhaisnéis, Rannpháirtíocht Phoiblí i gCinnteoireacht agus Rochtain ar Cheartas i gCúrsaí Comhshaoil agus in Airteagal 2(3) den Chúnant Idirnáisiúnta ar Chearta Sibhialta agus Polaitiúla, agus is ceart bunúsach de chuid an Aontais é freisin de réir bhrí Airteagal 47 den Chairt. D’fhéadfadh moilleanna agus deacrachtaí maidir le rochtain a fháil ar fhianaise, chomh maith le héagsúlacht inscne, suíomh geografach, leochaileachtaí agus imeallú a bheith ina mbacainní móra praiticiúla agus nós imeachta do na daoine lena mbaineann, rud a chuireann bac ar a rochtain ar leigheas éifeachtach gan eagla roimh bheart díoltais. Dá bhrí sin, ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go mbeidh rochtain ag íospartaigh ar leigheas éifeachtach agus nach gcuirfidh costais agus fad na n-imeachtaí cosc orthu rochtain a fháil ar chúirteanna. Féadfaidh na bearta sin a bheith i bhfoirm cistiú poiblí mar shampla, lena n-áirítear tacaíocht struchtúrtha d’íospartaigh iarmhairtí dochracha iarbhír agus féideartha, teorainn a chur leis na táillí cúirte nó riaracháin is infheidhme, nó rochtain a thabhairt ar chúnamh dlíthiúil.

(59b)

Ba cheart do cheardchumainn shainordaithe, d’eagraíochtaí na sochaí sibhialta nó do ghníomhaithe ábhartha eile atá ag gníomhú ar mhaithe le leas an phobail, amhail Institiúidí Náisiúnta um Chearta an Duine nó Ombudsman, a bheith in ann caingne a thabhairt os comhair a gcúirteanna thar ceann íospartaigh nó grúpa íospartach a bhfuil iarmhairtí dochracha acu, agus ba cheart cearta agus oibleagáidí páirtí is éilitheoir sna himeachtaí a bheith acu, gan dochar don dlí náisiúnta atá ann cheana.

(59c)

Ba cheart deich mbliana ar a laghad a bheith sna tréimhsí teorann chun éilimh ar dhliteanas sibhialta a dhéanamh ar dhamáistí. Agus túsphointe na dtréimhsí teorann sin á shocrú, ba cheart do na Ballstáit breithniú a dhéanamh ar an tráth a bhfuil deireadh tagtha leis an iarmhairt is cúis leis an damáiste a chur i gcuntas agus nuair a bhí an t-íospartach lena mbaineann ar an eolas, nó a d’fhéadfaí a bheith ag súil go réasúnach go mbeadh a fhios aige, gurbh í an iarmhairt dhochrach ba chúis leis an damáiste a bhain dóibh.

(65a)

Tá cosantóirí chearta an duine agus chearta an chomhshaoil ar thús cadhnaíochta maidir leis na hiarmhairtí a bhíonn ag iarmhairtí dochracha ar an gcomhshaol agus ar chearta an duine ar fud an domhain agus in AE, agus tá siad faoi bhagairt, imeaglaithe, géarleanúint déanta orthu, ciaptha nó dúnmharaithe fiú. Dá bhrí sin, níor cheart do chuideachtaí iad a nochtadh d’aon chineál foréigin.

(69)

Tá an Treoir seo gan dochar d’oibleagáidí i réimsí chearta an duine, chosaint an chomhshaoil agus an athraithe aeráide faoi ghníomhartha reachtacha eile de chuid an Aontais. Má thagann forálacha na Treorach seo salach ar fhoráil de ghníomh reachtach eile de chuid an Aontais a bhfuil na cuspóirí céanna á saothrú aige agus ina ndéantar foráil maidir le hoibleagáidí níos fairsinge nó níos sonraí, ba cheart forlámhas a bheith ag forálacha an ghnímh reachtaigh eile de chuid an Aontais ar feadh na coinbhleachta agus beidh feidhm acu maidir leis na hoibleagáidí sonracha sin.

