<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><CONCLUSION NNC="YES" xmlns:fmx="http://opoce" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:noNamespaceSchemaLocation="http://formex.publications.europa.eu/schema/formex-05.55-20141201.xd"><BIB.CONCLUSION><REF.CASE FILE="n.a."><NO.CASE>C‑114/13</NO.CASE></REF.CASE><NO.CELEX>62013CC0114</NO.CELEX><NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2014:123">EU:C:2014:123</NO.ECLI><NO.SEQ>0001</NO.SEQ><PAGE.FIRST.ECR>1</PAGE.FIRST.ECR><PAGE.SEQ>1</PAGE.SEQ><PAGE.LAST.ECR>11</PAGE.LAST.ECR><PAGE.TOTAL>11</PAGE.TOTAL></BIB.CONCLUSION><CURR.TITLE><PAGE.HEADER><P>OPINIA M. SZPUNARA – SPRAWA C‑114/13</P><P>BOUMAN</P></PAGE.HEADER></CURR.TITLE><TITLE><TI><P><HT TYPE="UC">Opinia rzecznika generalnego</HT></P><P><HT TYPE="UC">Macieja Szpunara</HT></P><P>przedstawiona w dniu <DATE ISO="20140304">4 marca 2014 r.</DATE><NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0001"><P>Język oryginału: francuski.</P></NOTE></P></TI><STI><P><HT TYPE="BOLD">Sprawa C‑114/13</HT></P><P><HT TYPE="BOLD">Theodora Hendrika Bouman</HT></P><P><HT TYPE="BOLD">przeciwko</HT></P><P><HT TYPE="BOLD">Rijksdienst voor Pensioenen</HT></P><P><HT TYPE="NORMAL">[wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez arbeidshof te Antwerpen (Belgia)]</HT></P></STI></TITLE><INDEX><KEYWORD>Odesłanie prejudycjalne</KEYWORD><KEYWORD>Rozporządzenie (EWG) nr 1408/71</KEYWORD><KEYWORD>Artykuł 46a ust. 3 lit. c)</KEYWORD><KEYWORD>Zabezpieczenie społeczne pracowników migrujących</KEYWORD><KEYWORD>Ubezpieczenie emerytalne i na wypadek śmierci</KEYWORD><KEYWORD>Ustalanie wysokości świadczeń</KEYWORD><KEYWORD>Krajowe przepisy zapobiegające kumulacji</KEYWORD><KEYWORD>Pojęcie <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0001" REF.END="QE0001"/>ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego<QUOT.END REF.START="QS0001" CODE="201D" ID="QE0001"/></KEYWORD><KEYWORD>Krajowa emerytura z systemu ubezpieczenia obowiązkowego z możliwością zwrócenia się o zwolnienie z obowiązku podlegania wspomnianemu systemowi przez pewien okres</KEYWORD><KEYWORD>Skutek zaświadczenia wystawionego przez instytucję właściwą innego państwa członkowskiego</KEYWORD><KEYWORD>Rozporządzenie (WE) nr 574/72</KEYWORD><KEYWORD>Artykuł 47</KEYWORD></INDEX><CONTENTS.CONCLUSION><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P>I –</NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Wprowadzenie</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>1.</NO.P><TXT>Rozpatrywany wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym daje Trybunałowi pierwszą okazję dokonania wykładni pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0002" REF.END="QE0002"/>świadczeń wypłacanych na podstawie ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego<QUOT.END REF.START="QS0002" CODE="201D" ID="QE0002"/> zamieszczonego w treści art. 46a ust. 3 lit. c) rozporządzenia (EWG) nr 1408/71<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0002"><P>Rozporządzenie Rady z dnia <DATE ISO="19710614">14 czerwca 1971 r.</DATE> w sprawie stosowania systemów zabezpieczenia społecznego do pracowników najemnych, osób prowadzących działalność na własny rachunek i do członków ich rodzin przemieszczających się we Wspólnocie, w brzmieniu zmienionym i uaktualnionym rozporządzeniem Rady (WE) nr 118/97 z dnia <DATE ISO="19961202">2 grudnia 1996 r.</DATE> (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="028" PAGE.FIRST="1" DATE.PUB="1997">Dz.U. 1997, L 28, s. 1</REF.DOC.OJ> – wyd. spec. w jęz. polskim, rozdz. 5, t. 3, s. 3) (zwane dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0003" REF.END="QE0003"/>rozporządzeniem nr 1408/71<QUOT.END REF.START="QS0003" CODE="201D" ID="QE0003"/>).</P><P>Rozporządzenie nr 1408/71 zostało uchylone i zastąpione od dnia <DATE ISO="20100501">1 maja 2010 r.</DATE> rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia <DATE ISO="20040429">29 kwietnia 2004 r.</DATE> w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="166" PAGE.FIRST="1" DATE.PUB="2004">Dz.U. L 166, s. 1</REF.DOC.OJ> – wyd. spec. w jęz. polskim, rozdz. 5, t. 5, s. 72). Jednakże ma ono nadal zastosowanie do sporu w postępowaniu głównym, który dotyczy zakwestionowania decyzji administracyjnej wydanej pod rządami dawnego uregulowania. Rozporządzenie nr 883/2004 zawiera w art. 53 ust. 3 lit. c) przepis co do istoty identyczny z przepisem podlegającym wykładni w niniejszym przypadku.</P></NOTE>, który wyłącza wspomniane świadczenia ze stosowania krajowych przepisów zapobiegających kumulacji.</TXT></NP><NP><NO.P>2.</NO.P><TXT>W postępowaniu głównym arbeidshof te Antwerpen (sąd pracy drugiej instancji w Antwerpii, Belgia) ma wątpliwość, czy wspomniany przepis obejmuje szczególny przypadek emerytury niderlandzkiej wynikającej z ubezpieczenia, które jest co do zasady obowiązkowe, lecz w odniesieniu do którego przewidziano – po spełnieniu określonych warunków – zwolnienie z obowiązku podlegania temu ubezpieczeniu.</TXT></NP></GR.SEQ><?PAGE NO="2"?><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P>II –</NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Ramy prawne</HT></TXT></NP></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>A –</NO.P><TXT><HT TYPE="ITALIC">Prawo Unii</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>3.</NO.P><TXT>Artykuł 46a rozporządzenia nr 1408/71 dotyczy, jak wynika z samego tytułu, przepisów ogólnych odnoszących się do zmniejszenia, zawieszenia lub zniesienia, stosowanych do świadczeń z tytułu inwalidztwa, starości lub dla osób pozostałych przy życiu zgodnie z ustawodawstwami państw członkowskich.</TXT></NP><NP><NO.P>4.</NO.P><TXT>Artykuł 46a ust. 3 wspomnianego rozporządzenia stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><P><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0004" REF.END="QE0004"/>W celu zastosowania przepisów dotyczących zmniejszenia, zawieszenia lub zniesienia przewidzianych przez ustawodawstwo państwa członkowskiego w przypadku kumulacji świadczeń z tytułu inwalidztwa, starości lub dla osób pozostałych przy życiu ze świadczeniami tego samego rodzaju lub ze świadczeniem różnego rodzaju bądź z innymi dochodami stosuje się następujące zasady:</P><P>[...]