<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><CONCLUSION NNC="YES" xmlns:fmx="http://opoce" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:noNamespaceSchemaLocation="http://formex.publications.europa.eu/schema/formex-05.55-20141201.xd"><BIB.CONCLUSION><REF.CASE FILE="n.a."><NO.CASE>C-564/10</NO.CASE></REF.CASE><NO.CELEX>62010CC0564</NO.CELEX><NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2012:38">EU:C:2012:38</NO.ECLI><NO.SEQ>0001</NO.SEQ><PAGE.FIRST.ECR>1</PAGE.FIRST.ECR><PAGE.SEQ>1</PAGE.SEQ><PAGE.LAST.ECR>17</PAGE.LAST.ECR><PAGE.TOTAL>17</PAGE.TOTAL></BIB.CONCLUSION><CURR.TITLE><PAGE.HEADER><P>OPINIA E. SHARPSTON – SPRAWA C-564/10</P><P>PFEIFER &amp; LANGEN</P></PAGE.HEADER></CURR.TITLE><TITLE><TI><P><HT TYPE="UC">Opinia rzecznika generalnego</HT></P><P><HT TYPE="UC">Eleanor Sharpston</HT></P><P>przedstawiona w dniu <DATE ISO="20120126">26 stycznia 2012 r.</DATE><NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0001"><P>Język oryginału: angielski.</P></NOTE></P></TI><STI><P>Sprawa C-564/10</P><P>Bundesanstalt für Landwirtschaft und Ernährung</P><P>przeciwko</P><P>Pfeifer &amp; Langen Kommanditgesellschaft[wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym</P><P>złożony przez Bundesverwaltungsgericht (Niemcy)]</P></STI></TITLE><INDEX><KEYWORD>Ochrona interesów finansowych Unii Europejskiej</KEYWORD><KEYWORD>Termin przedawnienia roszczeń o odsetki należne zgodnie z prawem krajowym obok zwrotu bezprawnie uzyskanych kwot pomocy</KEYWORD><KEYWORD>Wykładnia i zastosowanie art. 3 rozporządzenia (WE, Euratom) nr 2988/95</KEYWORD></INDEX><CONTENTS.CONCLUSION><NP><NO.P>1.</NO.P><TXT>W bieżącym wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym Bundesverwaltungsgericht (federalny sąd administracyjny) (Niemcy) zadaje pytanie, czy roszczenia o odsetki powstające w wyniku nieprawidłowości w rozumieniu rozporządzenia nr 2988/95<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0002"><P>Rozporządzenie Rady (WE, Euratom) z dnia <DATE ISO="19951218">18 grudnia 1995 r.</DATE> w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (<REF.DOC.OJ COLL="L" PAGE.FIRST="1" NO.OJ="312" DATE.PUB="1995">Dz.U. L 312, s. 1</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE> podlegają przepisom tego rozporządzenia, czy też prawa krajowego.</TXT></NP><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">Ramy prawne</HT></P></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="ITALIC">Artykuł 325 TFUE</HT></P></TI></TITLE><NP><NO.P>2.</NO.P><TXT>Według art. 325 TFUE państwa członkowskie mają ogólny obowiązek zwalczania nadużyć finansowych i wszelkich innych nielegalnych działań naruszających interesy finansowe Unii.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="ITALIC">Ochrona interesów finansowych Unii Europejskiej</HT></P></TI></TITLE><NP><NO.P>3.</NO.P><TXT>W celu ochrony interesów finansowych Unii Europejskiej rozporządzenie nr 2988/95 wprowadza pewną liczbę ogólnych zasad dotyczących kontroli, środków administracyjnych i kar związanych z nieprawidłowościami na tle prawa Unii, w sytuacji gdy pomoc udzielana jest odbiorcom na podstawie polityk Unii<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0003"><P>Użyłam terminu <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0001" REF.END="QE0001"/>Wspólnota Europejska<QUOT.END REF.START="QS0001" CODE="201D" ID="QE0001"/> (lub <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0002" REF.END="QE0002"/>Wspólnoty<QUOT.END REF.START="QS0002" CODE="201D" ID="QE0002"/>), odnosząc się do przepisów, w których stosuje się te terminy. W innych wypadkach będę wspominać o <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0003" REF.END="QE0003"/>Unii<QUOT.END REF.START="QS0003" CODE="201D" ID="QE0003"/> lub <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0004" REF.END="QE0004"/>Unii Europejskiej<QUOT.END REF.START="QS0004" CODE="201D" ID="QE0004"/>.</P></NOTE>. Przed przyjęciem tego rozporządzenia nie istniały wspólne reguły definiujące tego rodzaju nieprawidłowości<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0004"><P>Artykuł 1 ust. 1.</P></NOTE>.</TXT></NP><?PAGE NO="2"?><NP><NO.P>4.</NO.P><TXT>Zgodnie z motywem trzecim <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0005" REF.END="QE0005"/>[...] we wszystkich dziedzinach należy przeciwstawiać się działaniom przynoszącym szkodę interesom finansowym Wspólnot<QUOT.END REF.START="QS0005" CODE="201D" ID="QE0005"/>. Motyw czwarty wskazuje, że wymagane jest ustalenie wspólnych zasad prawnych we wszystkich obszarach polityki Wspólnot w celu zwalczania oszustw wymierzonych w interesy finansowe Wspólnot.</TXT></NP><NP><NO.P>5.</NO.P><TXT>Artykuł 1 ust. 2 rozporządzenia nr 2988/95 stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0006" REF.END="QE0006"/>Nieprawidłowość oznacza jakiekolwiek naruszenie przepisów prawa wspólnotowego wynikające z działania lub zaniedbania [zaniechania] ze strony podmiotu gospodarczego, które spowodowało lub mogło spowodować szkodę w ogólnym budżecie Wspólnot lub w budżetach, które są zarządzane przez Wspólnoty, albo poprzez zmniejszenie lub utratę przychodów, które pochodzą ze środków własnych pobieranych bezpośrednio w imieniu Wspólnot, albo też w związku z nieuzasadnionym wydatkiem<QUOT.END REF.START="QS0006" CODE="201D" ID="QE0006"/>.</ALINEA></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>6.</NO.P><TXT>Artykuł 2 stanowi, że kontrole administracyjne, środki i kary wprowadza się w takim zakresie, w jakim jest to konieczne dla zapewnienia właściwego stosowania prawa wspólnotowego. Charakter oraz zakres środków administracyjnych i sankcji są określane przez prawo wspólnotowe z uwzględnieniem charakteru i wagi nieprawidłowości, przyznanej lub uzyskanej korzyści oraz stopnia odpowiedzialności. Z zastrzeżeniem stosowanego prawa wspólnotowego procedury dotyczące zastosowania wspólnotowych kontroli, środków i kar podlegają prawu krajowemu<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0005"><P>Artykuł 2 ust. 1, 3 i 4.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>7.</NO.P><TXT>Artykuł 3 rozporządzenia nr 2988/95 stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><PARAG IDENTIFIER="003.001"><NO.PARAG><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0007" REF.END="QE0007"/>1.</NO.PARAG><ALINEA>Okres [Termin] przedawnienia wynosi cztery lata od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości […]. Zasady sektorowe mogą jednak wprowadzić okres [termin] krótszy, który nie może wynosić mniej niż trzy lata.</ALINEA><ALINEA>W przypadku nieprawidłowości ciągłych lub powtarzających się okres [termin] przedawnienia biegnie od dnia, w którym nieprawidłowość ustała. W przypadku programów wieloletnich okres przedawnienia w każdym przypadku biegnie do momentu ostatecznego zakończenia programu [upływ terminu przedawnienia nie następuje przed ostatecznym zakończeniem programu].</ALINEA><ALINEA>Przerwanie okresu [biegu] przedawnienia jest spowodowane przez każdy akt właściwego organu władzy, o którym zawiadamia się daną osobę, a który odnosi się do śledztwa lub postępowania w sprawie nieprawidłowości. Po każdym przerwaniu okres przedawnienia [przedawnienie] biegnie na nowo.</ALINEA></PARAG><PARAG IDENTIFIER="003.002"><NO.PARAG>2.</NO.PARAG><ALINEA>Okres [Termin] wykonania decyzji nakładającej karę administracyjną wynosi trzy lata. Okres [Termin] ten biegnie od dnia uprawomocnienia się decyzji.</ALINEA><ALINEA>Przypadki przerwania i zawieszenia okresu [biegu] przedawnienia zostaną uregulowane we właściwych przepisach prawa krajowego.</ALINEA></PARAG><PARAG IDENTIFIER="003.003"><NO.PARAG>3.</NO.PARAG><ALINEA>Państwa członkowskie zachowują możliwość stosowania dłuższego okresu [terminu przedawnienia] niż okres [termin] przewidziany odpowiednio w ust. 1 i 2<QUOT.END REF.START="QS0007" CODE="201D" ID="QE0007"/>.</ALINEA></PARAG></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>8.</NO.P><TXT>Artykuł 4 stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><PARAG IDENTIFIER="004.001"><NO.PARAG><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0008" REF.END="QE0008"/>1.</NO.PARAG><ALINEA><P>Każda nieprawidłowość będzie pociągała za sobą z reguły cofnięcie bezprawnie uzyskanej korzyści:</P><LIST TYPE="DASH"><ITEM><P>poprzez zobowiązanie do zapłaty lub zwrotu kwot pieniężnych należnych lub bezprawnie uzyskanych,</P></ITEM></LIST><?PAGE NO="3"?><P>[...]</P></ALINEA></PARAG><PARAG IDENTIFIER="004.002"><NO.PARAG>2.</NO.PARAG><ALINEA>Stosowanie środków wymienionych w ust. 1 ogranicza się do wycofania uzyskanej korzyści łącznie – jeśli to zostało przewidziane – z odsetkami, które mogą być ustalane w oparciu o stawkę ryczałtową.</ALINEA><ALINEA>[...]</ALINEA></PARAG><PARAG IDENTIFIER="004.004"><NO.PARAG>4.</NO.PARAG><ALINEA>Środków przewidzianych w niniejszym artykule nie uznaje się za kary<QUOT.END REF.START="QS0008" CODE="201D" ID="QE0008"/>.</ALINEA></PARAG></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>9.</NO.P><TXT>Artykuł 5 przewiduje stosowanie kar administracyjnych w przypadku nieprawidłowości, których dopuszczono się celowo, lub nieprawidłowości będących skutkiem zaniedbania.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="ITALIC">Przepisy znajdujące zastosowanie do ustalania okresów, dat i terminów</HT></P></TI></TITLE><NP><NO.P>10.</NO.P><TXT>Rozporządzenie nr 1182/71<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0006"><P>Rozporządzenie Rady (EWG, Euratom) z dnia <DATE ISO="19710603">3 czerwca 1971 r.</DATE> określające zasady mające zastosowanie do okresów, dat i terminów (<REF.DOC.OJ COLL="L" PAGE.FIRST="1" NO.OJ="124" DATE.PUB="1971">Dz.U. L 124, s. 1</REF.DOC.OJ> – wyd. spec. w jęz. polskim, rozdz. 1, t. 1, s. 51–52).</P></NOTE> wprowadza ogólne jednolite zasady określające okresy, daty i terminy dotyczące aktów prawnych przyjętych przez Radę lub Komisję.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="ITALIC">Finansowanie wspólnej polityki rolnej</HT></P></TI></TITLE><NP><NO.P>11.