Βρυξέλλες, 17.6.2024

COM(2024) 248 final

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

σχετικά με την εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που ανατίθεται στην Επιτροπή σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 596/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Απριλίου 2014, για την κατάχρηση της αγοράς (κανονισμός για την κατάχρηση της αγοράς) και την κατάργηση της οδηγίας 2003/6/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και των οδηγιών της Επιτροπής 2003/124/ΕΚ, 2003/125/ΕΚ και 2004/72/ΕΚ


1.Εισαγωγή

Ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 596/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 1 εκδόθηκε στις 16 Απριλίου 2014. Ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 596/2014 τροποποιήθηκε στη συνέχεια με τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/1011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 2 , τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/1033 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 3 , τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/2115 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 4 και τον κανονισμό (ΕΕ) 2023/2869 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 5 .

Για τη διασφάλιση της ακεραιότητας των χρηματοπιστωτικών αγορών στην Ένωση και για την ενίσχυση της προστασίας των επενδυτών και της εμπιστοσύνης στις εν λόγω αγορές, ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 596/2014 θεσπίζει κοινό κανονιστικό πλαίσιο σχετικά με την κατάχρηση προνομιακών πληροφοριών, την παράνομη ανακοίνωση προνομιακών πληροφοριών και τις πράξεις χειραγώγησης της αγοράς (κατάχρηση αγοράς), ενώ θεσπίζει και μέτρα για την πρόληψη της κατάχρησης της εν λόγω αγοράς.

Το άρθρο 35 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014 καθορίζει τους όρους υπό τους οποίους ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων. Το άρθρο 35 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014 [όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/2115] ορίζει ότι η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων ανατίθεται στην Επιτροπή για αρχική περίοδο πέντε ετών από την 31η Δεκεμβρίου 2019, και καθορίζει τους όρους για την ανανέωση της εν λόγω εξουσιοδότησης. Η αρχική πενταετής περίοδος λήγει την 31η Δεκεμβρίου 2024. Κατά τη λήξη αυτής της περιόδου, η Επιτροπή απαιτείται να καταρτίσει έκθεση. Η παρούσα έκθεση αποσκοπεί στην εκπλήρωση αυτής της απαίτησης.

2.Νομική βάση

Σύμφωνα με το άρθρο 35 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014, η Επιτροπή καταρτίζει έκθεση σχετικά με τις εξουσίες που της έχουν ανατεθεί το αργότερο εννέα μήνες πριν από τη λήξη της περιόδου των πέντε ετών.

Το άρθρο 35 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 596/2014 ορίζει επίσης ότι η εξουσιοδότηση ανανεώνεται σιωπηρά για περιόδους ίδιας διάρκειας, εκτός αν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο προβάλουν αντιρρήσεις το αργότερο εντός τριών μηνών πριν από τη λήξη της κάθε περιόδου.

3.Άσκηση της εξουσιοδότησης

3.1.Κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που έχουν εκδοθεί

Η Επιτροπή εξέδωσε τις ακόλουθες κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις.

Κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις

Εξουσιοδότηση

Κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2016/522 της Επιτροπής, της 17ης Δεκεμβρίου 2015 6

Άρθρο 6 παράγραφος 5,
Άρθρο 12 παράγραφος 5,

Άρθρο 17 παράγραφος 2,

Άρθρο 17 παράγραφος 3,

Άρθρο 19 παράγραφος 13,

Άρθρο 19 παράγραφος 14

Κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2019/461 της Επιτροπής 7

Άρθρο 6 παράγραφος 5

Η έκδοση των εν λόγω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων πραγματοποιήθηκε δυνάμει της εξουσιοδότησης για την έκδοση κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που ανατέθηκε στην Επιτροπή δυνάμει του άρθρου 35 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014, η οποία χορηγήθηκε για αόριστο χρονικό διάστημα από τις 2 Ιουλίου 2014. Με τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/2115 τροποποιήθηκε το άρθρο 35 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014 και περιορίστηκε σε πέντε έτη από την 31η Δεκεμβρίου 2019 η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων. Η εξουσιοδότηση ανανεώνεται σιωπηρά για περιόδους ίδιας διάρκειας, εκτός αν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο προβάλουν αντιρρήσεις το αργότερο εντός τριών μηνών πριν από τη λήξη της κάθε περιόδου.

