European flag

Publicatieblad
van de Europese Unie

NL

L-serie


2025/344

19.2.2025

BESLUIT (GBVB) 2025/344 VAN DE RAAD

van 18 februari 2025

tot wijziging van Besluit (GBVB) 2024/3097 betreffende de ondersteuning van het alomvattende programma ter ondersteuning van de inspanningen ter voorkoming en bestrijding van de illegale handel in handvuurwapens en lichte wapens en conventionele munitie in Zuidoost-Europa

DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

Gezien het Verdrag betreffende de Europese Unie, en met name artikel 28, lid 1, en artikel 31, lid 1,

Gezien het voorstel van de hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid,

Overwegende hetgeen volgt:

(1)

Op 5 december 2024 heeft de Raad Besluit (GBVB) 2024/3097 (1) vastgesteld betreffende de ondersteuning van het alomvattende programma ter ondersteuning van de inspanningen ter voorkoming en bestrijding van de illegale handel in handvuurwapens en lichte wapens en conventionele munitie in Zuidoost-Europa om fase II van het door het secretariaat van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) uitgevoerde project (het “project”) te ondersteunen.

(2)

Er was geen bijlage bij Besluit (GBVB) 2024/3097 op het moment dat het werd vastgesteld. De bijlage bij dit besluit bevat nu een nadere omschrijving van het uit te voeren project.

(3)

Het is derhalve noodzakelijk dat Besluit (GBVB) 2024/3097 wordt gewijzigd,

HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:

Artikel 1

De tekst in de bijlage bij dit besluit wordt toegevoegd als bijlage bij Besluit (GBVB) 2024/3097.

Artikel 2

Dit besluit treedt in werking op de datum van de vaststelling ervan.

Gedaan te Brussel, 18 februari 2025.

Voor de Raad

De voorzitter

A. DOMAŃSKI


(1)  Besluit (GBVB) 2024/3097 van de Raad van 5 december 2024 betreffende de ondersteuning van het alomvattende programma ter ondersteuning van de inspanningen ter voorkoming en bestrijding van de illegale handel in handvuurwapens en lichte wapens en conventionele munitie in Zuidoost-Europa (PB L, 2024/3097, 6.12.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2024/3097/oj).


BIJLAGE

ALOMVATTEND OVSE-PROGRAMMA TER ONDERSTEUNING VAN DE INSPANNINGEN TER VOORKOMING EN BESTRIJDING VAN DE ILLEGALE HANDEL IN SALW EN CONVENTIONELE MUNITIE IN ZUIDOOST-EUROPA

Fase II

1.   Achtergrond

De aan de OVSE deelnemende staten in Zuidoost-Europa worden geconfronteerd met aanzienlijke risico’s en uitdagingen die voortvloeien uit een destabiliserende accumulatie en ongecontroleerde verspreiding van illegale handvuurwapens en lichte wapens (“Small Arms and Light Weapons” — SALW) en conventionele munitie. Het staat vast dat deze risico’s niet alleen gevolgen hebben voor de veiligheid van Zuidoost-Europa maar ook voor de Europese Unie (EU).

De illegale handel in SALW en conventionele munitie vanuit en via Zuidoost-Europa is een strategische uitdaging, zoals vastgesteld in de EU-strategie tegen illegale vuurwapens, SALW en munitie daarvoor (“de EU-SALW-strategie”) (1), en wordt reeds als zodanig aangepakt door middel van verschillende actieplannen, zoals: het EU-actieplan 2020-2025 inzake illegale vuurwapenhandel (2) en de routekaart voor een duurzame oplossing voor illegaal bezit van, misbruik van en handel in SALW en munitie daarvoor in de Westelijke Balkan uiterlijk in 2024 (3). Om deze uitdagingen aan te pakken, hebben de bevoegde instellingen van de Zuidoost-Europese staten de OVSE officieel om bijstand gevraagd inzake beheersing van SALW en conventionele munitie (4). De gevraagde bijstand draagt bij tot de verwezenlijking van de bovengenoemde strategische en operationele doelstellingen en ondersteunt de instellingen in kwestie ook bij het nakomen van de toezeggingen in de OVSE-documenten, inzake SALW (FSC.DOC/1/00/Rev.1), en inzake de voorraden conventionele munitie (FSC.DOC/1/03/Rev.1). Tegen die achtergrond heeft de OVSE een alomvattend programma ter ondersteuning van de inspanningen ter voorkoming en bestrijding van illegale handel in SALW en conventionele munitie in Zuidoost-Europa ontwikkeld (“het programma”).

Het programma is geharmoniseerd met de “routekaart voor een duurzame oplossing voor illegaal bezit van, misbruik van en handel in SALW en munitie daarvoor in de Westelijke Balkan tegen 2024”  (5) (“de routekaart”), evenals met de daaropvolgende geactualiseerde versie van de routekaart, die naar verwachting zal gelden voor de periode 2025-2030. De hele actie wordt nauw gecoördineerd met de belanghebbenden in Zuidoost-Europa en internationale partners die bijdragen aan de routekaart. In dit verband heeft de EU besloten de inspanningen van de programma’s te ondersteunen door middel van Besluit (GBVB) 2021/2133 van de Raad van 2 december 2021, ter ondersteuning van het alomvattende programma ter ondersteuning van de inspanningen ter voorkoming en bestrijding van de illegale handel in SALW en conventionele munitie in Zuidoost-Europa. Naast de politieke en financiële steun van de EU krijgt het programma ook steun van 15 andere deelnemende donorlanden.