</P><P><LIST TYPE="alpha"><ITEM><NP><NO.P>c)</NO.P><TXT>nie uwzględnia się kwoty świadczeń uzyskanych zgodnie z ustawodawstwem innego państwa członkowskiego wypłacanych na podstawie ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego;</TXT></NP></ITEM></LIST></P><P>[...]<QUOT.END REF.START="QS0004" CODE="201D" ID="QE0004"/>.</P></ALINEA></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>5.</NO.P><TXT>Artykuł 47 rozporządzenia (EWG) nr 574/72<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0003"><P>Rozporządzenie Rady z dnia <DATE ISO="19720321">21 marca 1972 r.</DATE> w sprawie wykonywania rozporządzenia nr 1408/71 (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="074" PAGE.FIRST="1" DATE.PUB="1972">Dz.U. L 74, s. 1</REF.DOC.OJ> – wyd. spec. w jęz. polskim, rozdz. 5, t. 1, s. 83), zmienione rozporządzeniem Rady (EWG) nr 1248/92 z dnia <DATE ISO="19920430">30 kwietnia 1992 r.</DATE> (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="136" PAGE.FIRST="7" DATE.PUB="1992">Dz.U. L 136, s. 7</REF.DOC.OJ>, zwane dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0005" REF.END="QE0005"/>rozporządzeniem nr 574/72<QUOT.END REF.START="QS0005" CODE="201D" ID="QE0005"/>). Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 987/2009 z dnia <DATE ISO="20090916">16 września 2009 r.</DATE> dotyczące wykonywania rozporządzenia nr 883/2004 (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="284" PAGE.FIRST="1" DATE.PUB="2009">Dz.U. L 284, s. 1</REF.DOC.OJ>), które uchyla wspomniane rozporządzenie ze skutkiem od dnia <DATE ISO="20100501">1 maja 2010 r.</DATE>, powtarza tenże przepis w art. 43 ust. 3 akapit pierwszy.</P></NOTE>, zatytułowany <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0006" REF.END="QE0006"/>Ustalanie wysokości kwot odpowiadających okresom ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego<QUOT.END REF.START="QS0006" CODE="201D" ID="QE0006"/>, stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0007" REF.END="QE0007"/>Instytucja każdego państwa członkowskiego ustala, zgodnie ze stosowanym przez nią ustawodawstwem, wysokość kwoty odpowiadającej okresom ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego, które zgodnie z art. 46a ust. 3 lit. c) rozporządzenia [nr 1408/71] nie podlegają klauzuli zniesienia, zmniejszenia lub zawieszenia w innym państwie członkowskim<QUOT.END REF.START="QS0007" CODE="201D" ID="QE0007"/>.</ALINEA></QUOT.S></P></NP></GR.SEQ><?PAGE NO="3"?><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>B –</NO.P><TXT><HT TYPE="ITALIC">Prawo krajowe</HT></TXT></NP></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><NP><NO.P>1.</NO.P><TXT>Prawo belgijskie</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>6.</NO.P><TXT>Artykuł 52 § 1 akapit pierwszy koninklijk besluit van <DATE ISO="19671221">21 december 1967</DATE> tot vaststelling van het algemeen reglement betreffende het rust- en overlevingspensioen voor werknemers (dekretu królewskiego z dnia <DATE ISO="19671221">21 grudnia 1967 r.</DATE> w sprawie wprowadzenia przepisów ogólnych dotyczących emerytur i rent rodzinnych dla pracowników, <HT TYPE="ITALIC">Belgisch Staatsblad</HT> z dnia <DATE ISO="19680116">16 stycznia 1968 r.</DATE>, s. 441) przewiduje:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0008" REF.END="QE0008"/>Jeżeli pozostały przy życiu małżonek może ubiegać się z jednej strony o rentę rodzinną w ramach systemu emerytalnego pracowników najemnych i z drugiej strony o przynajmniej jedno ze świadczeń emerytalnych lub o inne równoważne mu świadczenie szczególne zgodnie z systemem emerytalnym pracowników najemnych lub z innym systemem emerytalnym, renta rodzinna może być kumulowana ze wspomnianymi świadczeniami emerytalnymi wyłącznie do wysokości 110% kwoty renty rodzinnej, która zostałaby przyznana pozostającemu przy życiu małżonkowi z tytułu pełnego ukończenia okresów składkowych<QUOT.END REF.START="QS0008" CODE="201D" ID="QE0008"/>.</ALINEA></QUOT.S></P></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><NP><NO.P>2.</NO.P><TXT>Prawo niderlandzkie</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>7.</NO.P><TXT>Algemene Ouderdomswet (ustawa o powszechnym ubezpieczeniu emerytalnym, zwana dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0009" REF.END="QE0009"/>AOW<QUOT.END REF.START="QS0009" CODE="201D" ID="QE0009"/>) przewiduje obowiązkowe ubezpieczenie w szczególności dla wszystkich obywateli niderlandzkich, którzy zamieszkują na terytorium Królestwa Niderlandów.</TXT></NP><NP><NO.P>8.</NO.P><TXT>Artykuł 22 Besluit beperking en uitbreiding kring verzekerden volksverzekeringen (dekretu królewskiego o ograniczeniu i rozszerzeniu kręgu ubezpieczonych z tytułu ubezpieczeń społecznych, zwanego dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0010" REF.END="QE0010"/>dekretem niderlandzkim<QUOT.END REF.START="QS0010" CODE="201D" ID="QE0010"/>) stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><P><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0011" REF.END="QE0011"/>Osoba zamieszkująca w Niderlandach, która nie pracuje w tym kraju i która jest uprawniona do świadczenia w ramach ustawowego lub pozaustawowego zagranicznego systemu ubezpieczenia społecznego lub w ramach systemu organizacji międzynarodowej, zostaje zwolniona na swój wniosek przez krajowy urząd emerytalno-rentowy z ubezpieczenia na podstawie [AOW] [...], jeżeli:</P><LIST TYPE="alpha"><ITEM><NP><NO.P>a)</NO.P><TXT>jest stale uprawniona wyłącznie do świadczenia, o którym mowa w części wstępnej niniejszego przepisu, a miesięczna wysokość tego świadczenia jest co najmniej równa 70% kwoty, o której mowa w art. 8 ust. 1 lit. a) Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag [ustawy o minimalnym wynagrodzeniu i minimalnym dodatku urlopowym];</TXT></NP></ITEM></LIST><P>[...]<QUOT.END REF.START="QS0011" CODE="201D" ID="QE0011"/>.</P></ALINEA></QUOT.S></P></NP></GR.SEQ></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P>III –</NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Postępowanie główne</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>9.