Για τους λόγους που αναφέρονται στο τμήμα 3.2, η Επιτροπή δεν έκανε ακόμη χρήση της εξουσιοδότησης που προβλέπεται στο άρθρο 35 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014 όσον αφορά το άρθρο 6 παράγραφος 6 και το άρθρο 38 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014. Σύμφωνα με το άρθρο 35 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014, η Επιτροπή καταρτίζει έκθεση σχετικά με τις εξουσίες που της έχουν ανατεθεί το αργότερο εννέα μήνες πριν από τη λήξη της περιόδου των πέντε ετών, δηλαδή πριν από τις 31 Μαρτίου 2024.

3.2.Ανάγκη ανανέωσης της εξουσιοδότησης για έκδοση κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων

Όπως αναφέρεται στο τμήμα 3.1., η Επιτροπή δεν έχει κάνει χρήση ακόμη της εξουσιοδότησης όσον αφορά το άρθρο 6 παράγραφος 6 και το άρθρο 38 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014.

Επομένως, δεν έχουν ακόμη εκδοθεί οι ακόλουθες κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις:

Κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις 

Εξουσιοδότηση 

Διεύρυνση της απαλλαγής που ορίζεται στο άρθρο 6 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014 ώστε αυτή να συμπεριλάβει ορισμένους δημόσιους φορείς και κεντρικές τράπεζες τρίτων χωρών που διαθέτουν συμφωνία σύνδεσης με την Ένωση δυνάμει του άρθρου 25 της οδηγίας 2003/87/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 8 .

Άρθρο 6 παράγραφος 6 

Προσαρμογή των κατώτατων ορίων του άρθρου 19 παράγραφος 1α στοιχεία α) και β) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014

Άρθρο 38 τέταρτο εδάφιο. 

Οι λόγοι για την καθυστέρηση στην έκδοση των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που απαριθμούνται ανωτέρω είναι οι ακόλουθοι:

-Η εξουσιοδότηση που προβλέπεται στο άρθρο 6 παράγραφος 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014 αφορά τις συμφωνίες που αναφέρονται στο άρθρο 25 παράγραφος 1 της οδηγίας 2003/87/ΕΚ, οι οποίες πρόκειται να συναφθούν με τις τρίτες χώρες που απαριθμούνται στο παράρτημα Β του πρωτοκόλλου του Κιότο. Ως εκ τούτου, για να κάνει χρήση η Επιτροπή της εν λόγω εξουσιοδότησης, η Ένωση θα πρέπει πρώτα να συνάψει τέτοιες συμφωνίες. Επί του παρόντος, η Ένωση έχει συνάψει τέτοια συμφωνία με την Ελβετική Συνομοσπονδία 9 . Η εν λόγω συμφωνία υπογράφηκε την 23η Νοεμβρίου 2017 και τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2020. Καμία άλλη συμφωνία δεν έχει υπογραφεί με άλλες τρίτες χώρες. Έως σήμερα, η Επιτροπή δεν είχε την ευκαιρία να κάνει χρήση της εξουσιοδότησης που προβλέπεται στο άρθρο 6 παράγραφος 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014, δεδομένου ότι ο εν λόγω κανονισμός παραμένει εκτός του πεδίου εφαρμογής της συμφωνίας σύνδεσης με την Ελβετία. Ωστόσο, οι υπηρεσίες της Επιτροπής θεωρούν αναγκαία την ανανέωση της εξουσιοδότησης που προβλέπεται στο άρθρο 6 παράγραφος 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014. Η ανανέωση αυτή δικαιολογείται, διότι για τις μελλοντικές συμφωνίες που αναφέρονται στο άρθρο 25 παράγραφος 1 της οδηγίας 2003/87/ΕΚ με τρίτες χώρες ενδέχεται να απαιτηθεί η χρήση της εξουσιοδότησης, αν οι συμφωνίες προβλέπουν ότι ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 596/2014 θα εφαρμόζεται σε εθνικές αρχές τρίτων χωρών.

