(1)

Στις 17 Ιουλίου 2024 υποβλήθηκε στην Επιτροπή αίτηση καταχώρισης της Ευρωπαϊκής Πρωτοβουλίας Πολιτών με τίτλο «ΕΠΠ για μια έξυπνη ως προς τη διαχείριση των υδάτων και ανθεκτική Ευρώπη».

(2)

Οι στόχοι της πρωτοβουλίας, όπως διατυπώνονται από τους διοργανωτές και τις διοργανώτριες, είναι επτά: i) «να υποστηριχθεί ένα στρατηγικό και ολιστικό σχέδιο δράσης για τα ύδατα στην Ευρώπη και την ανάπτυξη και εφαρμογή διττών και συμπληρωματικών πολιτικών σε όλους τους τομείς πολιτικής της ΕΕ, όπως ζητείται στη δήλωση για μια Γαλάζια Συμφωνία της ΕΕ»· ii) «να παροτρυνθεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να δώσει προτεραιότητα στα ύδατα ως στρατηγική αυτοτελή προτεραιότητα στο πλαίσιο της ΕΕ και να δώσει την ίδια προτεραιότητα στην ανθεκτικότητα των υδάτων με την απανθρακοποίηση»· iii) «να μειωθεί σημαντικά το υδατικό αποτύπωμα όλων των τμημάτων της κοινωνίας και να δοθεί έμφαση σε μια αλλαγή προτύπου σε ευρωπαϊκό επίπεδο για τη διασφάλιση καθαρού νερού για τα άτομα, τις επιχειρήσεις, τους γεωργούς και τα οικοσυστήματα»· iv) «να επιταχυνθεί η μετάβαση προς μια αποδοτική ως προς τη χρήση των υδάτων, κυκλική βιομηχανία και γεωργία, να διασφαλιστεί η ανταγωνιστικότητα μέσω της προώθησης καινοτόμων λύσεων, όπως ψηφιακά εργαλεία, ανάκτηση πόρων, υβριδικές πράσινες-γκρίζες υποδομές, λύσεις που βασίζονται στη φύση και εργαλεία συμπεριληπτικής διακυβέρνησης»· v) «να διασφαλιστεί η διαθεσιμότητα των κατάλληλων δεξιοτήτων για μια έξυπνη ως προς τη διαχείριση των υδάτων οικονομία, να διατηρηθούν οι θέσεις εργασίας και να δημιουργηθούν νέες ευκαιρίες απασχόλησης για τους εργαζόμενους και τις εργαζόμενες»· vi) «να προωθηθεί η εποπτεία και η συνεκτικότητα στα υδάτινα περιβάλλοντα και να υποστηριχθούν οι προσπάθειες αποκατάστασης και προστασίας»· vii) «να διασφαλιστεί το ανθρώπινο δικαίωμα κάθε ατόμου σε καθαρό και ασφαλές νερό και αποχέτευση, καθώς και η αποκατάσταση και προστασία των οικοσυστημάτων και της βιοποικιλότητας».

(3)

Στο παράρτημα της πρωτοβουλίας παρέχονται περαιτέρω λεπτομέρειες σχετικά με το αντικείμενο, τους στόχους και το ιστορικό της. Αναφέρει ότι «η πρόσβαση στο νερό καθίσταται πλέον αβέβαιη» και ότι «το τοπίο της ευρωπαϊκής πολιτικής για τα ύδατα» είναι «κατακερματισμένο και αναποτελεσματικό» όσον αφορά την αντιμετώπιση των σημερινών προκλήσεων. Το παράρτημα διευκρινίζει ότι, παρά την «προχωρημένη κατάσταση» της ενωσιακής νομοθεσίας για τα ύδατα, «πολλοί στόχοι παραμένουν ανεκπλήρωτοι λόγω ανεπαρκούς χρηματοδότησης, καθυστερημένης εφαρμογής και έλλειψης ολοκληρωμένης ενσωμάτωσης των ανησυχιών για τα ύδατα στις τομεακές πολιτικές». Ως εκ τούτου, οι διοργανωτές και οι διοργανώτριες ζητούν «μια ολοκληρωμένη στρατηγική πολιτική προτεραιότητα για τα ύδατα, η οποία θα είναι ενσωματωμένη σε όλες τις πολιτικές της ΕΕ». Θεωρούν ότι «η εξασφάλιση της ανθεκτικότητας των υδάτων απαιτεί μια τομεακή προσέγγιση» και ότι είναι αναγκαίο να «αυξηθεί η ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με την κατανάλωση νερού και τις ορθές πρακτικές». Οι διοργανωτές και οι διοργανώτριες δηλώνουν επίσης ότι η διάσταση των υδάτων θα πρέπει να ενσωματωθεί σε όλες τις πολιτικές της Ένωσης, ώστε να διασφαλιστεί ότι «η ανθεκτικότητα και η βιωσιμότητα των υδάτων αποτελούν πρωταρχικά ζητήματα στη χάραξη και την εφαρμογή πολιτικών» και να αναγνωριστεί ο «κρίσιμος ρόλος» των υδάτων «στο οικολογικό και κοινωνικοοικονομικό τοπίο της ΕΕ».