(69)

Tá an Treoir seo gan dochar d’oibleagáidí i réimsí chearta an duine, chosaint an chomhshaoil agus an athraithe aeráide faoi ghníomhartha reachtacha eile de chuid an Aontais. Má thagann forálacha na Treorach seo salach ar fhoráil de ghníomh reachtach eile de chuid an Aontais a bhfuil na cuspóirí céanna á saothrú aige agus ina ndéantar foráil maidir le hoibleagáidí níos fairsinge nó níos sonraí, ba cheart forlámhas a bheith ag forálacha an ghnímh reachtaigh eile de chuid an Aontais ar feadh na coinbhleachta agus ba cheart feidhm a bheith acu maidir leis na hoibleagáidí sonracha sin , sna cásanna sin ina bhfuil feidhm ag na hoibleagáidí a leagtar amach i ngníomh reachtach eile maidir le hearnáil nó ábhar níos sonraí . Áirítear ar na gníomhartha sin, ach gan a bheith teoranta dóibh, reachtaíocht AE atá ann cheana agus a bheidh ann amach anseo maidir le hadhmad agus dífhoraoisiú, oibrithe a phostú agus saothar éigeantais.

(70)

Ba cheart don Choimisiún measúnú agus tuairisciú a dhéanamh ar cibé ar cheart nó nár cheart earnálacha nua a chur le liosta na n-earnálacha ardtionchair a chumhdaítear leis an Treoir seo , chun í a ailíniú le treoir ón Eagraíocht um Chomhar agus Forbairt Eacnamaíochta , nó de bharr fianaise shoiléir a bheith ann maidir le dúshaothrú saothair, sáruithe ar chearta an duine nó bagairtí comhshaoil atá ag teacht chun cinn, ar cheart an liosta de choinbhinsiúin idirnáisiúnta ábhartha dá dtagraítear sa Treoir seo a leasú, go háirithe i bhfianaise forbairtí idirnáisiúnta, nó ar cheart na forálacha maidir le dícheall cuí faoin Treoir seo a leathnú chun drochthionchair aeráide a chumhdach .

(70)

Ba cheart don Choimisiún measúnú agus tuairisciú a dhéanamh ar cheart raon feidhme na Treorach a ísliú, go háirithe i gcás earnálacha áirithe , chun í a ailíniú le treoir ón Eagraíocht um Chomhar agus Forbairt Eacnamaíochta nó i bhfianaise sonraí soiléire nó fianaise maidir le dúshaothrú saothair, sáruithe ar chearta an duine nó bagairtí comhshaoil nua atá ag teacht chun cinn, lena n-áirítear sonraí ó BEAF, EIS nó FRA .

(a)

i dtaca le hoibleagáidí ar chuideachtaí maidir le drochthionchair iarbhír agus fhéideartha ar chearta an duine agus ar an gcomhshaol , i ndáil lena n-oibríochtaí féin, oibríochtaí a bhfochuideachtaí, agus oibríochtaí an tslabhra luacha arna ndéanamh ag eintitis a bhfuil caidreamh gnó bunaithe ag an gcuideachta leo agus

(a)

maidir le hoibleagáidí ar chuideachtaí maidir le hiarmhairtí dochracha iarbhír agus ionchasacha ar chearta an duine agus iarmhairtí dochracha comhshaoil arbh iad ba chúis leo, ar rannchuidigh siad leo nó a bhfuil baint dhíreach acu leo , i ndáil lena n-oibríochtaí féin, agus oibríochtaí a bhfochuideachtaí, agus maidir leis na hoibríochtaí a dhéanann eintitis ina slabhra luacha a bhfuil caidreamh gnó ag an gcuideachta leo agus

(b)

maidir le dliteanas i leith sáruithe ar na hoibleagáidí thuasluaite.