-Η εξουσιοδότηση που προβλέπεται στο άρθρο 38 τέταρτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014 εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να προσαρμόζει τα κατώτατα όρια του άρθρου 19 παράγραφος 1α στοιχεία α) και β) του εν λόγω κανονισμού. Η Επιτροπή έλαβε υπόψη της τις τεχνικές συμβουλές που έλαβε από την Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών (ESMA) στις 23 Σεπτεμβρίου 2020 10 , συμπεριλαμβανομένων των αποτελεσμάτων της δημόσιας διαβούλευσης που διεξήγαγε η ESMA, κατά την οποία τόσο η ESMA όσο και οι απαντήσαντες έκριναν ότι τα εν λόγω κατώτατα όρια εξακολουθούν να είναι κατάλληλα. Με βάση τις εν λόγω τεχνικές συμβουλές, η Επιτροπή θεωρεί ότι, στο παρόν στάδιο, δεν υπάρχει ανάγκη προσαρμογής τους. Ωστόσο, δεδομένου ότι δεν μπορεί να αποκλειστεί ότι τα εν λόγω κατώτατα όρια ενδέχεται να χρειαστεί να προσαρμοστούν στο μέλλον, θα πρέπει να ανανεωθεί η εξουσιοδότηση της Επιτροπής να προβεί στη σχετική προσαρμογή.

Η Επιτροπή θεωρεί σημαντικό να διατηρηθούν πέραν της αρχικής πενταετούς περιόδου οι εξουσιοδοτήσεις που προβλέπονται στο άρθρο 6 παράγραφοι 5 και 6, στο άρθρο 12 παράγραφος 5, στο άρθρο 17 παράγραφος 2, στο άρθρο 17 παράγραφος 3, στο άρθρο 19 παράγραφοι 13 και 14 και στο άρθρο 38 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014. Για αυτόν τον λόγο, στο πλαίσιο της νομοθετικής πρότασης της πράξης για την εισαγωγή στο χρηματιστήριο, η Επιτροπή πρότεινε στους συννομοθέτες να εκχωρήσουν στην Επιτροπή πρόσθετες εξουσίες για την έκδοση κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων δυνάμει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014 και να διατηρήσουν τις υφιστάμενες εντολές. Η Επιτροπή σημειώνει ότι, στο τελικό συμβιβαστικό κείμενο του κανονισμού για την πράξη για την εισαγωγή στο χρηματιστήριο 11 , οι συννομοθέτες συμφώνησαν πράγματι να ανανεώσουν για περαιτέρω περίοδο πέντε ετών την εξουσιοδότηση για την έκδοση των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφοι 5 και 6, στο άρθρο 12 παράγραφος 5, στο άρθρο 17 παράγραφος 2 τρίτο εδάφιο, στο άρθρο 17 παράγραφος 3, στο άρθρο 19 παράγραφοι 13 και 14 και στο άρθρο 38 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο συμφώνησαν επίσης να εκχωρήσουν στην Επιτροπή την εξουσία να εκδίδει και κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις δυνάμει του άρθρου 17 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο και του άρθρου 25α παράγραφοι 5, 5α και 6 για το ίδιο χρονικό διάστημα. Η Επιτροπή πρέπει να καταρτίσει νέα έκθεση πριν από τη λήξη αυτής της περιόδου. Η πράξη για την εισαγωγή στο χρηματιστήριο εγκρίθηκε από την ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στις 24 Απριλίου 2024 και υπόκειται στη λεγόμενη «διαδικασία έκδοσης διορθωτικού», η οποία θα καταλήξει σε δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα εντός του τρέχοντος έτους.

4.Συμπέρασμα

Δεδομένης της εξήγησης που παρέχεται στο τμήμα 3, η Επιτροπή θεωρεί ότι υπάρχει σαφής ανάγκη για ανανέωση, για περαιτέρω περίοδο πέντε ετών, των εξουσιοδοτήσεων που προβλέπονται στο άρθρο 6 παράγραφοι 5 και 6, στο άρθρο 12 παράγραφος 5, στο άρθρο 17 παράγραφος 2 τρίτο εδάφιο, στο άρθρο 17 παράγραφος 3, στο άρθρο 19 παράγραφοι 13 και 14 και στο άρθρο 38 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014, όπως προτείνεται από την Επιτροπή στο πλαίσιο της πρότασης πράξης για την εισαγωγή στο χρηματιστήριο.

Η Επιτροπή καλεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο να λάβουν υπόψη την παρούσα έκθεση.

(1)

   Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 596/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Απριλίου 2014, για την κατάχρηση της αγοράς (κανονισμός για την κατάχρηση της αγοράς) και την κατάργηση της οδηγίας 2003/6/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και των οδηγιών της Επιτροπής 2003/124/ΕΚ, 2003/125/ΕΚ και 2004/72/ΕΚ (ΕΕ L 173 της 12.6.2014, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2014/596/oj).

