<!DOCTYPE html PUBLIC "yes" "xhtml1-strict.dtd">
<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml">
  <head>
    <title>2018-03-201803C108201603950-00-TRA-DOC-MT-CONCL-C-0395-16-201708388-07_00</title>
    <meta content="" name="Gendoc_DGTGeneratedDate"/>
    <meta content="mt-MT" name="Gendoc_Lang"/>
    <meta content="19/09/2017" name="CustomProvisoryEditionDate"/>
    <meta content="" name="Gendoc_GenerationDate"/>
    <meta content="" name="IsFlattened"/>
    <meta content="1" name="NumProc"/>
    <meta content="Final" name="Gendoc_EditionType"/>
    <meta content="0001" name="Gendoc_CaseNumberSuite"/>
    <meta content="23/02/2018 17:19:15" name="Gendoc_LastVerificationDate"/>
    <meta content="" name="Gendoc_ProcedureNumber"/>
    <meta content="mt" name="Gendoc_LangCode"/>
    <meta content="CNC" name="TypeDoc"/>
    <meta content="zQsn3gxVbvmLfEoYq2wWidLqkcjLpI5IqAe1ygu/TWuwU7pl6NFd0fzwByC9H35sTG4xNZ8p0oY+tKbTYJ+kHvmz6AAQuHY0yQCa6fI3J/SSuIB0YpTlin+MCxY6aQEd6VIhqoVweki7SuUpG2UK/N6rb63bqyBdKFGgCrfO7to=" name="GenDocUID"/>
    <meta content="P" name="TypeProc"/>
    <meta content="" name="CreateCustomParts"/>
    <meta content="OK" name="ReadyToPublish"/>
    <meta content="cbla" name="Gendoc_User"/>
    <meta content="" name="EP_Mode"/>
    <meta content="" name="Gendoc_DGTGenerated"/>
    <meta content="" name="Gendoc_Vademecum"/>
    <meta content="0395" name="NumeroOrdre"/>
    <meta content="2016" name="Annee"/>
    <meta content="" name="UpdateBackupedStylesCheckSum"/>
    <meta content="P" name="Gendoc_ProcedureType"/>
    <meta content="" name="EP_Version"/>
    <meta content="MT" name="Langue"/>
    <meta content="" name="Gendoc_DGTGeneratedUser"/>
    <meta content="FAST_document_go_green" name="Gendoc_LastVerificationStatus"/>
    <meta content="CNC_C" name="Gendoc_GendocTemplateType"/>
    <meta content="TRUE" name="WithoutAuthorBlockFlatP"/>
    <meta content="GenDoc 12/06/2017 16:32:32" name="Created"/>
    <meta content="" name="Canevas3_Vademecum"/>
    <meta content="TRUE" name="WithoutAuthorBlock"/>
    <meta content="" name="Gendoc_CaseYear"/>
    <meta content="C" name="Juridiction"/>
    <meta content="99ddb5720fe54c03a42f644879cf9859" name="DocumentIdentifier"/>
    <meta content="0395" name="Gendoc_CaseNumber"/>
    <meta content="RP" name="NatureAff"/>
    <meta content="RP" name="Gendoc_CaseNature"/>
    <meta content="0001" name="NumSuite"/>
    <meta content="C" name="Gendoc_Juridiction"/>
    <meta content="GhbZO6p62qJ1wqTCNEd5tOF+T3oNg5W0O2g/GaNTQuWaY7+7jN777ACPlzXqq9QL2RMkoReIiT1SpZvKgE82mhQ0O8MVADE9lNWTzAQXq9vqO7/6L7g1MFF/l78S/NJb" name="GeneratedGenDocVersion"/>
  </head>
  <body>
    <div style="header">
      <div id="rId26" style="first"/>
      <div id="rId22" style="even">Konklużjonijiet Saugmandsgaard ØE – Kawża C-395/16</div>
      <div id="rId23" style="default">Doceram</div>
    </div>
    <p class="C36Centre" id="para-1" title="page-1">
      KONKLUŻJONIJIET TAL-AVUKAT ĠENERALI
    </p>
    <p class="C36Centre" id="para-2" title="page-1">
      SAUGMANDSGAARD ØE
    </p>
    <p class="C36Centre" id="para-3" title="page-1">
      ippreżentati fid-19 ta’ Ottubru 2017  (<span class="note">
<a id="c-1" href="#t-1">1</a>
</span>)
      
    </p>
    <p class="C38Centregrasgrandespacement" id="para-4" title="page-1">
      Kawża C‑395/16
    </p>
    <p class="C37Centregras" id="para-5" title="page-1">
      DOCERAM GmbH
    </p>
    <p class="C37Centregras" id="para-6" title="page-1">
      vs
    </p>
    <p class="C37Centregras" id="para-7" title="page-1">
      CeramTec GmbH
    </p>
    <p class="C39Centreespacement" id="para-8" title="page-1">
      [talba għal deċiżjoni preliminari mressqa mill-Oberlandesgericht Düsseldorf (qorti reġjonali superjuri ta’ Düsseldorf, il-Ġermanja)]
    </p>
    <p class="C71Indicateur" id="para-9" title="page-1">
      “Rinviju għal deċiżjoni preliminari – Proprjetà intellettwali u industrijali – Disinni Komunitarji – Regolament (KE) Nru 6/2002 – Artikolu 8(1) – Karatteristiċi tad-dehra ta’ prodott esklużivament iddettati mill-funzjoni teknika tiegħu – Parametri ta’ dan il-kunċett – Kriterji ta’ evalwazzjoni”
    </p>
    <p class="C02AlineaAltA" id="para-10" title="page-1">
      
    </p>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">I.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Introduzzjoni</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">1.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">It-talba għal deċiżjoni preliminari ppreżentata mill‑Oberlandesgericht Düsseldorf (qorti reġjonali superjuri ta’ Düsseldorf, il-Ġermanja) tirrigwarda l-interpretazzjoni tal-Artikolu 8(1) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 6/2002, tat-12 ta’ Diċembru 2001, dwar id-disinji Komunitarji  (<span class="note">
<a id="c-2" href="#t-2">2</a>
</span>). Din id-dispożizzjoni, li għadha qatt ma kienet l-oġġett ta’ interpretazzjoni mill-Qorti tal-Ġustizzja, tistabbilixxi li l-karatteristiċi tad-dehra ta’ prodott iddettati biss mill-funzjoni teknika ta’ dan tal-aħħar huma esklużi mill-kamp tal-protezzjoni tal-imsemmi regolament.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">2.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Id-deċiżjoni tar-rinviju taqa’ fil-kuntest ta’ kawża bejn żewġ kumpanniji, waħda proprjetarja ta’ diversi disinni Komunitarji rreġistrati u l-oħra tipproduċi prodotti simili għal dawk protetti permezz ta’ dawn id-drittijiet. Peress li l-ewwel waħda ressqet mandat ta’ inibizzjoni kontra t-tieni waħda, din irrispondiet billi sostniet l-invalidità tad-drittijiet li l-ksur tagħhom kien invokat mir-rikorrenti fil-kawża prinċipali. Insostenn tal-kontrotalba tagħha, hija pprevalixxiet mill-esklużjoni prevista f’dan l-Artikolu 8(1).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">3.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Id-domandi magħmula mill-qorti tar-rinviju jistiednu lill-Qorti tal‑Ġustizzja, minn naħa, tiddefinixxi l-kunċett ta’ “karatteristiċi tad‑dehra ta’ prodott iddettati biss mill-funzjoni teknika tiegħu” fis-sens ta’ din id-dispożizzjoni, u min-naħa l-oħra tiddetermina l-mod kif għandu jiġi evalwat jekk id-disinni kkonċernati għandhomx tali karatteristiċi.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">II.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Il-kuntest ġuridiku</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">4.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Skont il-premessa 10 tar-Regolament Nru 6/2002 “[l]‑innovazzjoni teknoloġika ma għandhiex tiġi mfixkla bil-konċessjoni ta’ protezzjoni tad-disinni lill-karatteristiċi ddettati biss b’funzjoni teknika. Huwa mifhum illi dan ma jintitolax illi disinn għandu ikollu kwalità estetika. Bl-istess mod, l-interoperabbiltà tal-prodotti ta’ għamliet differenti ma għandhiex tiġi mfixkla bl-estensjoni tal‑protezzjoni għad-disinn ta’ oġġetti mekkaniċi tat-twaħħil. B’konsegwenza ta’ dan, dawk il-karatteristiċi li huma esklużi mill‑protezzjoni għal dawn ir-raġunijiet ma għandhomx jitqiesu bl-għan li jiġi stmat jekk il-karatteristiċi l-oħra tad-disinn iwettqux il-ħtiġiet tal‑protezzjoni”.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">5.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">L-Artikolu 4 tal-imsemmi regolament, intitolat “Ħtiġiet għall‑protezzjoni”, huwa fformulat kif ġej:</p>
</td>
</tr>
</table>
    <p class="C02AlineaAltA" id="para-18" title="page-3">
      “1 Disinn għandu jiġi protett b’disinn Komunitarju safejn u sakemm ikun ġdid u jkollu karattru individwali.
    </p>
    <p class="C02AlineaAltA" id="para-19" title="page-4">
      2. Disinn li jiġi applikat jew inkorporat fi prodott li jikkostitwixxi parti komponenti ta’ prodott kumpless għandu jiġi kkunsidrat biss li jkun ġdid jew li jkollu karattru individwali:
    </p>
    <p class="C09Marge0avecretrait" id="para-20" title="page-4">
      (a) jekk il-parti komponenti, ġaladarba tkun ġiet inkorporata fil-prodott kumpless, tibqa’ tidher matul l-użu normali ta’ dan ta’ l-aħħar; u
    </p>
    <p class="C09Marge0avecretrait" id="para-21" title="page-4">
      b) safejn u sakemm dawn il-karatteristiċi viżibbli tal-parti komponenti jwettqu fihom infushom il-ħtiġiet dwar in-novità u l-karattru individwali.
    </p>
    <p class="C09Marge0avecretrait" id="para-22" title="page-4">
      […]”
    </p>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">6.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">L-Artikolu 5 tar-Regolament Nru 6/2002, intitolat “Novità”, jistabbilixxi fil-paragrafu 1 tiegħu li “[d]isinn għandu jitqies bħala ġdid jekk l-ebda disinn identiku ma jkun disponibbli għall-pubbliku”.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">7.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">L-Artikolu 6 ta’ dan ir-regolament, intitolat “Karattru individwali”, jiddisponi:</p>
</td>
</tr>
</table>
    <p class="C02AlineaAltA" id="para-25" title="page-4">
      “1. Disinn għandu jiġi meqjus li jkollu karattru individwali jekk l-impressjoni ġenerali li jħalli fuq utent informat tkun differenti mill-impressjoni ġenerali mħollija fuq dan l-utent minn kull disinn li jkun ġie magħmul disponibbli għall-pubbliku […]
    </p>
    <p class="C02AlineaAltA" id="para-26" title="page-4">
      2. Fl-istima tal-karattru individwali, għandu jittieħed f’kunsiderazzjoni l-grad tal-libertà tad-disinjatur fl-iżvilupp taddisinn”.
    </p>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">8.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">L-Artikolu 8 tal-imsemmi regolament, intitolat “Disinji ddettati mill-funzjoni teknika tagħhom u d-disinji ta’ l-interkonnessjonijiet”, jipprovdi, fil-paragrafu 1 tiegħu, li “[d]isinn Komunitarju ma għandux jeżisti fil-karatteristiċi tad-dehra ta’ prodott li jkunu ddettati biss bil‑funzjoni teknika tiegħu”.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">III.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Il-kawża prinċipali, id-domandi preliminari u l-proċedura quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">9.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">DOCERAM GmbH hija kumpannija tad-dritt Ġermaniż li tipproduċi komponenti taċ-ċeramika teknika. Hija tipprovdi lill-industrija tal-karozzi, l-industrija tal-magni tal-ħjata u l-industrija tal-kostruzzjoni mekkanika. Hija proprjetarja ta’ diversi disinni Komunitarji rreġistrati li jipproteġu pinnijiet ċentralizzati tal-welding li għandhom tliet forom ġeometriċi distinti, li kull wieħed minnhom huwa pprovdut f’sitt tipi differenti.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">10.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">CeramTec GmbH hija wkoll kumpannija tad-dritt Ġermaniż, li tipproduċi u tikkummerċjalizza pinnijiet ċentralizzati taċ-ċeramika fl-istess varjetà bħal dik protetta mid-disinni li tagħhom DOCERAM hija proprjetarja.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">11.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Din tal-aħħar adixxiet lil-Landgericht Düsseldorf (qorti reġjonali ta’ Düsseldorf) b’mandat ta’ inibizzjoni fil-konfront ta’ CeramTec, intiża b’mod partikolari għall-waqfien mill-ksur tad-drittijiet ta’ protezzjoni tagħha. Il‑konvenuta fil-kawża prinċipali ppreżentat kontrotalba għad-dikjarazzjoni ta’ invalidità ta’ dawn tal-aħħar, billi argumentat li l-karatteristiċi tad-dehra tal‑prodotti kkonċernati huma ddettati biss mill-funzjoni teknika tagħhom fis-sens tal-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">12.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Il-Landgericht Düsseldorf (qorti reġjonali ta’ Düsseldorf) ċaħdet il-kawża mibdija minn DOCERAM u ddikjarat nulli d-disinni kkontestati, għar-raġuni li dawn kienu esklużi mill-protezzjoni mogħtija mill-imsemmi regolament, skont l-Artikolu 8(1) tiegħu, peress li l-għażla tad-disinn kienet iddettata biss minn kunsiderazzjonijiet ta’ funzjonalità teknika.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">13.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">DOCERAM appellat minn din is-sentenza quddiem l‑Oberlandesgericht Düsseldorf (qorti reġjonali superjuri ta’ Düsseldorf). Din l-aħħar qorti qieset li sabiex tingħata deċiżjoni fil-kawża prinċipali huwa rilevanti li jkun magħruf jekk għall-finijiet tal-applikazzjoni tal‑esklużjoni prevista fl-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002, għandux – kif tqis parti mid-dottrina u mill-ġurisprudenza b’mod partikolari fil-Ġermanja – jiġi kkonstatat l-assenza ta’ disinni alternattivi li jissodisfaw l-istess funzjoni teknika, jew – kif tippreżumi s-sentenza appellata – jiġi ddeterminat b’mod oġġettiv jekk il-funzjonalità mfittxija kinitx l-unika element li ddetermina l-fiżjonomija tal-prodott inkwistjoni.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">14.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Għalhekk, permezz tad-deċiżjoni tas-7 ta’ Lulju 2016, li wasslet fil-Qorti tal-Ġustizzja fil-15 ta’ Lulju 2016, l-Oberlandesgericht Düsseldorf (qorti reġjonali superjuri ta’ Düsseldorf) iddeċidiet li tissospendi l-proċedura u tagħmel lill-Qorti tal-Ġustizzja d-domandi preliminari li ġejjin:</p>
</td>
</tr>
</table>
    <p class="C09Marge0avecretrait" id="para-35" title="page-5">
      “1) Il-karatteristiċi tad-dehra ta’ prodott huma ddettati biss mill-funzjoni teknika tiegħu, fis-sens tal-Artikolu 8(1) tar-Regolament [Nru 6/2002], li teskludi l-protezzjoni, anki fil-każ meta l-effett estetiku ma jkollu ebda importanza għad-disinn tal-prodott, iżda l‑funzjoni (teknika) tikkostitwixxi l-uniku fattur determinanti għad‑disinn innifsu?