</NO.P><TXT>Theodora Hendrika Bouman, obywatelka niderlandzka, wyszła za mąż za obywatela belgijskiego i przebywała w Belgii w latach 1957–1974.</TXT></NP><NP><NO.P>10.</NO.P><TXT>Po śmierci męża w 1968 r. pobierała belgijską rentę rodzinną od dnia <DATE ISO="19690901">1 września 1969 r.</DATE></TXT></NP><NP><NO.P>11.</NO.P><TXT>Po powrocie do Niderlandów w 1974 r. T.H. Bouman odprowadzała składki w celu uzyskania emerytury niderlandzkiej na podstawie AOW.</TXT></NP><?PAGE NO="4"?><NP><NO.P>12.</NO.P><TXT>W odniesieniu do czterech ostatnich lat poprzedzających osiągniecie wieku emerytalnego, to znaczy od dnia <DATE ISO="20030801">1 sierpnia 2003 r.</DATE>, T.H. Bouman wniosła o zwolnienie jej na mocy art. 22 dekretu niderlandzkiego z ubezpieczenia na podstawie AOW, które to zwolnienie uzyskała. Zaprzestała zatem odprowadzania składek na niderlandzki system zabezpieczenia społecznego, co skutkowało niepełnym nabyciem przez nią uprawnienia do emerytury na podstawie AOW.</TXT></NP><NP><NO.P>13.</NO.P><TXT>Od dnia <DATE ISO="20070601">1 czerwca 2007 r.</DATE>, po osiągnięciu wieku emerytalnego, pobiera ona niepełną emeryturę na podstawie AOW.</TXT></NP><NP><NO.P>14.</NO.P><TXT>Decyzją z dnia <DATE ISO="20090204">4 lutego 2009 r.</DATE> Rijksdienst voor Pensioenen (belgijski krajowy urząd emerytalno-rentowy) dokonał ponownego przeliczenia wysokości renty rodzinnej przysługującej T.H. Bouman, postanawiając o jej zmniejszeniu ze skutkiem od dnia <DATE ISO="20070601">1 czerwca 2007 r.</DATE> przy uwzględnieniu wysokości emerytury na podstawie AOW, i zażądał zwrotu wypłaconej nadpłaty.</TXT></NP><NP><NO.P>15.</NO.P><TXT>W dniu <DATE ISO="20090504">4 maja 2009 r.</DATE> T.H. Bouman wniosła odwołanie od tej decyzji do arbeidsrechtbank te Antwerpen (sądu pracy w Antwerpii).</TXT></NP><NP><NO.P>16.</NO.P><TXT>Do Sociale Verzekeringsbank (niderlandzkiego zakładu ubezpieczeń społecznych, zwanego dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0012" REF.END="QE0012"/>SVB<QUOT.END REF.START="QS0012" CODE="201D" ID="QE0012"/>) zwrócono się o określenie, czy świadczenie, z którego korzysta T.H. Bouman, jest wypłacane na podstawie ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego.</TXT></NP><NP><NO.P>17.</NO.P><TXT>Jak wynika z postanowienia odsyłającego, pismami z dnia <DATE ISO="20090731">31 lipca 2009 r.</DATE> i z dnia <DATE ISO="20100615">15 czerwca 2010 r.</DATE> SVB wskazał, że ubezpieczenie na podstawie AOW jest co do zasady ubezpieczeniem obowiązkowym i że tylko w dwóch przypadkach chodzi tu o ubezpieczenie dobrowolne lub fakultatywne kontynuowane. Po pierwsze, gdy w terminie roku od chwili rozpoczęcia obowiązywania pierwszego ubezpieczenia obowiązkowego zostanie złożony wniosek o uregulowanie okresów w przeszłości nieobjętych ubezpieczeniem. Po drugie, gdy w terminie roku po upływie ubezpieczenia obowiązkowego wystąpi się o fakultatywne kontynuowanie ubezpieczenia. W obu przypadkach niezbędne jest skierowanie wniosku do SVB, a nie ulega według SVB żadnej wątpliwości, że T.H. Bouman nigdy nie skorzystała z tej możliwości ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego.</TXT></NP><NP><NO.P>18.</NO.P><TXT>SVB wyciąga z tego wniosek, że emerytura zainteresowanej na podstawie AOW <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0013" REF.END="QE0013"/>nie opiera się ani całkowicie, ani częściowo na jakimkolwiek okresie ubezpieczenia dobrowolnego, lecz w całości obejmuje okresy ubezpieczenia obowiązkowego<QUOT.END REF.START="QS0013" CODE="201D" ID="QE0013"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>19.</NO.P><TXT>Wyrokiem z dnia <DATE ISO="20100506">6 maja 2010 r.</DATE> arbeidsrechtbank te Antwerpen oddalił odwołanie co do istoty. T.H. Bouman wniosła apelację od tego wyroku do arbeidshof te Antwerpen.</TXT></NP><NP><NO.P>20.</NO.P><TXT>Arbeidshof te Antwerpen ma wątpliwości co do zgodności stanowiska SVB z art. 46a ust. 3 lit. c) rozporządzenia nr 1408/71 i uznaje swoją właściwość w przedmiocie rozstrzygnięcia tej kwestii w ramach postępowania głównego.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P>IV –</NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Pytanie prejudycjalne i postępowanie przed Trybunałem</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>21.</NO.P><TXT>W tych okolicznościach arbeidshof te Antwerpen postanowił zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału Sprawiedliwości z następującym pytaniem prejudycjalnym:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0014" REF.END="QE0014"/>Czy część wypłacanego niderlandzkiemu rezydentowi na podstawie [AOW] świadczenia opierającego się na okresie ubezpieczenia, w którym ten niderlandzki rezydent może na zwykły wniosek zrezygnować z podlegania niderlandzkiemu systemowi oraz tym samym obowiązkowi płacenia składki na ten system i faktycznie uczynił to na pewien okres, należy rozumieć jako świadczenie przyznane na<?PAGE NO="5"?> podstawie ubezpieczenia fakultatywnego kontynuowanego w rozumieniu art. 46a ust. 3 lit. c) rozporządzenia nr 1408/71, tak że przy zastosowaniu przepisu antykumulacyjnego art. 52 § 1 akapit pierwszy dekretu królewskiego z dnia <DATE ISO="19671221">21 grudnia 1967 r.</DATE> w sprawie wprowadzenia przepisów ogólnych dotyczących emerytur i rent rodzinnych dla pracowników nie może ono podlegać uwzględnieniu?<QUOT.END REF.START="QS0014" CODE="201D" ID="QE0014"/>.</P></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>22.</NO.P><TXT>Postanowienie odsyłające z dnia <DATE ISO="20130304">4 marca 2013 r.</DATE> wpłynęło do sekretariatu Trybunału w dniu <DATE ISO="20130311">11 marca 2013 r.</DATE> Uwagi na piśmie zostały przedstawione przez T.H. Bouman, Królestwo Belgii oraz Komisję Europejską. Ze względu na brak wniosków w tym zakresie, Trybunał nie zarządził przeprowadzenia rozprawy.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P>V –</NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Analiza</HT></TXT></NP></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>A –</NO.P><TXT><HT TYPE="ITALIC">Uwagi wstępne</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>23.