</NO.P><TXT>Artykuł 1 rozporządzenia (EWG) nr 729/70<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0007"><P>Rozporządzenie Rady z dnia <DATE ISO="19700421">21 kwietnia 1970 r.</DATE> w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej (<REF.DOC.OJ COLL="L" PAGE.FIRST="13" NO.OJ="094" DATE.PUB="1970">Dz.U. L 94, s. 13</REF.DOC.OJ>), zmienione rozporządzeniem Rady (WE) nr 1287/95 z dnia <DATE ISO="19950522">22 maja 1995 r.</DATE> (<REF.DOC.OJ COLL="L" PAGE.FIRST="1" NO.OJ="125" DATE.PUB="1995">Dz.U. L 125, s. 1</REF.DOC.OJ>). Rozporządzenie Rady nr 1258/1999 z dnia <DATE ISO="19990517">17 maja 1999 r.</DATE> (<REF.DOC.OJ COLL="L" PAGE.FIRST="103" NO.OJ="160" DATE.PUB="1999">Dz.U. L 160, s. 103</REF.DOC.OJ>) zastąpiło rozporządzenie (EWG) nr 729/70 w odniesieniu do wydatków poniesionych od dnia <DATE ISO="20000101">1 stycznia 2000 r.</DATE></P></NOTE> ustanowił Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (zwany dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0009" REF.END="QE0009"/>EFOGR<QUOT.END REF.START="QS0009" CODE="201D" ID="QE0009"/>) jako część budżetu Wspólnoty. Artykuł 8 ust. 1 tego rozporządzenia wymagał od państw członkowskich upewnienia się, że transakcje finansowane przez EFOGR były rzeczywiście przeprowadzane i dokonywane w poprawny sposób, zapobiegania nieprawidłowościom oraz odzyskiwania kwot utraconych wskutek nieprawidłowości lub zaniedbań.</TXT></NP><NP><NO.P>12.</NO.P><TXT>Rozporządzenie Rady (EWG) nr 595/91<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0008"><P>Rozporządzenie z dnia <DATE ISO="19910304">4 marca 1991 r.</DATE> dotyczące nieprawidłowości i odzyskiwania kwot niesłusznie wypłaconych w związku z finansowaniem wspólnej polityki rolnej oraz organizacji systemu informacyjnego w tej dziedzinie i uchylające rozporządzenie (EWG) nr 283/71 (<REF.DOC.OJ COLL="L" PAGE.FIRST="11" NO.OJ="067" DATE.PUB="1991">Dz.U. L 67, s. 11</REF.DOC.OJ>), uchylone i zastąpione przez rozporządzenie Komisji (WE) nr 1848/2006 z dnia <DATE ISO="20061214">14 grudnia 2006 r.</DATE> (<REF.DOC.OJ COLL="L" PAGE.FIRST="56" NO.OJ="355" DATE.PUB="2006">Dz.U. L 355, s. 56</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE> wprowadziło przepisy dotyczące stosowania art. 8 rozporządzenia nr 729/70. Zgodnie ze wskazanym art. 3 rozporządzenia nr 595/91 państwa członkowskie były zobowiązane do powiadomienia Komisji o przypadkach nieprawidłowości będących przedmiotem wstępnego postępowania administracyjnego lub sądowego służącego ustaleniu faktów. Artykuł 7 ust. 1 stanowił, że państwa członkowskie mogły zatrzymać 20% odzyskanych kwot, jeżeli wprowadzone przepisy nie zostały <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0010" REF.END="QE0010"/>w sposób rażący naruszone<QUOT.END REF.START="QS0010" CODE="201D" ID="QE0010"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>13.</NO.P><TXT>Artykuł 32 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1290/2005<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0009"><P>Rozporządzenie z dnia <DATE ISO="20050621">21 czerwca 2005 r.</DATE> w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej (<REF.DOC.OJ COLL="L" PAGE.FIRST="1" NO.OJ="209" DATE.PUB="2005">Dz.U. L 209, s. 1</REF.DOC.OJ>). W celu osiągnięcia celów wspólnej polityki rolnej (zwanej dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0011" REF.END="QE0011"/>WPR<QUOT.END REF.START="QS0011" CODE="201D" ID="QE0011"/>) art. 2 ustanawia Europejski Fundusz Gwarancji Rolnej (zwany dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0012" REF.END="QE0012"/>EFGR<QUOT.END REF.START="QS0012" CODE="201D" ID="QE0012"/>) jako część budżetu ogólnego Wspólnot Europejskich.</P></NOTE> obowiązuje od dnia <DATE ISO="20061016">16 października 2006 r.</DATE> dla przypadków notyfikowanych w ramach art. 3 rozporządzenia nr 595/91, dla których w tej dacie nie nastąpiło jeszcze pełne odzyskanie środków<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0010"><P>Artykuł 49 akapit 3 tiret drugie rozporządzenia nr 1290/2005.</P></NOTE>. Stanowi on, że <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0013" REF.END="QE0013"/>[k]woty odzyskane w wyniku nieprawidłowości lub zaniedbań, wraz z odsetkami, są przekazywane agencjom płatniczym i księgowane przez nie jako dochody przyznane w ramach EFGR w miesiącu ich rzeczywistego wpływu<QUOT.END REF.START="QS0013" CODE="201D" ID="QE0013"/><NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0011"><P>Artykuł 7 ust. 1 rozporządzenia nr 595/91 został uchylony przez art. 46 rozporządzenia nr 1290/2005. Na podstawie art. 32 ust. 2 tego rozporządzenia państwa członkowskie mogą zatrzymać 20% zwracanych kwot tytułem zwrotu <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0014" REF.END="QE0014"/>kosztów windykacji<QUOT.END REF.START="QS0014" CODE="201D" ID="QE0014"/>, z wyjątkiem przypadków nieprawidłowości lub zaniedbań, które można przypisać ich władzom administracyjnym lub innym organom.</P></NOTE>.</TXT></NP></GR.SEQ><?PAGE NO="4"?><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="ITALIC">Sektor cukru</HT></P></TI></TITLE><NP><NO.P>14.</NO.P><TXT>Unia Europejska należy do największych światowych producentów cukru<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0012"><P><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0015" REF.END="QE0015"/>The common organisation of the market in sugar<QUOT.END REF.START="QS0015" CODE="201D" ID="QE0015"/> opublikowane przez Dyrektoriat Generalny ds. Rolnictwa Komisji Europejskiej (AGRI/63362/2004); zob. także <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0016" REF.END="QE0016"/>Food outlook global market analysis sugar November 2008<QUOT.END REF.START="QS0016" CODE="201D" ID="QE0016"/> dostępne na stronie internetowej www.fao.org.</P></NOTE>. Wspólna organizacja rynku w sektorze cukru zapewnia wsparcie finansowe wyłącznie dla cukru wyprodukowanego w ramach określonych kwot (cukier A i B). Cukier wyprodukowany powyżej kwot produkcyjnych A i B powinien być składowany w celu wykorzystania jako część kwoty A z następnego roku albo sprzedany poza Unią na rynku światowym bez żadnych subsydiów eksportowych. Tak więc przedsiębiorstwo produkujące nadwyżkę przekraczającą jego kwoty produkcji powinno przechować ten cukier, jeżeli nie zamierza go wyeksportować.</TXT></NP><NP><NO.P>15.</NO.P><TXT>Z tego względu art. 8 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 1785/81<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0013"><P>Rozporządzenie z dnia <DATE ISO="19810630">30 czerwca 1981 r.</DATE> w sprawie wspólnej organizacji rynków w sektorze cukru (<REF.DOC.OJ COLL="L" PAGE.FIRST="4" NO.OJ="177" DATE.PUB="1981">Dz.U. L 177, s. 4</REF.DOC.OJ>), uchylone i zastąpione rozporządzeniem Rady (WE) nr 2038/1999 z dnia <DATE ISO="19990913">13 września 1999 r.</DATE> w sprawie wspólnej organizacji rynków w sektorze cukru (<REF.DOC.OJ COLL="L" PAGE.FIRST="1" NO.OJ="252" DATE.PUB="1999">Dz.U. L 252, s. 1</REF.DOC.OJ>). Obecnie ma zastosowanie rozporządzenie Rady (WE) nr 1234/2007 z dnia <DATE ISO="20071022">22 października 2007 r.</DATE> ustanawiające wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe dotyczące niektórych produktów rolnych (<QUOT.START CODE="201E" ID="QS0017" REF.END="QE0017"/>rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynku<QUOT.END REF.START="QS0017" CODE="201D" ID="QE0017"/>) (<REF.DOC.OJ COLL="L" PAGE.FIRST="1" NO.OJ="299" DATE.PUB="2007">Dz.U. L 299, s. 1</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE> wprowadził system kompensacji dotyczący zwrotu kosztów składowania cukru w danym roku gospodarczym<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0014"><P>Według ówcześnie obowiązujących regulacji rok gospodarczy rozpoczął się w dniu 1 lipca i zakończył się w dniu 30 czerwca następnego roku.</P></NOTE>. Państwa członkowskie były zobowiązane do nałożenia opłat w celu sfinansowania tego systemu i do zwrotu poniesionych kosztów składowania<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0015"><P>Artykuł 8 ust. 2 rozporządzenia nr 1785/81.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>16.</NO.P><TXT>Motyw trzeci zawarty w preambule do rozporządzenia Rady (EWG) nr 1358/77<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0016"><P>Rozporządzenie z dnia <DATE ISO="19770620">20 czerwca 1977 r.</DATE> ustanawiające ogólne zasady wyrównywania kosztów składowania w odniesieniu do cukru i uchylające rozporządzenia (EWG) nr 750/68 (<REF.DOC.OJ COLL="L" PAGE.FIRST="4" NO.OJ="156" DATE.PUB="1977">Dz.U. L 156, s. 4</REF.DOC.OJ>), uchylone i zastąpione rozporządzeniem Rady (WE) nr 1260/2001 z dnia <DATE ISO="20010619">19 czerwca 2001 r.</DATE> w sprawie wspólnej organizacji rynków w sektorze cukru (<REF.DOC.OJ COLL="L" PAGE.FIRST="1" NO.OJ="178" DATE.PUB="2001">Dz.U. L 178, s. 1</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE> wyjaśniał, że całkowita kwota zwrotów powinna być równa całkowitej kwocie nałożonych opłat.</TXT></NP><NP><NO.P>17.</NO.P><TXT>Artykuł 1 rozporządzenia nr 1358/77 stanowił, że koszty składowania cukru powinny być zwracane przez państwa członkowskie. Na podstawie art. 4 zwrot był oparty na miesięcznych zwrotach dotyczących składowanych ilości. Artykuły 6 i 7 rodziły wymóg, aby system kompensacji był samofinansujący się.</TXT></NP><NP><NO.P>18.</NO.P><TXT>Motyw siedemnasty zawarty w preambule do rozporządzenia Komisji (EWG) nr 1998/78<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0017"><P>Rozporządzenie z dnia <DATE ISO="19780818">18 sierpnia 1978 r.</DATE> ustanawiające szczegółowe zasady wyrównywania kosztów składowania cukru (<REF.DOC.OJ COLL="L" PAGE.FIRST="5" NO.OJ="231" DATE.PUB="1978">Dz.U. L 231, s. 5</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE> stanowi, że producenci powinni przekazać z powrotem zwroty, do których nie są uprawnieni.</TXT></NP><NP><NO.P>19.