De voorgestelde actie vormt fase 2 van de bijstand die in het kader van bovengenoemd Raadsbesluit is geïnitieerd, en blijft de autoriteiten van Zuidoost-Europa steunen bij het voldoen aan de vereisten van de herziene tekst van de routekaart, die van 2025 tot en met 2030 zal worden geïmplementeerd, en bij het voortzetten van de strijd tegen illegale SALW.

Doordat de negatieve gevolgen van de illegale handel in SALW en de bijbehorende munitie voor duurzame ontwikkeling erdoor worden beperkt en voorkomen, draagt deze actie ook bij tot de verwezenlijking van de VN-duurzameontwikkelingsdoelen, meer bepaald

—

doelstelling 5, totstandbrenging van gendergelijkheid en empowerment voor alle vrouwen en meisjes (bijvoorbeeld streefdoel 5.2, uitbanning van alle vormen van geweld tegen vrouwen en meisjes), en

—

doelstelling 16, bevordering van vreedzame en inclusieve samenlevingen voor duurzame ontwikkeling, waarborging van toegang tot de rechter voor iedereen, en opbouw van effectieve, verantwoordelijke en inclusieve instellingen op alle niveaus (bijvoorbeeld de streefdoelen 16.1, 16.4 en 16.a).

2.   Algemeen doel

Blijven werken aan vermindering van de risico’s van illegale handel en ongecontroleerde verspreiding van SALW in, naar en vanuit Zuidoost-Europa, aangezien deze de veiligheid ondermijnen, duurzame vredesopbouw en sociaal-economische ontwikkeling belemmeren, de ineenstorting van de openbare orde in de hand werken, terrorisme en crimineel geweld aanwakkeren of tot een hervatting van conflicten zouden kunnen leiden.

3.   Beschrijving van de actie

De actie is gebaseerd op systematische behoeftenonderzoeken, met name op beoordelingen door deskundigen van 2022 tot en met 2024.

Op grond van die beoordelingen en de tot dusver verleende bijstand, is vastgesteld dat het volgende moet gebeuren:

—

internationale certificering van de capaciteit wat betreft speurhonden (K9) bij het opsporen en in beslag nemen van illegale SALW en conventionele munitie, en

—

internationale certificering van de regelgeving en operationele kaders voor het onbruikbaar maken van SALW door een Europese proefbank.

De actie bestaat uit zeven OVSE-projectonderdelen die in de hele regio worden uitgevoerd. Deze aanpak zorgt dan ook voor capaciteitsopbouw en normalisatie in elke jurisdictie, en tegelijkertijd voor de totstandbrenging van interoperabele, homogene en betrouwbare processen en resultaten in de hele regio. De voorgestelde actie schept vaardigheden en processen die voor zowel preventie- als handhavingscapaciteiten gebruikt kunnen worden, binnen elke jurisdictie, maar ook binnen de regio en daarbuiten. Alle activiteiten worden ontwikkeld in nauwe samenwerking tussen de ter zake bevoegde autoriteiten/instellingen, het conflictpreventiecentrum van de OVSE en de OVSE-operaties in Zuidoost-Europa.

De voortgang bij de uitvoering van deze actie zal verder worden gepresenteerd en gerapporteerd tijdens lokale en regionale coördinatievergaderingen ter ondersteuning van de geactualiseerde “routekaart voor een duurzame oplossing voor illegaal bezit van, misbruik van en handel in SALW en munitie daarvoor in de Westelijke Balkan tegen 2030”. Het toezicht op de uitvoering daarvan wordt gecoördineerd met alle SALW-commissies van Zuidoost-Europa, internationale partners en het Seesac.

3.1.   Projectonderdeel 1: de nationale autoriteiten van de Republiek Albanië bijstaan om het risico op verspreiding en misbruik van SALW te verminderen

3.1.1.   Doel

Het risico op verspreiding en misbruik van SALW in de Republiek Albanië verminderen.

3.1.2.   Beschrijving

De gevolgen van het ongecontroleerd verspreiden en bezitten van SALW, munitie en explosieven vormen nog steeds een ernstige bedreiging voor de openbare veiligheid en de sociale en economische ontwikkeling in Albanië. Slecht gecontroleerde en illegale SALW houden criminele elementen en georganiseerde criminaliteit in stand doordat zij geweld en onveiligheid in de hand werken. Deze aspecten hebben nadelige gevolgen voor veiligheids- en vertrouwenwekkende maatregelen in het land en de regio. Albanië heeft in oktober 2019 tijdens het OVSE-Forum voor Veiligheidssamenwerking om bijstand verzocht.

De OVSE heeft capaciteitslacunes vastgesteld op het gebied van:

a)

het wet- en regelgevingskader voor het onbruikbaar maken van vuurwapens, en de correcte uitvoering daarvan door verbetering van infrastructuur, uitrusting en opleiding;

b)

het gebruik van speurhonden (K9-eenheden) door de Albanese staatspolitie bij het opsporen van SALW, munitie en explosieven;

c)

bewustmaking van het publiek van de gevaren van misbruik en verspreiding van SALW.

Het project zal niet alleen aan de bevolking van Albanië ten goede komen maar ook aan de vele nationale autoriteiten met een mandaat op het gebied van SALW-beheersing, met name de nationale SALW-commissie, het Ministerie van Binnenlandse Zaken van de Republiek Albanië en de Albanese staatspolitie.

3.1.3.   Verwachte resultaten

Resultaat 1: Er wordt vooruitgang geboekt met het wetgevingskader voor het onbruikbaar maken van SALW en de uitvoerings- en toezichtmechanismen daarvoor.

Resultaat 2: De infrastructuur, capaciteit en middelen van de K9-eenheid van de Albanese staatspolitie voor het opsporen van illegale SALW, munitie en explosieven worden versterkt.