</NO.P><TXT>Szczególnym elementem niniejszego postępowania jest okoliczność, że o wykładnię prawa Unii zwraca się belgijski sąd odsyłający, który ma wątpliwości co do zgodności z prawem Unii stanowiska wyrażonego w dokumencie wydanym przez SVB, czyli niderlandzki zakład ubezpieczeń społecznych.</TXT></NP><NP><NO.P>24.</NO.P><TXT>Dokument sporządzony przez SVB zaświadcza bowiem o obowiązkowym charakterze całości okresów ubezpieczenia zrealizowanych przez T.H. Bouman, odrzucając tym samym założenie, że jej renta niderlandzka mogłaby wynikać w całości lub w części z okresu ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego.</TXT></NP><NP><NO.P>25.</NO.P><TXT>Chciałbym podkreślić, że na mocy art. 47 rozporządzenia nr 574/72 właściwa instytucja krajowa ustala wysokość kwoty odpowiadającej okresom ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego w celu zastosowania przepisów zapobiegających kumulacji innego państwa członkowskiego.</TXT></NP><NP><NO.P>26.</NO.P><TXT>W celu udzielenia sądowi odsyłającemu odpowiedzi, która w tych okolicznościach będzie pomocna do wydania rozstrzygnięcia, należy – moim zdaniem – rozważyć na wstępie kwestię, czy zaświadczenie sporządzone zgodnie z art. 47 rozporządzenia nr 574/72 wiąże instytucje innego państwa członkowskiego.</TXT></NP><NP><NO.P>27.</NO.P><TXT>Problematyka uznawania dokumentów administracyjnych z dziedziny zabezpieczenia społecznego jest powiązana z obowiązkiem współdziałania w dobrej wierze przez właściwe instytucje państw członkowskich w celu nadania pełnej skuteczności przepisom prawu Unii i zapewnienia realizacji celów art. 45–48 TFUE. Ten ogólny obowiązek wynika z zasady lojalnej współpracy wyrażonej w art. 4 ust. 3 akapit pierwszy TUE<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0004"><P>Zobacz opinia rzecznika generalnego F.G. Jacobsa w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-202/97" PAGE.ECR="I-883" YEAR="2000">C-202/97 FTS (wyrok z dnia <DATE ISO="20000210">10 lutego 2000 r.</DATE>), Rec. s. I-883</REF.DOC.ECR>, pkt 56.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>28.</NO.P><TXT>W orzecznictwie zapoczątkowanym wyrokiem w sprawie FTS<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0005"><P>Wyżej wymieniony wyrok, pkt 59; a także wyroki: z dnia <DATE ISO="20000330">30 marca 2000 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-178/97" PAGE.ECR="I-2005" YEAR="2000">C-178/97 Banks i in., Rec. s. I-2005</REF.DOC.ECR>, pkt 46; z dnia <DATE ISO="20060126">26 stycznia 2006 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-2/05" PAGE.ECR="I-1079" YEAR="2006">C-2/05 Herbosch Kiere, Zb.Orz. s. I-1079</REF.DOC.ECR>, pkt 30, 31.</P></NOTE>, na który powołuje się w niniejszym przypadku Komisja na poparcie tezy, że belgijski sąd odsyłający jest związany stanowiskiem SVB, Trybunał stwierdził, że zaświadczenie o ustawodawstwie właściwym, sporządzone na mocy przepisów tytułu III rozporządzenia nr 574/72 (formularz E 101)<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0006"><P>Obecnie zastąpiony formularzem A1 wystawianym na mocy art. 19 ust. 2 rozporządzenia nr 987/2009.</P></NOTE>, wiąże instytucje zabezpieczenia społecznego innych państw członkowskich w zakresie, w jakim zaświadcza, że pracownicy delegowani podlegają systemowi zabezpieczenia społecznego państwa członkowskiego, w którym siedzibę ma ich przedsiębiorstwo.</TXT></NP><?PAGE NO="6"?><NP><NO.P>29.</NO.P><TXT>Rozwiązanie to wyłącza wspomniane zaświadczenie spod kontroli wykonywanej przez sądy przyjmującego państwa członkowskiego, poddając rozstrzygnięcie ewentualnych sporów procedurze koncyliacji ustanowionej przez prawo Unii<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0007"><P>Procedura koncyliacji jest obecnie regulowana art. 5 rozporządzenia nr 987/2009 oraz decyzją A1 Komisji Administracyjnej ds. Koordynacji Systemów Zabezpieczenia Społecznego z dnia <DATE ISO="20090612">12 czerwca 2009 r.</DATE> w sprawie ustanowienia procedury dialogu i koncyliacji w zakresie ważności dokumentów, określenia ustawodawstwa właściwego oraz udzielania świadczeń na mocy rozporządzenia nr 883/2004 (<REF.DOC.OJ COLL="C" NO.OJ="106" PAGE.FIRST="1" DATE.PUB="2010">Dz.U. 2010, C 106, s. 1</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE>, bez uszczerbku dla skorzystania ze środków odwoławczych w państwie członkowskim instytucji wydającej dokument oraz dla wszczęcia przez przyjmujące państwo członkowskie przeciwko państwu członkowskiemu instytucji wydającej dokument postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0008"><P>Wyżej wymienione wyroki: w sprawie FTS, pkt 57, 58; a także w sprawie Herbosch Kiere, pkt 28, 29.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>30.</NO.P><TXT>O ile to ograniczenie kontroli sądowej jest uzasadnione względami pewności prawa mającymi zastosowanie do dokumentu administracyjnego poświadczającego, że zainteresowany podlega systemowi zabezpieczenia jednego z państw członkowskich, o tyle ograniczenie to nie może, w moim rozumieniu, być automatycznie rozszerzone na inne zaświadczenia wydawane w dziedzinie regulowanej rozporządzeniem nr 1408/71.</TXT></NP><NP><NO.P>31.</NO.P><TXT>Stanowisko to wydaje mi się potwierdzone poglądem przyjętym przez Trybunał w wyroku w sprawie Adanez-Vega w przedmiocie zaświadczenia o okresach ubezpieczenia zrealizowanych w innym państwie członkowskim, przywoływanego dla celów ustalenia istnienia prawa do świadczenia z tytułu bezrobocia. Odnosząc się do ww. wyroku w sprawie FTS, Trybunał orzekł, że zaświadczenie wydane przez hiszpańską instytucję właściwą wymieniające okresy ubezpieczenia lub zatrudnienia zrealizowane w charakterze pracownika najemnego nie stanowi niepodważalnego dowodu ani względem niemieckiej instytucji właściwej, ani względem sądów niemieckich. Oznacza to zatem, że sądy te zachowują pełną swobodę w zakresie weryfikowania treści zaświadczenia<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0009"><P>Wyrok z dnia <DATE ISO="20041111">11 listopada 2004 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-372/02" PAGE.ECR="I-10761" YEAR="2004">C-372/02 Adanez-Vega, Zb.Orz. s. I-10761</REF.DOC.ECR>, pkt 36, 48. Zobacz również wyrok z dnia <DATE ISO="19920708">8 lipca 1992 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-102/91" PAGE.ECR="I-4341" YEAR="1992">C-102/91 Knoch, Rec. s. I-4341</REF.DOC.ECR>, pkt 53, 54.