</NO.P><TXT>Artykuł 13 przewiduje, że osoby uprawnione do zwrotu powinny przekazać zainteresowanym państwom członkowskim najpóźniej do 15 dnia każdego miesiąca szczegółowe informacje dotyczące zapasu, którego dotyczy wniosek o zwrot. Według art. 14 ust. 1, w przypadku gdy cukier, którego dotyczy możliwość zwrotu, jest przechowywany wspólnie z cukrem nieobjętym taką możliwością, państwo członkowskie powinno objąć taki cukier kontrolą celną lub kontrolą administracyjną zapewniającą równoważne zabezpieczenia.</TXT></NP><NP><NO.P>20.</NO.P><TXT>Artykuł 15 stanowi, że do 20 dnia każdego miesiąca państwo członkowskie w odniesieniu do każdej uprawnionej osoby powinno ustalić całkowitą kwotę zwrotów i całkowitą kwotę opłaty. W przypadku występowania różnic art. 16 przewiduje przeprowadzenie dostosowania z mocą wsteczną.</TXT></NP></GR.SEQ><?PAGE NO="5"?><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="ITALIC">Prawo krajowe</HT></P></TI></TITLE><NP><NO.P>21.</NO.P><TXT>Paragraf 14 ust. 1 Marktorganisationsgesetz (ustawy o organizacji rynków) stanowi, że jeżeli akt prawny wydany przez Komisję lub Radę Wspólnot Europejskich nie stanowi inaczej, roszczenia o zwrot specjalnych świadczeń, takich jak kompensacja kosztów składowania, są objęte odsetkami według stawki 3% ponad aktualną stopę dyskontową przyjętą przez niemiecki Bundesbank z dnia, w którym powstały.</TXT></NP><NP><NO.P>22.</NO.P><TXT>Zgodnie z §§ 197 i 201 Bürgerliches Gesetzbuch (niemieckiego kodeksu cywilnego, zwanego dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0018" REF.END="QE0018"/>BGB<QUOT.END REF.START="QS0018" CODE="201D" ID="QE0018"/>) w brzmieniu obowiązującym do dnia <DATE ISO="20011231">31 grudnia 2001 r.</DATE> roszczenia o zaległe odsetki przedawniały się po czterech latach od końca roku, w którym powstało roszczenie odsetkowe. Zgodnie z § 195 BGB, w brzmieniu obowiązującym od dnia <DATE ISO="20020101">1 stycznia 2002 r.</DATE>, termin ten został skrócony do trzech lat. Stosownie do § 229 ust. 6 Einführungsgesetz zum Bürgerlichen Gesetzbuch (ustawy – przepisy wprowadzające niemiecki kodeks cywilny) dotychczasowy czteroletni termin przedawnienia w dalszym ciągu znajduje zastosowanie do odsetek za lata 1999 i 2000.</TXT></NP><NP><NO.P>23.</NO.P><TXT>Sąd krajowy wyjaśnia, że według prawa niemieckiego jakkolwiek roszczenia odsetkowe mają charakter uboczny w stosunku do roszczenia głównego, pod innymi względami są one autonomiczne. W odniesieniu do terminów przedawnienia oznacza to, że nie można ich dochodzić, kiedy roszczenie główne uległo przedawnieniu, jednakże powstają one odrębnie i mogą się odrębnie przedawnić.</TXT></NP><NP><NO.P>24.</NO.P><TXT>Sąd krajowy stwierdza, że problemy mogą się pojawić w sytuacji, gdy prawo krajowe stanowi, iż odsetki mogą być dochodzone wyłącznie za okres przypadający po wymierzeniu sankcji za nieprawidłowość, w którym to przypadku roszczenie mogłoby ulec przedawnieniu, zanim doszło do jego powstania.</TXT></NP><NP><NO.P>25.</NO.P><TXT>Według § 53 ust. 1 Verwaltungsverfahrensgesetz (ustawy o postępowaniu administracyjnym, zwanej dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0019" REF.END="QE0019"/>VwVfG<QUOT.END REF.START="QS0019" CODE="201D" ID="QE0019"/>) akt administracyjny przyjęty w celu ustalenia lub wyegzekwowania roszczenia przysługującego osobie prawnej prawa publicznego zawiesza bieg przedawnienia<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0018"><P>Przepisy krajowe używają czasownika <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0020" REF.END="QE0020"/>hemmen<QUOT.END REF.START="QS0020" CODE="201D" ID="QE0020"/>, który w języku angielskim najwierniej można oddać jako <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0021" REF.END="QE0021"/>suspend<QUOT.END REF.START="QS0021" CODE="201D" ID="QE0021"/> (<QUOT.START CODE="201E" ID="QS0022" REF.END="QE0022"/>zawiesić<QUOT.END REF.START="QS0022" CODE="201D" ID="QE0022"/>). Jednakże angielska wersja art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95 odnosi się do słowa <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0023" REF.END="QE0023"/>interrupted<QUOT.END REF.START="QS0023" CODE="201D" ID="QE0023"/> (<QUOT.START CODE="201E" ID="QS0024" REF.END="QE0024"/>przerwany<QUOT.END REF.START="QS0024" CODE="201D" ID="QE0024"/>) (w wersji francuskiej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0025" REF.END="QE0025"/>est interrompue<QUOT.END REF.START="QS0025" CODE="201D" ID="QE0025"/>, w wersji niemieckiej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0026" REF.END="QE0026"/>wird […] unterbrochen<QUOT.END REF.START="QS0026" CODE="201D" ID="QE0026"/>). W dalszej części niniejszej opinii będę używać słów <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0027" REF.END="QE0027"/>suspend<QUOT.END REF.START="QS0027" CODE="201D" ID="QE0027"/> i <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0028" REF.END="QE0028"/>interrupt<QUOT.END REF.START="QS0028" CODE="201D" ID="QE0028"/> zamiennie.</P></NOTE> w stosunku do tego roszczenia, do chwili gdy akt administracyjny stał się ostateczny lub do chwili upływu sześciu miesięcy od innego zakończenia jego obowiązywania.</TXT></NP></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">Okoliczności, postępowanie i pytania prejudycjalne</HT></P></TI></TITLE><NP><NO.P>26.</NO.P><TXT>W latach gospodarczych 1994/1995, 1995/1996 i 1996/1997 Pfeifer &amp; Langen KG (zwana dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0029" REF.END="QE0029"/>Pfeifer<QUOT.END REF.START="QS0029" CODE="201D" ID="QE0029"/>) składała comiesięczne wnioski o zwrot kosztów składowania cukru, które były kolejno uwzględniane.</TXT></NP><NP><NO.P>27.</NO.P><TXT>W następstwie dochodzenia Bundesanstalt für Landwirtschaft und Ernährung (federalny urząd do spraw rolnictwa i żywności, zwany dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0030" REF.END="QE0030"/>Bundesanstalt<QUOT.END REF.START="QS0030" CODE="201D" ID="QE0030"/>) wydał decyzje stwierdzające, że koszty składowania zwrócone w odniesieniu do tychże lat gospodarczych powinny zostać wpłacone z powrotem, ponieważ Pfeifer uzyskała bezprawną korzyść wskutek nieprawidłowości. We wnioskach spółka ta przeszacowała ilości cukru, w odniesieniu do których miano by dokonać zwrotu kosztów składowania.</TXT></NP><NP><NO.P>28.</NO.P><TXT>Postępowanie przed sądami krajowymi dotyczy w pierwszym rzędzie skargi dotyczącej zwróconych kosztów składowania (zwanych dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0031" REF.END="QE0031"/>kwotą główną<QUOT.END REF.START="QS0031" CODE="201D" ID="QE0031"/>), a w drugim rzędzie roszczenia o odsetki wynikające z kwoty głównej (zwane dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0032" REF.END="QE0032"/>długiem odsetkowym<QUOT.END REF.START="QS0032" CODE="201D" ID="QE0032"/>)<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0019"><P>Przed sądami krajowymi toczą się sprawy dotyczące roszczeń za lata gospodarcze 1988–1997. Jednakże przedmiotem bieżącego wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym są wyłącznie lata gospodarcze 1994/1995, 1995/1996 i 1996/1997.</P></NOTE>.</TXT></NP><?PAGE NO="6"?><NP><NO.P>29.</NO.P><TXT>W odniesieniu do kwoty głównej Bundesanstalt wydał w dniu <DATE ISO="20030130">30 stycznia 2003 r.</DATE> trzy decyzje (zwane dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0033" REF.END="QE0033"/>decyzjami dotyczącymi kwoty głównej<QUOT.END REF.START="QS0033" CODE="201D" ID="QE0033"/>), stwierdzające, że odzyskiwane kwoty powinny być obciążone odsetkami od daty otrzymania. Ustalenie kwoty odsetek zostało zastrzeżone dla późniejszych decyzji.</TXT></NP><NP><NO.P>30.</NO.P><TXT>Pfeifer odwołała się od decyzji dotyczących kwoty głównej. W dniu <DATE ISO="20061010">10 października 2006 r.</DATE> Bundesanstalt oddalił odwołanie wniesione przez Pfeifer co do istoty, zdecydował jednak o zmniejszeniu kwoty głównej. Pfeifer wszczęła postępowanie zmierzające do uchylenia decyzji Bundesanstalt oddalających jej odwołanie.</TXT></NP><NP><NO.P>31.</NO.P><TXT>Pfeifer wpłaciła kwotę główną w wysokości <FT TYPE="DECIMAL">469941,12</FT> EUR w dniu <DATE ISO="20061115">15 listopada 2006 r.</DATE></TXT></NP><NP><NO.P>32.</NO.P><TXT>Bundesanstalt wydał wówczas decyzję z dnia <DATE ISO="20070413">13 kwietnia 2007 r.</DATE>, zawierającą żądanie zapłaty odsetek w kwocie <FT TYPE="DECIMAL">298650,93</FT> EUR od kwoty głównej (zwaną dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0034" REF.END="QE0034"/>pierwszą decyzją dotyczącą odsetek<QUOT.END REF.START="QS0034" CODE="201D" ID="QE0034"/>).</TXT></NP><NP><NO.P>33.</NO.P><TXT>Pfeifer wniosła odwołanie od tej decyzji. W szczególności sprzeciwia się ona żądaniu zapłaty odsetek w kwocie <FT TYPE="DECIMAL">119984,27</FT> EUR za lata 1999–2002 ze względu na przedawnienie tego roszczenia.</TXT></NP><NP><NO.P>34.</NO.P><TXT>Ponadto Pfeifer podnosi argument, że roszczenie Bundesanstalt o zapłatę odsetek uległo przedawnieniu, zanim doszło do wydania pierwszej decyzji dotyczącej odsetek (zwany dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0035" REF.END="QE0035"/>kwestią przedawnienia<QUOT.END REF.START="QS0035" CODE="201D" ID="QE0035"/>). Uważa ona, że odsetki były należne jedynie za okres po dniu <DATE ISO="20070413">13 kwietnia 2007 r.</DATE><NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0020"><P>Zobacz pkt 111 poniżej.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>35.</NO.P><TXT>W dniu <DATE ISO="20071022">22 października 2007 r.</DATE> Bundesanstalt wydał zmienioną decyzję dotyczącą długu odsetkowego (zwaną dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0036" REF.END="QE0036"/>drugą decyzją dotyczącą odsetek<QUOT.END REF.START="QS0036" CODE="201D" ID="QE0036"/>). Przyznał on, że czteroletni termin przedawnienia stosujący się do tego rodzaju zadłużenia oznaczał, iż roszczenie odsetkowe za lata 1997 i 1998 było przedawnione w dacie wydania decyzji dotyczących kwoty głównej.</TXT></NP><NP><NO.P>36.</NO.P><TXT>Jednakże Bundesanstalt uważa, że decyzje dotyczące kwoty głównej skutkowały przerwaniem biegu przedawnienia roszczenia o odsetki. Odsetki za okres od dnia <DATE ISO="19990101">1 stycznia 1999 r.