    </p>
    <p class="C09Marge0avecretrait" id="para-36" title="page-5">
      2) F’każ li l-Qorti tal-Ġustizzja tagħti risposta fl-affermattiv għall‑ewwel domanda: [m]inn liema perspettiva għandu jiġi evalwat jekk il-karatteristiċi differenti tad-dehra ta’ prodott ikunu ntgħażlu biss abbażi ta’ kunsiderazzjonijiet ta’ funzjoni?. Jekk il‑kriterju determinanti huwa ta’ ‘osservatur oġġettiv’, u f’każ ta’ risposta fl-affermattiv, kif għandu jiġi ddefinit dan il-kunċett?”
    </p>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">15.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">DOCERAM, CeramTec, il-Gvern Grieg u dak tar-Renju Unit kif ukoll il-Kummissjoni Ewropea ppreżentaw osservazzjonijiet bil-miktub quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja. Waqt is-seduta tad-29 ta’ Ġunju 2017, kollha ppreżentaw osservazzjonijiet orali.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">IV.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Analiżi</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">A.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fuq il-kunċett ta’ “karatteristiċi tad-dehra ta’ prodott […] iddettati biss mill-funzjoni teknika tiegħu” fis-sens tal-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002 (l-ewwel domanda)</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">1.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fuq il-kontenut tal-ewwel domanda u l-argumenti mressqa</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">16.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Il-qorti tar-rinviju tikkunsidra li d-disinni inkwistjoni fil-kawża prinċipali huma kemm ġodda u għandhom ukoll karattru individwali, skont ir-rekwiżiti rispettivi tal-Artikoli 5 u 6 tar-Regolament Nru 6/2002  (<span class="note">
<a id="c-3" href="#t-3">3</a>
</span>). Hija tistaqsi jekk il-protezzjoni tagħhom għandhiex madankollu tkun eskluża skont l-Artikolu 8(1) tal-imsemmi regolament, li jipprevedi li “[d]isinn Komunitarju ma għandux jeżisti fil-karatteristiċi tad-dehra ta’ prodott li jkunu ddettati biss bil-funzjoni teknika tiegħu”, fid-dawl tal-fatt li f’dan il-każ jeżistu disinni li hija tikkwalifika bħala “alternattivi”, peress li jistgħu jirriżultaw fl-istess riżultat tekniku bħal dak prodott minn dawn id-disinni.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">17.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fid-dawl tal-elementi pprovduti fid-deċiżjoni tar-rinviju u mill‑kuntest li fiha hija taqa’, jidhirli li l-ewwel domanda preliminari tistieden lill-Qorti tal-Ġustizzja, essenzjalment, tiddetermina jekk is‑sempliċi fatt li tiġi kkonstatata l-eżistenza ta’ tali disinni alternattivi jippermettix li jiġi dedott li d-disinni kkontestati ma humiex biss iddeterminati mill-funzjoni teknika tal-prodotti kkonċernati u għalhekk ma jaqgħux fl-esklużjoni prevista mill-imsemmi Artikolu 8(1), jew jekk il-kriterju rilevanti għal dan il-għan huwiex dwar jekk “kunsiderazzjonijiet estetiċi” jew “l-effett estetiku” ta’ dawn il-prodotti  (<span class="note">
<a id="c-4" href="#t-4">4</a>
</span>) wassalx lid-disinjatur tagħhom sabiex jagħżel disinn partikolari  (<span class="note">
<a id="c-5" href="#t-5">5</a>
</span>). Fil-każ li l-Qorti tal-Ġustizzja taċċetta dan tal-aħħar kriterju, il-qorti tar-rinviju tistaqsi mbagħad, permezz tat-tieni domanda tagħha, dwar il-mod li bih għandha tevalwa jekk il-karatteristiċi differenti tad-dehra ta’ prodott humiex iddettati biss minn raġunijiet tekniċi imperattivi.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">18.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Il-qorti tar-rinviju tenfasizza li d-domanda magħmula tqajjem dubju serju fid-dawl ta’ pożizzjonijiet differenti li ġew adottati sallum, kemm fid-duttrina kif ukoll fil-prattika deċiżjonali tal-qrati tal-Istati Membri u f’dik tal-Uffiċċju tal-Unjoni Ewropea għall-Proprjetà Intellettwali (EUIPO) [qabel l-Uffiċċju tal-Armonizzazzjoni fis-Suq Intern (Trade marks u Disinni) (UASI)], għal dak li jirrigwarda l-mod ta’ interpretazzjoni tal‑Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002. F’dan ir-rigward hemm żewġ teoriji ġuridiċi li jistgħu jwasslu għal riżultati prattiċi dijametrikament kuntrarji.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">19.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Skont l-ewwel teorija, id-deroga stabbilita f’din id-dispożizzjoni għandha tapplika biss meta jiġi kkonstatat li ebda disinn alternattiv ma jippermetti li titwettaq l-istess funzjoni teknika ħlief id-disinn ikkonċernat, għaliex l-eżistenza ta’ tali alternattivi turi li l-għażla tal‑għamla inkwistjoni ma kinitx iddettata biss mill-funzjoni teknika tagħha fis-sens tal-imsemmi Artikolu 8(1). Din l-interpretazzjoni hija bbażata fuq il-kriterju normalment imsejjaħ ta’ “għamliet multipli”, li jipprovdi li jekk jeżistu għamliet oħra ta’ prodott li jistgħu jissodisfaw l‑istess funzjoni teknika, id-disinn tiegħu jista’ jgawdi minn protezzjoni, għaliex dawn l-għamliet posssibbli juru li, f’dak il-każ, id-disinjatur tal‑prodott ma kienx marbut mill-imsemmija funzjoni, iżda liberu li jagħżel waħda minn dawn l-għamliet waqt l-iżvilupp tad-disinn  (<span class="note">
<a id="c-6" href="#t-6">6</a>
</span>). Interpretata b’dan il-mod, din id-dispożizzjoni tapplika fil-każijiet, relattivament rari, fejn id-disinn ikkonċernat ikun l-uniku li jiżgura l‑kisba tar-riżultat tekniku mfittex.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">20.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Skont id-deċiżjoni tar-rinviju tagħha, l-Oberlandesgericht Düsseldorf (qorti reġjonali superjuri ta’ Düsseldorf) tindika li l‑implementazzjoni ta’ din l-ewwel alternattiva, li sa fejn naf jien kienet aċċettata minn parti mid-duttrina b’mod partikolari fil-Ġermanja  (<span class="note">
<a id="c-7" href="#t-7">7</a>
</span>) kif ukoll fil-Belġju  (<span class="note">
<a id="c-8" href="#t-8">8</a>
</span>) jew fi Franza  (<span class="note">
<a id="c-9" href="#t-9">9</a>
</span>), kienet mhux biss stabbilita fil‑ġurisprudenza nazzjonali, kemm fil-Ġermanja kif ukoll fi Stati Membri oħra  (<span class="note">
<a id="c-10" href="#t-10">10</a>
</span>), iżda wkoll fil-prattika tal-EUIPO  (<span class="note">
<a id="c-11" href="#t-11">11</a>
</span>). Mill‑osservazzjonijiet ippreżentati quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta li DOCERAM hija l-unika parti li tiddefendi din il-pożizzjoni f’din il-kawża.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">21.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Skont teorija opposta, l-esklużjoni prevista fl-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002 għandha titgawda meta l-karatteristiċi tad‑disinn inkwistjoni jkunu dovuti biss għall-bżonn li tiġi żviluppata soluzzjoni teknika, mingħajr ma kunsiderazzjonijiet estetiċi jkollhom l‑inqas effett, għaliex allura ma jkun hemm ebda attività kreattiva li hija denja li tkun protetta skont id-dritt tad-disinni. Din it-teorija, marbuta mal‑kriterju msejjaħ ta’ “kawżalità”, teħtieġ identifikazzjoni tar-raġuni li għaliha l-karatteristiċi kkontestati ġew adottati mid-disinjatur tal‑prodott  (<span class="note">
<a id="c-12" href="#t-12">12</a>
</span>). Interpretat b’dan il-mod, l-imsemmi Artikolu 8(1) ikun applikabbli fil-każijiet kollha fejn in-neċessità li tissodisfa funzjoni teknika partikolari kienet l-unika ċirkustanza li ddettat id-disinn inkwistjoni, mingħajr l-effett tal-fiżjonomija jew tal-kwalità estetika tagħha, u l-eżistenza possibbli ta’ disinni alternattivi li jistgħu jissodisfaw l-istess funzjoni ma hijiex determinanti.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">22.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Minkejja li b’mod evidenti l-Qorti tal-Ġustizzja ma hijiex marbuta minn dawn il-pożizzjonijiet preċedenti, nenfasizza li wara li fil-passat kien inklinat lejn it-teorija ta’ għamliet multipli, fil-prattika deċiżjonali l‑iktar reċenti, l-EUIPO għażel it-teorija tal-kawżalità  (<span class="note">
<a id="c-13" href="#t-13">13</a>
</span>), billi qies li l‑Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002 jirrifjuta l-għoti ta’ protezzjoni lill-karatteristiċi tad-dehra ta’ prodott li ġew adottati esklużivament bil-għan li jippermettu lil dan tal-aħħar jissodisfa l‑funzjoni teknika tiegħu, meta mqabbla mal-karatteristiċi li ntagħżlu, tal‑inqas sa ċertu livell, bil-għan li jtejbu l-aspett viżwali tal-prodott, li huma protetti  (<span class="note">
<a id="c-14" href="#t-14">14</a>
</span>). Jidher li l-ġurisprudenza segwit żvilupp simili b’mod partikolari fi Franza  (<span class="note">
<a id="c-15" href="#t-15">15</a>
</span>) u fir-Renju Unit  (<span class="note">
<a id="c-16" href="#t-16">16</a>
</span>). F’din il-kawża, kemm CeramTec kif ukoll il-Gvern Grieg u dak tar-Renju Unit, kif ukoll il‑Kummissjoni  (<span class="note">
<a id="c-17" href="#t-17">17</a>
</span>), iddikjaraw ruħhom favur din l-aħħar teorija. Din hija wkoll l-opinjoni tiegħi, għar-raġunijiet segwenti.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">2.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fuq il-bażi tal-interpretazzjoni proposta</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">23.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Qabel xejn għandu jiġi kkonstatat li għall-kuntrarju ta’ dak li ssostni DOCERAM, il-formulazzjoni tad-dispożizzjonijiet tar‑Regolament Nru 6/2002 ma jipprovdux indikazzjonijiet direttament utli sabiex tingħata risposta għall-ewwel domanda preliminari, peress li l-kunċett ta’ “karatteristiċi tad-dehra ta’ prodott […] iddettati biss mill‑funzjoni teknika tiegħu” li jinsab fl-Artikolu 8(1) tiegħu, ma huwiex iddefinit u ebda kriterju ta’ evalwazzjoni ma huwa previst. B’mod partikolari, imkien ma jissemma l-kriterju tal-assenza ta’ disinni alternattivi għal dak tal-prodott ikkonċernat, li huwa propost mis‑sostenituri tat-teorija tal-għamliet multipli.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">24.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, mir‑rekwiżit ta’ applikazzjoni uniformi tad-dritt tal-Unjoni jirriżulta li meta att tal-Unjoni ma jirreferix għad-dritt tal-Istati Membri għad‑definizzjoni ta’ kunċett partikolari, bħal ma huwa l-każ hawn hekk, dan il-kunċett għandu jingħata interpretazzjoni awtonoma, li l-Qorti tal‑Ġustizzja tfittex waqt li tieħu inkunsiderazzjoni l-istruttura ġenerali, l-għanijiet u l-oriġini tar-regola inkwistjoni  (<span class="note">
<a id="c-18" href="#t-18">18</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">25.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fir-rigward tal-istruttura ġenerali tar-Regolament Nru 6/2002, nosserva li l-premessa 10 ta’ dan ir-regolament tipprovdi kjarifika interessanti, iżda li tibqa’ limitata, dwar is-sens li għandu jingħata lill‑Artikolu 8(1) tagħha, billi tistabbilixxi li “[l]-innovazzjoni teknoloġika ma għandhiex tiġi mfixkla bil-konċessjoni ta’ protezzjoni tad-disinji lill-karatteristiċi ddettati biss b’funzjoni teknika. Huwa mifhum illi dan ma jintitolax illi disinn għandu ikollu kwalità estetika”.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">26.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Inqajjem ukoll l-implikazzjonijiet tal-ewwel parti ta’ din is‑sentenza tal-imsemmija premessa, fir-rigward tal-għanijiet previsti mill-Artikolu 8(1)  (<span class="note">
<a id="c-19" href="#t-19">19</a>
</span>). Għal dak li jirrigwarda t-tieni parti ta’ din is‑sentenza  (<span class="note">
<a id="c-20" href="#t-20">20</a>
</span>), il-qorti tar-rinviju tindika li dawk kontra t-teorija ta’ kawżalità jargumentaw li din tal-aħħar, hija intiża sabiex tissepara l‑karatteristiċi tal-prodott ta’ natura purament teknika minn dawk ta’ natura ornamentali, li twassal għal kontradizzjoni mal-formula li tipprovdi li ma huwiex meħtieġ li disinn ikollu natura estetika sabiex ikun protett.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">27.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Huwa minnu li tali rekwiżit ma jinstabx tal-inqas espressament fl‑Artikoli 4 sa 6 tar-Regolament Nru 6/2002, li jistabbilixxu l‑kundizzjonijiet li għalihom hija suġġetta l-protezzjoni tad-disinni Komunitarji. Minn din l-istess perspettiva, l-ewwel sentenza tal‑premessa 10 ta’ dan ir-regolament tippreċiża li ma għandux jiġi dedott mill-motiv ta’ rifjut previst fl-Artikolu 8(1) tiegħu, li l-għamliet li jippreżentaw karattru estetiku biss jistgħu jibbenefikaw mill-protezzjoni fir-rigward tad-disinni. L-espressjoni “dan ma jintitolax illi disinn għandu ikollu kwalità estetika”, fil-fehma tiegħi tfisser biss, li ma huwiex neċessarju li d-dehra tal-prodott inkwistjoni jkollha aspett estetiku sabiex tkun protetta.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">28.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Bħal CeramTec u l-Gvern Grieg u dak tar-Renju Unit, jiena nqis li anki jekk il-kwalitajiet estetiċi tal-prodott inkwistjoni ma jikkostitwixxux kriterju ta’ evalwazzjoni determinanti għall-għoti ta’ din il-protezzjoni, ikun żbaljat li jiġi konkluż li d-disinn Komunitarju ma huwiex intiż sabiex jipproteġi d-dehra viżwali tal-prodotti. Fil-fatt, kif irrileva l-UASI li sar l-EUIPO  (<span class="note">