(2)

   Κανονισμός (ΕΕ) 2016/1011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 8ης Ιουνίου 2016, σχετικά με τους δείκτες που χρησιμοποιούνται ως δείκτες αναφοράς σε χρηματοπιστωτικά μέσα και χρηματοπιστωτικές συμβάσεις ή για τη μέτρηση της απόδοσης επενδυτικών κεφαλαίων, και για την τροποποίηση των οδηγιών 2008/48/ΕΚ και 2014/17/ΕΕ και του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014 (ΕΕ L 171 της 29.6.2016, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2016/1011/oj).

(3)

   Κανονισμός (ΕΕ) 2016/1033 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Ιουνίου 2016, για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 600/2014 για τις αγορές χρηματοπιστωτικών μέσων, του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014 για την κατάχρηση της αγοράς και του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 909/2014 σχετικά με τη βελτίωση του διακανονισμού αξιογράφων στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κεντρικά αποθετήρια τίτλων (ΕΕ L 175 της 30.6.2016, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2016/1033/oj).

(4)

   Κανονισμός (ΕΕ) 2019/2115 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 27ης Νοεμβρίου 2019 για την τροποποίηση της οδηγίας 2014/65/ΕΕ και των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 596/2014 και (ΕΕ) 2017/1129 όσον αφορά την προώθηση της χρήσης των αγορών ανάπτυξης ΜΜΕ (ΕΕ L 320 της 11.12.2019, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2019/2115/oj).

(5)

   Κανονισμός (ΕΕ) 2023/2869 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Δεκεμβρίου 2023, για την τροποποίηση ορισμένων κανονισμών όσον αφορά τη θέσπιση και τη λειτουργία του ευρωπαϊκού ενιαίου σημείου πρόσβασης (ΕΕ L, 2023/2869, 20.12.2023, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2023/2869/oj).

(6)

   Κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2016/522 της Επιτροπής, της 17ης Δεκεμβρίου 2015, για τη συμπλήρωση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά την εξαίρεση ορισμένων δημόσιων φορέων και κεντρικών τραπεζών τρίτων χωρών, τις ενδείξεις χειραγώγησης της αγοράς, τα όρια δημοσιοποίησης, την αρμόδια αρχή για τις γνωστοποιήσεις των καθυστερήσεων, την άδεια για τη διενέργεια συναλλαγών κατά τη διάρκεια κλειστών περιόδων και τα είδη των κοινοποιήσιμων συναλλαγών διευθυντικών στελεχών (ΕΕ L 88 της 5.4.2016, σ. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg_del/2016/522/oj).

(7)

   Κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2019/461 της Επιτροπής, της 30ής Ιανουαρίου 2019, για την τροποποίηση του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2016/522 όσον αφορά την εξαίρεση της Τράπεζας της Αγγλίας και του Γραφείου Διαχείρισης Χρέους του Ηνωμένου Βασιλείου από το πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L 80 της 22.3.2019, σ. 10, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg_del/2019/461/oj).

(8)

    Οδηγία 2003/87/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Οκτωβρίου 2003, σχετικά με τη θέσπιση συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπής αερίων θερμοκηπίου εντός της Κοινότητας και την τροποποίηση της οδηγίας 96/61/ΕΚ του Συμβουλίου (ΕΕ L 275 της 25.10.2003, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2003/87/oj).

(9)

   Συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ελβετικής Συνομοσπονδίας για τη σύνδεση των συστημάτων τους εμπορίας εκπομπών αέριων θερμοκηπίου (ΕΕ L 322 της 7.12.2017, σ. 3).

(10)

   Έκθεση για την επανεξέταση του κανονισμού MAR (ESMA70-156-2391).

(11)

   Πρόταση ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) 2017/1129, (ΕΕ) αριθ. 596/2014 και (ΕΕ) αριθ. 600/2014 προκειμένου να καταστούν οι δημόσιες κεφαλαιαγορές στην Ένωση πιο ελκυστικές για τις εταιρείες και να διευκολυνθεί η πρόσβαση μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων σε κεφάλαια — Επιβεβαίωση του τελικού συμβιβαστικού κειμένου με σκοπό την επίτευξη συμφωνίας [2022/0411 (COD)].