</DATE> (<FT TYPE="DECIMAL">237644,17</FT> EUR) są zatem jego zdaniem nieprzedawnione.</TXT></NP><NP><NO.P>37.</NO.P><TXT>W dniu <DATE ISO="20071114">14 listopada 2007 r.</DATE> Pfeifer wszczęła postępowanie przed Verwaltungsgericht Köln (sądem administracyjnym w Kolonii), dochodząc uchylenia drugiej decyzji dotyczącej odsetek w zakresie, w jakim obejmuje ona odsetki za okres od dnia <DATE ISO="19990101">1 stycznia 1999 r.</DATE> do dnia <DATE ISO="20021231">31 grudnia 2002 r.</DATE> (<FT TYPE="DECIMAL">119984,27</FT> EUR). Zaspokoiła ona dług odsetkowy za lata późniejsze.</TXT></NP><NP><NO.P>38.</NO.P><TXT>Wyrokiem z dnia <DATE ISO="20091125">25 listopada 2009 r.</DATE> Verwaltungsgericht Köln uchylił drugą decyzję dotyczącą odsetek w zakresie objętym skargą. Stwierdził on, że kwestia przedawnienia nie ma tu znaczenia. Uznał, że roszczenie dotyczące odsetek było oparte na § 14 Marktorganisationsgesetz<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0021"><P>Zobacz pkt 21 powyżej.</P></NOTE>. Według tego przepisu roszczenia o zwrot specjalnych świadczeń są objęte odsetkami <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0037" REF.END="QE0037"/>od daty, w której powstały<QUOT.END REF.START="QS0037" CODE="201D" ID="QE0037"/>. Żądanie zwrotu powstało jednak dopiero w momencie doręczenia decyzji dotyczących kwoty głównej, zatem nie istnieje obowiązek zapłaty odsetek za wcześniejsze okresy.</TXT></NP><NP><NO.P>39.</NO.P><TXT>Bundesanstalt odwołał się do Bundesverwaltungsgericht na gruncie zarzutu naruszenia prawa. Podnosi on, że decyzje dotyczące kwoty głównej uchyliły przydział zwrotu kosztów składowania z mocą wsteczną, przez co Pfeifer była zobowiązana do zapłaty odsetek od nadpłaconych kwot od daty ich otrzymania.</TXT></NP><?PAGE NO="7"?><NP><NO.P>40.</NO.P><TXT>Bundesverwaltungsgericht przedłożył Trybunałowi następujące pytania wraz z wnioskiem o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><LIST TYPE="ARAB"><ITEM><NP><NO.P><QUOT.START CODE="201E" ID="QS0038" REF.END="QE0038"/>1)</NO.P><TXT>Czy art. 3 rozporządzenia [nr 2988/95] odnosi się również do przedawnienia roszczeń o odsetki, które zgodnie z prawem krajowym są należne obok zwrotu korzyści uzyskanej niezgodnie z prawem w wyniku nieprawidłowości?</TXT></NP></ITEM></LIST><P>W przypadku udzielenia odpowiedzi twierdzącej na pytanie pierwsze:</P><LIST TYPE="ARAB"><ITEM><NP><NO.P>2)</NO.P><TXT>Czy do przewidzianego zgodnie z art. 3 ust. 3 rozporządzenia [nr 2988/95] porównania terminów należy włączyć jedynie termin przedawnienia, czy też należy uwzględnić także przepisy krajowe, które początek biegu tego terminu, bez konieczności wystąpienia jakichkolwiek wskazujących na to okoliczności, przesuwają na koniec roku kalendarzowego, w którym powstało roszczenie (w niniejszej sprawie: roszczenie odsetkowe)?</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>3)</NO.P><TXT>Czy także dla roszczeń odsetkowych termin przedawnienia biegnie od momentu wystąpienia nieprawidłowości, tudzież od momentu ustania ciągłej lub powtarzającej się nieprawidłowości, nawet jeśli roszczenia odsetkowe dotyczą dopiero późniejszych okresów i w związku z tym powstają dopiero później? Czy początek biegu przedawnienia w przypadku nieprawidłowości ciągłych lub powtarzających się zostaje przesunięty na podstawie art. 3 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia [nr 2988/95] także wobec roszczeń odsetkowych do momentu ustania nieprawidłowości?</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>4)</NO.P><TXT>Kiedy ustaje przerwanie biegu przedawnienia wynikające z decyzji właściwego organu zgodnie z art. 3 ust. 1 akapit trzeci zdanie drugie rozporządzenia [nr 2988/95], która to decyzja stwierdza merytorycznie istnienie spornego roszczenia (w niniejszej sprawie: roszczenia odsetkowego)?<QUOT.END REF.START="QS0038" CODE="201D" ID="QE0038"/>.</TXT></NP></ITEM></LIST></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>41.</NO.P><TXT>Pfeifer, Bundesanstalt i Komisja Europejska przedłożyły uwagi na piśmie. Pfeifer i Komisja przedstawiły uwagi na rozprawie, która odbyła się w dniu <DATE ISO="20111117">17 listopada 2011 r.</DATE></TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">Ocena</HT></P></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="ITALIC">Pytanie pierwsze</HT></P></TI></TITLE><NP><NO.P>42.</NO.P><TXT>W pytaniu pierwszym sąd krajowy zadaje pytanie, czy termin przedawnienia określony w art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95 stosuje się do roszczeń odsetkowych na podstawie prawa krajowego obok odzyskania kwoty głównej.</TXT></NP><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P>Uwagi wstępne</P></TI></TITLE><NP><NO.P>43.</NO.P><TXT>Celem rozporządzenia nr 2988/95 jest wprowadzenie ogólnych przepisów dotyczących ścigania nieprawidłowości. W tym kontekście ogólny charakter mają także przepisy regulujące terminy przedawnienia. Za pomocą ogólnej reguły przedawnienia ustawodawca zamierzał określić minimalny termin mający zastosowanie we wszystkich państwach członkowskich i zrezygnować z możliwości odzyskania kwot nienależnie pobranych z budżetu unijnego po upływie okresu czterech lat od wystąpienia nieprawidłowości<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0022"><P>Wyrok Trybunału z dnia <DATE ISO="20110505">5 maja 2011 r.</DATE> w sprawach połączonych <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-201/10+C-202/10" PAGE.ECR="I-3545" YEAR="2011">C-201/10 i C-202/10 Ze Fu Fleischhandel i Vion Trading, Zb. Orz. s. I-3545</REF.DOC.ECR>, pkt 24.</P></NOTE>.</TXT></NP><?PAGE NO="8"?><NP><NO.P>44.</NO.P><TXT>Z tego względu art. 1 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95 wprowadza <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0039" REF.END="QE0039"/>ogólne zasady dotyczące jednolitych kontroli oraz środków administracyjnych i kar dotyczących nieprawidłowości w odniesieniu do prawa wspólnotowego<QUOT.END REF.START="QS0039" CODE="201D" ID="QE0039"/><NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0023"><P>Wyrok z dnia <DATE ISO="20090129">29 stycznia 2009 r.</DATE> w sprawach połączonych od <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-278/07+C-279/07+C-280/07" PAGE.ECR="I-457" YEAR="2009">C-278/07 do C-280/07 Josef Vosding Schlacht-, Kühl- und Zerlegebetrieb i in., Zb. Orz. s. I-457</REF.DOC.ECR>, pkt 20.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>45.</NO.P><TXT>Artykuł 2 ust. 1 stanowi, że kontrole administracyjne, środki i kary wprowadza się dla zapewnienia właściwego stosowania prawa wspólnotowego. Według art. 2 ust. 3 w postanowieniach prawa wspólnotowego zostaną określone charakter oraz zakres tychże środków.</TXT></NP><NP><NO.P>46.</NO.P><TXT>Ponieważ rozporządzenie nr 2988/95 zawiera przepisy ogólne, art. 2 ust. 4 przewiduje, że z zastrzeżeniem prawa wspólnotowego procedury dotyczące zastosowania kontroli, środków i kar będą podlegały prawu państw członkowskich. Dlatego też w braku przepisu szczególnego w rozporządzeniu nr 2988/95 należy w pierwszym rzędzie zwrócić uwagę na właściwe zasady sektorowe Unii, w drugim zaś rzędzie na prawo krajowe.</TXT></NP><NP><NO.P>47.</NO.P><TXT>Artykuł 3 ust. 1 akapit pierwszy wprowadza ogólną zasadę w zakresie przedawnienia, określającą minimalny termin przedawnienia mający zastosowanie we wszystkich państwach członkowskich<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0024"><P>Wyżej wymieniony w przypisie 23 wyrok w sprawach połączonych Josef Vosding Schlacht-, Kühl- und Zerlegebetrieb i in., pkt 27.</P></NOTE>. Stanowi on, że zasady sektorowe mogą wprowadzić termin krótszy, który nie może wynosić mniej niż trzy lata. Trybunał stwierdził, że wzmianka o <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0040" REF.END="QE0040"/>zasadach sektorowych<QUOT.END REF.START="QS0040" CODE="201D" ID="QE0040"/> w art. 3 ust. 1 dotyczy przepisów prawa Unii, nie zaś ustawodawstwa krajowego<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0025"><P>Wyrok Trybunału z dnia <DATE ISO="20101222">22 grudnia 2010 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-131/10" PAGE.ECR="I-14199" YEAR="2010">C-131/10 Corman, Zb. Orz. s. I-14199</REF.DOC.ECR>, pkt 41.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>48.</NO.P><TXT>W bieżącej sprawie do kwoty głównej stosuje się termin przedawnienia określony w art. 3 ust. 1, jako że nie występuje przepis sektorowy wprowadzający termin przedawnienia dla odzyskania bezprawnie zwróconych kosztów składowania cukru.</TXT></NP><NP><NO.P>49.</NO.P><TXT>Artykuł 4 ust. 1 stanowi, że środki administracyjne dotyczące nieprawidłowości pociągają za sobą cofnięcie bezprawnie uzyskanej korzyści poprzez zobowiązanie do zapłaty lub zwrotu kwot pieniężnych należnych lub bezprawnie uzyskanych. Artykuł 4 ust. 2 stanowi, że <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0041" REF.END="QE0041"/>[s]tosowanie środków wymienionych w ust. 1 ogranicza się do wycofania uzyskanej korzyści łącznie – <HT TYPE="ITALIC">jeśli to zostało przewidziane</HT> – z odsetkami, które mogą być ustalane w oparciu o stawkę ryczałtową<QUOT.END REF.START="QS0041" CODE="201D" ID="QE0041"/> (kursywa dodana). Jest to jedyna wyraźna wzmianka o odsetkach w rozporządzeniu nr 2988/95.</TXT></NP><NP><NO.P>50.</NO.P><TXT>W niniejszej sprawie roszczenie główne – o zwrot kosztów składowania cukru wyprodukowanego ponad kwoty produkcyjne – dotyczy środka administracyjnego zastosowanego na podstawie art. 4 rozporządzenia nr 2988/95 (zamiast kary administracyjnej określonej w art. 5). Przedmiotem postępowania skutkującego przedstawieniem wniosku o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym jest roszczenie odsetkowe wynikające z tego roszczenia głównego.</TXT></NP><NP><NO.P>51.</NO.P><TXT>Roszczenia odsetkowe powstają co do zasady wyłącznie w wyniku roszczenia o kwotę główną. Z tego względu powództwo skierowane na dochodzenie odsetek zazwyczaj ma charakter uboczny w stosunku do postępowania głównego o odzyskanie długu<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0026"><P>Wyraźnym wyjątkiem jest wyrok z dnia <DATE ISO="20010308">8 marca 2001 r.