ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 24.5.2023
COM(2023) 610 final
Σύσταση για
ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2023 της Γαλλίας και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας 2023 της Γαλλίας
{SWD(2023) 610 final}
Σύσταση για
ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2023 της Γαλλίας και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας 2023 της Γαλλίας
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 121 παράγραφος 2 και το άρθρο 148 παράγραφος 4,
Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και το συντονισμό των οικονομικών πολιτικών 1 , και ιδίως το άρθρο 5 παράγραφος 2,
Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Νοεμβρίου 2011, σχετικά με την πρόληψη και τη διόρθωση των υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών 2 , και ιδίως το άρθρο 6 παράγραφος 1,
Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Έχοντας υπόψη τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,
Έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της επιτροπής απασχόλησης,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Δημοσιονομικής Επιτροπής,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Κοινωνικής Προστασίας,
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Οικονομικής Πολιτικής,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)Ο κανονισμός (ΕΕ) 2021/241 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 3 , με τον οποίο θεσπίστηκε ο μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, άρχισε να ισχύει στις 19 Φεβρουαρίου 2021. Ο μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας παρέχει χρηματοδοτική στήριξη στα κράτη μέλη για την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων, η οποία συνεπάγεται δημοσιονομική ώθηση χρηματοδοτούμενη από την ΕΕ. Σύμφωνα με τις προτεραιότητες του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου, συμβάλλει στην οικονομική και κοινωνική ανάκαμψη και στην υλοποίηση βιώσιμων μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων, ιδίως για να προωθήσει την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση και να καταστήσει τις οικονομίες των κρατών μελών πιο ανθεκτικές. Συμβάλλει επίσης στην ενίσχυση των δημόσιων οικονομικών και στην τόνωση της ανάπτυξης και της δημιουργίας θέσεων εργασίας μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα, στη βελτίωση της εδαφικής συνοχής εντός της ΕΕ και στη στήριξη της συνεχιζόμενης εφαρμογής του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων. Η μέγιστη χρηματοδοτική συνεισφορά ανά κράτος μέλος στο πλαίσιο του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας επικαιροποιήθηκε στις 30 Ιουνίου 2022, σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241.
(2)Στις 22 Νοεμβρίου 2022, η Επιτροπή ενέκρινε την ετήσια έρευνα για τη βιώσιμη ανάπτυξη 2023 4 , η οποία σηματοδότησε την έναρξη του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου 2023 για τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών. Στις 23 Μαρτίου 2023, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε τις προτεραιότητες της έρευνας με βάση τις τέσσερις παραμέτρους της ανταγωνιστικής βιωσιμότητας. Στις 22 Νοεμβρίου 2022, βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011, η Επιτροπή ενέκρινε επίσης την έκθεση του μηχανισμού επαγρύπνησης 2023, στην οποία η Γαλλία συγκαταλέγεται μεταξύ των κρατών μελών που μπορεί να αντιμετωπίζουν ή ενδέχεται να αντιμετωπίσουν ανισορροπίες και για τα οποία απαιτείται εμπεριστατωμένη επισκόπηση. Την ίδια ημερομηνία, η Επιτροπή ενέκρινε επίσης γνώμη σχετικά με το σχέδιο δημοσιονομικού προγράμματος 2023 της Γαλλίας. Η Επιτροπή ενέκρινε επίσης σύσταση για σύσταση του Συμβουλίου σχετικά με την οικονομική πολιτική της ζώνης του ευρώ, η οποία εκδόθηκε από το Συμβούλιο στις 16 Μαΐου 2023, καθώς και την πρόταση σχετικά με την κοινή έκθεση για την απασχόληση 2023 όπου αναλύεται η εφαρμογή των κατευθυντήριων γραμμών για την απασχόληση και των αρχών του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων, η οποία εγκρίθηκε από το Συμβούλιο στις 13 Μαρτίου 2023.