(4)

Ένα πρόσθετο έγγραφο που εκπονήθηκε από την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή με τίτλο «Δήλωση με θέμα μια Γαλάζια Συμφωνία της ΕΕ» υποβλήθηκε επίσης από την ομάδα διοργανωτών και διοργανωτριών στο πλαίσιο της αίτησης καταχώρισης που κατέθεσε.

(5)

Όσον αφορά τους στόχους της πρωτοβουλίας, η Επιτροπή θα μπορούσε να υποβάλει πρόταση για την έκδοση νομικής πράξης που θα περιλαμβάνει τους στόχους i) έως iv), vi) και vii) της πρωτοβουλίας βάσει του άρθρου 192 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ).

(6)

Η Επιτροπή θα μπορούσε επίσης να υποβάλει πρόταση για την έκδοση νομικής πράξης σχετικά με τον στόχο v) της πρωτοβουλίας βάσει του άρθρου 149 ή του άρθρου 153 παράγραφος 2 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ.

(7)

Για τους λόγους αυτούς, η Επιτροπή θεωρεί ότι κανένα μέρος της πρωτοβουλίας δεν βρίσκεται καταφανώς εκτός του πλαισίου των αρμοδιοτήτων της Επιτροπής να υποβάλλει πρόταση για την έκδοση νομικής πράξης της Ένωσης για την εφαρμογή των Συνθηκών.

(8)

Το εν λόγω συμπέρασμα δεν θίγει την εκτίμηση πλήρωσης, στην προκειμένη περίπτωση, των συγκεκριμένων ουσιαστικών προϋποθέσεων που απαιτούνται για να ενεργήσει η Επιτροπή, μεταξύ άλλων αν τηρούνται η αρχή της αναλογικότητας και η αρχή της επικουρικότητας και αν η πρωτοβουλία είναι συμβατή με τα θεμελιώδη δικαιώματα.

(9)

Η ομάδα των διοργανωτών και διοργανωτριών έχει προσκομίσει επαρκείς αποδείξεις ότι πληροί τις απαιτήσεις του άρθρου 5 παράγραφοι 1 και 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2019/788 και έχει ορίσει τα πρόσωπα επικοινωνίας σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 3 πρώτο εδάφιο του εν λόγω κανονισμού.

(10)

Η πρωτοβουλία δεν είναι κατάφωρα καταχρηστική, επιπόλαιη ή κακόβουλη ούτε αντίκειται εμφανώς στις αξίες της Ένωσης που ορίζονται στο άρθρο 2 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση ή στα δικαιώματα που κατοχυρώνονται στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

(11)

Ως εκ τούτου, η πρωτοβουλία με τίτλο «ΕΠΠ για μια έξυπνη ως προς τη διαχείριση των υδάτων και ανθεκτική Ευρώπη» θα πρέπει να καταχωριστεί.

(12)

Το συμπέρασμα ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις καταχώρισης δυνάμει του άρθρου 6 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) 2019/788 δεν σημαίνει ότι η Επιτροπή επιβεβαιώνει με κάποιο τρόπο την πραγματολογική ορθότητα του περιεχομένου της πρωτοβουλίας, η οποία αποτελεί αποκλειστική ευθύνη της ομάδας των διοργανωτών και διοργανωτριών της πρωτοβουλίας. Το περιεχόμενο της πρωτοβουλίας εκφράζει μόνο τις απόψεις της ομάδας των διοργανωτών και διοργανωτριών της πρωτοβουλίας και σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι απηχεί τις απόψεις της Επιτροπής,