(b)

maidir le dliteanas i leith sáruithe ar na hoibleagáidí thuasluaite as ar eascair damáiste;

(a)

bhí níos mó ná 500 fostaí ag an gcuideachta ar an meán agus bhí glanláimhdeachas domhanda ar mhó é ná EUR 150 milliún aici sa bhliain airgeadais dheireanach a bhfuil ráitis airgeadais bhliantúla ullmhaithe ina leith;

(a)

bhí níos mó ná 250 fostaí ag an gcuideachta ar an meán agus bhí glanláimhdeachas domhanda ar mhó é ná EUR 40milliún aici sa bhliain airgeadais dheireanach a bhfuil ráitis airgeadais bhliantúla ullmhaithe ina leith;

(b)

níor shroich an chuideachta na tairseacha faoi phointe (a) , ach bhí níos mó ná 250 fostaí aici ar an meán agus bhí glanláimhdeachas de níos mó ná EUR 40 milliún aici sa bhliain airgeadais dheireanach a bhfuil ráitis airgeadais bhliantúla ullmhaithe ina leith , ar choinníoll gur gineadh ar a laghad 50 % den ghlanláimhdeachas sin i gceann amháin nó níos mó de na hearnálacha seo a leanas:

(b)

níor shroich an chuideachta an tairseach faoi (a) ach is í máthairchuideachta deiridh grúpa í a raibh 500 fostaí aige agus glanláimhdeachas domhanda de níos mó ná 150 milliún sa bhliain airgeadais dheireanach ar ullmhaíodh ráitis airgeadais bhliantúla ina leith.

(i)

monarú teicstílí, leathair agus táirgí gaolmhara (lena n-áirítear coisbheart), agus trádáil mhórdhíola teicstílí, éadaí agus coisbheart;

(ii)

talmhaíocht, foraoiseacht, iascach (lena n-áirítear dobharshaothrú), monarú táirgí bia, agus trádáil mhórdhíola amhábhar talmhaíochta, ainmhithe beo, adhmaid, bia agus deochanna;

(iii)

eastóscadh acmhainní mianraí gan beann ar an áit as a n-eastósctar iad (lena n-áirítear peitriliam amh, gás nádúrtha, gual, lignít, miotail agus mianta miotail, chomh maith le gach mianra neamh-mhiotalach agus táirgí cairéil eile), monarú buntáirgí miotail, táirgí mianracha neamh-mhiotalacha eile agus táirgí miotail monaraithe (seachas innealra agus trealamh), agus trádáil mhórdhíola acmhainní mianraí, táirgí mianraí bunúsacha agus idirmheánacha (lena n-áirítear miotail agus mianta miotail, ábhair thógála, breoslaí, ceimiceáin agus táirgí idirmheánacha eile).

(a)

gineadh glanláimhdeachas níos mó ná EUR 150 milliún san Aontas sa bhliain airgeadais roimh an mbliain airgeadais dheireanach;

(a)

ghin an chuideachta glanláimhdeachas domhanda níos mó ná EUR 150 milliún, archoinníoll gur gineadh EUR 40 milliún ar a laghad san Aontas sa bhliain airgeadais roimh an mbliain airgeadais dheireanach , lena n-áirítear láimhdeachas arna ghiniúint ag cuideachtaí tríú páirtí lena bhfuil comhaontú ingearach déanta ag an gcuideachta agus/nó ag a fochuideachtaí san Aontas i gcomaoin ríchíosanna ;

(b)

gineadh glanláimhdeachas níos mó ná EUR 40 milliún ach nach mó ná EUR 150 milliún san Aontas sa bhliain airgeadais roimh an mbliain airgeadais dheireanach, ar choinníoll gur gineadh ar a laghad 50 % dá ghlanláimhdeachas domhanda i gceann amháin nó níos mó de na hearnálacha a liostaítear i mír 1, pointe (b) .

(b)

níor shroich an chuideachta na tairseacha faoi (a) ach is í an mháthairchuideachta deiridh de ghrúpa a raibh 500 fostaí aige agus a gineadh glanláimhdeachas domhanda de níos mó ná 150 milliún agus 40 milliún ar a laghad san Aontas sa bhliain airgeadais dheireanach dár ullmhaíodh ráitis airgeadais bhliantúla, lena n-áirítear láimhdeachas arna ghiniúint ag cuideachtaí tríú páirtí lena bhfuil comhaontú ingearach déanta ag an gcuideachta agus/nó ag a fochuideachtaí san Aontas i gcomaoin ríchíosanna .

1.