3.1.4.   Maatregelen

3.1.4.1.

Maatregel voor een beter wetgevingskader van de Republiek Albanië op het gebied van SALW en het onbruikbaar maken ervan

De maatregel omvat:

—

internationale certificering van de wetgeving inzake onbruikbaarmaking door de Europese proefbank voor SALW;

—

evaluatie van de infrastructuur en de machines die voor onbruikbaarmaking worden gebruikt in de Republiek Albanië;

—

verstrekking van opleidingen inzake onbruikbaarmaking en het toezicht daarop door een Europese proefbank voor SALW.

3.1.4.2.

Maatregel met betrekking tot het versterken van de capaciteit van de Albanese politie voor het opsporen van illegale wapens en explosieven

De maatregel omvat:

—

organisatie van een opleidingsprogramma over de Frontex-methodiek voor het opsporen van SALW en munitie;

—

organisatie van een opleidingsprogramma over Europese goede praktijken bij het opsporen van SALW en munitie;

—

aanbesteding van ontwerpen en werken voor de modernisering van de infrastructuur voor kennels, kantoorfaciliteiten en K9-perimeters aan de grensdoorlaatposten ter versterking van de capaciteit van K9-eenheden voor het opsporen van SALW en munitie.

3.2.   Projectonderdeel 2: aanpakken van veiligheidsrisico’s in verband met illegaal bezit van, misbruik van en handel in SALW en munitie daarvoor in Bosnië en Herzegovina

3.2.1.   Doel

Bosnië en Herzegovina (BiH) ondersteunen bij het beperken van de veiligheidsrisico’s in verband met illegaal bezit van, misbruik van en handel in SALW en munitie daarvoor.

3.2.2.   Beschrijving

Het project is gericht op de in het verzoek om bijstand van het Ministerie van Veiligheid (2019) gespecificeerde behoeften met een hoge prioriteit en is bedoeld om BiH te helpen de beveiligings- en veiligheidsrisico’s in verband met illegaal bezit van, misbruik van en handel in SALW, munitie en explosieven te beperken en aldus bij te dragen tot veiligheid en stabiliteit in het land en in de ruimere regio.

De OVSE zal blijven werken aan het opvullen van de lacunes inzake:

a)

de K9-capaciteit van rechtshandhavingsinstanties voor het opsporen van SALW en munitie, waaronder hun infrastructuur en de opleidingsaspecten;

b)

de toegankelijkheid en vergelijkbaarheid van data in verband met SALW die nodig zijn voor doeltreffende beleidsvorming en operationele respons;

c)

het onbruikbaar maken van SALW, met inbegrip van wet- en regelgevingskaders, opleiding en modernisering van uitrusting en infrastructuur.

Het project zal niet alleen aan de bevolking van BiH ten goede komen maar ook aan de vele nationale autoriteiten met een mandaat op het gebied van SALW-beheersing, te weten rechtshandhavingsinstanties, waaronder de Ministeries van Binnenlandse Zaken en de politiediensten op het niveau van de entiteiten en de kantons, de coördinatieraad voor SALW-beheersing van BiH, het Ministerie van Veiligheid, evenals het Openbaar Ministerie, de rechtbanken en penitentiaire diensten.

3.2.3.   Verwachte resultaten

Resultaat 1: De K9-capaciteit van de rechtshandhavingsdiensten voor het opsporen van SALW, munitie en explosieven wordt versterkt.

Resultaat 2: Er worden een geïntegreerde interinstitutionele gegevensbank en een dito volgsysteem ontwikkeld voor zaken die verband houden met SALW en munitie.

Resultaat 3: Het wet- en regelgevingskader inzake het onbruikbaar maken van SALW wordt ontwikkeld en operationeel gemaakt.

3.2.4.   Maatregelen

3.2.4.1.

Maatregel voor het versterken van de K9-capaciteit van de rechtshandhavingsdiensten voor het opsporen van SALW, munitie en explosieven

De maatregel omvat:

—

modernisering van de K9-infrastructuur;

—

een opleidingsprogramma over de Frontex-methodiek voor het opsporen van SALW en munitie;

—

een opleidingsprogramma over Europese goede praktijken bij het opsporen van SALW en munitie.

3.2.4.2.

Maatregel voor de ontwikkeling van een geïntegreerde interinstitutionele gegevensbank en een dito volgsysteem voor zaken die verband houden met SALW en munitie

De maatregel omvat:

—

ondersteuning van de totstandbrenging van het SALW-volgsysteem voor BiH;

—

organisatie van opleidingen voor functionarissen van het gerechtelijk apparaat en personeelsleden van de rechtshandhavingsdiensten die gebruikmaken van het SALW-volgsysteem.

3.2.4.3.

Maatregel voor een beter wetgevingskader van BiH op het gebied van SALW en het onbruikbaar maken ervan

De maatregel omvat:

—

internationale certificering van de wetgeving inzake onbruikbaarmaking door een Europese proefbank voor SALW;

—

evaluatie van de infrastructuur en de machines die voor onbruikbaarmaking worden gebruikt in BiH;

—

organisatie van opleidingen inzake onbruikbaarmaking en het toezicht daarop door de Europese proefbank voor SALW.

3.3.   Projectonderdeel 3: steun voor de versterking van de K9-capaciteit van de politie van Kosovo (6) voor het opsporen en in beslag te nemen van SALW, munitie en explosieven

3.3.1.   Doel

Ondersteuning van de versterking van de bestaande K9-capaciteit van de politie van Kosovo en de directe bijdrage ervan aan de preventie, de bestrijding en het onderzoek van misbruik van en handel in SALW, munitie en explosieven in de Westelijke Balkan.