<a id="c-21" href="#t-21">21</a>
</span>), jirriżulta b’mod ċar, minn naħa mid-definizzjoni tal-kunċett ta’ “disinn” li tinsab fl-Artikolu 3(1) tar‑Regolament Nru 6/2002, li tirreferi b’mod espliċitu għad-“dehra” tal‑prodott  (<span class="note">
<a id="c-22" href="#t-22">22</a>
</span>), u min-naħa l-oħra, mir-rekwiżiti dwar il-viżibbiltà, li huma stabbiliti kemm fl-Artikolu 4(2) tiegħu  (<span class="note">
<a id="c-23" href="#t-23">23</a>
</span>), kif ukoll fil-premessa 12 tiegħu  (<span class="note">
<a id="c-24" href="#t-24">24</a>
</span>), li l-eżami tad-dehra esterna, ikun x’ikun il-mertu konkret tiegħu  (<span class="note">
<a id="c-25" href="#t-25">25</a>
</span>), huwa deċiżiv għall-kisba ta’ drittijiet mogħtija minn disinn Komunitarju  (<span class="note">
<a id="c-26" href="#t-26">26</a>
</span>). Inżid li l-enfasi tqiegħed fuq l-aspett viżwali anki fl‑Artikolu 10(1) ta’ dan ir-regolament, li jeħtieġ li l-prodott ikkonċernat ikun iddifferenzjat mill-kreazzjonijiet preċedenti li huma s-suġġett ta’ protezzjoni  (<span class="note">
<a id="c-27" href="#t-27">27</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">29.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Għalhekk, fl-opinjoni tiegħi huwa kompatibbli mal-formulazzjoni tal-premessa 10 tar-Regolament Nru 6/2002 li l-Artikolu 8(1) jiġi interpretat fis-sens li huwa jipprevedi mhux il-każijiet fejn il-karatteristiċi inkwistjoni huma l-uniku mezz li tiġi ssodisfatta l-funzjoni teknika ta’ prodott, iżda l-każijiet fejn in-neċessità li tintlaħaq din il-funzjoni hija l‑uniku fattur li jispjega l-adozzjoni tal-imsemmija karatteristiċi. Fi kliem ieħor, jiena nqis li għandu jiġi kkunsidrat li l-karatteristiċi tad-dehra tal‑prodott huma ddettati biss mill-għan li jasal għal soluzzjoni teknika partikolari, u għalhekk li dawn tal-aħħar jaqgħu fl-esklużjoni prevista fl‑imsemmi Artikolu 8(1) meta jidher li kunsiderazzjonijiet ta’ natura oħra, b’mod iktar partikolari viżwali, ma kellhom ebda rwol fl-adozzjoni tad-disinn ikkonċernat. Il-kwistjoni kruċjali hija dwar fejn jispiċċaw il-limitazzjonijiet tal-għamla marbuta mal-funzjoni teknika tal-prodott u fejn tibda l-volontà ħielsa tad-disinjatur tagħha  (<span class="note">
<a id="c-28" href="#t-28">28</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">30.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Il-konstatazzjoni fattwali li din id-dispożizzjoni għandha natura derogatorja, u b’hekk skont il-qorti tar-rinviju tkun suġġetta għal interpretazzjoni stretta, ma jikkontestax l-analiżi tiegħi. Fil-fatt, din il‑kunsiderazzjoni waħedha ma tistax twassal li jiġi aċċettat kriterju, f’dan il-każ dak tal-għamliet multipli, li ċertament jirrestrinġi l-każijiet fejn tapplika l-esklużjoni  (<span class="note">
<a id="c-29" href="#t-29">29</a>
</span>), iżda li ma għandux bażi ġuridika evidenti la fit-test tar-Regolament Nru 6/2002 innifsu u lanqas fid-dawl tal-oriġini jew l-għanijiet tiegħu kif stabbiliti mil-leġiżlatur tal-Unjoni.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">31.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">L-interpretazzjoni li jiena nipproponi li għandha tingħata, hija fil‑fehma tiegħi, sostnuta minn studju tal-oriġini tar-Regolament Nru 6/2002, u b’mod iktar partikolari minn dik tal-Artikolu 8(1) tiegħu.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">32.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">CeramTec issostni li ma hemmx lok li jiġi applikat il-kriterju tal‑għamliet multipli, għar-raġuni li l-proposta li dan tal-aħħar jiġi introdott fil-leġiżlazzjoni tal-Unjoni ma kinitx aċċettata. Il-Gvern Grieg ibbaża wkoll serje ta’ argumenti fuq ix-xogħol preparatorju ta’ dan ir‑regolament.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">33.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">F’dan ir-rigward, nirrileva li fil-Green Paper dwar il-protezzjoni ta’ disinni tagħha, datata 1991, il-Kummissjoni tispjega l-fatt li l‑protezzjoni hija eskluża b’karatteristiċi ddettati esklużivament mill‑funzjoni teknika tal-prodott inkwistjoni, regola eżistenti minn qabel fil-parti l-kbira tal-Istati Membri  (<span class="note">
<a id="c-30" href="#t-30">30</a>
</span>), permezz ta’ rimarki li l-kontenut tagħhom jilgħab bejn it-teorija tal-għamliet multipli u t-teorija tal‑kawżalità, li fil-fehma tiegħi huma marbuta rispettivament, mal‑eżistenza ta’ disinni alternattivi fir-rigward tal-għamla finali tal‑imsemmi prodott u mal-assenza ta’ kontribuzzjoni kreattiva tad‑disinjatur waqt l-iżvilupp ta’ din tal-aħħar  (<span class="note">
<a id="c-31" href="#t-31">31</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">34.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fl-abbozz oriġinali tal-Kummissjoni, datat 1993, li wassal għall‑adozzjoni tar-Regolament Nru 6/2002, l-Artikolu 9(1) (li sar l‑Artikolu 8(1) ta’ dan ir-regolament), kien intitolat “Disinni tekniċi mhux arbitrarji […]” u kien ifformulat kif ġej: “Il-protezzjoni ta’ disinn Komunitarju ma tistax tingħata lil disinn fejn il-funzjoni teknika ma tħalli ebda libertà għal dak li jirrigwarda karatteristiċi arbitrarji tad-dehra tal-prodott”  (<span class="note">
<a id="c-32" href="#t-32">32</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">35.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">L-espożizzjoni tal-motivi ta’ dan l-abbozz tar-Regolament  (<span class="note">
<a id="c-33" href="#t-33">33</a>
</span>) kif ukoll il-kummentarju tal-Artikolu 9(1)  (<span class="note">
<a id="c-34" href="#t-34">34</a>
</span>) tiegħu, jispjegaw qabel xejn li l-aspett estetiku tal-prodott ma huwiex determinanti fih innifsu, għaliex kemm id-disinni intiżi għal ċerta estetika kif ukoll dawk li jissodisfaw ċerta utilità huma protetti bl-istess mod. Fuq kollox, dawn l-estratti jenfasizzaw li l-protezzjoni bħala disinni Komunitarji hija rrifjutata fil‑każijiet fejn “l-għamla tirrifletti l-funzjoni mingħajr possibbiltà ta’ varjazzjoni”, għaliex id-disinjatur ma għandux għalhekk “ebda libertà” waqt il-kreazzjoni tal-prodott u “ma jistax [għalhekk] jargumenta li r‑riżultat huwa l-frott tal-kreattività personali tiegħu” u li dan id-disinn għandu “karattru individwali”  (<span class="note">
<a id="c-35" href="#t-35">35</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">36.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Barra minn hekk, mill-abbozz ta’ emenda datat 1999  (<span class="note">
<a id="c-36" href="#t-36">36</a>
</span>) jirriżulta li l-formulazzjoni attwali tal-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002 kienet allinjata għal dik tal-Artikolu 7(1) tad-Direttiva 98/71/KE dwar il‑protezzjoni legali ta’ disinji  (<span class="note">
<a id="c-37" href="#t-37">37</a>
</span>), li huwa intiż għall-armonizzazzjoni tal‑leġiżlazzjonijiet tal-Istati Membri applikabbli fil-qasam  (<span class="note">
<a id="c-38" href="#t-38">38</a>
</span>). Imbagħad ix-xogħol preparatorju tad-Direttiva 98/71 jikkonferma li l-assenza ta’ volontà libera tad-disinjatur waqt l-iżvilupp tal-prodott u l-fatt li l-għamla magħżula hija ddettata biss mill-funzjoni teknika dejjem kienu kkunsidrati, sa mill-bidu, bħala l-fatturi determinanti tar-rifjut tal‑protezzjoni, kemm fl-abbozz inizjali ta’ din id-direttiva datat 1993  (<span class="note">
<a id="c-39" href="#t-39">39</a>
</span>), kif ukoll fl-abbozz ta’ emenda datat 1996  (<span class="note">
<a id="c-40" href="#t-40">40</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">37.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Jidhirli li ebda kriterju ekwivalenti għal dak tar-rekwiżit ta’ disinni alternattivi, jew tal-għamliet multipli, ma huwa rikjest fl-abbozzi tat-testi fuq imsemmija, iżda li huwa pjuttost il-kriterju tal-kawżalità li kien ipprivileġġjat. Fil-fatt, imkien ma huwa meħtieġ li l-karatteristika inkwistjoni hija l-unika mezz li permezz tagħha tista’ tinkiseb il-funzjoni teknika mfittxija. Kif prevista fl-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002 l-esklużjoni hija essenzjalment immotivata mill-assenza ta’ azzjoni tad-disinjatur fuq id-dehra tal-prodott li jkollha natura kreattiva, peress li huwa valur miżjud riżultat ta’ sforz intellettwali indipendenti mill-imsemmija funzjoni li jiġġustifika protezzjoni bħala disinni. Jidher li reċentement l-EUIPO wkoll qed jimbotta, fil-prattika deċiżjonali tiegħu, il-punt dwar jekk id-disinjatur kellux marġni ta’ libertà waqt l‑iżvilupp tal-prodott inkwistjoni  (<span class="note">
<a id="c-41" href="#t-41">41</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">38.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fir-rigward tal-għanijiet li jridu jintlaħqu mill-imsemmi regolament, u b’mod partikolari mill-Artikolu 8(1) tiegħu, ma huwiex ikkontestat mill-partijiet, u fl-aħħar mill-aħħar fil-fehma tiegħi ma jistax jiġi kkontestat, li din id-dispożizzjoni hija intiża prinċipalment sabiex tipprekludi li l-karatteristiċi ta’ oriġini esklużivament teknika ta’ prodott jkunu jistgħu jiġu “immonopolizzati”  (<span class="note">
<a id="c-42" href="#t-42">42</a>
</span>) permezz ta’ protezzjoni ta’ dawn tal-aħħar bħala disinn Komunitarju  (<span class="note">
<a id="c-43" href="#t-43">43</a>
</span>) u sabiex tevita li “l-innovazzjoni teknoloġika [tkun] mfixkla”  (<span class="note">
<a id="c-44" href="#t-44">44</a>
</span>) minħabba l-fatt li din il-protezzjoni tnaqqas id-disponibbiltà ta’ soluzzjonijiet tekniċi għall-operaturi ekonomiċi l-oħra  (<span class="note">
<a id="c-45" href="#t-45">45</a>
</span>). It-tfittxija ta’ bilanċ bejn il-protezzjoni tal‑innovazzjoni u tal-kreattività minn naħa u s-salvagwardja ta’ kompetizzjoni xierqa u ta’ benefiċċju għall-impriżi Komunitarji kollha min-naħa l-oħra, kienet effettivament waħda mill-preokkupazzjonijiet tal-leġiżlatur  (<span class="note">
<a id="c-46" href="#t-46">46</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">39.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Barra minn hekk, mix-xogħol preparatorju tar-Regolament Nru 6/2002 jirriżulta li l-Artikolu 8(1) tiegħu għandu l-għan li jissepara l-leġiżlazzjonijiet dwar il-privattivi u dawk dwar id‑disinni  (<span class="note">
<a id="c-47" href="#t-47">47</a>
</span>). Fil-fatt, il-protezzjoni eventwali tal-innovazzjonijiet tekniċi għandha taqa’ taħt dawn l-ewwel leġiżlazzjonijiet  (<span class="note">
<a id="c-48" href="#t-48">48</a>
</span>), wara li jissodisfaw il-kundizzjonijiet għall-użu bħala privattivi. Kif enfasizzat CeramTec, f’ċerti każijiet jista’ jkun iktar diffiċli li tinkiseb privattiva, għaliex dan it-titolu ta’ proprjetà jeħtieġ li tintwera l-eżistenza ta’ invenzjoni li tissodisfa rekwiżiti stretti  (<span class="note">
<a id="c-49" href="#t-49">49</a>
</span>), u inqas interessanti, għaliex it-tul tal-protezzjoni offruta jista’ jkun inqas minn dik żgurata mid-disinni  (<span class="note">
<a id="c-50" href="#t-50">50</a>
</span>). Għalhekk għandu jiġi evitat ir-riskju li d-dispożizzjonijiet applikabbli fil-qasam tal‑privattivi jistgħu jiġu evitati, billi jkun ipprojbit li soluzzjonijiet ta’ natura teknika jistgħu jiġu protetti bħala disinni.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">40.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Madankollu, il-fatt li jintgħażel kriterju li bħal dak tal-għamliet multipli jillimita b’mod qawwi l-kamp ta’ applikazzjoni tal-esklużjoni prevista fl-imsemmi Artikolu 8(1)  (<span class="note">
<a id="c-51" href="#t-51">51</a>
</span>), jista’ fil-fehma tiegħi jċaħħad lil din id-dispożizzjoni mill-effett sħiħ tagħha u għalhekk jipprekludi t-twettiq tal-għanijiet fuq imsemmija, billi jawtorizza l-approprjazzjoni ta’ għamliet purament tekniċi iżda li għalihom jeżistu varjanti  (<span class="note">