Chun críche na Treorach seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:

(i)

duine dlítheanach atá bunaithe mar cheann de na foirmeacha dlíthiúla a liostaítear in Iarscríbhinn I a ghabhann le Treoir 2013/34/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (110);

(i)

duine dlítheanach atá bunaithe mar cheann de na foirmeacha dlíthiúla a liostaítear in Iarscríbhinn I agus in Iarscríbhinn II a ghabhann le Treoir 2013/34/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (110);

(iii)

duine dlítheanach atá bunaithe mar cheann de na foirmeacha dlíthiúla a liostaítear in Iarscríbhinn II a ghabhann le Treoir 2013/34/AE atá comhdhéanta go hiomlán de ghnóthais a eagraítear i gceann de na foirmeacha dlíthiúla a thagann faoi phointí (i) agus (ii);

—

institiúidí pinsin a oibríonn scéimeanna pinsin a mheastar a bheith ina scéimeanna slándála sóisialta a chumhdaítear le Rialachán (CE) Uimh. 883/2004 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle  (119) agus le Rialachán (CE) Uimh. 987/2009 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle  (120) mar aon le haon eintiteas dlítheanach a bhunaítear chun infheistíocht a dhéanamh i scéimeanna den sórt sin;

—

ciste infheistíochta malartach (CIM) arna bhainistiú ag BCIM mar a shainmhínítear in Airteagal 4(1), pointe (b), de Threoir 2011/61/AE nó CIM arna mhaoirsiú faoin dlí náisiúnta is infheidhme;

—

tá GCUI de réir bhrí Airteagal 1(2) de Threoir 2009/65/CE;

(aa)

ciallaíonn ‘cuideachta infheistiúcháin’ cuideachta ina n-infheistíonn infheisteoir institiúideach nó bainisteoir sócmhainní nach féidir a mheas mar ghnóthas rialaithe;

(ab)

ciallaíonn ‘infheisteoir institiúideach’ eintiteas mar a shainmhínítear in Airteagal 2(e) de Threoir 2007/36/CE, faoi raon feidhme Airteagal 2 den Treoir seo;

(ac)

ciallaíonn ‘bainisteoir sócmhainní’ eintiteas mar a shainmhínítear in Airteagal 2(f) de Threoir 2007/36/CE, faoi raon feidhme Airteagal 2 den Treoir seo;

(b)

ciallaíonn ‘ drochthionchar ar an gcomhshaol’ drochthionchar ar an gcomhshaol de thoradh sárú ar cheann de na toirmisc agus na hoibleagáidí de bhun na gcoinbhinsiún idirnáisiúnta maidir leis an gcomhshaol a liostaítear san Iarscríbhinn, Cuid II;

(b)

ciallaíonn ‘ iarmhairt dhochrach ar an gcomhshaol’ iarmhairt dhocrach ar an gcomhshaol a eascraíonn as mainneachtain oibleagáidí a chomhlíonadh i gcomhréir le forálacha ábhartha na n-ionstraimí a liostaítear i gCuid I, pointe 18 agus pointe 19, den Iarscríbhinn agus i gCuid II den Iarscríbhinn , agus an reachtaíocht náisiúnta agus bearta atá nasctha leis na forálacha sin a bhaineann leis na téacsanna idirnáisiúnta a liostaítear i gCuid I, i bpointe 18 agus i bpointe 19 den Iarscríbhinn agus i gCuid II den Iarscríbhinn á gcur i gcuntas, i gcás ina mbeidh fáil orthu ;

(c)

ciallaíonn ‘ drochthionchar ar chearta an duine’ drochthionchar ar dhaoine faoi chosaint de thoradh sárú ar cheann de na cearta nó na toirmisc a liostaítear san Iarscríbhinn, Cuid I Roinn 1, mar atá cumhdaithe sna coinbhinsiúin idirnáisiúnta a liostaítear san Iarscríbhinn, Cuid I Roinn 2;

(c)

ciallaíonn ‘ iarmhairt dhochrach ar chearta an duine’ iarmhairt dhochrach ar dhaoine ó aon ghníomhaíocht lena gcuirtear deireadh le cumas an duine nó an ghrúpa na cearta a theachtadh nó lena ndéantar laghdú ar an gcumas sin nó ó bheith faoi chosaint ag toirmisc atá cumhdaithe sna coinbhinsiúin agus ionstraimí idirnáisiúnta a liostaítear san Iarscríbhinn, Cuid I, Roinn 1 agus san Iarscríbhinn, Cuid I, Roinn 2;