3.3.2.   Beschrijving

Met het project wordt steun verleend aan de versterking van de bestaande K9-capaciteit van de politie van Kosovo en de directe bijdrage ervan aan de preventie, de bestrijding en het onderzoek van misbruik van en handel in SALW, munitie en explosieven in de Westelijke Balkan.

Het project bestaat erin geconstateerde capaciteitslacunes bij de K9-eenheid op te vullen op het gebied van preventie, bestrijding en onderzoek van misbruik van en handel in SALW. Het project komt niet alleen aan de bevolking maar ook aan de politie van Kosovo ten goede.

3.3.3.   Verwachte resultaten

Resultaat 1: Het regelgevings- en het opleidingskader evenals de infrastructuur en de uitrusting van de K9-eenheid worden verbeterd teneinde de preventie, de bestrijding en het onderzoek van misbruik van en handel in SALW, munitie en explosieven efficiënter en doeltreffender te maken.

3.3.4.   Maatregelen

3.3.4.1.

Maatregel voor het verbeteren van het regelgevings- en het opleidingskader, evenals van de infrastructuur en de uitrusting van de K9-eenheid teneinde de preventie, de bestrijding en het onderzoek van misbruik van en handel in SALW, munitie en explosieven efficiënter en doeltreffender te maken

De maatregel omvat:

—

een opleidingsprogramma over de Frontex-methodiek voor het opsporen van SALW en munitie;

—

een opleidingsprogramma over Europese goede praktijken bij het opsporen van SALW en munitie.

—

implementatie van infrastructuurverbeteringen van het veterinair gebouw en de nodige apparatuur, alsmede de faciliteit voor het simuleren van verschillende huiszoekingsscenario’s;

—

bevordering van de inclusie van vrouwen in belangrijke functies binnen de hondeneenheden (geleiders, instructeurs en beheerders) als voorwaarde voor een grotere operationele doeltreffendheid.

3.4.   Projectonderdeel 4: bijstand aan de nationale autoriteiten van de Republiek Noord-Macedonië om het risico op verspreiding van wapens en misbruik van SALW te verminderen

3.4.1.   Doel

Vermindering van het risico op verspreiding en misbruik van SALW in de Republiek Noord-Macedonië door de preventie-, detectie-, analyse- en onderzoekscapaciteit van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en andere gouvernementele organisaties te vergroten.

3.4.2.   Beschrijving

Het project is ontwikkeld om tegemoet te komen aan het verzoek om bijstand van de regering van de Republiek Noord-Macedonië (2019) om de capaciteit van de nationale SALW-commissie te versterken en de capaciteit van de K9-eenheid van de politie voor het opsporen van wapens en explosieven op te bouwen.

De OVSE heeft capaciteitslacunes vastgesteld op het gebied van:

a)

de operationele K9-capaciteit van het Ministerie van Binnenlandse Zaken voor het opsporen van illegale verspreiding van SALW;

b)

de correcte uitvoering van het onbruikbaar maken van vuurwapens, inclusief lacunes qua infrastructuur, uitrusting en opleiding;

c)

de analyse van kwesties inzake SALW-beheersing op strategisch en operationeel niveau;

d)

de gecoördineerde voorlichting en bewustmaking van het publiek over risico’s in verband met misbruik van SALW in de Republiek Noord-Macedonië, met inbegrip van de inspanningen van de nationale SALW-commissie.

Het project zal niet alleen aan de bevolking van de Republiek Noord-Macedonië ten goede komen maar ook aan de nationale autoriteiten met een mandaat op het gebied van SALW-beheersing, met name de nationale SALW-commissie, het Ministerie van Binnenlandse Zaken en de politie.

3.4.3.   Verwachte resultaten

Resultaat 1: De regulatieve, operationele en interdepartementale samenwerkingscapaciteiten van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en de SALW-commissie van de Republiek Noord-Macedonië voor het bestrijden/aanpakken van de verspreiding van SALW worden versterkt.

Resultaat 2: De capaciteit inzake inspectie van het vernietigen en onbruikbaar maken van SALW wordt versterkt en het beheer van de SALW-levenscyclus wordt verbeterd.

3.4.4.   Maatregelen

3.4.4.1.

Steun voor het vergroten van de capaciteit van het Ministerie van Binnenlandse Zaken voor het opsporen van illegale SALW door de efficiënte inzet van K9-middelen

De maatregel omvat:

—

infrastructuurverbeteringen van de K9-diensteenheden van het Ministerie van Binnenlandse Zaken van de Republiek Noord-Macedonië op regionaal niveau;

—

een opleidingsprogramma over de Frontex-methodiek voor het opsporen van SALW en munitie;

—

een opleidingsprogramma over Europese goede praktijken bij het opsporen van SALW en munitie.

3.4.4.2.

Vermindering van het aantal illegale wapens, munitie en explosieven door vernietiging en onbruikbaarmaking

De maatregel omvat:

—

internationale certificering van de wetgeving inzake onbruikbaarmaking door een Europese proefbank voor SALW;

—

evaluatie van de infrastructuur en de machines die voor onbruikbaarmaking worden gebruikt in de Republiek Albanië;

—

organisatie van opleidingen inzake onbruikbaarmaking en het toezicht daarop door de Europese proefbank voor SALW.