</DATE> w sprawach połączonych <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-397/98+C-410/98" PAGE.ECR="I-1727" YEAR="2001">C-397/98 i C-410/98 Metallgesellschaft i in., Rec. s. I-1727</REF.DOC.ECR>, który dotyczył roszczenia o odszkodowanie lub o zwrot wartości korzystania z pieniędzy wpłaconych do urzędu skarbowego jako zaliczkowy podatek dochodowy od osób prawnych (<QUOT.START CODE="201E" ID="QS0042" REF.END="QE0042"/>advanced corporation tax<QUOT.END REF.START="QS0042" CODE="201D" ID="QE0042"/>, ACT) na podstawie systemu podatkowego uznanego przez Trybunał za dyskryminujący, a przez to sprzeczny z prawem Unii. W tamtych konkretnych okolicznościach, w których doznaną niedogodnością był nie tyle obowiązek zapłaty należnego podatku, ile obowiązek jego <HT TYPE="ITALIC">zaliczkowej</HT> <HT TYPE="ITALIC">zapłaty</HT>, roszczenie odsetkowe w celu skompensowania niekorzystnej sytuacji w zakresie przepływów pieniężnych było istotnie <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0043" REF.END="QE0043"/>rzeczywistym przedmiotem powództwa w postępowaniu przed sądem krajowym<QUOT.END REF.START="QS0043" CODE="201D" ID="QE0043"/> (pkt 87).</P></NOTE>. Okoliczności stwierdzone przez sąd krajowy i przedstawione przez niego przepisy krajowe wskazują, że ma to istotnie miejsce w niniejszej sprawie.</TXT></NP><?PAGE NO="9"?><NP><NO.P>52.</NO.P><TXT>Z brzmienia art. 4 ust. 2 wynika, że obciążenie odsetkami jest środkiem, który może być podjęty w związku z wycofaniem bezprawnie uzyskanej korzyści. Z tego względu wydaje mi się, że dług odsetkowy jest uważany za uboczny w stosunku do kwoty głównej w rozumieniu rozporządzenia nr 2988/95. Nie jest on częścią bezprawnie uzyskanej korzyści.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P>Ocena</P></TI></TITLE><NP><NO.P>53.</NO.P><TXT>Czy w braku wyraźnego lub dorozumianego odniesienia w tekście do postępowania w sprawie odsetek uboczne roszczenie odsetkowe wchodzi w zakres art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95?</TXT></NP><NP><NO.P>54.</NO.P><TXT>Podobnie jak sąd krajowy, Bundesanstalt uważa, że nawet w przypadku gdy odzyskanie odsetek podlega prawu Unii, art. 3 rozporządzenia nr 2988/95 dotyczy wyłącznie kwoty głównej, która staje się kwotą należną w wyniku nieprawidłowości, a nie ubocznych roszczeń odsetkowych.</TXT></NP><NP><NO.P>55.</NO.P><TXT>Pfeifer podnosi, po pierwsze, że nie istnieje przepis prawa Unii wyraźnie regulujący dług odsetkowy, po drugie, że pierwsze pytanie sądu krajowego dotyczy wykładni art. 4 rozporządzenia nr 2988/95, a ze struktury i brzmienia ust. 2 tego artykułu wynika, iż odsetki nie są częścią kwoty głównej będącej przedmiotem roszczenia o zwrot, po trzecie, że art. 4 jest samodzielny w stosunku do art. 3, oraz na koniec, że dług odsetkowy ma charakter uboczny w stosunku do kwoty głównej i z tego względu powinien być uregulowany w odrębnym przepisie dotyczącym funkcjonowania terminów przedawnienia.</TXT></NP><NP><NO.P>56.</NO.P><TXT>Komisja uważa, że długi odsetkowe wchodzą w zakres art. 3 rozporządzenia nr 2988/95. Środki administracyjne są nakładane zgodnie z art. 4 rozporządzenia nr 2988/95 w celu odzyskania bezprawnie uzyskanej korzyści. Długi odsetkowe są odzyskiwane w sytuacji stosowania tychże środków. A zatem art. 3 w sposób dorozumiany ustanawia czteroletni termin przedawnienia na odzyskanie odsetek, rozpoczynający się wraz z popełnieniem nieprawidłowości. Komisja następnie podnosi, że rozporządzenie nr 2988/95 ma na celu zapewnienie, aby dług odsetkowy nie był na podstawie prawa krajowego traktowany niezależnie od kwoty głównej. Stąd rozporządzenie nr 2988/95 stanowi, że roszczenie odsetkowe nie ulega przedawnieniu przed upływem czteroletniego terminu przedawnienia stosującego się w przypadku dopuszczenia się nieprawidłowości (z zastrzeżeniem okresów, w których bieg przedawnienia ulega przerwaniu).</TXT></NP><NP><NO.P>57.</NO.P><TXT>Odmiennie niż sąd krajowy Bundesanstalt i Komisja są zdania, że pobór długu odsetkowego jako taki podlega prawu Unii. W tym względzie zarówno Bundesanstalt, jak i Komisja opierają się na art. 32 ust. 1 rozporządzenia nr 1290/2005.</TXT></NP><NP><NO.P>58.</NO.P><TXT>Zdaniem Komisji na poziomie Unii niezbędne jest występowanie ogólnego przepisu wprowadzającego minimalny termin przedawnienia stosujący się we wszystkich państwach członkowskich w odniesieniu do dochodzenia długów odsetkowych w celu ochrony interesów finansowych Unii Europejskiej. Odsetki stanowią korzyść dla budżetu UE i mają charakter odszkodowawczy, ponieważ odpowiadają szkodzie dla budżetu, której doznaje on dopóty, dopóki główna pozostaje niespłacona.</TXT></NP><NP><NO.P>59.</NO.P><TXT>Bundesanstalt uważa, że art. 3 ust. 1 nie wprowadza szczególnych norm dotyczących roszczeń odsetkowych. Z tego względu tego rodzaju roszczenia nie są objęte określonym w nim terminem przedawnienia i podlegają prawu krajowemu.</TXT></NP><NP><NO.P>60.</NO.P><TXT>Pfeifer podnosi, że celem naliczania odsetek jest uniknięcie zakłóceń konkurencji, nie zaś ochrona interesów finansowych Unii.</TXT></NP><NP><NO.P>61.</NO.P><TXT>Czy odzyskiwanie odsetek należy do celów rozporządzenia nr 2988/95?</TXT></NP><?PAGE NO="10"?><NP><NO.P>62.</NO.P><TXT>Cele rozporządzenia nr 2988/95 zostały wyrażone w sposób szeroki w jego preambule. Zgodnie z motywem trzecim: <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0044" REF.END="QE0044"/>we wszystkich dziedzinach należy przeciwstawiać się działaniom przynoszącym szkodę interesom finansowym Wspólnot<QUOT.END REF.START="QS0044" CODE="201D" ID="QE0044"/>. Motyw czwarty potwierdza, że celem tego aktu prawnego jest zwalczanie oszustw wymierzonych w interesy finansowe Wspólnot<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0027"><P>Wyżej wymieniony w przypisie 25 wyrok w sprawie Corman, pkt 36.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>63.</NO.P><TXT>Wydaje mi się, że cel pobierania odsetek ma znaczenie dla ustalenia, czy nałożenie takiego ciężaru wchodzi w zakres celów rozporządzenia nr 2988/95.</TXT></NP><NP><NO.P>64.</NO.P><TXT>Cel ten jest dwojaki. Po pierwsze, służy to udzieleniu rekompensaty na rzecz strony, która nie miała możliwości korzystania z rzeczonych środków pieniężnych. Odsetki stanowią wartość środków pieniężnych uzyskanych przez Pfeifer jako nadpłaty w ujęciu czasowym. Po drugie, eliminuje to wszelkie korzyści, jakie mogłyby przysługiwać spółce Pfeifer jako odbiorcy nadpłat pomocy uzyskanej w wyniku nieprawidłowości, gdyby tego rodzaju nadpłaty miały być zwolnione z odsetek.</TXT></NP><NP><NO.P>65.</NO.P><TXT>Moim zdaniem tego rodzaju dwojaki cel jest w pełni zgodny z celami rozporządzenia nr 2988/95.</TXT></NP><NP><NO.P>66.</NO.P><TXT>Następnie, w związku z brzmieniem i ze strukturą rozporządzenia nr 2988/95, wydaje mi się, że pomimo braku wyraźnych sformułowań w art. 3 czteroletni termin przedawnienia ustanowiony w tym przepisie powinien stosować się również do odsetek.</TXT></NP><NP><NO.P>67.</NO.P><TXT>Ponieważ roszczenia odsetkowe są (co do zasady) uboczne w stosunku do roszczenia o zwrot bezprawnej korzyści, wstępne założenie, że dług odsetkowy w całości nie wchodzi w zakres regulacji rozporządzenia nr 2988/95, nie jest oczywiste dla wykładni jego tekstu.</TXT></NP><NP><NO.P>68.</NO.P><TXT>Ogólny termin <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0045" REF.END="QE0045"/>postępowanie<QUOT.END REF.START="QS0045" CODE="201D" ID="QE0045"/> w pierwszym zdaniu art. 3 ust. 1, stanowiącym, że <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0046" REF.END="QE0046"/>termin przedawnienia [dotyczący postępowania] wynosi cztery lata od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości<QUOT.END REF.START="QS0046" CODE="201D" ID="QE0046"/>, nie jest uwarunkowany przez sformułowania sugerujące, aby stosował się on wyłącznie do określonego rodzaju roszczenia, np. roszczenia o kwotę główną. Dlatego też uważam, że termin <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0047" REF.END="QE0047"/>postępowanie<QUOT.END REF.START="QS0047" CODE="201D" ID="QE0047"/> powinien być interpretowany jako odnoszący się zarówno do postępowań o zwrot kwoty głównej (bezprawnej korzyści), jak i do ubocznych roszczeń odsetkowych, jeżeli przewiduje je prawo krajowe. Następujące względy wspierają ten pogląd. Po pierwsze, w kontekście rozporządzenia nr 2988/95 <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0048" REF.END="QE0048"/>postępowanie<QUOT.END REF.START="QS0048" CODE="201D" ID="QE0048"/> odnosi się ogólnie do działań podjętych przez właściwy organ w celu zwalczenia nieprawidłowości. Po drugie, uboczne postępowanie o odsetki jest częścią tegoż ogólnego celu. Celem takiego ubocznego postępowania (o odsetki) jest uzyskanie rekompensaty w imieniu budżetu Unii za czasowe korzystanie z bezprawnie uzyskanych środków.</TXT></NP><NP><NO.P>69.</NO.P><TXT>Po trzecie, Trybunał uznał, że państwa członkowskie, kiedy odzyskują kwoty bezprawnie uzyskane w wyniku nieprawidłowości, działają w imieniu i na rachunek budżetu Unii<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0028"><P>Wyżej wymieniony w przypisie 23 wyrok w sprawach połączonych Josef Vosding Schlacht–, Kühl– und Zerlegebetrieb i in., pkt 29.</P></NOTE>. Podobnie w tym kontekście państwa członkowskie dochodzą roszczeń na rzecz budżetu Unii poprzez wszczęcie postępowania o uboczne roszczenie odsetkowe.</TXT></NP><NP><NO.P>70.</NO.P><TXT>Po czwarte, sąd krajowy myli się, uznając, że w przypadku gdy prawo krajowe stanowi o naliczaniu odsetek, cały wynikający z tego dochód przypada budżetowi państwa członkowskiego, a nie budżetowi Unii Europejskiej.</TXT></NP><?PAGE NO="11"?><NP><NO.P>71.</NO.P><TXT>Prawdą jest, że system rekompensat dotyczący zwrotu kosztów składowania został zaprojektowany jako samofinansujący się, nie zaś jako źródło dochodu dla budżetu Unii<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0029"><P>Punkty 16 i 17 powyżej.