(ca)

ciallaíonn ‘iarmhairt dhochrach’ aon iarmhairt dhochrach fhéideartha nó iarbhír ar chearta an duine nó ar iarmhairt dhochrach ar an gcomhshaol;

(d)

ciallaíonn ‘fochuideachta’ duine dlítheanach trína bhfeidhmítear gníomhaíocht ‘gnóthas rialaithe’ mar a shainmhínítear i bpointe (f) d’ Airteagal 2(1) de Threoir 2004/109/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle  (128);

(d)

ciallaíonn ‘fochuideachta’ duine dlítheanach mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (10) de Threoir 2013/34/AE agus duine dlítheanach trína bhfeidhmítear gníomhaíocht ‘gnóthas rialaithe’ mar a shainmhínítear in Airteagal 2(1) , pointe (f) de Threoir 2004/109/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle  (128);

(e)

ciallaíonn ‘caidreamh gnó’ caidreamh le conraitheoir, le fochonraitheoir nó le haon eintiteas dlíthiúil eile (‘comhpháirtí’)

(e)

ciallaíonn ‘caidreamh gnó’ caidreamh díreach nó indíreachcuideachta le conraitheoir, fochonraitheoir, nó eintitis eile ina slabhra luacha:

(i)

a bhfuil comhaontú tráchtála ag an gcuideachta leis nó lena soláthraíonn an chuideachta maoiniú, árachas nó athárachas, nó

(i)

a bhfuil comhaontú tráchtála ag an gcuideachta leis nó lena soláthraíonn an chuideachta seirbhísí airgeadais;

(ii)

a dhéanann oibríochtaí gnó a bhaineann le táirgí nó seirbhísí na cuideachta don chuideachta nó thar a ceann ;

(ii)

a dhéanann gníomhaíochtaí a bhaineann le táirgí nó seirbhísí na cuideachta;

(f)

ciallaíonn ‘caidreamh gnó bunaithe’ caidreamh gnó, bíodh sé díreach nó indíreach, atá marthanach, nó a mheastar a bheidh marthanach, i bhfianaise dhéine nó fhad an chaidrimh sin agus nach ach cuid dhiomaibhseach nó cuid choimhdeach den slabhra luacha é.

(g)

ciallaíonn ‘slabhra luacha’ gníomhaíochtaí a bhaineann le táirgeadh earraí nó le soláthar seirbhísí ag cuideachta, lena n-áirítear forbairt an táirge nó na seirbhíse agus úsáid agus diúscairt an táirge mar aon leis na gníomhaíochtaí gaolmhara de chaidrimh ghnó bhunaithe na cuideachta atá réamhtheachtach agus iartheachtach. Maidir le cuideachtaí de réir bhrí phointe (a)(iv), ní áireofar le ‘slabhra luacha’ i ndáil le soláthar na seirbhísí sonracha sin ach gníomhaíochtaí na gcliant a fhaigheann iasacht, creidmheas agus seirbhísí airgeadais eile den sórt sin agus gníomhaíochtaí cuideachtaí eile de chuid an ghrúpa chéanna a bhfuil a gcuid gníomhaíochtaí nasctha leis an gconradh i dtrácht. Ní chumhdaíonn slabhra luacha na ngnóthas airgeadais rialáilte sin FBManna a fhaigheann iasacht, creidmheas, maoiniú, árachas nó athárachas na n-eintiteas sin;

(g)

ciallaíonn ‘slabhra luacha’:

(i)

gníomhaíochtaí a bhaineann le hamhábhair, táirgí nó codanna de tháirge cuideachta a tháirgeadh, a dhearadh, a fhoinsiú, a eastóscadh, a mhonarú, a iompar, a stóráil agus a sholáthar agus a bhfuil baint acu le forbairt táirge cuideachta nó le forbairt nó soláthar seirbhíse, agus

(ii)

gníomhaíochtaí a bhaineann le díol, dáileadh, iompar, stóráil agus bainistiú dramhaíola táirgí cuideachta nó soláthar seirbhísí, agus eintitis atá páirteach iontu, agus gan bainistiú dramhaíola an táirge ag tomhaltóirí aonair a áireamh.