3.5.   Projectonderdeel 5: versterking van de capaciteit van het Ministerie van Binnenlandse Zaken van Montenegro om de illegale handel in en het misbruik van SALW, munitie en explosieven doeltreffender terug te dringen, te voorkomen en te bestrijden

3.5.1.   Doel

Ondersteuning van de bestaande K9-capaciteit voor het opsporen van SALW, munitie en explosieven, en van de verdere ontwikkeling van praktijken voor het onbruikbaar maken van SALW, en aldus versterking van de capaciteit van het Ministerie van Binnenlandse Zaken voor het terugdringen, voorkomen en tegengaan van de illegale handel in en het misbruik van SALW, munitie en explosieven.

3.5.2.   Beschrijving

Het voorgestelde project is opgezet op basis van het verzoek van de Montenegrijnse SALW-commissie en het verzoek het Ministerie van Binnenlandse Zaken aan de OVSE-missie in Montenegro om technische bijstand op dit gebied te verlenen. Er is uitvoerig overleg gepleegd met internationale en regionale partners om de inspanningen te coördineren en mogelijke overlappingen af te bakenen. Als zodanig sluit dit project aan bij en biedt het directe ondersteuning aan de implementatie van nationale, regionale en internationale kaders voor SALW-beheersing.

In 2022 en 2023 zijn er door onafhankelijke deskundigen van de OVSE en in de inzet van speurhonden gespecialiseerde functionarissen van de Franse Gendarmerie systematische behoefteonderzoeken uitgevoerd, die praktische richtsnoeren hebben opgeleverd voor vooruitgang inzake:

—

de bestaande K9-capaciteit van de Montenegrijnse politie bij het opsporen en in beslag nemen van illegale SALW en conventionele munitie, en

—

de versterking van de bestaande regelgeving en van het operationele kader voor het onbruikbaar maken van SALW.

3.5.3.   Verwachte resultaten

Resultaat 1: De capaciteit van de K9-eenheden van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en de rechtshandhavingsinstanties voor het opsporen van illegale SALW, munitie en explosieven wordt vergroot door het versterken van hun infrastructuur-, operationele en opleidingscapaciteit.

Resultaat 2: Het rechtskader voor het onbruikbaar maken van vuurwapens wordt verbeterd en in overeenstemming gebracht met internationale normen, en de capaciteit voor doeltreffende uitvoering en voor toezicht wordt versterkt.

3.5.4.   Maatregelen

3.5.4.1.

Maatregel in verband met ondersteuning van de wijzigingen in en aanvullingen op het wet- en regelgevingskader, waarbij de operationele standaardprocedures voor het gebruik van K9-capaciteit worden bijgewerkt en er een K9-masterplan wordt ontwikkeld voor de modernisering van deze capaciteit

De maatregel omvat:

—

wijziging van de wet- en regelgeving in overeenstemming met de Europese goede praktijken van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en de politie;

—

ontwikkeling van een masterplan voor de modernisering van de K9-capaciteit;

—

ondersteuning van de werkgroepen voor het actualiseren van de wetgeving en de strategische planning.

3.5.4.2.

Maatregel in verband met verbeterde opleidingsmethoden en operationele capaciteit, teneinde misbruik van en handel in SALW, munitie en explosieven efficiënter en doeltreffender te kunnen voorkomen, bestrijden en onderzoeken

De maatregel omvat:

—

ontwikkeling van een opleidingshandboek dat wordt vertaald en verspreid;

—

opleidingen voor de personeelsleden van het Ministerie van Binnenlandse Zaken in de relevante onderwijs- en opleidingsinstellingen conform de goede praktijken van Frontex en andere Europese goede praktijken bij het opsporen van SALW en munitie.

3.5.4.3.

Maatregel in verband met verbeterde opleidingsfaciliteiten en -uitrusting, parallel aan verbeteringen van de infrastructuur en logistieke middelen, teneinde misbruik van en handel in SALW, munitie en explosieven efficiënter en doeltreffender te kunnen voorkomen, bestrijden en onderzoeken

De maatregel omvat:

—

uitvoering van verbeteringen aan de infrastructuur voor kennels, kantoorfaciliteiten en K9-perimeters bij het hoofdkwartier van de K9-eenheid en aan grensdoorlaatposten, ter versterking van de capaciteit van de K9-eenheden voor het opsporen van SALW en munitie;

—

ondersteuning van het verbeteren van de beveiligde opslag van opleidingsmonsters, met name munitie voor explosieven, SALW, drugs en contant geld;

—

aankoop van voertuigen voor het vervoer van speurhonden.

3.5.4.4.

Maatregel in verband met ondersteuning van het ontwikkelen van het juridische en institutionele kader voor het onbruikbaar maken van SALW, waaronder mechanismen voor doeltreffende uitvoering en toezicht

De maatregel omvat:

—

ondersteuning van de werkgroep voor het wijzigen en aanvullen van de wetgeving inzake onbruikbaarmaking;

—

verlening van diensten van de Europese proefbank met betrekking tot advies, begeleiding, opleiding en certificering voor de specialisten op het gebied van infrastructuur en onbruikbaarmaking;

—

organisatie van coördinatievergaderingen voor het delen van informatie en voor praktische sturing in verband met het ontwikkelen en institutionaliseren van de noodzakelijke personele, educatieve, technische en infrastructurele voorwaarden voor het correct uitvoeren van en toezien op de onbruikbaarmaking van SALW.

3.5.4.5.

Maatregel in verband met ondersteuning van het ontwikkelen en institutionaliseren van de capaciteit inzake het onbruikbaar maken van SALW

De maatregel omvat:

—

ontwikkeling van infrastructuurontwerpen en aanbesteding van werken voor verbeteringen aan de faciliteiten en de praktijken inzake het onbruikbaar maken van SALW, conform de adviezen van de Europese proefbank voor SALW;

—

aankoop van uitrusting en materialen die nodig zijn voor een correcte onbruikbaarmaking.