(3)Μολονότι οι οικονομίες της ΕΕ επιδεικνύουν αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα, το γεωπολιτικό πλαίσιο εξακολουθεί να έχει αρνητικές επιπτώσεις. Ενόσω η ΕΕ παραμένει σταθερά στο πλευρό της Ουκρανίας, το θεματολόγιο οικονομικής και κοινωνικής πολιτικής της ΕΕ επικεντρώνεται στη μείωση των αρνητικών επιπτώσεων των ενεργειακών κλυδωνισμών τόσο στα ευάλωτα νοικοκυριά όσο και στις επιχειρήσεις βραχυπρόθεσμα, καθώς και στη συνέχιση των προσπαθειών για την επίτευξη της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης, τη στήριξη της βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξης, τη διασφάλιση της μακροοικονομικής σταθερότητας και την αύξηση της ανθεκτικότητας μεσοπρόθεσμα. Επικεντρώνεται επίσης σε μεγάλο βαθμό στην αύξηση της ανταγωνιστικότητας και της παραγωγικότητας της ΕΕ.
(4)Την 1η Φεβρουαρίου 2023, η Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση με τίτλο Βιομηχανικό σχέδιο της Πράσινης Συμφωνίας για την εποχή των μηδενικών καθαρών εκπομπών 5 με σκοπό την τόνωση της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας των μηδενικών καθαρών εκπομπών της ΕΕ και τη στήριξη της ταχείας μετάβασης στην κλιματική ουδετερότητα. Το σχέδιο συμπληρώνει τις συνεχιζόμενες προσπάθειες στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας και του REPowerEU. Στόχος του είναι να παράσχει ένα πιο υποστηρικτικό περιβάλλον για την κλιμάκωση της ενωσιακής παραγωγικής ικανότητας όσον αφορά τις τεχνολογίες και τα προϊόντα μηδενικών καθαρών εκπομπών που απαιτούνται για την επίτευξη των φιλόδοξων στόχων της ΕΕ για το κλίμα, καθώς και για τη διασφάλιση της πρόσβασης σε σχετικές κρίσιμες πρώτες ύλες, μεταξύ άλλων με τη διαφοροποίηση της προμήθειας, την κατάλληλη αξιοποίηση των γεωλογικών πόρων στα κράτη μέλη και τη μεγιστοποίηση της ανακύκλωσης των πρώτων υλών. Το σχέδιο βασίζεται σε τέσσερις πυλώνες: προβλέψιμο και απλουστευμένο ρυθμιστικό περιβάλλον, επιτάχυνση της πρόσβασης σε χρηματοδότηση, βελτίωση των δεξιοτήτων και ανοικτό εμπόριο για ανθεκτικές αλυσίδες εφοδιασμού. Στις 16 Μαρτίου 2023, η Επιτροπή εξέδωσε επίσης ανακοίνωση με τίτλο Μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα της ΕΕ: προοπτικές μετά το 2030 6 , διαρθρωμένη με βάση εννέα αλληλοενισχυόμενους κινητήριους μοχλούς, με στόχο να καταβληθούν προσπάθειες για ένα κανονιστικό πλαίσιο που θα ενισχύει την ανάπτυξη. Η ανακοίνωση καθορίζει προτεραιότητες πολιτικής που αποσκοπούν στην ενεργό εξασφάλιση διαρθρωτικών βελτιώσεων, καλά εστιασμένων επενδύσεων και κανονιστικών μέτρων για τη μακροπρόθεσμη ανταγωνιστικότητα της ΕΕ και των κρατών μελών της. Οι παρακάτω συστάσεις συμβάλλουν στην υλοποίηση αυτών των προτεραιοτήτων.
(5)Το 2023 το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο για τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών εξακολουθεί να εξελίσσεται σύμφωνα με την εφαρμογή του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας. Η πλήρης εφαρμογή των σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας εξακολουθεί να είναι απαραίτητη για την υλοποίηση των προτεραιοτήτων πολιτικής στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου, δεδομένου ότι τα σχέδια αφορούν το σύνολο ή σημαντικό υποσύνολο των σχετικών ειδικών ανά χώρα συστάσεων που εκδόθηκαν τα προηγούμενα έτη. Οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις των ετών 2019, 2020 και 2022 παραμένουν εξίσου συναφείς και για τα σχέδια ανάκαμψης και ανθεκτικότητας που αναθεωρούνται, επικαιροποιούνται ή τροποποιούνται σύμφωνα με τα άρθρα 14, 18 και 21 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241.