<a id="c-52" href="#t-52">52</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">41.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fil-fatt, bħal CeramTec u l-Gvern tar-Renju Unit, jiena nikkunsidra li huwa kważi dejjem possibbli li tinbidel id-dehra tal-karatteristiċi ta’ prodott b’mod minimu, iżda suffiċjenti  (<span class="note">
<a id="c-53" href="#t-53">53</a>
</span>), mingħajr ma jippreġudika l-funzjoni teknika mfittxija. Għalhekk jista’ jkun li ħafna mill-għamliet possibbli ta’ soluzzjoni teknika, jew anki l-għamliet kollha, jiġu mmonopolizzati permezz tal-protezzjoni ta’ disinni, li jippreġudika l-innovazzjoni teknoloġika li r-Regolament Nru 6/2002 huwa intiż li jiffavorixxi. Jekk jintlaqa’ l-kriterju sostnut minn DOCERAM, operatur ekonomiku wieħed biss ikollu l-possibbiltà li jikseb diversi reġistrazzjonijiet, bħala disinni Komunitarji, ta’ għamliet differenti ta’ prodott u jibbenefika għalhekk minn protezzjoni esklużiva ekwivalenti fil-prattika għal dik offruta minn privattiva, iżda mingħajr ma jkun suġġett għal restrizzjonijiet marbuta magħha, li għalhekk jistgħu jiġu evitati.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">42.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">F’dan ir-rigward, CeramTec targumenta li fil-kuntest tal-kawża prinċipali, billi kisbet protezzjoni ta’ 17-il varjant ta’ għamla ta’ punt ċentrali bi tliet mudelli ta’ bażi differenti, DOCERAM ma ħalliet lill‑operaturi tas-suq ebda possibbiltà li jużaw għamliet alternattivi ta’ dawn il-prodotti, għaliex ma jeżistux għamliet teknikament rilevanti fil‑qasam tal-welding li jistgħu jagħtu impressjoni globali differenti tal‑prodott, skont l-Artikolu 6(1) tal-imsemmi regolament.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">43.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fl-aħħar nett, nenfasizza li l-interpretazzjoni mogħtija hawn hekk għandha l-vantaġġ li tkun koerenti mal-ġurisprudenza tal-Qorti tal‑Ġustizzja fil-qasam tat-trade marks  (<span class="note">
<a id="c-54" href="#t-54">54</a>
</span>). Għall-kuntrarju ta’ dak li CeramTec donnha ssostni, din il-ġurisprudenza ma hijiex fil-fehma tiegħi, trasponibbli bħal dik f’din il-kawża, fid-dawl tad-differenzi li jeżistu bejn is-sistema tad-dritt tal-Unjoni dwar il-protezzjoni ta’ trade marks u dik dwar il-protezzjoni ta’ disinni  (<span class="note">
<a id="c-55" href="#t-55">55</a>
</span>). Madankollu, ikkunsidrat il-fatt li dispożizzjonijiet simili għal dawk tal-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002 huma inklużi fl-ewwel minn dawn is‑sistemi  (<span class="note">
<a id="c-56" href="#t-56">56</a>
</span>), anki jekk il-formulazzjoni tagħhom ma hijiex għal kollox identika  (<span class="note">
<a id="c-57" href="#t-57">57</a>
</span>), u fid-dawl tar-relazzjonijiet eżistenti bejn dawn iż-żewġ kategoriji ta’ dispożizzjonijiet  (<span class="note">
<a id="c-58" href="#t-58">58</a>
</span>), fil-fehma tiegħi huwa possibbli u anki opportun li d-deċiżjoni tingħata fid-dawl tal-imsemmija ġurisprudenza, u possibbilment li l-argumenti f’dan il-każ isiru b’analoġija.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">44.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">F’dan ir-rigward, infakkar li, fir-rigward tal-protezzjoni mogħtija mit-trade marks, il-Qorti tal-Ġustizzja ddeċidiet li d-dispożizzjonijiet fuq imsemmija tad-dritt tal-Unjoni, li essenzjalment jikkorrispondu għall‑Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002, għandhom l-għan li jevitaw li din il-protezzjoni twassal sabiex tagħti lid-detentur tagħha monopolju fuq soluzzjonijiet tekniċi jew ta’ karatteristiċi utilitarji ta’ prodott, li jistgħu jkunu mfittxija mill-utent fil-prodotti tal-kompetituri  (<span class="note">
<a id="c-59" href="#t-59">59</a>
</span>). Kif esponejt iktar ’il fuq  (<span class="note">
<a id="c-60" href="#t-60">60</a>
</span>), jidhirli li din hija wkoll ir-raġuni li għaliha l‑protezzjoni mid-dritt tad-disinni Komunitarji hija eskluża fiċ-ċirkustanzi previsti fl-imsemmi Artikolu 8(1).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">45.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Barra minn hekk, minn diversi sentenzi tal-Qorti tal-Ġustizzja f’dan il-qasam tat-trade marks, jirriżulta li “r-reġistrazzjoni ta’ sinjal ikkostitwit mill-forma ta’ prodott għandha tiġi rrifjutata skont [id‑dispożizzjonijiet interpretati] jekk jintwera li l-karatteristiċi funzjonali essenzjali ta’ din il-forma huma unikament attribwibbli għar‑riżultat tekniku”. Il-Qorti tal-Ġustizzja ppreċiżat li “t-turija tal‑eżistenza ta’ forom oħra li jippermettu l-kisba tal-istess riżultat tekniku ma hijiex tan-natura li tostakola l-motiv tar-rifjut […] tar‑reġistrazzjoni”, anki bħala trade mark, tal-“forma tal-prodott neċessarja għall-kisba ta’ riżultat tekniku”, kif stabbilit mill-imsemmija dispożizzjonijiet. Hija bbażat dan ir-rifjut, fl-opinjoni tiegħi impliċitu iżda ċar, tat-teorija tal-għamliet multipli, fuq il-konstatazzjoni li r-rifjut ta’ reġistrazzjoni ma huwiex suġġett għall-kundizzjoni li l-għamla inkwistjoni tkun l-unika waħda li tippermetti l-kisba tar-riżultat tekniku previst u fuq l-osservazzjoni li numru sinjifikattiv ta’ għamliet alternattivi jirriskjaw li ma jkunux jistgħu jintużaw mill-kompetituri tad-detentur tat-trade mark jekk tali kriterju jkun ikkunsidrat deċiżiv  (<span class="note">
<a id="c-61" href="#t-61">61</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">46.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Jiena nqis li dawn il-kunsiderazzjonijiet huma rilevanti wkoll f’din il-kawża, peress li ma jistax jiġi aċċettat, anki f’dan il-qasam, li d-disinni Komunitarji jitilfu l-iskop tagħhom sabiex joffru protezzjoni lill‑karatteristiċi purament tekniċi ta’ prodott  (<span class="note">
<a id="c-62" href="#t-62">62</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">47.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Għalhekk, fl-opinjoni tiegħi hemm lok li tingħata risposta affermattiva lill-ewwel domanda preliminari u għalhekk l-argument li jipproponi li jinżamm il-kriterju msejjaħ tal-“għamliet multipli” għandu jiġi miċħud. B’mod iktar preċiż, jien tal-opinjoni li l-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002 għandu jiġi interpretat fis-sens li, sabiex jiġi ddeterminat jekk il-karatteristiċi tad-dehra ta’ prodott humiex esklużivament iddettati mill‑funzjoni tiegħu, ma għandnix nibbażaw sempliċement fuq l‑ineżistenza ta’ għamliet alternattivi li jistgħu jissodisfaw din l-istess funzjoni, iżda għandu jiġi stabbilit li t-tfittxija ta’ funzjoni teknika partikolari huwa l-uniku fattur li ddetta l-għażla tad-disinn ikkonċernat u li, għalhekk, ma kien hemm ebda rwol kreattiv mid-disinjatur tiegħu, f’dan ir-rigward.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">48.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">B’korrelazzjoni mal-interpretazzjoni hekk proposta, il-qorti tar‑rinviju tagħmel domandi oħra dwar l-implementazzjoni konkreta tar-regola fl-imsemmi Artikolu 8(1), li huma s-suġġett tat‑tieni domanda preliminari.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">B.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fuq l-elementi ta’ evalwazzjoni rilevanti għall-finijiet tal‑applikazzjoni tal-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002 (it‑tieni domanda)</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">49.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">It-tieni domanda preliminari saret b’mod sussidjarju, fil-każ fejn, kif fhimtha jien, il-Qorti tal-Ġustizzja tirrispondi għall-ewwel domanda fis-sens li l-metodu rilevanti, għall-finijiet tal-applikazzjoni tal‑esklużjoni prevista fl-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002, huwa li jiġi vverifikat jekk il-karatteristiċi tad-dehra tal-prodott inkwistjoni humiex attribwibbli biss għall-funzjoni teknika mfittxija, u mhux li tiġi kkonstatata l-ineżistenza ta’ disinni alternattivi li jistgħu jissodisfaw ukoll din il-funzjoni.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">50.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Permezz ta’ din id-domanda, il-qorti tar-rinviju tistaqsi, l-ewwel nett, minn liema perspettiva għandha ssir l-evalwazzjoni dwar jekk id‑diversi karatteristiċi tad-dehra ta’ prodott intużawx esklużivament għal raġunijiet ta’ funzjonalità teknika, u t-tieni nett, fil-każ li din għandha ssir mill-perspettiva ta’ “osservatur oġġettiv”, kif għandu jkun iddefinit dan l-aħħar kunċett.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">51.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">L-imsemmija qorti tesponi li fis-sentenza kkontestata quddiemha, il-Landgericht Düsseldorf (qorti reġjonali ta’ Düsseldorf) ikkunsidrat li hemm lok li tipproċedi oġġettivament għall-imsemmija evalwazzjoni u li l-volontà personali tad-disinjatur tad-disinn ikkonċernat ftit hija importanti, ħlief possibbilment bħala indizju sabiex jiġi ddeterminat jekk osservatur oġġettiv jasalx, wara eżami raġonevoli, għall-konklużjoni li l‑għażla tad-disinn kienet iddeterminata minn raġunijiet ta’ funzjonalità teknika biss  (<span class="note">
<a id="c-63" href="#t-63">63</a>
</span>). Madankollu, skont l-opponenti ta’ dan l-approċċ, huwa diffiċli li tiġi evalwata, każ b’każ, il-perspettiva ta’ tali “osservatur oġġettiv”, jiġifieri ta’ persuna oħra u li l-eżistenza tagħha hija biss teoretika.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">52.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fir-rigward tan-natura oġġettiva jew suġġettiva tal-analiżi li trid titwettaq għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002, il-partijiet fil-kawża prinċipali u l-partijiet ikkonċernati li ppreżentaw osservazzjonijiet quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja jaqblu li l‑intenzjoni suġġettiva tad-disinjatur, meta huwa kkonkluda d-disinn inkwistjoni, ma tistax tikkostitwixxi l-fattur prinċipali sabiex jiġi ddeterminat jekk dan id-disinn sarx minħabba kunsiderazzjonijiet purament tekniċi. Jiena tal-istess opinjoni.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">53.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fil-fatt, approċċ oġġettiv tal-analiżi inkwistjoni jiffavorixxi applikazzjoni uniformi ta’ din id-dispożizzjoni, fl-Istati Membri kollha kif ukoll fi ħdan il-qrati kollha ta’ dawn tal-aħħar, u tiżgura barra minn hekk prevedibbiltà, li ssaħħaħ iċ-ċertezza legali tal-operaturi ekonomiċi. Kif innotaw essenzjalment DOCERAM u CeramTec, fil-każ fejn l-intenzjoni preżunta tad-disinjatur tikkostitwixxi l-uniku kriterju rilevanti, id‑dikjarazzjonijiet magħmula minnu waħedhom ikunu deċiżivi sabiex jiġi deċiż jekk id-disinn ikkonċernat jistax ikun protett jew le u f’każ ta’ kawża, il-persuna kkonċernata jista’ jkollha t-tentazzjoni tiddikjara li hija għażlet dan id-disinn minħabba kunsiderazzjonijiet estetiċi, sabiex l‑esklużjoni prevista fl-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002 ma tkunx applikata kontra l-kreazzjoni tagħha. Fil-fehma tiegħi, huwa essenzjali li l-awtoritajiet kompetenti jkunu jistgħu jiddeċiedu abbażi ta’ elementi ta’ evalwazzjoni mhux suġġettivi, iżda newtrali u neqsin minn riskju ta’ parzjalità.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">54.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Min-naħa l-oħra, fir-rigward tal-metodu segwit sabiex issir evalwazzjoni oġġettiva dwar jekk id-dehra ta’ prodott hijiex iddettata biss mill-funzjoni teknika tiegħu fis-sens tal-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002, il-pożizzjonijiet meħuda quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja ma jaqblux.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">55.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fil-fehma tiegħi, l-ewwel problema mqajma mid-domanda kif magħmula mill-qorti tar-rinviju, li tqajjem il-kunsiderazzjoni possibbli tal-“perspettiva ta’ ‘osservatur oġġettiv’”, hija dik dwar jekk għandux isir raġunament fir-rigward ta’ persuna fittizja li l-evalwazzjoni tagħha għandha sservi bħala eżempju tipiku.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">56.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">F’dan ir-rigward, CeramTec tirrileva, qabel xejn li l-espressjoni “osservatur oġġettiv”, li tinsab kemm fis-sentenza kkontestata quddiem il-qorti tar-rinviju kif ukoll fit-tieni domanda preliminari, hija ispirata minn formulazzjonijiet simili adottati, b’xi varjazzjonijiet, fil-prattika deċiżjonali tal-EUIPO  (<span class="note">
<a id="c-64" href="#t-64">64</a>
</span>) u fid-duttrina  (<span class="note">