3.5.4.6.

Maatregel in verband met ondersteuning van het ontwikkelen van een opleidingshandboek over het onbruikbaar maken van SALW, en het verzorgen van nationale en internationale opleidingen voor de uitvoerders ter plaatse

De maatregel omvat:

—

organisatie van gespecialiseerde opleidingen door de Europese proefbank voor wapenmakers en inspecteurs;

—

certificering van wapenmakers en inspecteurs door de Europese proefbank voor onbruikbaarmaking;

—

ontwikkeling van een opleidingshandboek over de regelgeving inzake het onbruikbaar maken van SALW.

3.6.   Projectonderdeel 6: aanpakken van veiligheidsrisico’s in verband met illegaal bezit van, misbruik van en handel in SALW in Servië

3.6.1.   Doel

Vermindering van de veiligheidsrisico’s in verband met illegaal bezit van SALW, misbruik van legale SALW en illegale handel in SALW.

3.6.2.   Beschrijving

Het project is ontwikkeld om tegemoet te komen aan het verzoek om bijstand van het Ministerie van Binnenlandse Zaken van Servië (2019) om het hoofd te bieden aan de uitdagingen van ongecontroleerde verspreiding en illegaal bezit van SALW, die een grote bedreiging voor de veiligheid en beveiliging in Servië vormen. Deze uitdagingen werken criminaliteit en zware georganiseerde criminaliteit in de hand doordat een gunstig klimaat wordt gecreëerd voor geweld, bedreigend gedrag en terrorisme. Zij hebben ook een negatief effect op vertrouwenwekkende maatregelen in het land en vormen een bedreiging op het vlak van gendergerelateerd geweld.

De OVSE heeft de volgende behoeften vastgesteld voor de bestrijding van de illegale handel in SALW:

a)

versterking van de K9-capaciteit van het Ministerie van Binnenlandse Zaken voor het opsporen van wapens en explosieven, door I) vaststelling van het noodzakelijke rechtskader; II) beoordeling van de capaciteit en ontwikkeling ervan, en III) aankoop van speciale uitrusting en gebouweninfrastructuur;

b)

wijziging van de wapen- en munitiewet en van de voorschriften voor het onbruikbaar maken van wapens, door a) het beoordelen van de capaciteit en de technische mogelijkheden, en b) het verlenen van technische bijstand bij het opstellen van de voorschriften.

Het project komt niet alleen de Servische bevolking ten goede, maar ook het Ministerie van Binnenlandse Zaken, de politie en de Servische proefbank voor SALW in Kragujevac.

3.6.3.   Verwachte resultaten

Resultaat 1: Het rechtskader voor het onbruikbaar maken wordt verbeterd en in overeenstemming gebracht met internationale normen en beste praktijken.

Resultaat 2: De capaciteit van de K9-eenheden van het Ministerie van Binnenlandse Zaken voor het opsporen van SALW, munitie en explosieven wordt versterkt, met inachtneming van de mensenrechtennormen.

3.6.4.   Maatregelen

3.6.4.1.

Maatregel om het rechtskader voor onbruikbaarmaking te verbeteren en in overeenstemming te brengen met internationale normen en beste praktijken.

De maatregel omvat:

—

verstrekking van deskundig advies van een Europese proefbank voor SALW voor de vergaderingen van de werkgroep onbruikbaarmaking;

—

internationale certificering van de wetgeving inzake onbruikbaarmaking door een Europese proefbank voor SALW;

—

terbeschikkingstelling van infrastructuur en machines die voor onbruikbaarmaking worden gebruikt;

—

organisatie van opleidingen inzake onbruikbaarmaking en toezicht daarop door de Europese proefbank voor SALW.

3.6.4.2.

Maatregel voor het verbeteren van de capaciteit van de K9-eenheden van het Ministerie van Binnenlandse Zaken voor het opsporen van SALW, munitie en explosieven, met inachtneming van de mensenrechtennormen.

De maatregel omvat:

—

aanbesteding, c.q. aankoop, en levering van bouwwerkzaamheden, uitrusting en voertuigen voor de K9-dienst;

—

capaciteitsopbouw voor gebruik en inzet van K9-eenheden bij het voorkomen en onderzoeken van handel in SALW, munitie en explosieven door advisering en ontwikkeling van een uitwisselingsprogramma en een opleidingsmethode;

—

een opleidingsprogramma over de Frontex-methodiek voor het opsporen van SALW en munitie;

—

een opleidingsprogramma over Europese goede praktijken bij het opsporen van SALW en munitie.

3.7.   Projectonderdeel 7: versterking van het OVSE-optreden tegen de illegale verspreiding en het aanleggen van illegale voorraden van conventionele munitie — Fase 3

3.7.1.   Doel

De deelnemende staten worden ondersteund bij het opbouwen van vertrouwen en het versterken van de beveiliging, alsmede bij het inspelen op politieke en veiligheidsontwikkelingen in het OVSE-gebied, en er wordt gezorgd voor effectieve samenwerking met externe belanghebbenden.

3.7.2.   Beschrijving

Het project is ontwikkeld om de aan de OVSE deelnemende staten te helpen hun toezeggingen inzake bestrijding van de illegale verspreiding van SALW en voorraden conventionele munitie beter te plannen, na te komen en zo nodig aan te scherpen. Dit project maakt deel uit van een gefaseerde aanpak van een continue en verfijnde dreigingsanalyse wat betreft het risico van de verspreiding en de handel in SALW en voorraden conventionele munitie, overzicht en prognose van de behoeften en de vereisten, alsmede praktische instrumenten op het gebied van SALW en conventionele munitie. Deze basis is van cruciaal belang voor alle actoren die geïnteresseerd zijn in het ontwikkelen van het normatieve kader, het ondersteunen en versterken van het bijstandsmechanisme en het in kaart brengen van de behoeften aan en de verzoeken om technische bijstand.