(h)

ciallaíonn ‘fíorú neamhspleách tríú páirtí’ fíorú go gcomhlíonann cuideachta , nó codanna dá slabhra luacha , ceanglais maidir le cearta an duine agus maidir leis an gcomhshaol a eascraíonn as forálacha na Treorach seo, ar fíorú é a dhéanann iniúchóir atá neamhspleách ar an gcuideachta, atá saor ó aon choinbhleacht leasa, a bhfuil taithí agus inniúlacht aige in ábhair a bhaineann leis an gcomhshaol agus le cearta an duine agus atá cuntasach as cáilíocht agus iontaofacht an iniúchta;

(h)

ciallaíonn ‘fíorú neamhspleách tríú páirtí’ fíorú ar ghnéithe de dhícheall cuí cuideachta nó ar chodanna dá slabhra luacha a eascraíonn as forálacha na Treorach seo ag iniúchóir nó ag gnólacht iniúchóireachta atá formheasta i gcomhréir le hAirteagal 3 de Threoir 2006/43/CE nó atá creidiúnaithe i mBallstát chun deimhnithe a dhéanamh , nó ag soláthraí seirbhísí dearbhaithe neamhspleách mar a shainmhínítear in Airteagal 2, pointe (23), de Threoir 2006/43/CE arna gcreidiúnú i mBallstát i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 765/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle le haghaidh na gníomhaíochta measúnaithe comhréireachta sonraí dá dtagraítear in Airteagal 14(4ú) nó ag tríú páirtí neamhspleách atá creidiúnaithe i mBallstát le haghaidh deimhnithe a sheoladh agus atá neamhspleách ón gcuideachta, go bhfuil sé saor ó aon choinbhleachtaí leasa, go bhfuil taithí , saineolas agus inniúlacht léirithe aige i gcúrsaí comhshaoil, aeráide, agus chearta an duine, agus go bhfuil sé freagrach as cáilíocht agus iontaofacht an iniúchta nó an mheasúnaithe, agus go gcomhlíonann sé na híoschaighdeáin a leagtar amach sa ghníomh tarmligthe mar a thuairiscítear in Airteagal 14(4a) ;

(j)

ciallaíonn ‘tionscnamh tionscail’ meascán de nósanna imeachta díchill chuí sa slabhra luacha deonacha , uirlisí agus sásraí, lena n-áirítear fíoruithe neamhspleácha tríú páirtí , arna bhforbairt agus arna maoirsiú ag rialtais, comhlachais tionscail nó grúpálacha d’eagraíochtaí leasmhara;

(j)

ciallaíonn ‘tionscnamh tionscail nó il-gheallsealbhóra ’ tionscnamh ina nglacann cuideachtaí páirt, lena gcuirtear caighdeáin, nósanna imeachta, uirlisí agus/nó sásraí ar fáil , chun gnéithe dá ndícheall cuí , nó dícheall cuí arna ndéanamh ag a bhfochuideachtaí agus/nó a gcaidrimh ghnó, a thacú, faireachán a dhéanamh orthu, meastóireacht a dhéanamh orthu, iad a dheimhniú agus/nó a fhíorú. Féadfaidh rialtais, comhlachais tionscail, grúpálacha d’eagraíochtaí leasmhara , nó eagraíochtaí na sochaí sibhialta na tionscnaimh sin a fhorbairt agus a mhaoirsiú ;

(l)

ciallaíonn ‘drochthionchar tromchúiseach’ drochthionchar ar an gcomhshaol nó drochthionchar ar chearta an duine a bhfuil tábhacht ar leith ag baint leis de bharr a chineáil, nó a dhéanann difear do líon mór daoine nó do limistéar mór den chomhshaol, nó atá dochúlaithe, nó atá thar a bheith deacair a leigheas mar thoradh ar na bearta is gá chun an staid a bhí ann roimh an tionchar a athbhunú;

(n)

ciallaíonn ‘ páirtithe leasmhara’ fostaithe na cuideachta, fostaithe a fochuideachtaí, agus daoine aonair, grúpaí, pobail nó eintitis eile a ndéanann táirgí, seirbhísí agus oibríochtaí na cuideachta sin, a fochuideachtaí agus a gcaidreamh gnó difear dá gcearta nó dá leasanna, nó a bhféadfadh difear a dhéanamh dóibh.