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>32.</NO.P><TXT>W moim rozumieniu można przeprowadzić rozróżnienie pomiędzy, z jednej strony, dokumentami administracyjnymi zaświadczającymi o podleganiu zainteresowanego ubezpieczeniu a, z drugiej strony, dokumentami mającymi na celu wyszczególnienie zdarzeń, które nastąpiły, lub okresów zrealizowanych na podstawie ustawodawstwa państwa członkowskiego pochodzenia dla celów określenia praw wynikających z ustawodawstwa przyjmującego państwa członkowskiego.</TXT></NP><NP><NO.P>33.</NO.P><TXT>W tym drugim przypadku władze przyjmującego państwa członkowskiego, na których spoczywa obowiązek ustalenia uprawnień zainteresowanego, zachowują swobodę w zakresie kontroli wszystkich mających znaczenie elementów, w tym tych potwierdzonych przez organ, który wydał zaświadczenie.</TXT></NP><NP><NO.P>34.</NO.P><TXT>Tak jest właśnie w niniejszym przypadku, gdyż organy belgijskie powinny uwzględnić okresy ubezpieczenia zrealizowane na podstawie ustawodawstwa niderlandzkiego w celu ustalenia zakresu uprawnień T.H. Bouman, jakie wynikają z zastosowania belgijskich przepisów zapobiegających kumulacji. W tych okolicznościach sąd belgijski może skontrolować treść zaświadczenia wydanego przez organ niderlandzki na podstawie art. 47 rozporządzenia nr 574/72, zwłaszcza co do jego zgodności z prawem Unii.</TXT></NP><NP><NO.P>35.</NO.P><TXT>Sąd odsyłający może zatem zwrócić się do Trybunału z pytaniem prejudycjalnym, które pojawia się w ramach weryfikacji treści takiego zaświadczenia.</TXT></NP></GR.SEQ><?PAGE NO="7"?><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>B –</NO.P><TXT><HT TYPE="ITALIC">W przedmiocie pojęcia</HT> <HT TYPE="ITALIC"><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0015" REF.END="QE0015"/>ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego</HT><HT TYPE="ITALIC"><QUOT.END REF.START="QS0015" CODE="201D" ID="QE0015"/> w rozumieniu art. 46a ust. 3 lit. c) rozporządzenia nr 1408/71</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>36.</NO.P><TXT>Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, dokonując wykładni przepisu prawa Unii, należy brać pod uwagę nie tylko jego brzmienie, lecz także kontekst, w jakim został umieszczony, oraz cele regulacji, której stanowi on część<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0010"><P>Zobacz w szczególności wyroki: z dnia <DATE ISO="19831117">17 listopada 1983 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="292/82" PAGE.ECR="3781" YEAR="1983">292/82 Merck, Rec. s. 3781</REF.DOC.ECR>, pkt 12; z dnia <DATE ISO="20131219">19 grudnia 2013 r.</DATE> w sprawie C‑84/12 Koushkaki, pkt 34.</P></NOTE>. Istotne informacje dotyczące sposobu wykładni przepisu prawa Unii mogą również wynikać z jego genezy<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0011"><P>Wyrok z dnia <DATE ISO="20131003">3 października 2013 r.</DATE> w sprawie C‑583/11 P Inuit Tapiriit Kanatami i in. przeciwko Parlamentowi i Radzie, pkt 50.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>37.</NO.P><TXT>Przede wszystkim chciałbym uściślić, że pojęcie <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0016" REF.END="QE0016"/>ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego<QUOT.END REF.START="QS0016" CODE="201D" ID="QE0016"/> nie jest ustawowo zdefiniowane w rozporządzeniu nr 1408/71.</TXT></NP><NP><NO.P>38.</NO.P><TXT>Co się tyczy brzmienia art. 46a ust. 3 lit. c) rozporządzenia nr 1408/71, różne wersje językowe rozporządzenia stosują w celu oznaczenia pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0017" REF.END="QE0017"/>ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego<QUOT.END REF.START="QS0017" CODE="201D" ID="QE0017"/> terminy nieznacznie odmienne, które jednakże są zgodne w tym, że kładą nacisk na dobrowolność podlegania ubezpieczeniu<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0012"><P>Istnieje rozbieżność pomiędzy z jednej strony wersjami językowymi, które wprowadzają różnicę pomiędzy określeniem <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0018" REF.END="QE0018"/>dobrowolne<QUOT.END REF.START="QS0018" CODE="201D" ID="QE0018"/> i określeniem <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0019" REF.END="QE0019"/>fakultatywne (kontynuowane)<QUOT.END REF.START="QS0019" CODE="201D" ID="QE0019"/> (w szczególności wersje w językach hiszpańskim, angielskim, francuskim, włoskim, litewskim i polskim), a z drugiej strony wersjami językowymi, które stosują ten sam termin w celu oznaczenia ubezpieczenia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0020" REF.END="QE0020"/>dobrowolnego<QUOT.END REF.START="QS0020" CODE="201D" ID="QE0020"/> i ubezpieczenia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0021" REF.END="QE0021"/>dobrowolnego kontynuowanego<QUOT.END REF.START="QS0021" CODE="201D" ID="QE0021"/> lub ubezpieczenia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0022" REF.END="QE0022"/>kontynuowanego dobrowolnie<QUOT.END REF.START="QS0022" CODE="201D" ID="QE0022"/> (w szczególności wersje w językach duńskim, niemieckim, niderlandzkim i szwedzkim).</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>39.</NO.P><TXT>Ponadto, co się tyczy kontekstu interpretowanej normy prawnej, przypominam, że rozporządzenie nr 1408/71 tworzy za pomocą przepisów tytułu II pełny i jednolity system norm kolizyjnych wynikający z zasady jednego właściwego ustawodawstwa<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0013"><P>Zobacz podobnie wyroki: z dnia <DATE ISO="19770505">5 maja 1977 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="102/76" PAGE.ECR="815" YEAR="1977">102/76 Perenboom, Rec. s. 815</REF.DOC.ECR>; z dnia <DATE ISO="20121004">4 października 2012 r.</DATE> w sprawie C‑115/11 Format Urządzenia i Montaże Przemysłowe, pkt 29.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>40.