</P></NOTE>. Niemniej odzyskiwane bezprawnie wypłacone kwoty są wpłacane do budżetu Wspólnoty (z zastrzeżeniem prawa państwa członkowskiego do zatrzymania 20% tychże kwot), a w zakresie, w jakim takie uboczne roszczenia odsetkowe są przewidziane w prawie krajowym, wszelkie odzyskane odsetki są w podobny sposób przekazywane do budżetu Wspólnoty<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0030"><P>Zobacz pkt 11–13 powyżej, szczegółowo przedstawiające historię legislacji.</P></NOTE>. Z tego powodu odzyskiwanie zarówno kwoty głównej, jak i odsetek wchodzi w zakres interesów finansowych Unii Europejskiej.</TXT></NP><NP><NO.P>72.</NO.P><TXT>Moim zdaniem celowościowa wykładnia rozporządzenia nr 2988/95 prowadzi tym samym do wniosku, że długi odsetkowe powstające wyłącznie w przypadku występowania kwoty głównej, z którą mogą one być powiązane, także podlegają rozporządzeniu, a zatem są objęte terminem przedawnienia określonym w art. 3 ust. 1.</TXT></NP><NP><NO.P>73.</NO.P><TXT>A zatem w przypadku gdy bezprawna korzyść jest uzyskiwana w wyniku nieprawidłowości, czteroletni termin przedawnienia ustanowiony w art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95 określa termin przedawnienia dotyczący roszczeń odsetkowych wniesionych na podstawie prawa krajowego.</TXT></NP></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="ITALIC">Pytania drugie, trzecie i czwarte</HT></P></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P>Uwagi wstępne</P></TI></TITLE><NP><NO.P>74.</NO.P><TXT>Wykładnia taka skutkuje pojawieniem się bezpośredniego i trudnego problemu: w jaki sposób rozporządzenie nr 2988/95 powinno być stosowane w sytuacji braku szczegółowych wyraźnych przepisów dotyczących ubocznych roszczeń odsetkowych?</TXT></NP><NP><NO.P>75.</NO.P><TXT>Wiążą się z tym pozostałe przedstawione przez sąd krajowy pytania, ponieważ wynikają z nich szczególne kwestie dotyczące sposobu, w jaki termin przedawnienia określony w rozporządzeniu nr 2988/95 powinien stosować się w odniesieniu do roszczeń odsetkowych.</TXT></NP><NP><NO.P>76.</NO.P><TXT>Dla rozważania funkcjonowania terminu przedawnienia oczywiście niezwykle ważne jest ustalenie momentu, w którym dany termin rozpoczyna bieg. Jednakże rozporządzenie nr 2988/95 nie zawiera w tym względzie przepisu szczególnego dotyczącego odsetek. Nie istnieje także jakikolwiek przepis dotyczący stopy odsetek lub sposobu, w jaki należałoby ją obliczać.</TXT></NP><NP><NO.P>77.</NO.P><TXT>Trybunał uznał, że w przypadku braku instrumentów prawnych na szczeblu Unii do prawa krajowego należy uregulowanie wszelkich kwestii akcesoryjnych dotyczących zwrotu nienależnie pobranych opłat, w tym stopy odsetek oraz daty, od której powinny być one naliczane<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0031"><P>Wyżej wymieniony w przypisie 26 wyrok w sprawach połączonych Metallgesellschaft i in., pkt 86.</P></NOTE>. Istotnie, w przypadku podlegającego rozporządzeniu nr 2988/95 postępowania o zwrot bezprawnej korzyści każde roszczenie odsetkowe powinno zostać wniesione zgodnie z prawem krajowym, ponieważ odsetki mogą być naliczone wyłącznie w sytuacji, gdy istnieje co do tego przepis prawa krajowego<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0032"><P>Artykuł 4 ust. 2. Można sobie wyobrazić stan, w którym prawodawstwo Unii regulujące dany sektor byłoby ukształtowane w sposób uwzględniający przepisy o odzyskiwaniu odsetek od bezprawnie wypłaconej kwoty głównej. Nie ma to jednak miejsca w niniejszej sprawie.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>78.</NO.P><TXT>Wszelkie przepisy krajowe powinny być stosowane w sposób zgodny z ogólnymi zobowiązaniami państw członkowskich na podstawie art. 325 ust. 1 TFUE do zwalczania nadużyć finansowych i wszelkich innych nielegalnych działań naruszających interesy finansowe Unii i ogólne zasady prawa Unii. Przepisy krajowe wpływające na stosowanie terminu przedawnienia określonego w art. 3 ust. 1 (takie jak przepisy określające moment, w którym rozpoczyna się bieg tego terminu) powinny zatem<?PAGE NO="12"?> spełniać wymogi pewności prawa<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0033"><P>Wyrok Trybunału z dnia <DATE ISO="20020711">11 lipca 2002 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-62/00" PAGE.ECR="I-6325" YEAR="2002">C-62/00 Marks &amp; Spencer, Rec. s. I-6325</REF.DOC.ECR>, pkt 39 oraz przytoczone tam orzecznictwo, zob. także pkt 80 poniżej.</P></NOTE>. Ponadto wszelkie przepisy krajowe nie mogą być mniej korzystne niż przepisy dotyczące podobnych roszczeń o charakterze krajowym (zasada równoważności) ani też nie mogą być sformułowane w sposób w praktyce uniemożliwiający lub nadmiernie utrudniający uzyskanie odszkodowania (zasada skuteczności)<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0034"><P>Wyrok Trybunału z dnia <DATE ISO="20090324">24 marca 2009 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-445/06" PAGE.ECR="I-2119" YEAR="2009">C-445/06 Danske Slagterier, Zb. Orz. s. I-2119</REF.DOC.ECR>, pkt 31 oraz przytoczone tam orzecznictwo.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>79.</NO.P><TXT>Europejski Trybunał Obrachunkowy (zwany dalej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0049" REF.END="QE0049"/>Trybunałem Obrachunkowym<QUOT.END REF.START="QS0049" CODE="201D" ID="QE0049"/>) opublikował ostatnio raport specjalny zatytułowany <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0050" REF.END="QE0050"/>Odzyskiwanie nienależnych płatności dokonanych w ramach wspólnej polityki rolnej<QUOT.END REF.START="QS0050" CODE="201D" ID="QE0050"/><NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0035"><P>Sprawozdanie specjalne nr 8/2011, dostępne na stronie internetowej www.eca.europa.eu.</P></NOTE>. Zauważa on, że naliczanie odsetek od długu powstającego w wyniku nieprawidłowości wciąż nie jest w pełni zharmonizowane oraz że w przypadku przeważającej większości działań kwestie takie jak stopa procentowa odsetek są kwestiami z zakresu prawa krajowego<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0036"><P>Zobacz pkt 33 sprawozdania specjalnego nr 8/2011.</P></NOTE>. Z tego względu w celu skutecznej ochrony interesów finansowych Unii Europejskiej Trybunał Obrachunkowy zaleca wprowadzenie wyraźnych zasad dochodzenia długów odsetkowych na szczeblu Unii.</TXT></NP><NP><NO.P>80.</NO.P><TXT>Już w 1970 r. Trybunał uznał, że zasady regulujące terminy przedawnienia dotyczące postępowań powinny być z góry ustalone i że muszą spełniać wymogi pewności prawa<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0037"><P>Wyrok Trybunału z dnia <DATE ISO="19700715">15 lipca 1970 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="41/69" PAGE.ECR="661" YEAR="1970">41/69 ACF Chemiefarma przeciwko Komisji, Rec. s. 661</REF.DOC.ECR>, pkt 19, 20.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>81.</NO.P><TXT>Tytułem logiki proceduralnej przepisy określające jakikolwiek termin przedawnienia powinny stanowić część pakietu środków regulacyjnych, obejmującego długość terminu przedawnienia, kryteria ustalania daty początkowej biegu terminu, zdarzenia skutkujące przerwaniem lub zawieszeniem biegu przedawnienia oraz stosujące się stopy odsetek. Przy tworzeniu tego rodzaju pakietu należy uwzględniać interesy właściwych organów państw członkowskich i podmiotów gospodarczych, a także nadzorczą rolę Komisji w ochronie interesów finansowych Unii.</TXT></NP><NP><NO.P>82.</NO.P><TXT>Przedstawiłam pogląd, że art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95 może być interpretowany jako ustanawiający czteroletni termin przedawnienia dotyczący roszczeń o odsetki<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0038"><P>Zobacz pkt 73 powyżej.</P></NOTE>. Jednakże nie wynika z tego, aby Trybunał miał próbować konstruować <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0051" REF.END="QE0051"/>kompleksowy regulamin przedawnienia<QUOT.END REF.START="QS0051" CODE="201D" ID="QE0051"/> dotyczący odsetek poprzez odczytywanie w danym brzmieniu sformułowań, które tam nie występują. Działanie takie byłoby niezgodne z zasadą pewności prawa. Unijny prawodawca może rozważyć, czy powinien przyjąć szczegółowe normy zharmonizowane w sprawie stosowania czteroletniego terminu przedawnienia dla dochodzenia roszczeń z tytułu odsetek. W obecnym stanie tego rodzaju przepisy unijne nie występują.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P>Pytanie drugie</P></TI></TITLE><NP><NO.P>83.</NO.P><TXT>Sąd krajowy zasadniczo dąży do ustalenia, czy przy określaniu długości krajowego terminu przedawnienia w rozumieniu art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95 należy uwzględnić czynniki takie jak przesunięcie rozpoczęcia biegu przedawnienia.</TXT></NP><NP><NO.P>84.</NO.P><TXT>Sąd krajowy uważa, że w odniesieniu do pytania drugiego wyłącznie istotne są lata 1999 i 2000. Zajmuje on stanowisko, że lata 2001 i 2002 są objęte zmienionymi przepisami krajowymi dotyczącymi długów odsetkowych, do których stosuje się krótszy, trzyletni termin przedawnienia<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0039"><P>Zobacz pkt 22 powyżej.</P></NOTE>. Jednakże lata 1999 i 2000 byłyby objęte bezpośrednio przepisami rozporządzenia nr 2988/95, które ustalają termin czteroletni<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0040"><P>Zobacz pkt 7 powyżej.</P></NOTE>.</TXT></NP><?PAGE NO="13"?><NP><NO.P>85.</NO.P><TXT>Sąd krajowy wyjaśnia, że jeżeli rozporządzenie nr 2988/95 stosuje się do odsetek należnych za 1999 r., część roszczenia za okres od dnia 1 do dnia <DATE ISO="19990130">30 stycznia 1999 r.</DATE> uległa przedawnieniu, ponieważ odsetki mogły być dochodzone dopiero po wydaniu decyzji dotyczących kwoty głównej w dniu <DATE ISO="20030130">30 stycznia 2003 r.</DATE><NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0041"><P>Zobacz pkt 29 powyżej.