<a id="c-65" href="#t-65">65</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">57.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Imbagħad, CeramTec issotni li għall-finijiet tal-verifika dwar jekk l-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002 huwiex applikabbli, din għandha tkun ibbażata, b’analoġija, fuq il-kunċett ta’ “utent informat” użat fl-Artikolu 6(1) u fl-Artikolu 10(1) kif ukoll fil-premessa 14 ta’ dan ir-regolament  (<span class="note">
<a id="c-66" href="#t-66">66</a>
</span>), kunċett kif iddefinit mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal‑Ġustizzja u tal-Qorti Ġenerali  (<span class="note">
<a id="c-67" href="#t-67">67</a>
</span>). Skont din il-parti, ladarba l-verifika għandha titwettaq, bħal f’dan il-każ, fis-sitwazzjoni partikolari fejn l‑utenti kollha tal-prodotti kkonċernati jkunu professjonisti, l-“utent informat” jikkorrispondi għalhekk fil-prattika għall-“bniedem tax‑xogħol”, li huwa espert tekniku, kunċett użat għall-evalwazzjoni tal‑karattru inventiv tal-privattiva.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">58.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Inqis li ma huwiex xieraq li tiġi segwita din il-proposta. Nippreċiża li għall-kuntrarju ta’ dak li tallega CeramTec, il-kriterju rilevanti għall‑evalwazzjoni tal-eżistenza tal-elementi fattwali, fil-kuntest tar‑Regolament Nru 6/2002, ma huwiex dejjem l-“utent informat”. B’mod partikolari, diġà ġie deċiż li dan tal-aħħar ma jinsabx neċessarjament f’pożizzjoni li jiddistingwi, lil hinn mill-esperjenza miksuba permezz tal-użu tal-prodott ikkonċernat, l-aspetti tad-dehra tal‑prodott li huma ddettati mill-funzjoni teknika tiegħu minn dawk li huma arbitrarji  (<span class="note">
<a id="c-68" href="#t-68">68</a>
</span>). L-applikazzjoni tal-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002 tippreżumi effettivament, li ssir evalwazzjoni ta’ natura teknika, li teħtieġ kompetenzi partikolari, li utent anki jekk “informat” mhux dejjem ikollu. Għalhekk, il-perspettiva tal-“utent informat” ma tistax, fil-fehma tiegħi, tikkostitwixxi l-kriterju tal-evalwazzjoni oġġettiva meħtieġa f’dan ir-rigward.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">59.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Bħall-Gvern tar-Renju Unit u l-Kummissjoni, jiena nikkunsidra li kieku l-awturi tar-Regolament Nru 6/2002 riedu jadottaw strument legali bħal dak tal-“osservatur oġġettiv”, kif tagħti x’tifhem it-tieni domanda preliminari, huma kienu jsemmuh fl-Artikolu 8(1) tiegħu, kif għamlu espressament, fir-rigward tal-“utent informat” fil-paragrafi 1 tal‑Artikoli 6 u 10  (<span class="note">
<a id="c-69" href="#t-69">69</a>
</span>). Barra minn hekk, ninnota li l-imsemmi Artikolu 8 lanqas ma jagħmel riferiment għall-perċezzjoni ta’ kategoriji oħra ta’ persuni fittizji, bħax-“xerrej medju potenzjali”, kriterju li DOCERAM tissuġġerixxi qabel ma skartatu  (<span class="note">
<a id="c-70" href="#t-70">70</a>
</span>), jew il-“konsumatur medju” fattur ta’ evalwazzjoni li l-Kummissjoni tinnota li kien ikkunsidrat bħala mhux deċiżiv fih innifsu għall-evalwazzjoni tan-natura purament teknika ta’ għamla fil-qasam tat-trade marks  (<span class="note">
<a id="c-71" href="#t-71">71</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">60.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Il-Gvern tar-Renju Unit jenfasizza, fl-opinjoni tiegħi ġustament, li l-paragrafi 2 tal-Artikoli 6 u 10 tar-Regolament Nru 6/2002 ma jirreferux għall-kunċett teoretiku ta’ “utent informat” għall-finijiet tal-evalwazzjoni tal-“grad tal-libertà tad-disinjatur fl-iżvilupp tad-disinn”  (<span class="note">
<a id="c-72" href="#t-72">72</a>
</span>), u għandu jiġi adottat l-istess approċċ – mhux fittizju – fil-kuntest tal-Artikolu 8(1) tiegħu, peress li l-qorti adita mill-kawża hija responsabbli wkoll li twettaq evalwazzjoni oġġettiva ta’ dak li jaqa’ taħt il-funzjoni teknika tal-prodott, element li ma jistax jiġi protett, u fejn tidħol il-liberta tad-disinjatur, li x‑xogħol kreattiv tiegħu jista’ jkun l-oġġett ta’ protezzjoni  (<span class="note">
<a id="c-73" href="#t-73">73</a>
</span>). Tali evalwazzjoni każwali diġà saret, u jidher li dan sar mingħajr diffikultajiet kbar, mill-qrati nazzjonali  (<span class="note">
<a id="c-74" href="#t-74">74</a>
</span>) u mill-membri tal-UASI li sar l-EUIPO  (<span class="note">
<a id="c-75" href="#t-75">75</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">61.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fl-aħħar mill-aħħar, jekk jintlaqa’ l-kriterju ta’ “osservatur oġġettiv”, dan iqajjem serje sħiħa ta’ diffikultajiet addizzjonali sabiex tiġi ddefinita din il-kategorija magħmula mill-partijiet kollha kif ukoll il-mod li bih għandu jintuża, u dan għal dak li jirrigwarda biss it-tip u l-livell ta’ konoxxenza li tali persuna għandu jkollha.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">62.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">It-tieni problema suġġetta lill-Qorti tal-Ġustizzja hija dik li tikkonsisti fl-identifikazzjoni tal-elementi li għandhom ikunu l-oġġett tal‑eżami li jrid isir, fl-opinjoni tiegħi b’mod kemm oġġettiv kif ukoll każwali, mill-qorti adita minn kontestazzjoni abbażi tal-Artikolu 8(1) tar‑Regolament Nru 6/2002.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">63.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Jiena naqbel mal-opinjoni l-iktar espressa fl-osservazzjonijiet ippreżentati quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja, li tipprovdi li hija l-qorti nazzjonali adita mill-kawża li għandha tevalwa oġġettivament u fid-dawl taċ-ċirkustanzi konkreti kollha ta’ kull każ inkwistjoni jekk il‑karatteristiċi differenti tad-dehra ta’ prodott jissodisfawx biss kunsiderazzjonijiet marbuta mal-funzjonalità.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">64.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">F’dan ir-rigward, skont il-Kummissjoni, l-imsemmija qorti għandha tieħu inkunsiderazzjoni kriterji ta’ evalwazzjoni aċċettati mill‑Qorti tal-Ġustizzja fil-qasam tat-trade marks li jippermettu li jiġi preżunt valur mhux purament tekniku tal-għamla, bħall-“perċezzjoni […] tal-konsumatur medju [ (<span class="note">
<a id="c-76" href="#t-76">76</a>
</span>)], in-natura tal-kategorija kkonċernata tal‑prodotti, il-valur artistiku tal-forma inkwistjoni, il-partikolarità ta’ din il-forma meta mqabbla ma’ forom oħra ġeneralment ippreżentati fis-suq ikkonċernat, id-differenza notevoli tal-prezz meta mqabbel ma’ prodotti simili jew l-implementazzjoni ta’ strateġija promozzjonali li tenfasizza l‑karatteristiċi estetiċi tal-prodott inkwistjoni”  (<span class="note">
<a id="c-77" href="#t-77">77</a>
</span>). Il-Kummissjoni tqis li l-qorti adita għandha tieħu inkunsiderazzjoni wkoll l-eżistenza ta’ għamliet alternattivi li jissodisfaw ukoll il-funzjoni teknika kkonċernata, għaliex din l-eżistenza tindika bħala prinċipju li d-disinjatur kellu libertà fl-iżvilupp tal-karatteristiċi tad-dehra tal-prodott u li dawn ma kinux iddettati biss minn raġunijiet funzjonali.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">65.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fl-istess spirtu, DOCERAM tagħti wkoll lista mhux limitata ta’ kriterji li jistgħu jkunu rilevanti, jiġifieri, “iċ-ċirkustanzi marbuta mal‑proċess ta’ perċezzjoni, mar-reklamar, mal-użu, eċċ.”. Min-naħa tagħha, CeramTec issostni li l-perspettiva tal-“utent informat” li hija tipproponi – fl-opinjoni tiegħi b’mod żbaljat  (<span class="note">
<a id="c-78" href="#t-78">78</a>
</span>) – li għandha tinżamm bħala kriterju ta’ evalwazzjoni oġġettiv, għandha tkun iddeterminata “bit‑teħid inkunsiderazzjoni b’mod dettaljat taċ-ċirkustanzi kollha rilevanti tal-każ inkwistjoni”  (<span class="note">
<a id="c-79" href="#t-79">79</a>
</span>), u b’mod partikolari “tal-għan partikolari tal-produttur fil-mument tad-disinjar, ta’ reklamar magħmul tal-prodott li juri d-disinn, ta’ distinzjoni partikolari jew ta’ reputazzjoni partikolari tad-disinn mal-pubbliku rilevanti, kif ukoll il-volontà tad-disinjatur fil‑mument tal-ħolqien tal-prodott”  (<span class="note">
<a id="c-80" href="#t-80">80</a>
</span>).</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">66.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">F’dan ir-rigward, nippreċiża li l-evalwazzjoni inkwistjoni għandha ssir mill-qorti adita mill-kawża, fl-opinjoni tiegħi, mhux biss fid-dawl tad-disinn ikkonċernat innifsu, iżda wkoll fid-dawl taċ-ċirkustanzi kollha madwar l-għażla tal-karatteristiċi tad-dehra tiegħu, ikkunsidrati l‑provi pprovduti mill-partijiet, ikun x’ikun l-għan jew in-natura ta’ dawn l‑provi  (<span class="note">
<a id="c-81" href="#t-81">81</a>
</span>), kif ukoll b’kunsiderazzjoni tal-miżuri ta’ struzzjoni possibbli ordnati minn din il-qorti.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">67.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fl-opinjoni tiegħi ma jistax ikun eskluż, li kriterji li jiena nqis li waħedhom ma jistgħux jistabbilixxu li l-karatteristiċi tad-dehra ta’ prodott huma ddettati biss mill-funzjoni teknika tiegħu fis-sens tal‑Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002, bħall-intenzjoni suġġettiva tad-disinjatur jew l-eżistenza ta’ għamliet alternattivi  (<span class="note">
<a id="c-82" href="#t-82">82</a>
</span>), jistgħu madankollu jkun inklużi fi ħdan il-lista ta’ indizji konkreti li l-qrati aditi għandhom jieħdu inkunsiderazzjoni sabiex jaslu għall-opinjoni tagħhom fir-rigward tal-applikazzjoni ta’ din id-dispożizzjoni.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">68.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fl-opinjoni tiegħi, ma hemmx lok li tiġi stabbilita lista, anki mhux eżawrjenti, tal-kriterji rilevanti f’dan ir-rigward, peress li l-leġiżlatur tal‑Unjoni ma pprevedix li jirrikorri għal din il-proċedura u jidhirli li l‑Qorti tal-Ġustizzja ma qisitx li hija utli fir-rigward tal-evalwazzjoni, anki tal-ordinament fattwali, li għandha ssir fir-rigward tal-applikazzjoni tal-Artikoli 4 sa 6 ta’ dan ir-regolament.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">69.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Min-naħa l-oħra, bħall-Gvern Grieg, jidhirli li huwa utli li jkun hemm insistenza li l-qorti adita tista’, f’każ ta’ bżonn, tagħmel l‑evalwazzjoni meħtieġa billi tirrikorri għall-għajnuna ta’ espert indipendenti nnominat minnha. F’dan ir-rigward, nosserva li l-qrati nazzjonali mhux bilfors ikollhom il-kwalifiki, kultant tekniċi ħafna, li jkunu neċessarji għal dan il-għan u li huwa komuni li jordnaw l-esperti meta jkollhom quddiemhom kwistjonijiet kumplessi ta’ din in-natura.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">70.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Għalhekk, jiena nqis li r-risposta għat-tieni domanda preliminari għandha tkun li għall-evalwazzjoni dwar jekk il-karatteristiċi differenti tad-dehra ta’ prodott jissodisfawx biss kunsiderazzjonijiet ta’ funzjonalità teknika, għall-finijiet tal-applikazzjoni tal-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002, il-qorti nazzjonali għandha tipproċedi b’evalwazzjoni oġġettiva, mhux billi tqiegħed lilha nnifisha fil‑perspettiva – teoretika – ta’ “osservatur oġġettiv”, iżda billi tieħu inkunsiderazzjoni – b’mod konkret – iċ-ċirkustanzi rilevanti kollha tal‑każ inkwistjoni.</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">V.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Konklużjoni</p>
</td>
</tr>
</table>
    <table cellpadding="0" cellspacing="0" border="0" width="100%">
<col width="5%"/>
<col width="95%"/>
<tr>
<td valign="top">
<p class="count">71.</p>
</td>
<td valign="top">
<p class="normal">Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet preċedenti, nipproponi lill-Qorti tal-Ġustizzja sabiex tirrispondi għad-domandi preliminari magħmula mill-Oberlandesgericht Düsseldorf (qorti reġjonali superjuri ta’ Düsseldorf, il-Ġermanja) kif ġej:</p>
</td>
</tr>
</table>
    <p class="C09Marge0avecretrait" id="para-100" title="page-25">
      (1) L-Artikolu 8(1) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 6/2002, tat‑12 ta’ Diċembru 2001, dwar id-disinji Komunitarji, għandu jiġi interpretat fis-sens li l-protezzjoni offruta mill-imsemmi regolament hija eskluża meta l-karatteristiċi tad-dehra tal-prodotti inkwistjoni jkunu ġew adottati biss bil-għan li jippermettulu jissodisfa funzjoni teknika partikolari, u għalhekk mingħajr ebda kontribuzzjoni kreattiva tad-disinjatur tiegħu, u l-fatt li jeżistu possibbilment għamliet oħra li jippermettu l-kisba tal-istess riżultat tekniku ma huwiex determinanti f’dan ir-rigward.