(n)

ciallaíonn ‘ geallsealbhóirí dá ndéantar difear’ na daoine aonair, na grúpaí nó na pobail sin a bhfuil cearta nó leasanna dlisteanacha acu a ndéantar difear dóibh nó a bhféadfaí difear a dhéanamh dóibh leis na hiamhairtí dochracha a eascraíonn as gníomhaíochtaí cuideachta nó as gníomhaíochtaí eintiteas ina slabhra luacha , agus ionadaithe dlisteanacha na ndaoine aonair nó na ngrúpaí sin, lena n-áirítear na hoibrithe agus a n-ionadaithe agus ceardchumainn na cuideachta, a fochuideachtaí agus ar fud a slabhra luacha , nó i gcásanna nach bhfuil aon daoine aonair, grúpaí nó pobail a ndéanann iarmhairtí ar an gcomhshaol difear dóibh, eagraíochtaí inchreidte a bhfuil taithí acu ar a n-áirítear cosaint an chomhshaoil;

(na)

ciallaíonn ‘geallsealbhóirí leochaileacha’ geallsealbhóirí a ndéantar difear dóibh atá i staideanna imeallaithe agus i staideanna leochaileachta, de dheasca comhthéacsanna ar leith nó tosca trasnacha, lena n-áirítear, i measc nithe eile, gnéas, inscne, aois, cine, eitneacht, aicme, sainaicme, oideachas, pobail dhúchasacha, stádas imirce, míchumas, chomh maith le stádas sóisialta agus eacnamaíoch, agus áirítear leis geallsealbhóirí a bhfuil cónaí orthu i limistéir ina bhfuil coinbhleacht agus i limistéir ardriosca, atá ina gcúis le hiamhairtí dochracha éagsúla agus ar minic díréireach iad, agus a gcruthaítear leo idirdhealú agus bacainní breise ar rannpháirtíocht agus ar rochtain ar cheartas;

(q)

ciallaíonn ‘ beart iomchuí’ beart atá in ann cuspóirí an díchill chuí a bhaint amach, i gcomhréir le déine agus dóchúlacht na iarmharta dochraí, agus atá ar fáil go réasúnta don chuideachta , agus imthosca an cháis shonraigh á gcur san áireamh , lena n-áirítear saintréithe na hearnála eacnamaíche agus an chaidrimh ghnó ar leith agus tionchar na cuideachta air sin, agus an gá lena áirithiú go dtabharfar tosaíocht don ghníomhaíocht.

(q)

ciallaíonn ‘ bearta iomchuí’ bearta lenar féidir cuspóirí an díchill chuí a bhaint amach agus aghaidh a thabhairt go héifeachtach ar an iarmhairt dhochrach arna shainaithint de bhun Airteagal 6 ar bhealach atá comhréireach agus i gcomhréir le leibhéal na déine agus le dóchúlacht na hiarmharta dochraí, agus atá comhréireach agus comhréireach le méid , acmhainní agus acmhainneachtaí na cuideachta. Cuirfear san áireamh leis sin imthosca an cháis shonraigh, lena n-áirítear cineál na hiarmharta dochraí, saintréithe na hearnála eacnamaíche , cineál gníomhaíochtaí, táirgí agus seirbhísí sonracha na cuideachta , an caidreamh sonrach gnó;

(qa)

ciallaíonn ‘cumas dul i gcion’ an acmhainn difear a dhéanamh d’athrú ar chleachtais an eintitis is cúis leis an iarmhairt dhochrach nó a rannchuidíonn léi;

(qb)

ciallaíonn ‘a bheith ina chúis le hiarmhairt dhochrach’ gur leor gníomhaíochtaí na cuideachta ina n-aonar chun iarmhairt dhochrach a bheith ina toradh orthu;