</P></NOTE>. Jednakże gdyby ta część roszczenia podlegała prawu krajowemu, przedawnienie wykluczyłoby okres przed dniem <DATE ISO="19991231">31 grudnia 1999 r.</DATE>, ponieważ według przepisów krajowych początek biegu przedawnienia został przesunięty na koniec roku kalendarzowego, w którym powstało roszczenie<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0042"><P>Zobacz pkt 22 powyżej.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>86.</NO.P><TXT>Obydwie strony postępowania przed sądem krajowym są zdania, że przy dokonywaniu porównania z okresem czteroletnim, o którym mowa w art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95, należy wziąć pod uwagę czynniki inne niż długość krajowego terminu przedawnienia.</TXT></NP><NP><NO.P>87.</NO.P><TXT>Komisja stwierdza, że rozporządzenie nr 2988/95 nie zawiera przepisu szczególnego dotyczącego obliczania terminów i przedawnienia. Artykuł 3 ust. 2 rozporządzenia nr 1182/71 powinien zatem być stosowany analogicznie w związku z rozporządzeniem nr 2988/95. Na koniec, przy porównywaniu terminów przedawnienia dotyczących odsetek w rozumieniu art. 3 ust. 3 terminy dłuższe niż czteroletnie powinny spełniać wymogi pewności prawa.</TXT></NP><NP><NO.P>88.</NO.P><TXT>Zgadzam się z uwagami Komisji co do tego, że skoro rozporządzenie nr 2988/95 nie zawiera przepisów w sprawie sposobu obliczania terminów, należy stosować rozporządzenie nr 1182/71.</TXT></NP><NP><NO.P>89.</NO.P><TXT>Czy przepisy krajowe przesuwające początek biegu terminu przedawnienia na koniec roku kalendarzowego, w którym powstało roszczenie, stosują się łącznie z terminem czteroletnim określonym w art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95?</TXT></NP><NP><NO.P>90.</NO.P><TXT>Jak wynika z mojej odpowiedzi na pytanie pierwsze, uważam, że termin przedawnienia roszczeń odsetkowych wynosi cztery lata, stosownie do art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95. Ponadto, ponieważ przepis ten stosuje się bezpośrednio, w sposób nieunikniony wynika z tego, że krótszy, trzyletni termin jest niezgodny z rozporządzeniem<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0043"><P>Wyżej wymieniony w przypisie 23 wyrok w sprawach połączonych Josef Vosding Schlacht–, Kühl– und Zerlegebetrieb i in., pkt 27, 28; ww. w przypisie 22 wyrok w sprawach połączonych Ze Fu Fleischhandel i Vion Trading, pkt 24.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>91.</NO.P><TXT>Do sądu krajowego należy ustalenie, w jaki sposób stosujący się bezpośrednio czteroletni termin przedawnienia funkcjonuje w odniesieniu do roszczeń odsetkowych za lata 2000 i 2001.</TXT></NP><NP><NO.P>92.</NO.P><TXT>Zwracam uwagę, że Trybunał stwierdził, iż art. 3 ust. 3 rozporządzenia nr 2988/95 zapewnia państwom członkowskim szeroki zakres swobodnego uznania co do ustalania <HT TYPE="ITALIC">dłuższego</HT> terminu przedawnienia w przypadku nieprawidłowości w celu ochrony interesów finansowych Unii<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0044"><P>Wyżej wymieniony w przypisie 25 wyrok w sprawie Corman, pkt 54.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>93.</NO.P><TXT>Przepisy przyjęte i stosowane przez państwa członkowskie w celu zwalczania oszustw wpływających na interesy finansowe Unii Europejskiej powinny jednak być zgodne z ogólnymi zasadami prawa Unii w tym względzie. W szczególności przepisy regulujące terminy przedawnienia powinny spełniać funkcję gwarantowania pewności prawa<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0045"><P>Wyżej wymieniony w przypisie 22 wyrok w sprawach połączonych Ze Fu Fleischhandel i Vion Trading, pkt 30, 32 oraz przytoczone tam orzecznictwo.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>94.</NO.P><TXT>Z tego względu na potrzeby art. 3 ust. 3 rozporządzenia nr 2988/95 w celu ustalenia długości terminu przedawnienia dotyczącego roszczeń odsetkowych przepisy krajowe wydłużające termin przedawnienia powinny być uwzględniane przy wszelkich porównaniach z ogólnym czteroletnim terminem przedawnienia określonym w art. 3 ust. 1.</TXT></NP></GR.SEQ><?PAGE NO="14"?><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P>Pytanie trzecie</P></TI></TITLE><NP><NO.P>95.</NO.P><TXT>Trzecie pytanie sądu krajowego składa się z dwóch części.</TXT></NP><NP><NO.P>96.</NO.P><TXT>W pierwszej części swojego pytania sąd krajowy zadaje pytanie, czy przedawnienie dla roszczeń odsetkowych rozpoczyna bieg z chwilą dopuszczenia się nieprawidłowości (art. 3 ust. 1 akapit pierwszy rozporządzenia nr 2988/95), czy też w momencie, gdy ciągła lub powtarzająca się nieprawidłowość ustaje (art. 3 ust. 1 akapit drugi); a także w jaki sposób wpływa na to okoliczność, że roszczenia o odsetki na podstawie prawa krajowego powstają dopiero w późniejszej dacie, np. po rozstrzygnięciu postępowania dotyczącego nieprawidłowości.</TXT></NP><NP><NO.P>97.</NO.P><TXT>Pfeifer podnosi, że przedawnienie dotyczące odsetek rozpoczyna bieg w momencie złożenia żądania dotyczącego kwoty głównej przez właściwe organy. Bundesanstalt jest zdania, że moment, w którym rozpoczyna bieg przedawnienie dotyczące odsetek, jest regulowany przez prawo krajowe. Komisja twierdzi, że przedawnienie rozpoczyna bieg w momencie popełnienia nieprawidłowości.</TXT></NP><NP><NO.P>98.</NO.P><TXT>Z pisemnej odpowiedzi na pytania Trybunału złożonej przez Bundesanstalt rozumiem, że charakter nieprawidłowości – tj. czy jest ona ciągła lub powtarzająca się – jest w dalszym ciągu okolicznością sporną w postępowaniu przed sądem krajowym. Sąd krajowy w związku z tym nie ustalił jeszcze, czy nieprawidłowość podlega pierwszemu, czy też drugiemu akapitowi art. 3 ust 1.</TXT></NP><NP><NO.P>99.</NO.P><TXT>Wydaje mi się, że ustalenie tej kwestii jest jednak niezbędnym krokiem wstępnym dla ustalenia, kiedy rozpoczyna się bieg przedawnienia dotyczącego odsetek.</TXT></NP><NP><NO.P>100.</NO.P><TXT>W sprawie Vonk Dairy Products BV<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0046"><P>Wyrok Trybunału z dnia <DATE ISO="20070111">11 stycznia 2007 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-279/05" PAGE.ECR="I-239" YEAR="2007">C-279/05 Vonk Dairy Products, Zb. Orz. s. I-239</REF.DOC.ECR>, pkt 41.</P></NOTE> Trybunał stwierdził, że ciągła lub powtarzająca się nieprawidłowość jest popełniana przez przedsiębiorcę wspólnotowego, który czerpie korzyści ekonomiczne z ogółu podobnych operacji naruszających ten sam przepis prawa wspólnotowego. Przy stosowaniu tego kryterium do sądu krajowego należy ustalenie na podstawie okoliczności skutkujących wszczęciem toczącego się przed nim postępowania, czy działanie stanowiące ciągłą lub powtarzającą się nieprawidłowość miało miejsce<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0047"><P>Ibidem, pkt 43.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>101.</NO.P><TXT>Jak dotąd, jeśli chodzi o rozpoczęcie biegu przedawnienia, brzmienie art. 3 ust. 1 (odnoszącego się do momentu, w którym dopuszczono się nieprawidłowości, o której mowa w art. 1 ust. 1) jest skoncentrowane na samej nieprawidłowości, nie zaś na ubocznym roszczeniu odsetkowym. Brak jest wskazania, kiedy rozpoczyna się bieg przedawnienia długu odsetkowego. Nadmieniam, że nie zawsze możliwe jest określenie kwoty głównej (tj. bezprawnej korzyści) w chwili dopuszczenia się nieprawidłowości<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0048"><P>Nieprawidłowość została zdefiniowana w art. 1 ust. 2 rozporządzenia nr 2988/95 jako naruszenie prawa wspólnotowego przez podmiot gospodarczy. Jednakże nie wszystkie takie nieprawidłowości skutkują natychmiastowo wymiernymi roszczeniami w chwili ich popełnienia. Zobacz np. wyrok Trybunału z dnia <DATE ISO="20111221">21 grudnia 2011 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-465/10" PAGE.ECR="I-14081" YEAR="2011">C-465/10 Chambre de commerce i d’industrie de l’Indre, Zb. Orz. s. I-14081</REF.DOC.ECR> (nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania w sprawie udzielenia zamówienia publicznego).</P></NOTE>. W tych okolicznościach podobnie niemożliwe jest wyliczenie ubocznego roszczenia o odsetki.</TXT></NP><NP><NO.P>102.</NO.P><TXT>Z uwagi na brak wyraźnego przepisu prawa Unii sprawa ta musi podlegać przepisom krajowym. Gdyby prawodawca unijny uznał, że początek biegu przedawnienia roszczeń o odsetki powinien zostać zharmonizowany, prawdopodobnie podejmie działania dla osiągnięcia tego celu.</TXT></NP><NP><NO.P>103.</NO.P><TXT>Sąd krajowy powinien zatem w pierwszym rzędzie ustalić, czy stosuje się art. 3 ust. 1 akapit pierwszy, czy też akapit trzeci. Następnie powinien zastosować krajowe przepisy w celu ustalenia momentu, w którym rozpoczyna bieg przedawnienie dotyczące odsetek. Przepisy te powinny zostać zastosowane w sposób uwzględniający uboczny charakter odsetek, w zakresie, w jakim nie jest możliwe ustalenie roszczenia o odsetki przed ustaleniem kwoty głównej.</TXT></NP><?PAGE NO="15"?><NP><NO.P>104.</NO.P><TXT>W drugiej części pytania trzeciego sąd krajowy dąży do ustalenia, kiedy rozpoczyna bieg przedawnienie roszczeń odsetkowych w przypadkach ciągłych lub powtarzających się nieprawidłowości (art. 3 ust. 1 akapit drugi).</TXT></NP><NP><NO.P>105.</NO.P><TXT>Komisja uważa, że termin przedawnienia długu odsetkowego rozpoczyna bieg przed ustaniem nieprawidłowości i że jest przesunięty do chwili ustania ciągłych lub powtarzających się nieprawidłowości.</TXT></NP><NP><NO.P>106.</NO.P><TXT>Moja odpowiedź na pierwszą część pytania trzeciego stosuje się odpowiednio do dochodzenia odsetek w związku z ciągłymi lub powtarzającymi się nieprawidłowościami. Uważam, że rozporządzenie nr 2988/95 nie określa, kiedy rozpoczyna się bieg przedawnienia roszczeń odsetkowych. Państwa członkowskie zachowują więc możliwość stosowania przepisów krajowych dla ustalenia, kiedy rozpoczyna bieg przedawnienie dotyczące tychże roszczeń.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P>Pytanie czwarte</P></TI></TITLE><NP><NO.P>107.</NO.P><TXT>W swoim ostatnim pytaniu sąd krajowy dąży do ustalenia, w jakim stopniu decyzje dotyczące kwoty głównej i ustalenie zobowiązania do zapłaty odsetek (z dnia <DATE ISO="20030130">30 stycznia 2003 r.