</NO.P><TXT>Ten system koordynacji nie rozciąga się co do zasady na ubezpieczenie dobrowolne lub fakultatywne kontynuowane, jako że takie ubezpieczenie pozostaje zgodnie z art. 15 ust. 1 rozporządzenia nr 1408/71 wyłączone z zakresu stosowania art. 13–14d tego rozporządzenia z wyjątkiem tych sytuacji, w których w odniesieniu do danego działu istnieje w danym państwie członkowskim tylko system dobrowolny<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0014"><P>W przedmiocie komentarza do przepisu analogicznego zawartego w art. 14 ust. 1 rozporządzenia nr 883/2004 zob. K. Ślebzak, <HT TYPE="ITALIC">Koordynacja systemów zabezpieczenia społecznego</HT>, Warszawa, LEX Wolters Kluwer 2012, s. 256; H.D. Steinmeyer, <HT TYPE="ITALIC">Europäisches Sozialrecht</HT>, M. Fuchs (Hrsg.), 6. Auflage, Baden-Baden, Nomos 2013, s. 209.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>41.</NO.P><TXT>Artykuł 46a ust. 3 lit. c) rozporządzenia nr 1408/71 wyłącza ubezpieczenie dobrowolne lub fakultatywne kontynuowane ze stosowania przepisów zapobiegających kumulacji, jeżeli takie przepisy przewiduje ustawodawstwo danego państwa członkowskiego.</TXT></NP><NP><NO.P>42.</NO.P><TXT>Przepis ten stanowi logiczną konsekwencję wyłączenia ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego z systemu koordynacji opartej na zasadzie jednego ustawodawstwa. Pozwala on zatem osobie, która przemieszcza się w Unii Europejskiej i która dokonała wyboru dotyczącego uzyskania emerytury, renty inwalidzkiej lub renty rodzinnej w sposób dobrowolny w innym państwie członkowskim, na zachowanie dodatkowego ubezpieczenia społecznego wynikającego z takiego wyboru.</TXT></NP><NP><NO.P>43.</NO.P><TXT>Pogląd taki znajduje swoje potwierdzenie w genezie rozpatrywanego przepisu, który to przepis został wprowadzony do rozporządzenia nr 1408/71 rozporządzeniem nr 1248/92.</TXT></NP><?PAGE NO="8"?><NP><NO.P>44.</NO.P><TXT>Jak wynika z propozycji przedstawionej ówcześnie przez Komisję<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0015"><P>Propozycja rozporządzenia Rady (EWG) zmieniającego rozporządzenie nr 1408/71 oraz rozporządzenie nr 574/72 [COM(89) 370 wersja ostateczna, s. 23].</P></NOTE>, ograniczenie, którego dotyczyło dodanie art. 46a ust. 3 lit. c) rozporządzenia nr 1408/71 miało na celu odniesienie się do tendencji wynikającej z wyroku w sprawie Schaap<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0016"><P>Wyrok z dnia <DATE ISO="19790405">5 kwietnia 1979</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="176/78" PAGE.ECR="1673" YEAR="1979">176/78 Schaap, zwany <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0023" REF.END="QE0023"/>wyrokiem w sprawie Schaap II<QUOT.END REF.START="QS0023" CODE="201D" ID="QE0023"/>, Rec. s. 1673</REF.DOC.ECR>, z komentarzem D. Wyatta, <HT TYPE="ITALIC">European Law Review</HT>, 1981, s. 54, 55.</P></NOTE> dotyczącego interpretowania art. 46 ust. 2 rozporządzenia nr 574/72<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0017"><P>Artykuł 46 ust. 2 rozporządzenia nr 574/72, zmienionego rozporządzeniem Rady (EWG) nr 1392/74 z dnia <DATE ISO="19740604">4 czerwca 1974 r.</DATE> (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="152" PAGE.FIRST="1" DATE.PUB="1974">Dz.U. L 152, s. 1</REF.DOC.OJ>), stanowił, że <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0024" REF.END="QE0024"/>[d]o celów art. 46 ust. 3 rozporządzenia [nr 1408/71 w wersji pierwotnej] kwot świadczeń odpowiadających okresom ubezpieczenia dobrowolnego i fakultatywnego kontynuowanego nie uwzględnia się<QUOT.END REF.START="QS0024" CODE="201D" ID="QE0024"/>.</P></NOTE>. Ten ostatni przepis, uchylony rozporządzeniem nr 1248/92, zwalniał świadczenia odpowiadające okresom ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego od stosowania krajowych klauzul zapobiegających kumulacji w ramach art. 46 ust. 3 rozporządzenia nr 1408/71.</TXT></NP><NP><NO.P>45.</NO.P><TXT>Dla przypomnienia Max Schaap, obywatel niderlandzki, utrzymywał, że wspomniany art. 46 ust. 2 rozporządzenia nr 574/72, którego nagłówek zawierał wyraźne odniesienie do przypadku nakładania się okresów ubezpieczenia dobrowolnego i obowiązkowego, uniemożliwia organom niderlandzkim odliczenie z jego renty niderlandzkiej części emerytury niemieckiej uzyskanej na podstawie okresów ubezpieczenia dobrowolnego, nawet jeśli w jego przypadku okresy obu ubezpieczeń się nie nakładały.</TXT></NP><NP><NO.P>46.</NO.P><TXT>Trybunał wskazał, że rozporządzenie nr 1408/71 <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0025" REF.END="QE0025"/>pozwala pracownikowi na korzystanie ze świadczeń odpowiadających każdemu okresowi ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego<QUOT.END REF.START="QS0025" CODE="201D" ID="QE0025"/> nawet poza przypadkiem okresów nakładania się, i w rezultacie rozszerzył stosowanie wspomnianego art. 46 ust. 2 rozporządzenia nr 574/72 na wszystkie przypadki kumulowania się emerytur i rent objętych zakresem art. 46 ust. 3 rozporządzenia nr 1408/71<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0018"><P>Wyrok w sprawie Schaap II, pkt 10, 11.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>47.</NO.P><TXT>W świetle zarówno genezy interpretowanego przepisu, jak i celów przyświecających jego wprowadzeniu do systemu rozporządzenia nr 1408/71 wyrażenie <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0026" REF.END="QE0026"/>ubezpieczenie dobrowolne lub fakultatywne kontynuowane<QUOT.END REF.START="QS0026" CODE="201D" ID="QE0026"/> powinno w moim rozumieniu podlegać wykładni wystarczająco szerokiej, by nie pozbawiać zainteresowanego uprawnień wynikających z jakiegokolwiek okresu ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego, zrealizowanego na podstawie ustawodawstwa innego państwa członkowskiego.</TXT></NP><NP><NO.P>48.</NO.P><TXT>Stanowisko to jest potwierdzone celem rozporządzenia nr 1408/71, które dąży do tego, by ułatwiać mobilność osób w Unii – przy jednoczesnym poszanowaniu rozwiązań właściwych ustawodawstwu poszczególnych państw w dziedzinie zabezpieczenia społecznego – i by nie stawiać w niekorzystnej sytuacji osób korzystających ze swobody przepływu<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0019"><P>Wyroki: z dnia <DATE ISO="20060718">18 lipca 2006 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-50/05" PAGE.ECR="I-7029" YEAR="2006">C-50/05 Nikula, Zb.Orz. s. I-7029</REF.DOC.ECR>, pkt 20; z dnia <DATE ISO="20110303">3 marca 2011 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-440/09" PAGE.ECR="I-1033" YEAR="2011">C-440/09 Tomaszewska, Zb.Orz. s. I-1033</REF.DOC.ECR>, pkt 28.