    </p>
    <p class="C09Marge0avecretrait" id="para-101" title="page-25">
      (2) Sabiex jiġi ddeterminat jekk il-karatteristiċi tad-dehra ta’ prodott kinux ġew adottati minħabba kunsiderazzjonijiet marbuta biss mal‑funzjoni teknika ta’ prodott, fis-sens tal-imsemmi Artikolu 8(1), il-qorti adita għandha tiddeċiedi b’mod oġġettiv, billi twettaq eżerċizzju tas-setgħa diskrezzjonali tagħha li jieħu inkunsiderazzjoni ċ-ċirkustanzi rilevanti kollha tal-każ inkwistjoni.
    </p>
    <div/>
  <hr class="note"/>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-1" href="#c-1">1</a>
</span>)Lingwa oriġinali: il-Franċiż.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-2" href="#c-2">2</a>
</span>)ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 13, Vol. 27, p. 142. Sussegwentement dan ir-regolament kien emendat, iżda d-dispożizzjonijiet rilevanti f’din il-kawża ma kinux affettwati minnhom.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-3" href="#c-3">3</a>
</span>)Il-premessa 19 ta’ dan ir-regolament tistabbilixxi wkoll li “[d]isinn Komunitarju ma għandux jiġi megħjun jitwettaq għajr jekk id-disinn ikun ġdid u għajr jekk jippossjedi wkoll karattru individwali f’paragun ma’ disinji oħra”.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-4" href="#c-4">4</a>
</span>)Din l-aħħar espressjoni ntużat fl-imsemmija domanda preliminari, filwaqt li dik preċedenti tinsab fil-motivi tad-deċiżjoni tar-rinviju.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-5" href="#c-5">5</a>
</span>)Fi kliem ieħor, skont CeramTec, dan huwa dwar jekk l-applikazzjoni talArtikolu 8(1) jeħtieġx b’mod imperattiv “li jiġi eżaminat b’mod eżawrjenti filkuntest tal-proċedura [prinċipali] jekk teżistix ebda alternattiva possibbli f’termini ta’ disinn, jew b’mod iktar preċiż, jekk id-dehriet kollha alternattivi possibbli jwasslux għal funzjonalità teknika differenti tal-inqas, jew jekk ir-raġuni għall-esklużjoni [prevista f’din id-dispożizzjoni] hijiex applikabbli wkoll meta d-dehra tkun iddettata biss min-neċessità li twassal għal soluzzjoni teknika preċiża u li konsegwentement il-kunsiderazzjonijiet ta’ natura estetika ma jkunux importanti” (enfasi miżjuda minni).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-6" href="#c-6">6</a>
</span>)Ara, b’mod partikolari, is-sorsi indikati fin-noti ta’ qiegħ il-paġna relatati mal-punt 20 ta’ dawn il-konklużjonijiet.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-7" href="#c-7">7</a>
</span>)Ara, b’mod partikolari, Ruhl, O., Gemeinschaftsgeschmacksmuster – Kommentar, Carl Heymanns Verlag, Köln, it-tieni edizzjoni, 2010, p. 222, punt 22. Jidher li dan lapproċċ kien xprunat ukoll mill-Gvern Ġermaniż waqt it-traspożizzjoni ta’ dispożizzjoni tad-dritt tal-Unjoni simili għall-Artikolu 8(1) (ara Koschtial, U., “Design law: individual character, visibility and functionality”, International Review of Intellectual Property and Competition Law, 2005, nru 3, p. 308).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-8" href="#c-8">8</a>
</span>)Ara Kaesmacher, D., u Duez, L., “Le nouveau règlement (CE) n° 6/2002 sur les dessins ou modèles communautaires”, J.T.D.E., 2002, nru 92, p. 186, punt 15; Massa, C.H., u Strowel, A., “Community Design: Cinderella Revamped”, E.I.P.R., 2003, Vol. 25 (2), p. 72, kif ukoll De Visscher, F., “La protection des dessins et modèles”, Guide juridique de l’entreprise, Kluwer, Brussell, it-tieni edizzjoni, 2005, punt 370, fejn ġie indikat li l-kriterju ta’ għamliet multipli kien applikat fir-rigward tar-regola tad-dritt simili li kienet teżisti preċedentement fis-sistema Benelux [ara l-Artikolu 2(1)(a) tal-liġi uniformi tal-Benelux fil-qasam tad-disinni, emendat l-aħħar darba fl-20 ta’ Ġunju 2002].</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-9" href="#c-9">9</a>
</span>)Ara b’mod partikolari, Passa, J., Droit de la propriété industrielle – Tome 1: Marques et autres signes distinctifs, dessins et modèles, L.G.D.J., Pariġi, it-tieni edizzjoni, 2009, punti 708 sa 712, kif ukoll Binctin, N., Droit de la propriété intellectuelle – Droit d’auteur, brevet, droits voisins, marque, dessins et modèles, L.G.D.J., Pariġi, it-tieni edizzjoni, 2012, punt 296.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-10" href="#c-10">10</a>
</span>)Ġew iċċitati żewġ deċiżjonijiet Ġermaniżi (kif ġej: “OLG Düsseldorf, GRURRR 2012, 200 (205) – TabletPC; LG Düsseldorf, Beck RS 2015, 05506”) u s-sentenza tal-Court of Appeal (England &amp; Wales) (Civil Division) [qorti tal-appell (Ingilterra u Wales) (sezzjoni ċivili), ir-Renju Unit], Landor &amp; Hawa International Ltd vs Azure Designs Ltd [2006] EWCA Civ 1285, punti 30 et seq.. Ninnota li din it-teorija kienet ukoll aċċettata fi Spanja [ara, b’mod partikolari, id-deċiżjoni tal-Juzgado de lo Mercantil n° 2 de Alicante (qorti tal-kummerċ nru 2 ta’ Alicante, Spanja), tat-28 ta’ Novembru 2012, Jose Antonioy Hostel Drap SL vs Napkings SL, it-tieni bażi legali].</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-11" href="#c-11">11</a>
</span>)Il-qorti tar-rinviju tiċċita, fost oħrajn, id-deċiżjoni tad-Diviżjoni tal-Kanċellazzjoni talUASI, tat-3 ta’ April 2007, Nru ICD 3150, Lindner Recyclingtech vs Franssons Verkstäder, punt 20. Nippreċiża li din id-deċiżjoni kienet varjata fl-appell b’dik imsemmija fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 13 ta’ dawn il-konklużjonijiet.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-12" href="#c-12">12</a>
</span>)Ara b’mod partikolari, Stone, D., “Le droit européen des dessins et modèles a 10 ans”, Magazine de l’OMPI, 2013, Nru 6, p. 18, kif ukoll Brancusi, L., “Article 8 CDR”, Community Design Regulation (EC) No 6/2002 – A Commentary, taħt id-direzzjoni ta’ Hasselblatt, G. N., Beck, C. H., München, 2015, p. 137 et seq., punti 34 sa 48.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-13" href="#c-13">13</a>
</span>)Jiġifieri wara d-deċiżjoni tat-Tielet Bord tal-Appell tal-UASI, tat-22 ta’ Ottubru 2009, fil-Każ R 690/20073, Lindner Recyclingtech vs Franssons Verkstäder, imsejħa “Chaff cutters”. Nenfasizza li din id-deċiżjoni kienet is-suġġett ta’ rikors u ta’ appell, fejn la l-Qorti Ġenerali u lanqas il-Qorti tal-Ġustizzja ma ddeċidew dwar lapplikazzjoni fil-mertu tal-imsemmi Artikolu 8 [ara d-digrieti tal-10 ta’ Mejju 2010, Franssons Verkstäder vs UASI – Lindner Recyclingtech (Makkinarju li jaqta’ l-karfa), T98/10, mhux ippubblikata, EU:T:2010:180, kif ukoll tad-9 ta’ Settembru 2010, Franssons Verkstäder vs UASI u Lindner Recyclingtech, C290/10 P, mhux ippubblikata, EU:C:2010:511].</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-14" href="#c-14">14</a>
</span>)Ara d-deċiżjoni tal-UASI fil-Każ R 690/20073, iċċitata iktar ’il fuq (nota ta’ qiegħ il-paġna 13), punti 28 et seq., b’mod partikolari 35 u 36. Ir-rifjut tal-kriterju ta’ “għamliet alternattivi” huwa espressament ikkonfermat fid-direttivi tal-EUIPO dwar l-eżami ta’ talbiet għal annullament ta’ disinni Komunitarji rreġistrati, verżjoni tal-1 ta’ Frar 2017, p. 30, punt 5.3.3, li jiċċita b’mod partikolari d-deċiżjoni tat-Tielet Bord tal-Appell tal-UASI, tas-27 ta’ Jannar 2016, fil-Każijiet magħquda R 1517/20143 u R 2114/20143, imsejħa “Hoses” (ara l-punt 65). Dan l-iżvilupp huwa segwit minn Barber Giner, T., “Estética y funcionalidad: alcance de la prohibición del diseño funcional en la legislación nacional y comunitaria”, Diario La Ley, Nru 8422, sena XXXV, 17 ta’ Novembru 2014, p. 768 sa 770, kif ukoll Brancusi, L., “Design determined by the product’s technical function: arguments for an autonomous test”, E.I.P.R., 2016, Vol. 38 (1), p. 25 et seq..</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-15" href="#c-15">15</a>
</span>)Ara b’mod partikolari, Greffe, F., u Greffe, P., Traité des dessins et des modèles – France, Union européenne, Suisse, continent américain, LexisNexis, Pariġi, id-disa’ edizzjoni, 2014, punti 155 sa 186, kif ukoll Raynard, J., Py, E., u Tréfigny, P., Droit de la propriété industrielle, LexisNexis, Pariġi, 2016, punti 534 sa 536.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-16" href="#c-16">16</a>
</span>)Il-Gvern tar-Renju Unit indika li l-istat attwali tad-dritt pożittiv jikkorrispondi għaddeċiżjoni tal-UASI fil-Każ R 690/20073, iċċitata iktar ’il fuq (nota ta’ qiegħ il-paġna 13), billi semma s-sentenza tal-High Court of Justice (England &amp; Wales) [qorti għolja tal-ġustizzja (Ingilterra u Wales), ir-Renju Unit] fis-sentenza Dyson Ltd vs Vax [2010] EWHC 1923 (Pat), punti 23 sa 31.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-17" href="#c-17">17</a>
</span>)Il-Kummissjoni tqis li madankollu l-eżistenza ta’ disinni alternattivi għandha tittieħed inkunsiderazzjoni, fost indizji oħra ta’ valur estetiku tal-għamla li għandhom jiġu evalwati mill-qorti adita. Ara wkoll il-punt 64 ta’ dawn ilkonklużjonijiet.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-18" href="#c-18">18</a>
</span>)Ara b’mod partikolari, is-sentenzi tad-9 ta’ Marzu 2017, Pula Parking (C551/15, EU:C:2017:193, punt 42), kif ukoll tas-7 ta’ Settembru 2017, Schottelius (C247/16, EU:C:2017:638, punt 31).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-19" href="#c-19">19</a>
</span>)Ara l-punti 38 et seq. ta’ dawn il-konklużjonijiet.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-20" href="#c-20">20</a>
</span>)Nippreċiża li l-indikazzjoni msemmija fl-aħħar tas-sentenza inkwistjoni fil-verżjoni fil-lingwa Franċiża tal-imsemmija premessa 10, lingwa oriġinali ta’ dawn il-konklużjonijiet, tikkostitwixxi sentenza differenti fil-verżjoni fil-lingwa Ġermaniża, imsemmija millqorti tar-rinviju.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-21" href="#c-21">21</a>
</span>)Ara d-deċiżjoni tal-UASI fil-Każ R 690/20073, iċċitata iktar ’il fuq (nota ta’ qiegħ il-paġna 13), punt 34.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-22" href="#c-22">22</a>
</span>)Id-“disinn” huwa ddefinit bħala “id-dehra ta’ prodott fl-intier tiegħu jew f’parti minnu li tirriżulta mill-karatteristiċi ta’, b’mod partikolari, il-linji, il-konfigurazzjoni, il-kuluri, l-għamla, in-nisġa u/jew il-materjali tal-prodott innifsu u/jew ta’ l-ornamenti tiegħu”.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-23" href="#c-23">23</a>
</span>)Ara ċ-ċitazzjoni fil-punt 5 ta’ dawn il-konklużjonijiet.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-24" href="#c-24">24</a>
</span>)Skont din il-premessa 12, “[i]l-protezzjoni ma għandhiex tiġi mifruxa fuq dawk il-partijiet komponenti li ma jidhrux matul l-użu normali ta’ prodott, lanqas għal dawk il-karatteristiċi ta’ din il-parti li ma jidhrux meta l-parti tiġi mmuntata […]”.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-25" href="#c-25">25</a>
</span>)Il-Gvern tar-Renju Unit uża wkoll it-terminu “mertu”, filwaqt li jiġi ppreċiżat li dan ma jinstabx fir-Regolament Nru 6/2002, sabiex iqajjem, bħal hawn hekk, il-punt dwar jekk id-disinn jirnexxilux effettivament jirrendi l-prodott attraenti bid-dehra tiegħu.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-26" href="#c-26">26</a>
</span>)Ara, f’dan is-sens, is-sentenza tal-21 ta’ Settembru 2017, Easy Sanitary Solutions u EUIPO vs Group Nivelles (C361/15 P u C405/15 P, EU:C:2017:720, punti 62 et seq.).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-27" href="#c-27">27</a>
</span>)Skont l-imsemmi paragrafu 1, “[l]-iskop tal-protezzjoni kkonferita b’disinn Komunitarju għandu jinkludi kull disinn li ma jħallix impressjoni ġenerali differenti fuq l-utent informat”.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-28" href="#c-28">28</a>
</span>)B’mod konkret, il-funzjoni teknika tista’, pereżempju, jkollha l-għan li tiżgura iktar aderenza, konvenjenza, kumdità, effiċjenza jew sigurtà, minflok l-iżvilupp ta’ għamliet ornamentali, dekorattivi, estetiċi jew ta’ fantasija (ara Cohen, D., Le droit des dessins et modèles – Droit communautaire, droit international, droit français et autres droits étrangers, Economica, Pariġi, it-tieni edizzjoni, 2004, punt 65, kif ukoll Greffe, F., u Greffe, P., op. cit. nota ta’ qiegħ il-paġna 15, punt 159).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-29" href="#c-29">29</a>