(6)Ο κανονισμός REPowerEU 7 , που εκδόθηκε στις 27 Φεβρουαρίου 2023, αποσκοπεί στην ταχεία σταδιακή κατάργηση της εξάρτησης της ΕΕ από τις ρωσικές εισαγωγές ορυκτών καυσίμων. Θα συμβάλει στην ενεργειακή ασφάλεια και στη διαφοροποίηση του ενεργειακού εφοδιασμού της ΕΕ, ενώ παράλληλα θα αυξήσει την αξιοποίηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, τις ικανότητες αποθήκευσης ενέργειας και την ενεργειακή απόδοση. Ο κανονισμός επιτρέπει στα κράτη μέλη να προσθέσουν νέο κεφάλαιο για το REPowerEU στα εθνικά τους σχέδια ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, με στόχο τη χρηματοδότηση καίριων μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων που θα συμβάλουν στην επίτευξη των στόχων του REPowerEU. Θα συμβάλουν επίσης στην τόνωση της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας των μηδενικών καθαρών εκπομπών της ΕΕ, όπως περιγράφεται στο βιομηχανικό σχέδιο της Πράσινης Συμφωνίας για την εποχή των μηδενικών καθαρών εκπομπών, καθώς και στην υλοποίηση των ειδικών ανά χώρα συστάσεων σχετικά με την ενέργεια οι οποίες εκδόθηκαν για τα κράτη μέλη το 2022 και, κατά περίπτωση, το 2023. Με τον κανονισμό REPowerEU θεσπίζεται νέα κατηγορία μη επιστρεπτέας χρηματοδοτικής στήριξης, η οποία διατίθεται στα κράτη μέλη για τη χρηματοδότηση νέων μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων σχετικά με την ενέργεια στο πλαίσιο των σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητάς τους.
(7)Στις 8 Μαρτίου 2023, η Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση με την οποία παρέχει κατευθύνσεις δημοσιονομικής πολιτικής για το 2024. Αποσκοπεί στη στήριξη της προετοιμασίας των προγραμμάτων σταθερότητας και σύγκλισης των κρατών μελών και, ως εκ τούτου, στην ενίσχυση του συντονισμού των πολιτικών 8 . Η Επιτροπή υπενθύμισε ότι η γενική ρήτρα διαφυγής του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης θα απενεργοποιηθεί στα τέλη του 2023. Ζήτησε την ανάληψη δημοσιονομικών πολιτικών κατά την περίοδο 2023-2024 οι οποίες θα διασφαλίσουν τη μεσοπρόθεσμη βιωσιμότητα του χρέους και θα αυξήσουν τη δυνητική ανάπτυξη με βιώσιμο τρόπο. Τα κράτη μέλη κλήθηκαν να προσδιορίσουν στα οικεία προγράμματα σταθερότητας και σύγκλισης 2023 τον τρόπο με τον οποίο τα δημοσιονομικά τους σχέδια θα διασφαλίσουν την τήρηση της τιμής αναφοράς του 3 % του ΑΕΠ για το έλλειμμα, καθώς και την εύλογη και συνεχή μείωση του χρέους, ή τη διατήρηση του χρέους σε συνετά επίπεδα, μεσοπρόθεσμα. Η Επιτροπή κάλεσε τα κράτη μέλη να καταργήσουν σταδιακά τα εθνικά δημοσιονομικά μέτρα που θέσπισαν για την προστασία των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων από τους κλυδωνισμούς των τιμών της ενέργειας, αρχίζοντας από τα λιγότερο στοχευμένα. Επισήμανε ότι, εάν τα μέτρα στήριξης χρειαστεί να παραταθούν λόγω νέων πιέσεων στις τιμές της ενέργειας, τα κράτη μέλη θα πρέπει να στοχοθετήσουν τα μέτρα τους πολύ καλύτερα απ’ ό,τι στο παρελθόν προς όφελος των ευάλωτων νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Η Επιτροπή πρότεινε οι δημοσιονομικές συστάσεις να ποσοτικοποιηθούν, να διαφοροποιηθούν και να διατυπωθούν με βάση τις καθαρές πρωτογενείς δαπάνες, όπως προτείνεται στην ανακοίνωσή της σχετικά με τις κατευθύνσεις για τη μεταρρύθμιση του πλαισίου οικονομικής διακυβέρνησης της ΕΕ 9 . Συνέστησε σε όλα τα κράτη μέλη να συνεχίσουν να προστατεύουν τις εθνικά χρηματοδοτούμενες επενδύσεις και να διασφαλίσουν την αποτελεσματική χρήση των κονδυλίων του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και άλλων ταμείων της ΕΕ, ιδίως υπό το πρίσμα της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης και των στόχων ανθεκτικότητας. Η Επιτροπή επισήμανε ότι θα προτείνει στο Συμβούλιο να κινήσει διαδικασίες υπερβολικού ελλείμματος στη βάση του ελλείμματος την άνοιξη του 2024, βάσει των απολογιστικών στοιχείων του 2023, σύμφωνα με τις ισχύουσες νομικές διατάξεις.