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>49.</NO.P><TXT>Przepisy rozporządzenia nr 1408/71 należy zatem interpretować w świetle art. 48 TFUE, co oznacza w szczególności, że pracownicy migrujący nie powinni tracić uprawnień do świadczeń z zabezpieczenia społecznego ani otrzymywać świadczeń w niższej wysokości, tylko dlatego że korzystają z prawa do swobodnego przepływu, które przyznaje im traktat FUE<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0020"><P>Wyroki: z dnia <DATE ISO="19940809">9 sierpnia 1994 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-406/93" PAGE.ECR="I-4061" YEAR="1994">C-406/93 Reichling, Rec. s. I-4061</REF.DOC.ECR>, pkt 24; z dnia <DATE ISO="20061109">9 listopada 2006 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-205/05" PAGE.ECR="I-10745" YEAR="2006">C-205/05 Nemec, Zb.Orz. s. I-10745</REF.DOC.ECR>, pkt 37, 38; z dnia <DATE ISO="20080520">20 maja 2008 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-352/06" PAGE.ECR="I-3827" YEAR="2008">C-352/06 Bosmann, Zb.Orz. s. I-3827</REF.DOC.ECR>, pkt 29; a także z dnia <DATE ISO="20120612">12 czerwca 2012 r.</DATE> w sprawach połączonych C‑611/10 i C‑612/10 Hudziński i Wawrzyniak, pkt 46.</P></NOTE>.</TXT></NP><?PAGE NO="9"?><NP><NO.P>50.</NO.P><TXT>Jak to również podnosi Komisja w swoich uwagach w niniejszej sprawie, aby w sposób harmonijny zostać włączonym do realizacji tego celu leżącego u podstaw rozporządzenia nr 1408/71, rozpatrywany przepis musi być interpretowany tak, aby wykluczyć możliwość pozbawienia – wskutek funkcjonowania krajowych przepisów zapobiegających kumulacji<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0021"><P>Należy uściślić, że Trybunał niedawno miał okazję potwierdzić, że rozporządzenie nr 1408/71 nie stoi na przeszkodzie stosowaniu krajowego przepisu zapobiegającego kumulacji takiego jak wskazany w owym przypadku z zastrzeżeniem poszanowania granic ustanowionych przez wspomniane rozporządzenie i bez uszczerbku dla rozwiązania mogącego wynikać z ewentualnego zastosowania prawa pierwotnego (wyrok Trybunału z dnia <DATE ISO="20130307">7 marca 2013 r.</DATE> w sprawie C‑127/11 van den Booren, pkt 34, 38).</P></NOTE> – pracownika lub członka jego rodziny, któremu przysługuje pochodne prawo do świadczeń, uprawnień wynikających z okresów ubezpieczenia realizowanych dobrowolnie w ramach ustawodawstwa innego państwa członkowskiego.</TXT></NP><NP><NO.P>51.</NO.P><TXT>Wreszcie szeroką wykładnię wyrażenia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0027" REF.END="QE0027"/>ubezpieczenie dobrowolne lub fakultatywne kontynuowane<QUOT.END REF.START="QS0027" CODE="201D" ID="QE0027"/> potwierdza stanowisko przyjęte przez Trybunał w przedmiocie wykładni art. 9 ust. 2 rozporządzenia nr 1408/71.</TXT></NP><NP><NO.P>52.</NO.P><TXT>W kontekście wspomnianego powyżej przepisu, który ma na celu ułatwiać dostęp do ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego, nakładając obowiązek uznawania okresów ubezpieczenia realizowanych w innym państwie członkowskim, Trybunał nadał szeroką wykładnię rozpatrywanemu wyrażeniu, orzekając, że obejmuje ono <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0028" REF.END="QE0028"/>wszystkie rodzaje ubezpieczenia zawierające element dobrowolności<QUOT.END REF.START="QS0028" CODE="201D" ID="QE0028"/> bez względu na to, czy chodzi o kontynuację uprzednio ustanowionego stosunku ubezpieczenia, czy też nie<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0022"><P>Wyroki: z dnia <DATE ISO="19770316">16 marca 1977 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="93/76" PAGE.ECR="543" YEAR="1977">93/76 Liégeois, Rec. s. 543</REF.DOC.ECR>, pkt 14, 17; a także z dnia <DATE ISO="19890518">18 maja 1989 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="368/87" PAGE.ECR="1333" YEAR="1989">368/87 Hartmann Troiani, Rec. s. 1333</REF.DOC.ECR>, pkt 12. Trybunał nadał pojęciu <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0029" REF.END="QE0029"/>ubezpieczenia fakultatywnego kontynuowanego<QUOT.END REF.START="QS0029" CODE="201D" ID="QE0029"/> wykładnię oddalającą się poniekąd od zwyczajowego rozumienia tego terminu, orzekając, że pojęcie to obejmuje zrównanie okresów studiów z okresami zatrudnienia niezależnie od istnienia uprzednio ustanowionego stosunku ubezpieczenia, a także mieści w sobie retroaktywne nabycie uprawnień emerytalnych. W przedmiocie komentarza analitycznego zob. P. Mavridis, <HT TYPE="ITALIC">La sécurité sociale à</HT> <HT TYPE="ITALIC">l’épreuve de l’intégration européenne</HT>, Athènes-Bruxelles, Sakkoulas-Bruylant 2003, s. 515–518.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>53.</NO.P><TXT>W moim rozumieniu całość powyższych rozważań przemawia w jasny sposób na korzyść szerokiej wykładni pojęcia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0030" REF.END="QE0030"/>ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego<QUOT.END REF.START="QS0030" CODE="201D" ID="QE0030"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>54.</NO.P><TXT>Co się tyczy niniejszego przypadku, jak wynika z postanowienia odsyłającego, emerytura na podstawie AOW opiera się zasadniczo na systemie ubezpieczenia obowiązkowego, któremu T.H. Bouman zaczęła podlegać automatycznie od chwili powrotu do Niderlandów w 1974 r.</TXT></NP><NP><NO.P>55.</NO.P><TXT>Ze wspomnianego postanowienia wynika również, że przez pewien okres podlegania wspomnianemu systemowi sytuacja T.H. Bouman była objęta przypadkiem, o którym mowa w art. 22 dekretu niderlandzkiego, umożliwiającym uzyskanie zwolnienia z obowiązku ubezpieczenia na wniosek zainteresowanego. T.H. Bouman zwróciła się o to zwolnienie – i je otrzymała – wyłącznie na okres czterech ostatnich lat poprzedzających przejście na emeryturę.</TXT></NP><NP><NO.P>56.</NO.P><TXT>W tych okolicznościach należy w istocie zastanowić się, czy ubezpieczenie, które stosuje się w sposób automatyczny, lecz które przewiduje możliwość zwolnienia z obowiązku ubezpieczenia na wniosek zainteresowanego, jest objęte pojęciem <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0031" REF.END="QE0031"/>ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego<QUOT.END REF.START="QS0031" CODE="201D" ID="QE0031"/> w rozumieniu interpretowanego przepisu.