</span>)Ara l-punt 19 in fine ta’ dawn il-konklużjonijiet.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-30" href="#c-30">30</a>
</span>)Dwar uħud mis-sistemi nazzjonali preċedenti, ara b’mod partikolari, MouncifMoungache, M., Les dessins et modèles en droit de l’Union européenne, Thèse, Bruylant, Brussell, 2012, p. 121 et seq..</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-31" href="#c-31">31</a>
</span>)Dokument tax-xogħol ippubblikat f’Ġunju 1991 (III/F/5131/91FR), p. 65, punt 5.4.6: “Jekk effett tekniku jista’ jintlaħaq biss b’għamla partikolari, id-disinn ma jistax ikun protett. Min-naħa l-oħra, jekk id-disinjatur għandu għażla bejn diversi għamliet sabiex jilħaq l-effett tekniku mfittex, il-karatteristiċi inkwistjoni jistgħu jibbenefikaw mill-protezzjoni. Meħuda f’dan is-sens, l-esklużjoni […] tikkorrispondi eżattament għad-diktonomija ta’ idea/espressjoni prevista mil-leġiżlatur dwar id-dritt tal-awtur. Fir-realtà, dan ifisser li, fl-assenza ta’ għażla waqt il-kreazzjoni ta’ prodott fid-dawl ta’ effett partikolari, ma tidħol ebda kreattività personali, u għalhekk ma hemm xejn x’jiġi protett” (enfasi miżjuda minni).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-32" href="#c-32">32</a>
</span>)Ara l-abbozz tar-Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar id-disinni Komunitarji, tat-3 ta’ Diċembru 1993 [COM(1993) 342 finali, p. 70]. L-użu tatterminu “arbitrarji” ġie kkontestat mill-Kumitat Ekominiku u Soċjali (ara l-avviż tat-22 ta’ Frar 1995, ĠU 1995, C 110, p. 14, punt 5.7).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-33" href="#c-33">33</a>
</span>)Skont il-punt 8.2 tal-espożizzjoni tal-motivi [COM(1993) 342 finali, p. 9], “[i]d-disinni huma l-karatteristiċi tad-dehra ta’ prodott li jistgħu jiġu pperċepiti mis-sensi. Ebda kriterju estetiku ma huwa meħud inkunsiderazzjoni. Id-disinni estetiċi u funzjonali huma protetti mingħajr distinzjoni. Madankollu, il-karatteristiċi ddettati minn funzjoni teknika ta’ prodott u li ma jħallu ebda libertà fil-kreazzjoni tal-elementi arbitrarji ma humiex protetti […]”.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-34" href="#c-34">34</a>
</span>)Skont il-kummentarju ta’ din id-dispożizzjoni, “[i]r-Regolament ma jagħmilx distinzjoni bejn id-disinni estetiċi u dawk funzjonali; dawn jingħataw l-istess protezzjoni. F’każijiet estremi, l-għamla tirrifletti l-funzjoni mingħajr possibbiltà ta’ varjazzjoni. F’dan il-każ id-disinjatur ma jistax jargumenta li r-riżultat huwa l-frott tal-kreattività personali tiegħu. Id-disinn ma għandu għalhekk ebda karattru individwali u ma għandux dritt ta’ protezzjoni. […] Għalhekk id-dispożizzjoni teskludi biss il-protezzjoni meta ma hemm ebda libertà ta’ introduzzjoni ta’ elementi arbitrarji” [COM(1993) 342 finali, p. 18].</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-35" href="#c-35">35</a>
</span>)Bl-istess mod, il-premessa 9 tal-imsemmi abbozz ssemmi “id-disinni prodotti sabiex jissodisfaw għal rekwiżit funzjonali u ma jħallu ebda possibbiltà lid-disinjatur tagħhom li jinkludi karatteristiċi differenti jew arbitrarji” (p. 63) u l-kummentarju tal-Artikolu 27(1) tiegħu jsemmi l-“każ fejn il-karatteristiċi distinti tad-disinn ma jistgħux jibbenefikaw mill-protezzjoni għaliex huma ddettati b’mod sħiħ minn funzjoni teknika li ma tħalli ebda libertà ta’ żvilupp ta’ disinn arbitrarju” (p. 27).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-36" href="#c-36">36</a>
</span>)Ara l-abozz ta’ emenda tar-Regolament tal-Kunsill (KE) dwar id-disinni Komunitarji, tal-21 ta’ Ġunju 1999 [COM(1999) 310 finali], osservazzjonijiet dwar lArtikolu 9.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-37" href="#c-37">37</a>
</span>)Direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-13 ta’ Ottubru 1998 (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 18, Vol. 21, p. 120).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-38" href="#c-38">38</a>
</span>)Leġiżlazzjonijiet li l-effetti tagħhom huma limitati għat-territorju tal-Istat Membru kkonċernat, għall-kuntarju tas-sisitema stabbilita mir-Regolament Nru 6/2002 (ara lpremessi 1 sa 6 ta’ dan ir-regolament).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-39" href="#c-39">39</a>
</span>)L-Artikolu 7(1) ta’ dan l-abbozz oriġinali tad-Direttiva, tat-3 ta’ Diċembru 1993, [COM(1993) 344 finali], kien ifformulat kif ġej: “Ir-reġistrazzjoni ta’ disinn ma tagħtix drittijiet safejn it-twettiq ta’ funzjoni teknika ma tħalli ebda libertà għal dak li jirrigwarda l-karatteristiċi arbitrarji tad-dehra tal-prodotti” u skont l-espożizzjoni tal-motivi, “il-kompetizzjoni tkun inkoraġġuta f’setturi fejn id-disinni ma jkollhomx dritt għal protezzjoni, pereżempju, għaliex in-neċessità li l-prodott jissodisfa funzjoni teknika ma tħallix libertà lid-disinjatur” (ara p. 14 u p. 23).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-40" href="#c-40">40</a>
</span>)Ara fl-abbozz ta’ emenda tad-Direttiva tal-21 ta’ Frar 1996 [COM(1996) 66 finali], ilkummentarju tal-Artikolu 7(1) li jindika li “[a]nki jekk il-kwistjoni dwar jekk disinn jinkludix dimensjoni estetika ma tteħditx inkunsiderazzjoni fiddeterminazzjoni dwar jekk jissodisfax il-kundizzjonijiet tal-protezzjoni stabbiliti fl-abbozz, uħud iddeċidew li hija neċessarja ż-żieda ta’ dispożizzjoni li tipprovdi li l-protezzjoni ma għandhix tingħata fil-każijiet estremament rari fejn l-għamla hija ddettata mill-funzjoni. [Il-]Kummissjoni qieset li dikjarazzjoni iktar ċara kienet meħtieġa b’mod partikolari fir-rigward tal-emenda proposta għall-paragrafu 2” (p. 8). L-imsemmi Artikolu 7(1) għadu sallum isemmi “karatteristiċi tad-dehra ta’ prodott li jkunu meħtieġa biss minħabba l-funzjoni teknika tiegħu”, formulazzjoni riprodotta fl-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-41" href="#c-41">41</a>
</span>)Ara Brancusi, L., “Article 8 CDR”, op. cit. nota ta’ qiegħ il-paġna 12, p. 140, punt 47, kif ukoll l-aħħar approċċ, ikklassifikat “iktar flessibbli”, invokat fir-rapport tal-istudju mwettaq fuq talba tal-Kummissjoni, datat it-3 ta’ Ġunju 2016, Legal review on industrial design protection in Europe, p. 89, 91 u 92.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-42" href="#c-42">42</a>
</span>)Skont il-punti 8.2 tal-espożizzjoni tal-motivi tal-abbozz inizjali [COM(1993) 342 finali, p. 9], “[…] il-karatteristiċi ddettati mill-funzjoni teknika tal-prodott […] ma humiex protetti sabiex ma jiġux immonopolizzati l-funzjonijiet teknikċi permezz talprotezzjoni ta’ disinn”.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-43" href="#c-43">43</a>
</span>)Ninnota li għan simili kien previst fil-klawżola ta’ tiswija li tinsab flArtikolu 110(1) tar-Regolament Nru 6/2002, li l-formulazzjoni oriġinali tagħha tinkludi riferiment għall-każijiet fejn “id-dehra tikkundizzjona d-disinn protett”, li madankollu tneħħiet matul ix-xogħol leġiżlattiv. F’dan ir-rigward, ara l-konklużjonijiet tiegħi fil-kawżi magħquda Acacia u D’Amato (C397/16 u C435/16, EU:C:2017:730, punti 38 et seq.).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-44" href="#c-44">44</a>
</span>)Ara l-bidu tal-ewwel sentenza tal-premessa 10 tar-Regolament Nru 6/2002.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-45" href="#c-45">45</a>
</span>)Fl-osservazzjonijiet tagħha, il-Kummissjoni ġustament tenfasizza li l-esklużjoni mill-protezzjoni ta’ disinni tal-karatteristiċi tad-dehra li jservu biss għallimplementazzjoni ta’ soluzzjoni teknika tiżgura l-kompetizzjoni ħielsa bejn ilfornituri ta’ prodotti li jużaw tali soluzzjoni teknika.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-46" href="#c-46">46</a>
</span>)Ara s-sezzjoni 9 tal-espożizzjoni tal-motivi tal-abbozz inizjali [COM(1993) 342 finali, p. 10] kif ukoll il-premessa 7 tar-Regolament Nru 6/2002.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-47" href="#c-47">47</a>
</span>)Il-koeżistenza tal-imsemmija leġiżlazzjonijiet hija kkonfermata fil-premessa 31 u flArtikolu 96 tar-Regolament Nru 6/2002. Ara wkoll, green paper dwar ilprotezzjoni ta’ disinni op. cit. nota ta’ qiegħ il-paġna 31, p. 65, punt 5.4.6.1.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-48" href="#c-48">48</a>
</span>)Skont il-punt 8.2 tal-espożizzjoni tal-motivi tal-abbozz inizjali [COM(1993) 342 finali, p. 9], “[…] il-karatteristiċi ddettati minn funzjoni teknika ta’ prodott […] jistgħu eventwalment ikunu protetti mil-leġiżlazzjoni dwar il-privattivi jew id-disinni ta’ utilità meta l-kundizzjonijiet tal-kisba ta’ tali protezzjoni jkunu ssodisfatti”.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-49" href="#c-49">49</a>
</span>)L-invenzjoni għandha, b’mod partikolari, tkun ġdida, li timplika attività ta’ invenzjoni u tkun suġġetta għal applikazzjoni industrijali skont l-Artikoli 52 sa 57 talkonvenzjoni tal-ħruġ ta’ privattivi Ewropej, iffirmata fi München fil-5 ta’ Ottubru 1973 (iktar ’il quddiem il-“konvenzjoni ta’ München”), li t-test tagħha huwa aċċessibbli fl-indirizz tal-internet segwenti: http://www.epo.org/law-practice/legal-texts/html/epc/2013/f/ma1.html.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-50" href="#c-50">50</a>
</span>)Jiġifieri 20 sena bħala prinċipju għal privattiva Ewropea (ara l-Artikolu 63 tal-konvenzjoni ta’ München) u sa 25 sena għad-disinni Komunitarji li huma rreġistrati (ara l-Artikolu 12 tar-Regolament Nru 6/2002), kif inhu l-każ fil-kawża prinċipali.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-51" href="#c-51">51</a>
</span>)Ara l-punt 19 in fine ta’ dawn il-konklużjonijiet.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-52" href="#c-52">52</a>
</span>)Ara wkoll, id-deċiżjoni tal-UASI fil-Każ R 690/20073, iċċitata iktar ’il fuq (nota ta’ qiegħ il-paġna 13), punti 28 u 30, kif ukoll Brancusi, L., “Article 8 CDR”, op. cit. nota ta’ qiegħ il-paġna 12, p. 136 u 137, punt 33.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-53" href="#c-53">53</a>
</span>)Skont l-Artikolu 5(2) tar-Regolament Nru 6/2002, li jipprovdi li disinn huwa kkunsidrat identiku għal disinn diġà eżistenti, u għalhekk ma huwiex protett, meta lkaratteristiċi tagħhom huma differenti biss f’dettalji insinjifikattivi.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-54" href="#c-54">54</a>
</span>)Ara n-noti ta’ qiegħ il-paġna 59 u 61 ta’ dawn il-konklużjonijiet.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-55" href="#c-55">55</a>
</span>)Dwar id-differenzi li jeżistu bejn il-protezzjoni offruta mit-trade marks u dik offruta mid-disinni, għal dak li jirrigwarda kemm in-natura tagħhom, il-portata tagħhom kif ukoll it-tul rispettiv tagħhom, ara l-konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Ruiz-Jarabo Colomer fil-kawża Philips (C299/99, EU:C:2001:52, punti 36 sa 38).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-56" href="#c-56">56</a>
</span>)Ara t-tieni inċiż tal-Artikolu 3(1)(e), tal-Ewwel Direttiva tal-Kunsill 89/104/KEE, tal-21 ta’ Diċembru 1988, biex jiġu approssimati l-liġijiet ta’ l-Istati Membri dwar it-trade marks (ĠU Edizzjoni Speċjali bil-Malti, Kapitolu 17, Vol. 1, p. 92), li sar l-Artikolu 3(1)(e)(ii) tad-Direttiva 2008/95/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, tat-22 ta’ Ottubru 2008, biex jiġu approssimati l-liġijiet ta’ l-Istati Membri dwar it-trade marks (ĠU 2008, L 299, p. 25), kif ukoll lArtikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 40/94, tal-20 ta’ Diċembru 1993, dwar it-trademark Komunitarja (ĠU 1994, L 11, p. 1), li sar l-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 207/2009, tas-26 ta’ Frar 2009, dwar it-trademark tal-Unjoni Ewropea (ĠU 2009, L 78, p. 1).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-57" href="#c-57">57</a>