(8)Στις 26 Απριλίου 2023, η Επιτροπή υπέβαλε νομοθετικές προτάσεις για την εφαρμογή συνολικής μεταρρύθμισης των κανόνων οικονομικής διακυβέρνησης της ΕΕ. Κεντρικός στόχος των προτάσεων είναι η ενίσχυση της βιωσιμότητας του δημόσιου χρέους και η προώθηση της βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξης σε όλα τα κράτη μέλη μέσω μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων. Σκοπός των προτάσεων είναι να παράσχουν στα κράτη μέλη τη δυνατότητα μεγαλύτερου ελέγχου στην κατάρτιση των μεσοπρόθεσμων σχεδίων τους, προβλέποντας παράλληλα ένα αυστηρότερο καθεστώς επιβολής για να διασφαλίσουν ότι τα κράτη μέλη εκπληρώνουν τις δεσμεύσεις που έχουν αναλάβει στο πλαίσιο των μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών-διαρθρωτικών σχεδίων τους. Στόχος είναι να ολοκληρωθεί το νομοθετικό έργο το 2023.
(9)Στις 28 Απριλίου 2021, η Γαλλία υπέβαλε στην Επιτροπή το εθνικό σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, σύμφωνα με το άρθρο 18 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241. Δυνάμει του άρθρου 19 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, η Επιτροπή αξιολόγησε τη συνάφεια, την αποτελεσματικότητα, την αποδοτικότητα και τη συνοχή του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές αξιολόγησης του παραρτήματος V του εν λόγω κανονισμού. Στις 13 Ιουλίου 2021, το Συμβούλιο εξέδωσε την απόφασή του σχετικά με την έγκριση της αξιολόγησης του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Γαλλίας 10 . Η αποδέσμευση των δόσεων εξαρτάται από απόφαση της Επιτροπής, η οποία λαμβάνεται σύμφωνα με το άρθρο 24 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, ότι η Γαλλία έχει εκπληρώσει ικανοποιητικά τα σχετικά ορόσημα και τους στόχους που έχουν καθοριστεί στην εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου. Η ικανοποιητική εκπλήρωση προϋποθέτει ότι η επίτευξη των προηγούμενων οροσήμων και στόχων δεν έχει αναιρεθεί.
(10)Στις 11 Μαΐου 2023, η Γαλλία υπέβαλε το οικείο εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2023 και, στις 11 Μαΐου 2023, το οικείο πρόγραμμα σταθερότητας 2023, σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97. Τα δύο προγράμματα αξιολογήθηκαν από κοινού για να ληφθεί υπόψη η διασύνδεσή τους. Σύμφωνα με το άρθρο 27 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2023 αποτυπώνει επίσης την εξαμηνιαία έκθεση της Γαλλίας σχετικά με την πρόοδο που έχει σημειωθεί όσον αφορά την επίτευξη του οικείου σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας.
(11)Στις 24 Μαΐου 2023, η Επιτροπή δημοσίευσε την έκθεση χώρας 2023 για τη Γαλλία 11 . Αξιολόγησε την πρόοδο της Γαλλίας όσον αφορά την εφαρμογή των σχετικών ειδικών ανά χώρα συστάσεων που εκδόθηκαν από το Συμβούλιο μεταξύ 2019 και 2022 και προέβη σε απολογισμό της εφαρμογής του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Γαλλίας. Με βάση την ανάλυση αυτή, η έκθεση χώρας εντόπισε κενά σε σχέση με τις προκλήσεις που δεν περιλαμβάνονται, ή περιλαμβάνονται μόνο εν μέρει, στο σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, καθώς και νέες και αναδυόμενες προκλήσεις. Αξιολόγησε επίσης την πρόοδο της Γαλλίας όσον αφορά την υλοποίηση του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων και την επίτευξη των πρωταρχικών στόχων της ΕΕ για την απασχόληση, τις δεξιότητες και τη μείωση της φτώχειας, καθώς και την πρόοδο όσον αφορά την επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών.