Het gebruik en het misbruik van SALW en voorraden conventionele munitie kunnen verschillende gevolgen hebben voor vrouwen en mannen, jongens en meisjes. Om deze verschillende gevolgen aan te pakken, moeten bijstandsprojecten zo worden ontworpen en uitgevoerd dat dit aspect erin tot uiting komt en dat het project een aanpak van de zeer uiteenlopende gendereffecten van SALW omvat en gendergelijkheid bevordert. Dit project ondersteunt beleids- en praktisch advies over de wijze waarop dergelijke gerichte acties kunnen worden ontwikkeld en ondernomen in het kader van OVSE-projecten voor praktische bijstand op het gebied van SALW en voorraden conventionele munitie.

3.7.3.   Verwachte resultaten

Resultaat 1: De capaciteit van de aan de OVSE deelnemende staten, de uitvoerende structuren van de OVSE en de operaties op het terrein om de verspreiding van SALW en voorraden conventionele munitie aan te pakken en in elke fase van hun levenscyclus adequaat te beheersen, wordt vergroot.

Resultaat 2: Het gebruik van het SALW-portaal, kennisproducten en -instrumenten wordt bevorderd ter ondersteuning van de monitoring, het overzicht en de uitvoering van projecten voor praktische bijstand inzake SALW en voorraden conventionele munitie.

3.7.4.   Maatregelen

3.7.4.1.

Verlening van advies en ondersteuning aan de verzoekende aan de OVSE deelnemende staten voor een doeltreffend gebruik van het bijstandsmechanisme

De maatregel omvat:

—

gerichte bezoeken en outreachevenementen ten aanzien van de verzoekende deelnemende staten om hun specifieke behoeften en vereisten op het gebied van SALW en voorraden conventionele munitie jaarlijks te beoordelen en/of bij te stellen;

—

opstelling van nationale strategische documenten en actieplannen inzake SALW-beheersing volgens de OVSE-normen en andere internationale normen ter zake.

3.7.4.2.

Verlening van ondersteuning op maat aan de staten die OVSE-bijstand verlenen, welke noodzakelijk is voor een tijdige en doeltreffende besluitvorming en planning van de toewijzing van middelen voor het bijstandsmechanisme inzake SALW en voorraden conventionele munitie

De maatregel omvat:

—

organisatie van periodiek/jaarlijks donorenoverleg in Wenen, de hoofdsteden van de deelnemende staten of via onlineplatforms ten behoeve van een overzicht van de impact en de resultaten van de bijstandsprojecten.

3.7.4.3.

Bevordering van het gebruik, de functies en de kenmerken van het SALW-portaal

De maatregel omvat:

—

organisatie van bewustmakingsevenementen ter bevordering van het gebruik, de functies en de beschikbare kenmerken van het SALW-portaal.

3.7.4.4.

Ontwikkeling en integratie van gespecialiseerde SALW-opleidingen in het SALW-portaal.

De maatregel omvat:

—

het uploaden van online-opleidingen over SALW-specifieke onderwerpen naar het portaal.

3.7.4.5.

Waarborging van een doeltreffende werking en voortdurende ondersteuning van het SALW-portaal.

De maatregel omvat:

—

invoering van nieuwe, door de gebruikers voorgestelde functies om de werking van het portaal te optimaliseren.

4.   Genderperspectieven

In alle fasen van het ontwerp, de ontwikkeling en de uitvoering van projecten zijn genderperspectieven geïntegreerd. De belangrijkste premisse daarbij was dat gebruik en misbruik van SALW en conventionele munitie verschillende gevolgen hebben voor vrouwen en mannen en jongens en meisjes. Om die gevolgen aan te pakken zal deze actie de inclusie van vrouwen in besluitvormingsprocessen en bij de uitvoering van SALW-beheersing bevorderen en ondersteunen.

De integratie van genderbehoeften is afgestemd op de specifieke context en het soort bijstand waarin de projecten voorzien, en is gebaseerd op een situatieanalyse waarbij rekening is gehouden met genderperspectieven.

Het “gendermarker”-instrument van de OVSE is niet alleen gebruikt bij het ontwerpen van projecten, maar ook bij het volgen van de vooruitgang bij het doorvoeren van de gendermainstreaming in de hele projectbeheercyclus. Elk project binnen deze actie heeft gendergelijkheid als een belangrijke doelstelling of is voorzien van volledig geïntegreerde genderperspectieven.

5.   Begunstigden

De directe begunstigden van het optreden zijn de autoriteiten in Zuidoost-Europa die een mandaat hebben gekregen en verantwoordelijk zijn voor het voorkomen en bestrijden van illegale handel in SALW en conventionele munitie. Daarbij gaat het in de eerste plaats om de Ministeries van Binnenlandse Zaken en rechtshandhavingsinstanties zoals de politie.

De indirecte begunstigden zijn de bevolking van jurisdicties in Zuidoost-Europa en zijn Europees nabuurschap die bedreigd worden door het gebruik van illegale SALW en conventionele munitie bij criminele activiteiten, terrorisme en gewelddadig misbruik.

Ook de autoriteiten van de EU en haar lidstaten die een mandaat hebben gekregen, zullen indirecte begunstigden van de projecten zijn aangezien zij zullen profiteren van een betere beheersingscapaciteit inzake SALW en conventionele munitie in Zuidoost-Europa, onder meer door betere informatie-uitwisseling en coördinatie- en samenwerkingsmaatregelen zoals risicobepaling, onderzoek en tracering, opsporing en inbeslagneming van illegale SALW en conventionele munitie.