</span>)Id-dispożizzjonijiet dwar id-dritt tat-trade marks fuq imsemmija (ara n-nota ta’ qiegħ il-paġna 56) ma jkoprux il-“karatteristiċi […] esklużivament ddettati millfunzjoni teknika [tal-prodott]” iżda “l-għamla neċessarja [tiegħu] għall-kisba ta’ riżultat tekniku”. L-Avukat Ġenerali Ruiz-Jarabo Colomer qies li din id-differenza ma hijiex arbitrarja u tinkludi li l-livell ta’ “funzjonalità” għandu jkun superjuri sabiex jippermetti li tiġi kkonstatata r-raġuni ta’ esklużjoni fil-qasam tad-disinni, b’dan l-element meħud inkunsiderazzjoni f’dan ir-rigward ma għandux ikun biss neċessarju, iżda indispensabbli sabiex jinkiseb riżultat tekniku preċiż, b’tali mod li l-funzjoni tiddetta l-għamla. Fil-fehma tiegħu, dan ifisser li mudell funzjonali jista’ madankollu jingħata protezzjoni jekk juri li l-istess funzjoni teknika tista’ tinkiseb b’għamla differenti (ara l-konklużjonijiet tiegħu fil-kawża Philips, C299/99, EU:C:2001:52, punt 34). Jiena ma naqbilx ma’ din l-opinjoni, peress li din ngħatat fil-kuntest ta’ obiter dictum (ara d-deċiżjoni tal-UASI fil-Każ R 690/20073, iċċitata iktar ’il fuq fin-nota ta’ qiegħ il-paġna 13, punt 28) u l-Qorti tal-Ġustizzja ma ddeċidietx fir-rigward ta’ disinni fis-sentenza tat-18 ta’ Ġunju 2002, Philips (C299/99, EU:C:2002:377).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-58" href="#c-58">58</a>
</span>)Ir-Regolament Nru 40/94 dwar it-trademark Komunitarja kien jikkostitwixxi “heritage” li l-awturi tar-Regolament Nru 6/2002 ħadu inkunsiderazzjoni bħala bażi ta’ formulazzjoni (ara Hiance, M., “Le projet de règlement communautaire sur les dessins et modèles: les enjeux”, Revue internationale de la propriété industrielle et artistique, 2000, Nru 201, p. 100).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-59" href="#c-59">59</a>
</span>)Ara b’mod partikolari, fir-rigward tal-Artikolu 3(1)(e) tad-Direttiva 2008/95, issentenza tas-16 ta’ Settembru 2015, Société des Produits Nestlé (C215/14, EU:C:2015:604, punti 44, 45 u 55), kif ukoll fir-rigward tal-Artikolu 7(1)(e)(ii) tarRegolament Nru 40/94, is-sentenza tal-10 ta’ Novembru 2016, Simba Toys vs EUIPO (C30/15 P, EU:C:2016:849, punti 39 u 53).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-60" href="#c-60">60</a>
</span>)Ara l-punti 38 et seq. ta’ dawn il-konklużjonijiet.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-61" href="#c-61">61</a>
</span>)Ara fir-rigward tat-tieni inċiż tal-Artikolu 3(1)(e) tad-Direttiva 89/104, issentenza tat-18 ta’ Ġunju 2002, Philips (C299/99, EU:C:2002:377, punti 81 sa 84); fir-rigward tal-Artikolu 3(1)(e) tad-Direttiva 2008/95, is-sentenza tas-16 ta’ Settembru 2015, Société des Produits Nestlé (C215/14, EU:C:2015:604, punt 56), kif ukoll fir-rigward ta-Artikolu 7(1)(e)(ii) tar-Regolament Nru 40/94, issentenza tal-14 ta’ Settembru 2010, Lego Juris vs UASI (C48/09 P, EU:C:2010:516, punti 53 sa 58).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-62" href="#c-62">62</a>
</span>)Favur analoġija mal-pożizzjoni adottata mill-Qorti tal-Ġustizzja fil-qasam tattrade marks ara b’mod partikolari, Greffe, F., u Greffe, P., op. cit. nota ta’ qiegħ ilpaġna 15, punti 182 u 183, kif ukoll Raynard, J., Py, E., u Tréfigny, P., op. cit. nota ta’ qiegħ il-paġna 15, punt 536.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-63" href="#c-63">63</a>
</span>)Il-qorti tar-rinviju tinnota li d-deċiżjoni tal-UASI fil-Każ R 690/20073, iċċitata iktar ’il fuq (nota ta’ qiegħ il-paġna 13) adottat dan l-approċċ.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-64" href="#c-64">64</a>
</span>)B’mod partikolari, il-punt 36 tad-deċiżjoni tal-UASI fil-Każ R 690/20073, iċċitata iktar ’il fuq (nota ta’ qiegħ il-paġna 13), jagħmel riferiment għall-perspettiva ta’ “reasonable observer” (“observateur raisonnable” fil-lingwa Franċiża).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-65" href="#c-65">65</a>
</span>)CeramTec tqajjem l-espressjonijiet “relevant observer” (“observateur pertinent” fillingwa Franċiża) u “reasonable observer persona” (“observateur raisonnable”) li huma użati, rispettivament minn Brancusi, L., “Article 8 CDR”, op. cit. nota ta’ qiegħ ilpaġna 12, p. 139, punt 41, u fir-rapport ta’ studju mwettaq fuq talba tal-Kummissjoni, op. cit. nota ta’ qiegħ il-paġna 41, p. 90.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-66" href="#c-66">66</a>
</span>)L-Artikoli 6 u 10 li jirrigwardaw, rispettivament, il-“karattru individwali” li għandu jkollu d-disinn ikkonċernat (bħall-premessa 14) u l-“iskop tal-protezzjoni” mogħtija mir-Regolament Nru 6/2002.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-67" href="#c-67">67</a>
</span>)Il-kunċett ta’ “utent informat” huwa “kunċett intermedjarju bejn dak ta’ konsumatur medju, applikabbli fil-qasam tat-trade marks, fejn lebda għarfien speċifiku ma huwa mitlub mill-konsumatur u li ġeneralment ma jagħmilx paragun dirett bejn it-trade marks kunfliġġenti, u dak ta’ bniedem tax-xogħol [applikabbli fil-qasam ta’ privattivi, li huwa] espert li għandu kompetenzi tekniċi kbar. [Dan] jista’ jinftiehem bħala li jindika utent li għandu […] viġilanza partikolari, kemm minħabba l-esperjenza personali tiegħu jew it-tagħrif estiż tiegħu tas-settur ikkunsidrat” (enfasi miżjuda minn) (ara b’mod partikolari, is-sentenzi tal-20 ta’ Ottubru 2011, PepsiCo vs Grupo Promer Mon Graphic, C281/10 P, EU:C:2011:679, punti 53 u 59, kif ukoll tal-21 ta’ Settembru 2017, Easy Sanitary Solutions u EUIPO vs Group Nivelles (C361/15 P u C405/15 P, EU:C:2017:720, punti 124 u 125).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-68" href="#c-68">68</a>
</span>)Ara b’mod partikolari, is-sentenzi tal-Qorti Ġenerali tat-22 ta’ Ġunju 2010, Shenzhen Taiden vs UASI – Bosch Security Systems (Apparat għall-komunikazzjoni) (T153/08, EU:T:2010:248, punti 47 u 48); tal-21 ta’ Novembru 2013, El Hogar Perfecto del Siglo XXI vs UASI – Wenf International Advisers (Trabixu) (T337/12, EU:T:2013:601, punt 25); kif ukoll tat-12 ta’ Marzu 2014, Tubes Radiatori vs UASI – Antrax It (Radjaturi għat-tisħin) (T315/12, mhux ippubblikata, EU:T:2014:115, punt 61). Fil-fehma tiegħi, din lanaliżi repetuta tal-Qorti Ġenerali hija fondata.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-69" href="#c-69">69</a>
</span>)F’dan ir-rigward, ara b’mod partikolari, il-kummentarju tal-Artikolu 6(1) tal-abbozz oriġinali tar-Regolament [COM(1993) 342 finali, p. 15].</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-70" href="#c-70">70</a>
</span>)Skont DOCERAM, tali xerrej ikollu ħafna drabi tagħrif professjonali inqas importanti, fir-rigward tal-qasam tekniku li għalih jappartjeni l-prodott, pereżempju minn dak tad-disinjatur jew il-prodottur, li jista’ jkollu l-konsegwenza li lfunzjonijiet tekniċi ta’ ċerti karatteristiċi tad-dehra jkunu kkunsidrati, b’mod żbaljat, bħala karatteristiċi estetiċi.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-71" href="#c-71">71</a>
</span>)F’dan is-sens hija tiċċita l-punti 33 sa 35 tas-sentenza tat-18 ta’ Settembru 2014, Hauck (C205/13, EU:C:2014:2233), li jirrigwardaw l-Artikolu 3(1)(e) tadDirettiva 89/104. Skont il-Kummissjoni, ladarba l-għan ta’ din id-dispożizzjoni huwa paragunabbli għal dak segwit mill-Artikolu 8(1) tar-Regolament Nru 6/2002, huwa loġiku li tapplika wkoll fil-kuntest ta’ dan tal-aħħar fost il-kriterji simili għall-finijiet tal-evalwazzjoni tal-perċezzjoni tad-dehra ta’ prodott lil hinn minn teknikalitajiet restrittivi. F’dan ir-rigward ara wkoll il-punti 43 et seq. ta’ dawn il-konklużjonijiet.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-72" href="#c-72">72</a>
</span>)Anki jekk il-kundizzjonijiet stabbiliti fil-paragrafi 1 u 2 rispettivament talimsemmija Artikoli 6 u 10 huma kumplimentarji, kif tindika l-premessa 14 ta’ dan ir-regolament. Fil-fatt, fil-kuntest tal-evalwazzjoni konkreta tal-impressjoni globali tad-disinni inkwistjoni fuq l-utent informat, hemm lok li jittieħed inkunsiderazzjoni l-grad tal-libertà li kellu d-disinjatur waqt l-iżvilupp tad-disinn ikkontestat, peress li iktar mal-imsemmija libertà hija ristretta, iktar id-differenzi minimi li jidħlu bejn dawn id-disinni jistgħu jkunu biżżejjed sabiex jipproduċu impressjoni globali differenti fuq l-utent [ara b’mod partikolari, is-sentenzi tat-18 ta’ Marzu 2010, Grupo Promer Mon Graphic vs UASI – PepsiCo (Rappreżentazzjoni ta’ oġġetti promozzjonali ċirkulari), T9/07, EU:T:2010:96, punti 72 et seq., kif ukoll tal-5 ta’ Lulju 2017, Gamet vs EUIPO – “Metal-Bud II” Robert Gubała (Pum ta’ bieb), T306/16, mhux ippubblikata, EU:T:2017:466, punti 43 et seq.].</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-73" href="#c-73">73</a>
</span>)Ninnota li fl-abbozz oriġinali tagħha tar-Regolament [COM(1993) 342 finali, p. 19], ilKummissjoni indikat li l-paragrafu 2 ta’ dak li sar l-Artikolu 10 tar-Regolament Nru 6/2002 kellu “l-għan li jagħti lill-qrati gwida fil-proċedimenti ta’ vjolazzjoni” (enfasi miżjuda minni). Hija żiedet li “[d]isinni estremament funzjonali li għalihom id-disinjatur għandu josserva parametric preċiżi jkollhom probabbilment iktar similaritajiet bejniethom mid-disinni li għalihom id-disinjatur kien totalment liberu. Huwa għalhekk li l-paragrafu 2 jistabbilixxi l-prinċipju li l-libertà tad-disinjatur għandha tittieħed inkunsiderazzjoni sabiex jiġu evalwati s-similaritajiet bejn disinn u ieħor eżistenti preċedentement” (enfasi miżjuda minni).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-74" href="#c-74">74</a>
</span>)Il-Gvern tar-Renju Unit jiċċita f’dan is-sens, is-sentenza tal-Court of Appeal (England &amp; Wales) (Civil Division) [qorti tal-appell (Ingilterra u Wales) (sezzjoni ċivili)], Dyson Ltd vs Vax [2011] EWCA Civ 1206, punt 36.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-75" href="#c-75">75</a>
</span>)Bħala eżempju, ara l-analiżi magħmula mid-Diviżjoni tal-Kanċellazzjoni tal-UASI fiddeċiżjoni tagħha tas-17 ta’ Marzu 2014, fil-Każ Nru ICD 8674, Extruplast vs PVG Energy BV, punt 17: “[i]d-disinjatur jaf li l-grad ta’ libertà fl-iżvilupp taddisinn tal-laned huwa limitat minn numru ta’ restrizzjonijiet marbuta maddestinazzjoni tagħhom, jiġifieri, fil-każ ineżami, sabiex jżomm, jittrasporta u jaħżen likwidi. […] F’dan il-każ, l-għażla ta’ salib f’forma ta’ skrun mdawwar ’il fuq, ix-xfar wiesgħa tiegħu, id-disinn tiegħu kemm fuq kif ukoll isfel, il-kanali ħoxnin għal ħażna tagħhom, il-provvista ta’ skartoċċi, l-għamla tagħhom u kobor jew finezza, il-kanali u n-numru tagħhom jagħtu lid-[disinn Komunitarju inkwistjoni] estetika partikolari iżda wkoll dehra iktar mfittxija u mhux iddettata biss mill-funzjoni teknika tagħhom”.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-76" href="#c-76">76</a>
</span>)Anki jekk dan il-kriterju waħdu ma jkunx determinanti (ara l-punt 59 ta’ dawn ilkonklużjonijiet).</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-77" href="#c-77">77</a>
</span>)F’dan ir-rigward, il-Kummissjoni tirreferi għall-punti 34 u 35 tas-sentenza tat-18 ta’ Settembru 2014, Hauck (C205/13, EU:C:2014:2233). Ara wkoll in-nota ta’ qiegħ il-paġna 70 ta’ dawn il-konklużjonijiet.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-78" href="#c-78">78</a>
</span>)Ara l-punti 57 et seq. ta’ dawn il-konklużjonijiet.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-79" href="#c-79">79</a>
</span>)F’dan is-sens, CeramTec tiċċita, fost oħrajn, Ruhl, O., Gemeinschaftsgeschmacksmuster – Kommentar, op. cit. nota ta’ qiegħ il-paġna 7, punt 10.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-80" href="#c-80">80</a>
</span>)Min-naħa tagħhom il-Gvern Grieg u dak tar-Renju Unit astjenew milli jagħmlu tali lista ta’ kriterji ta’ evalwazzjoni.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-81" href="#c-81">81</a>
</span>)Jiġi ppreċiżat li l-oneru tal-prova li l-kundizzjonijiet inerenti għall-Artikolu 8(1) tarRegolament Nru 6/2002 huma ssodisfatti f’każ partikolari huwa loġikament fuq il-parti li trid tipprevalixxi ruħha mill-eċċezzjoni stabbilita f’din id-dispożizzjoni.</p>
<p class="note">(<span class="note">
<a id="t-82" href="#c-82">82</a>
</span>)Ebda wieħed minn dawk il-kriterji ma huwa deċiżiv waħdu għar-raġunijiet indikati, fil-punt 53 u fil-punti 23 et seq. ta’ dawn il-konklużjonijiet, rispettivament.</p>
</body>
</html>