(12)Η Επιτροπή διενήργησε εμπεριστατωμένη επισκόπηση βάσει του άρθρου 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 για τη Γαλλία και δημοσίευσε τα αποτελέσματά της στις 24 Μαΐου 2023 12 . Κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η Γαλλία αντιμετωπίζει μακροοικονομικές ανισορροπίες. Ειδικότερα, οι ευπάθειες που σχετίζονται με το υψηλό δημόσιο χρέος, την ανταγωνιστικότητα και τη χαμηλή αύξηση της παραγωγικότητας, με διασυνοριακό αντίκτυπο, εξακολουθούν να υφίστανται αλλά παρουσιάζουν ορισμένες ενδείξεις μείωσης. Το δημόσιο χρέος, αφότου αυξήθηκε κατά τη διάρκεια της πανδημίας, βρίσκεται σε πτωτική πορεία από την ανάκαμψη του ΑΕΠ το 2021. Το 2022, διάφορα δημοσιονομικά μέτρα μετρίασαν σημαντικά τον αντίκτυπο της ενεργειακής κρίσης, επιβραδύνοντας, ωστόσο, τη μείωση του χρέους. Το χρέος προβλέπεται να μειωθεί περαιτέρω κατά το τρέχον και το επόμενο έτος, ωστόσο στη συνέχεια, σύμφωνα με τις προβολές, θα εισέλθει και πάλι σε ανοδική τάση ελλείψει μέτρων πολιτικής, παραμένοντας σε υψηλά επίπεδα και πάνω από τα προ της πανδημίας επίπεδα, ενώ οι μεσοπρόθεσμες προκλήσεις δημοσιονομικής βιωσιμότητας εξακολουθούν να είναι σημαντικές. Τα μέτρα πολιτικής που ελήφθησαν τα τελευταία χρόνια με στόχο την ενίσχυση της δυνητικής ανάπτυξης ενδέχεται να συμβάλουν στη διόρθωση της προβλεπόμενης αύξησης του δημόσιου χρέους μεσοπρόθεσμα. Έχουν εγκριθεί διάφορες μεταρρυθμίσεις για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας κόστους. Είναι ήδη αισθητή μια μικρή θετική επίδραση στην ανταγωνιστικότητα, αλλά ο πλήρης αντίκτυπός τους αναμένεται να εκδηλωθεί κατά τα επόμενα έτη. Ομοίως, η παραγωγικότητα της εργασίας αναμένεται να ωφεληθεί από την αποτελεσματική υλοποίηση των προγραμματισμένων επενδύσεων και μεταρρυθμίσεων. Η γαλλική οικονομία επέδειξε ανθεκτικότητα το περασμένο έτος, καθώς η ανταγωνιστικότητα κόστους επηρεάστηκε λιγότερο από τις αυξήσεις των τιμών της ενέργειας απ’ ό,τι στην υπόλοιπη ζώνη του ευρώ. Οι εξαγωγές βελτιώνονται λόγω της περαιτέρω ανάκαμψης του διασυνοριακού τουρισμού και της βιομηχανίας αεροσκαφών, που επλήγησαν σε μεγάλο βαθμό από την πανδημία. Ενώ το χρέος του ιδιωτικού τομέα αυξήθηκε κατά τη χειρότερη περίοδο της πανδημίας, η αύξηση του εταιρικού δανεισμού συνοδεύτηκε από αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου και συσσώρευση αποθεμάτων ρευστότητας. Τα υψηλότερα επιτόκια μπορεί να δυσχεράνουν τη δημόσια και την ιδιωτική απομόχλευση. Η απόκριση σε επίπεδο πολιτικής ήταν ευνοϊκή αλλά εξακολουθούν να υπάρχουν προκλήσεις, με επίκεντρο τη διαχείριση των δημόσιων οικονομικών. Η αποτελεσματική εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων που εγκρίθηκαν πρόσφατα, και συγκεκριμένα της μεταρρύθμισης της διαχείρισης των δημόσιων οικονομικών και του νέου μηχανισμού για τη διενέργεια ετήσιων αξιολογήσεων των δημόσιων δαπανών παραμένει καίριας σημασίας για την περαιτέρω μείωση των ευπαθειών. Αμφότερες οι δράσεις είναι ζωτικής σημασίας για να συνεχιστεί ο περιορισμός των δαπανών και να διατηρηθεί το δημόσιο χρέος σε σταθερή πτωτική τάση. Επιπλέον, η κυβέρνηση ενέκρινε μεταρρύθμιση του δημόσιου συνταξιοδοτικού συστήματος, η οποία αναμένεται να συμβάλει στη βιωσιμότητα του δημόσιου χρέους.