(qc)

ciallaíonn ‘rannchuidiú le hiarmhairt dhochrach’ gurb iad gníomhaíochtaí cuideachta, in éineacht le gníomhaíochtaí eintiteas eile, a chruthaíonn iarmhairt, nó gurb iad gníomhaíochtaí cuideachta is cúis le cruthú iarmharta dochraí ag eintiteas eile, go n-éascaíonn siad sin nó go ndreasaíonn siad sin. Ní mór go mbeadh an ranníocaíocht substaintiúil, rud a chiallaíonn nach bhfuil mion-ranníocaíochtaí ná ranníocaíochtaí fánacha san áireamh inti. D’fhéadfadh an iliomad fachtóirí a bheith i gceist le measúnú a dhéanamh ar chineál suntasach an rannchuidithe agus le tuiscint a fháil ar cathain a d’fhéadfadh gníomhaíochtaí na cuideachta a bheith ina gcúis le cruthú iarmharta dochraí ag eintiteas eile, cathain a d’fhéadfadh sí é sin a éascú agus cathain a d’fhéadfadh sí é a dhreasú. Is féidir na fachtóirí seo a leanas a chur san áireamh:

(qd)

ciallaíonn ‘baint dhíreach le hiarmhairt dhochrach’ go bhfuil gaol idir an iarmhairt dhochrach agus táirgí, seirbhísí nó oibríochtaí na cuideachta trí chaidreamh gnó eile agus i gcás nár chuir an chuideachta leis an iarmhairt ná nár chuir sí leis an iarmhairt sin. Níl sé nasctha go díreach le caidreamh gnó díreach. Chomh maith leis sin, ní thugtar le tuiscint le nasc díreach go n-aistríonn an fhreagracht ón gcaidreamh gnó atá ina chúis le hiarmhairt dhochrach chuig an gcuideachta a bhfuil baint aici léi;

(qe)

ciallaíonn ‘bunaithe ar riosca’ comhréireach le dóchúlacht agus déine na hiarmharta dochraí féideartha;

(qf)

ciallaíonn ‘fachtóirí riosca’ fachtóirí riosca ar leibhéal cuideachta, fachtóirí riosca de réir samhla gnó, fachtóirí riosca geografacha, fachtóirí riosca táirge agus seirbhíse agus fachtóirí riosca earnála;

(qg)

ciallaíonn ‘déine iarmharta dochraí’ scála, raon feidhme agus carachtar doleigheasta na hiarmharta dochraí, agus tromchúis na hiarmharta dochraí á cur san áireamh, lena n-áirítear líon na ndaoine aonair a ndéantar difear dóibh nó a ndéanfar difear dóibh, a mhéid a dhéantar nó a bhféadfaí damáiste a dhéanamh don chomhshaol nó difear a dhéanamh dó ar bhealach eile, a dho-athraitheacht agus na teorainneacha ar an gcumas daoine aonair a ndéantar difear dóibh nó ar an gcomhshaol a athbhunú i staid atá coibhéiseach lena staid roimh an iarmhairt.

1a.

(ca)

i gcás inar gá, tosaíocht a thabhairt d’iarmhairtí dochracha féideartha agus iarbhír i gcomhréir le hAirteagal 8b;

(cb)

iarmhairtí dhochracha iarbhír a leigheas i gcomhréir le hAirteagal 8c;

(d)

nós imeachta gearán a bhunú agus a choinneáil ar bun i gcomhréir le hAirteagal 9;

(d)

sásra um fhógra a thabhairt agus um chasaoid neamhbhreithiúnach a bhunú nó páirt a ghlacadh ann i gcomhréir le hAirteagal 9;

(e)

faireachán a dhéanamh ar éifeachtacht a mbeartais díchill chuí agus a mbeart díchill chuí i gcomhréir le hAirteagal 10;

(e)

faireachán agus fíorú a dhéanamh ar éifeachtacht a mbeartas díchill chuí agus a mbeart díchill chuí i gcomhréir le hAirteagal 10;

(fa)

dul i gcomhairle le geallsealbhóirí a ndéantar difear dóibh agus dul i dteagmháil leo ar bhealach fóinteach i gcomhréir le hAirteagal 8d.

(a)

go gcuireann an fhochuideachta an fhaisnéis uile is ábhartha agus is gá ar fáil dá máthairchuideachta agus go gcomhoibríonn sí léi;