</DATE>) przerywają przedawnienie określone w art. 3 ust. 1 rozporządzenia nr 2988/95.</TXT></NP><NP><NO.P>108.</NO.P><TXT>Sąd krajowy zauważa, że decyzje dotyczące kwoty głównej przerywają przedawnienie w odniesieniu zarówno do roszczenia o kwotę główną, jak i do roszczenia odsetkowego. Po wydaniu decyzji dotyczących kwoty głównej rozpoczął się na nowo bieg przedawnienia, który zakończył się w dniu <DATE ISO="20070131">31 stycznia 2007 r.</DATE> Z tego względu roszczenie dotyczące odsetek byłoby przedawnione przed wydaniem pierwszej decyzji dotyczącej odsetek w dniu <DATE ISO="20070413">13 kwietnia 2007 r.</DATE><NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0049"><P>Zobacz pkt 34 powyżej.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>109.</NO.P><TXT>Jednakże sąd krajowy uważa, że decyzje dotyczące kwoty głównej ustaliły także odpowiedzialność z tytułu odsetek. Dlatego też pyta, czy trwające postępowanie sądowe (lub śledztwo) dotyczące kwoty głównej może przerwać przedawnienie dotyczące roszczenia o odsetki.</TXT></NP><NP><NO.P>110.</NO.P><TXT>Bundesanstalt podnosi, że dopóki pozostaje w toku postępowanie sądowe skierowane przeciwko decyzji właściwego organu, bieg przedawnienia ulega zawieszeniu.</TXT></NP><NP><NO.P>111.</NO.P><TXT>Pfeifer wprowadza rozróżnienie pomiędzy kwotą główną a długiem odsetkowym. Uważa ona, że wyłącznie decyzje właściwych organów dotyczące długu odsetkowego mogą stanowić czynności skutkujące przerwaniem przedawnienia tego roszczenia. Decyzje z dnia <DATE ISO="20030130">30 stycznia 2003 r.</DATE> obejmowały wyłącznie kwotę główną. Z tego względu nie mogły przerwać przedawnienia długu odsetkowego w rozumieniu art. 3 rozporządzenia nr 2988/95. Wynika z tego, że czteroletni okres przedawnienia w odniesieniu do niektórych należnych odsetek upłynął już w chwili wydania decyzji dotyczącej odsetek.</TXT></NP><NP><NO.P>112.</NO.P><TXT>Komisja interpretuje art. 3 ust. 2 rozporządzenia nr 2988/95 (stanowiący, że termin wykonania decyzji nakładającej <HT TYPE="ITALIC">karę</HT> administracyjną wynosi trzy lata) jako stosujący się analogicznie do <HT TYPE="ITALIC">środków</HT> administracyjnych<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0050"><P>Zobacz pkt 7 powyżej.</P></NOTE>, począwszy od chwili, gdy właściwe organy zawiadomią o decyzji dotyczącej wycofania bezprawnie uzyskanej korzyści. W dalszym toku Komisja podnosi, że kwestie przerwania lub zawieszenia biegu przedawnienia są regulowane przez prawo krajowe.</TXT></NP><NP><NO.P>113.</NO.P><TXT>Wydaje mi się, że art. 3 ust. 1 akapit trzeci zdanie pierwsze może być odczytywane wyłącznie w ten sposób, że odnosi się ono do czteroletniego terminu przedawnienia określonego w art. 3 ust. 1 akapit pierwszy. Z tego względu, w sytuacji gdy stosuje się tenże termin czteroletni, jego bieg jest przerywany wyłącznie przez czynności wchodzące w zakres art. 3 ust. 1 akapit trzeci.</TXT></NP><?PAGE NO="16"?><NP><NO.P>114.</NO.P><TXT>Czy akty właściwego organu, o których zawiadamia się dłużnika, a które odnoszą się do śledztwa lub postępowania w sprawie roszczenia o kwotę główną, przerywają także przedawnienie dotyczące ubocznego roszczenia o odsetki?</TXT></NP><NP><NO.P>115.</NO.P><TXT>Zwracam uwagę, że Bundesanstalt oddalił początkowe odwołanie Pfeifer wniesione od decyzji dotyczących kwoty głównej, niemniej jednak decyzją z dnia <DATE ISO="20061010">10 października 2006 r.</DATE> zmniejszył należność dotyczącą kwoty głównej<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0051"><P>Zobacz pkt 30 powyżej.</P></NOTE>. Decyzja ta była aktem właściwego organu władzy, o którym zawiadamia się daną osobę, a który odnosi się do śledztwa lub postępowania w sprawie nieprawidłowości w rozumieniu art. 3 ust. 1 akapit trzeci rozporządzenia nr 2988/95.</TXT></NP><NP><NO.P>116.</NO.P><TXT>Po każdym przerwaniu przedawnienie biegnie na nowo<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0052"><P>Wyrok z dnia <DATE ISO="20101028">28 października 2010 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-367/09" PAGE.ECR="I-10761" YEAR="2010">C-367/09 SGS Belgium i in., Zb. Orz. s. I-10761</REF.DOC.ECR>, pkt 67.</P></NOTE>. Bieg przedawnienia dotyczącego kwot głównych rozpoczął się więc na nowo w następstwie tejże decyzji. Ponieważ dług odsetkowy ma charakter uboczny, skutek przerwania wynikający z decyzji z dnia <DATE ISO="20061010">10 października 2006 r.</DATE> w zakresie kwot głównych co do zasady ma wpływ także na bieg przedawnienia dotyczącego roszczenia z tytułu odsetek. Jednakże sąd krajowy musi jeszcze ustalić, czy nieprawidłowość w bieżącej sprawie była ciągła lub powtarzająca się<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0053"><P>Zobacz pkt 99 powyżej.</P></NOTE>, przy czym ustalenie to jest istotne dla stwierdzenia, w jaki sposób decyzja dotycząca kwoty głównej z dnia <DATE ISO="20061010">10 października 2006 r.</DATE> wpływa na bieg przedawnienia w odniesieniu do roszczenia odsetkowego. Nie sądzę, aby Trybunał mógł posunąć tę kwestię naprzód w jakimkolwiek stopniu.</TXT></NP><NP><NO.P>117.</NO.P><TXT>Sąd krajowy następnie stwierdza, że decyzje dotyczące kwoty głównej będące przedmiotem postępowania (w wyniku odwołania ze strony Pfeifer) nie są jeszcze ostateczne. Na tym tle zadaje on pytanie, kiedy dobiega końca termin, w którym przedawnienie nie biegnie w rozumieniu rozporządzenia nr 2988/95.</TXT></NP><NP><NO.P>118.</NO.P><TXT>Punktem wyjścia dla odpowiedzi na pytanie sądu krajowego jest, po raz kolejny, uboczny charakter roszczeń odsetkowych<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0054"><P>Zobacz pkt 51 powyżej.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>119.</NO.P><TXT>Kiedy zostaje wszczęte postępowanie mające na celu podważenie decyzji dotyczących kwoty głównej (które stanowią podstawę dla roszczenia odsetkowego), właściwe organy nie mogą mieć wiedzy, czy dług odsetkowy istnieje do chwili zakończenia postępowania. W takiej sytuacji decyzją właściwych organów jest obrona czynności stanowiącej <QUOT.START CODE="201E" ID="QS0052" REF.END="QE0052"/>akt właściwego organu władzy, o którym zawiadamia się daną osobę, a który odnosi się do śledztwa lub postępowania w sprawie nieprawidłowości<QUOT.END REF.START="QS0052" CODE="201D" ID="QE0052"/> w rozumieniu art. 3 ust. 1 akapit trzeci.</TXT></NP><NP><NO.P>120.</NO.P><TXT>Począwszy od zakończenia postępowania, jeżeli w dalszym ciągu stwierdza się istnienie wierzytelności, właściwe organy mogą zawiadomić dłużnika (potwierdzając swoje roszczenie albo zmieniając kwotę w świetle ostatecznego rozstrzygnięcia). Dopiero w tym momencie uboczne roszczenie o odsetki zostaje ustalone.</TXT></NP><NP><NO.P>121.</NO.P><TXT>Na gruncie art. 3 ust. 1 akapit trzeci postępowanie w sprawie decyzji dotyczących kwoty głównej przerywa więc przedawnienie w odniesieniu do ubocznego roszczenia odsetkowego, jeżeli jego bieg się rozpoczął.</TXT></NP><NP><NO.P>122.</NO.P><TXT>Terminy przedawnienia powinny zapewniać także pewność prawa<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0055"><P>Wyżej wymieniony w przypisie 52 wyrok w sprawie SGS Belgium i in., pkt 68.</P></NOTE>. Dopiero po zakończeniu wszelkich postępowań (lub urzędowego dochodzenia) poszczególne strony – podmiot gospodarczy i właściwe organy krajowe – mają wiedzę, po pierwsze, czy zobowiązanie istnieje oraz, po drugie, w konsekwencji, że termin do dochodzenia wszelkich ubocznych roszczeń odsetkowych dopuszczalnych w prawie krajowym rozpoczął bieg<NOTE TYPE="FOOTNOTE" NUMBERING="ARAB" NUMBERING.CONTINUED="YES" NOTE.ID="E0056"><P>Zobacz pkt 80–82 powyżej.</P></NOTE>.</TXT></NP><?PAGE NO="17"?><NP><NO.P>123.</NO.P><TXT>Dlatego uważam, że na gruncie art. 3 ust. 1 akapit trzeci rozporządzenia nr 2988/95 przedawnienie jest przerywane do chwili ostatecznego rozstrzygnięcia postępowania mającego na celu podważenie decyzji dotyczących kwoty głównej w sytuacjach, gdy decyzje te determinują obowiązek zapłaty odsetek.</TXT></NP></GR.SEQ></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">Wnioski</HT></P></TI></TITLE><NP><NO.P>124.</NO.P><TXT>Z tychże względów jestem zdania, że Trybunał powinien odpowiedzieć na pytania przedłożone przez Bundesverwaltungsgericht w sposób następujący:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><LIST TYPE="ARAB"><ITEM><NP><NO.P>1)</NO.P><TXT>W sytuacji gdy bezprawna korzyść jest uzyskiwana w wyniku nieprawidłowości, czteroletni termin określony w art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 2988/95 z dnia <DATE ISO="19951218">18 grudnia 1995 r.</DATE> w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich reguluje termin przedawnienia dotyczący roszczeń odsetkowych zgłaszanych na gruncie prawa krajowego.</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>2)</NO.P><TXT>Na gruncie art. 3 ust. 3 rozporządzenia nr 2988/95 przepisy krajowe wydłużające termin przedawnienia powinny być uwzględniane przy wszelkim porównywaniu z ogólnym czteroletnim terminem przedawnienia określonym w art. 3 ust. 1 w celu ustalenia długości terminu przedawnienia dotyczącego roszczeń odsetkowych.</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>3)</NO.P><TXT>Ponieważ rozporządzenie nr 2988/95 nie określa, kiedy rozpoczyna bieg przedawnienie roszczeń odsetkowych w przypadku nieprawidłowości wchodzących w zakres art. 3 ust. 1 akapit pierwszy albo akapit drugi, państwa członkowskie zachowują możliwość stosowania krajowych przepisów do ustalenia, kiedy rozpoczyna bieg przedawnienie dotyczące takich roszczeń.</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>4)</NO.P><TXT>Na gruncie art. 3 ust. 1 akapit trzeci rozporządzenia nr 2988/95 bieg przedawnienia ulega przerwaniu do chwili ostatecznego rozstrzygnięcia postępowania mającego na celu podważenie decyzji dotyczących kwoty głównej w sytuacjach, gdy decyzje takie determinują obowiązek zapłaty odsetek.</TXT></NP></ITEM></LIST></QUOT.S></P></NP></GR.SEQ></CONTENTS.CONCLUSION></CONCLUSION>