6.   Zichtbaarheid van de Unie

De OVSE zal er met passende maatregelen voor zorgen dat in iedere jurisdictie in Zuidoost-Europa openbaar wordt gemaakt dat de Europese Unie de actie heeft gefinancierd. Die maatregelen worden getroffen aan de hand van de Handleiding communicatie en zichtbaarheid van de door de Commissie opgestelde Communicatie- en zichtbaarheidshandleiding betreffende externe maatregelen van de Europese Unie. De OVSE zal zo de zichtbaarheid van de Uniebijdrage verzekeren met passende profilering en publiciteit, waarin de rol van de Unie wordt benadrukt, voor transparantie van het optreden van de Unie wordt gezorgd en bekendheid wordt gegeven aan de redenen die tot het besluit hebben geleid, aan de steun van de Unie voor het besluit en aan de resultaten waartoe die steun heeft geleid. Op het door het project geproduceerde materiaal zal de vlag van de Europese Unie duidelijk zichtbaar zijn, overeenkomstig de richtsnoeren van de Unie voor het juiste gebruik en de juiste weergave van de vlag.

Aangezien de voorgenomen maatregelen sterk verschillen qua reikwijdte en aard zal een veelheid aan promotie-instrumenten worden gebruikt, waaronder: traditionele media, websites, sociale media en informatie- en promotiemateriaal waaronder infographics, folders, nieuwsbrieven, persmededelingen en andere instrumenten, naargelang het geval. Op de in het kader van ieder project gefinancierde publicaties, publieke evenementen, campagnes, uitrusting en bouwwerken zal de nodige informatie worden vermeld. Teneinde de impact van het project verder te vergroten door middel van bewustmaking van de diverse jurisdicties en de bevolking, de internationale gemeenschap en de lokale en internationale media, zal iedere doelgroep in een passende taal worden aangesproken.

7.   Duur

De totale looptijd van deze actie wordt op 36 maanden geraamd.

8.   Technische uitvoeringsinstantie

De technische uitvoering van dit programma wordt toevertrouwd aan de ondersteuningseenheid van het Centrum voor conflictpreventie/Forum voor Veiligheidssamenwerking van het OVSE-secretariaat en zes (6) OVSE-missies in Zuidoost-Europa, waarbij de eerstgenoemde ook de coördinerende rol vervult.

9.   Stuurcomité

Het stuurcomité voor deze actie zal worden samengesteld uit vertegenwoordigers van de hoge vertegenwoordiger, de EU-delegaties in elke jurisdictie in Zuidoost-Europa, de ondersteuningseenheid van het Centrum voor conflictpreventie/Forum voor Veiligheidssamenwerking van het OVSE-secretariaat en zes (6) OVSE-missies in Zuidoost-Europa.

De uitvoerende instantie zal er, met de hulp van het stuurcomité, voor zorgen dat de uitvoering van het project wordt gecoördineerd met de andere hieraan gerelateerde bijstand van de EU aan jurisdicties in Zuidoost-Europa.

Het stuurcomité zal regelmatig vertegenwoordigers van de partners van jurisdicties in Zuidoost-Europa uitnodigen. Het stuurcomité kan ook vertegenwoordigers uitnodigen van entiteiten die betrokken zijn bij projecten in Zuidoost-Europa die een soortgelijk of verwant doel hebben. Het stuurcomité zal de uitvoering van dit besluit regelmatig evalueren, ten minste elk half jaar, mede met behulp van elektronische communicatiemiddelen.


(1)  Europese Commissie, EU-strategie voor de veiligheidsunie, COM/2020/605 final, 24 juli 2020.

(2)  Europese Commissie, EU-actieplan 2020-2025 inzake vuurwapenhandel en bijlagen, COM(2020) 608 final, 24 juli 2020.

(3)  Uitwisselingscentrum voor Zuidoost- en Oost-Europa inzake de beheersing van het aantal handvuurwapens en lichte wapens (Seesac), Regional-Roadmap-for-a-sustainable-solution-to-the.pdf (seesac.org).

(4)  Er zijn bijstandsverzoeken ontvangen van het Ministerie van Binnenlandse Zaken van Albanië, het Ministerie van Veiligheid van Bosnië en Herzegovina, het Ministerie van Binnenlandse Zaken van de Republiek Noord-Macedonië, het Ministerie van Defensie van Montenegro en het Ministerie van Binnenlandse Zaken van Servië. Wat Kosovo betreft, gelden op grond van statusoverwegingen de beperkingen en vereisten van de formele procedure als zodanig niet voor potentiële projecten aldaar. Daarom worden onder leiding van de OVSE-missie in Kosovo (OMIK) projecten en activiteiten op maat ter ondersteuning van de Kosovaarse politie uitgevoerd. Elk bijstandsverzoek is geverifieerd en gevolgd door een passende behoefteanalyse.

(5)  De routekaart is ontwikkeld door de autoriteiten van de Westelijke Balkan met technische ondersteuning van het Seesac onder auspiciën van Frankrijk en Duitsland en in overleg met de EU en alle andere relevante actoren, en is aangenomen tijdens de top EU–Westelijke Balkan van 10 juli 2018 in Londen.

(6)  Alle verwijzingen in deze tekst naar Kosovo, ongeacht of het gaat om het grondgebied, de instellingen of de bevolking, dienen te worden begrepen als zijnde in volledige overeenstemming met Resolutie 1244 van de VN-Veiligheidsraad.


ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2025/344/oj

ISSN 1977-0758 (electronic edition)