(13)Με βάση στοιχεία επικυρωμένα από την Eurostat 13 , το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης της Γαλλίας μειώθηκε από 6,5 % του ΑΕΠ το 2021 σε 4,7 % το 2022, ενώ το χρέος της γενικής κυβέρνησης υποχώρησε από 112,9 % του ΑΕΠ στα τέλη του 2021 σε 111,6 % στα τέλη του 2022. Στις 24 Μαΐου 2023, η Επιτροπή δημοσίευσε έκθεση βάσει του άρθρου 126 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ 14 . Στην έκθεση εξετάστηκε η δημοσιονομική κατάσταση της Γαλλίας, δεδομένου ότι το οικείο έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης το 2022 υπερέβαινε την τιμή αναφοράς του 3 % του ΑΕΠ που ορίζει η Συνθήκη, ενώ το χρέος της γενικής κυβέρνησης υπερέβαινε την τιμή αναφοράς του 60 % του ΑΕΠ που ορίζει η Συνθήκη και δεν τηρούσε την τιμή αναφοράς για τη μείωση του χρέους. Η έκθεση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι τα κριτήρια του ελλείμματος και του χρέους δεν πληρούνταν. Επίσης, σύμφωνα με την ανακοίνωση της 8ης Μαρτίου 2023 15 , η Επιτροπή δεν πρότεινε την κίνηση νέων διαδικασιών υπερβολικού ελλείμματος την άνοιξη του 2023· από την άλλη, η Επιτροπή δήλωσε ότι θα προτείνει στο Συμβούλιο να κινήσει διαδικασίες υπερβολικού ελλείμματος στη βάση του ελλείμματος την άνοιξη του 2024, βάσει των απολογιστικών στοιχείων του 2023. Η Γαλλία θα πρέπει να το λάβει αυτό υπόψη κατά την εκτέλεση του προϋπολογισμού του 2023 και κατά την κατάρτιση του σχεδίου δημοσιονομικού προγράμματος για το 2024.
(14)Το ισοζύγιο της γενικής κυβέρνησης επηρεάστηκε από τα μέτρα δημοσιονομικής πολιτικής που θεσπίστηκαν για τον μετριασμό των οικονομικών και κοινωνικών επιπτώσεων της αύξησης των τιμών της ενέργειας. Το 2022, τα μέτρα μείωσης των εσόδων περιλάμβαναν τη μείωση του εγχώριου φόρου επί της τελικής κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας (TICFE)· από την άλλη, τα μέτρα αύξησης των δαπανών περιλάμβαναν άμεσες επιδοτήσεις για την αποζημίωση των προμηθευτών αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας για το ανώτατο όριο των ρυθμιζόμενων τιμών αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας, επιδοτήσεις για τον περιορισμό της αύξησης των λιανικών τιμών των καυσίμων κίνησης και επιδοτήσεις σε ενεργοβόρες επιχειρήσεις, καθώς και μεταβιβάσεις σε νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος. Το κόστος των μέτρων αυτών αντισταθμίστηκε εν μέρει από νέους φόρους επί των απροσδόκητων κερδών των παραγωγών και των προμηθευτών ενέργειας, και συγκεκριμένα από τον έκτακτο φόρο αλληλεγγύης στις εταιρείες ορυκτών καυσίμων και διύλισης και από τον μηχανισμό για τον περιορισμό των υποοριακών αγοραίων εσόδων από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και από τα έμμεσα φορολογικά έσοδα από τους παραγωγούς ανανεώσιμης ενέργειας και τη μείωση των επιδοτήσεων προς αυτούς, λόγω της θετικής διαφοράς μεταξύ των τιμών της αγοράς και των τιμών αναφοράς της ηλεκτρικής ενέργειας. Η Επιτροπή εκτιμά ότι το καθαρό δημοσιονομικό κόστος αυτών των μέτρων ανήλθε στο 0,9 % του ΑΕΠ το 2022. Ταυτόχρονα, το εκτιμώμενο κόστος των προσωρινών μέτρων έκτακτης ανάγκης λόγω COVID-19 μειώθηκε σε 0,5 % του ΑΕΠ το 2022, από 2,6 % το 2021.