</TXT></NP><NP><NO.P>57.</NO.P><TXT>Wbrew stanowisku wyrażonemu w uwagach Królestwa Belgii nie sądzę, by uznanie fakultatywnego charakteru ogólnego systemu, w odniesieniu do którego podleganie jest automatyczne, ale może być przedmiotem wniosku o zwolnienie – jak to jest w niniejszym przypadku – było sprzeczne z samą zasadą ubezpieczenia fakultatywnego.</TXT></NP><?PAGE NO="10"?><NP><NO.P>58.</NO.P><TXT>Fakultatywny charakter podlegania systemowi ubezpieczenia może w moim rozumieniu wynikać zarówno z okoliczności, że zainteresowany musi zwrócić się o objęcie systemem ubezpieczenia lub o kontynuację ubezpieczenia, jak i z okoliczności, że jest on uprawniony do uzyskania zwolnienia z obowiązku podlegania temu ubezpieczeniu. Co do istoty obie sytuacje oznaczają wybór ubezpieczonego i świadczą o tym, że podleganie ubezpieczeniu, gdy jest kontynuowane, nie jest pozbawione aspektu fakultatywnego.</TXT></NP><NP><NO.P>59.</NO.P><TXT>Chciałbym podkreślić w tym względzie, że z postanowienia odsyłającego wynika, iż składki uiszczane przez T.H. Bouman w okresie, w którym była uprawniona do ubiegania się o zwolnienie, miały wpływ na wysokość jej emerytury na podstawie AOW poprzez przyznanie jej uzupełniającej ochrony socjalnej.</TXT></NP><NP><NO.P>60.</NO.P><TXT>Z tego względu jestem zdania, że pojęciem <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0032" REF.END="QE0032"/>świadczenia wypłacanego na podstawie ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego<QUOT.END REF.START="QS0032" CODE="201D" ID="QE0032"/> w rozumieniu art. 46a ust. 3 lit. c) rozporządzenia nr 1408/71 jest objęta część świadczenia wynikająca z okresu, w którym zainteresowana była uprawniona do zwrócenia się o zwolnienie z obowiązku ubezpieczenia, ale nie uczyniła tego, o ile kontynuacja tego ubezpieczenia w rozpatrywanym okresie ma wpływ na zakres przyszłego świadczenia.</TXT></NP><NP><NO.P>61.</NO.P><TXT>W tym względzie nie przekonuje mnie proponowane przez Królestwo Belgii bardziej restrykcyjne podejście, według którego wyrażenie <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0033" REF.END="QE0033"/>ubezpieczenie fakultatywne kontynuowane<QUOT.END REF.START="QS0033" CODE="201D" ID="QE0033"/> dotyczy wyłącznie mechanizmów pozwalających ubezpieczonemu na kontynuowanie ubezpieczenia w okresach, w których nie podlega on obowiązkowi ubezpieczenia, tak aby ubezpieczony mógł uzupełnić ewentualne przerwy w nabywaniu prawa do emerytury.</TXT></NP><NP><NO.P>62.</NO.P><TXT>Moim zdaniem ani z brzmienia, ani z systematyki przepisu art. 46a ust. 3 lit. c) rozporządzenia nr 1408/71 nie wynika, by uzupełnianie przerw w nabywaniu prawa do świadczenia było istotną cechą ubezpieczenia <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0034" REF.END="QE0034"/>dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego<QUOT.END REF.START="QS0034" CODE="201D" ID="QE0034"/> w rozumieniu tego przepisu.</TXT></NP><NP><NO.P>63.</NO.P><TXT>W świetle celu leżącego u podstaw rozpatrywanego przepisu, polegającego na niepozbawianiu zainteresowanego uprawnień wynikających z jakiegokolwiek okresu ubezpieczenia dobrowolnego lub fakultatywnego kontynuowanego zrealizowanego na podstawie ustawodawstwa innego państwa członkowskiego<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0023"><P>Zobacz pkt 47 niniejszej opinii.</P></NOTE>, wyrażenie to podlega w moim rozumieniu wykładni szerszej, która nie musi uwzględniać różnych celów, których realizacji służy ustawodawstwo danego państwa członkowskiego.</TXT></NP><NP><NO.P>64.</NO.P><TXT>Wyrażenie to może zatem również obejmować przyznane zainteresowanemu uprawnienie do uzyskania zwolnienia od podlegania ubezpieczeniu w pewnych okresach w zakresie, w jakim ten dobrowolny wybór miałby konsekwencje dla zakresu przysługującego mu w przyszłości świadczenia z zabezpieczenia społecznego.</TXT></NP><NP><NO.P>65.</NO.P><TXT>Taka jest zaś sytuacja w niniejszej sprawie. Należy bowiem uwzględnić okoliczność, że T.H. Bouman miała wybór pomiędzy kontynuowaniem ubezpieczenia na podstawie AOW i zwolnieniem od obowiązku jego kontynuowania, co pociągało za sobą – jak wynika z postanowienia odsyłającego – konsekwencje dla ustalenia okresów podlegania temu ubezpieczeniu, a tym samym dla określenia wysokości emerytury.</TXT></NP><NP><NO.P>66.</NO.P><TXT>W świetle przedstawionej powyżej argumentacji uważam, że art. 46a ust. 3 lit. c) rozporządzenia nr 1408/71 obejmuje część świadczenia wynikającą z okresu ubezpieczenia, podczas którego zainteresowany był uprawniony do uzyskania zwolnienia z obowiązku podlegania systemowi ubezpieczenia, jeżeli okoliczność, że zainteresowany podlegał ubezpieczeniu w rozpatrywanym okresie, ma wpływ na zakres świadczenia z zabezpieczenia społecznego.</TXT></NP></GR.SEQ></GR.SEQ><?PAGE NO="11"?><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P>VI –</NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Wnioski</HT></TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>67.</NO.P><TXT>Mając na względzie powyższe rozważania, proponuję, aby Trybunał odpowiedział na przedstawione mu przez arbeidshof te Antwerpen pytanie prejudycjalne w sposób następujący:</TXT><P>Artykuł 46a ust. 3 lit. c) rozporządzenia Rady (EWG) nr 1408/71 z dnia <DATE ISO="19710614">14 czerwca 1971 r.</DATE> w sprawie stosowania systemów zabezpieczenia społecznego do pracowników najemnych, osób prowadzących działalność na własny rachunek i do członków ich rodzin przemieszczających się we Wspólnocie, w brzmieniu zmienionym i uaktualnionym rozporządzeniem Rady (WE) nr 118/97 z dnia <DATE ISO="19961202">2 grudnia 1996 r.</DATE>, należy interpretować w ten sposób, że obejmuje on część świadczenia wynikającą z okresu ubezpieczenia, podczas którego zainteresowany był uprawniony do uzyskania zwolnienia z obowiązku podlegania systemowi ubezpieczenia, jeżeli okoliczność, że zainteresowany podlegał ubezpieczeniu w rozpatrywanym okresie, ma wpływ na zakres świadczenia z zabezpieczenia społecznego.</P></NP></GR.SEQ></CONTENTS.CONCLUSION></CONCLUSION>