(15)Στις 18 Ιουνίου 2021, το Συμβούλιο συνέστησε στη Γαλλία 16 να χρησιμοποιήσει το 2022 τον μηχανισμό ανάκαμψης και ανθεκτικότητας για τη χρηματοδότηση πρόσθετων επενδύσεων για τη στήριξη της ανάκαμψης, ασκώντας παράλληλα συνετή δημοσιονομική πολιτική. Επιπλέον, η Γαλλία θα πρέπει να διατηρήσει τις εθνικά χρηματοδοτούμενες επενδύσεις.
(16)Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Επιτροπής, ο δημοσιονομικός προσανατολισμός 17 το 2022 ήταν υποστηρικτικός, στο -2,0 % του ΑΕΠ. Ακολουθώντας τη σύσταση του Συμβουλίου, η Γαλλία συνέχισε να στηρίζει την ανάκαμψη με επενδύσεις χρηματοδοτούμενες από τον μηχανισμό ανάκαμψης και ανθεκτικότητας. Οι δαπάνες που χρηματοδοτήθηκαν από επιχορηγήσεις του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και από άλλα ταμεία της ΕΕ ανήλθαν στο 0,6 % του ΑΕΠ το 2022 (0,7 % του ΑΕΠ το 2021). Η οριακή μείωση των δαπανών που χρηματοδοτήθηκαν από επιχορηγήσεις του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και από άλλα ταμεία της ΕΕ το 2022 οφειλόταν στην εμπροσθοβαρή εφαρμογή του σχεδίου κατά τα πρώτα δύο χρόνια του. Οι εθνικά χρηματοδοτούμενες επενδύσεις είχαν επεκτατική συμβολή ύψους 0,1 εκατοστιαίας μονάδας στον δημοσιονομικό προσανατολισμό 18 . Επομένως, η Γαλλία διατήρησε τις εθνικά χρηματοδοτούμενες επενδύσεις, σύμφωνα με τη σύσταση του Συμβουλίου. Ταυτόχρονα, η αύξηση των εθνικά χρηματοδοτούμενων πρωτογενών τρεχουσών δαπανών (εκτός των νέων μέτρων στο σκέλος των εσόδων) είχε επεκτατική συμβολή ύψους 1,7 εκατοστιαίων μονάδων στον δημοσιονομικό προσανατολισμό. Αυτή η σημαντική επεκτατική συμβολή περιλάμβανε τον πρόσθετο αντίκτυπο των μέτρων δημοσιονομικής πολιτικής για τον μετριασμό των οικονομικών και κοινωνικών επιπτώσεων της αύξησης των τιμών της ενέργειας (πρόσθετο καθαρό δημοσιονομικό κόστος ύψους 0,8 % του ΑΕΠ). Ταυτόχρονα, η τιμαριθμική αναπροσαρμογή των συντάξεων, των κοινωνικών παροχών και των μισθών του δημόσιου τομέα συνέβαλε επίσης (0,4 % του ΑΕΠ) στην αύξηση των καθαρών πρωτογενών τρεχουσών δαπανών. Επομένως, η Γαλλία δεν περιόρισε επαρκώς την αύξηση των εθνικά χρηματοδοτούμενων τρεχουσών δαπανών. Αυτή η σημαντική επεκτατική συμβολή των εθνικά χρηματοδοτούμενων τρεχουσών δαπανών οφειλόταν εν μέρει μόνο στα μέτρα για την αντιμετώπιση των οικονομικών και κοινωνικών επιπτώσεων της αύξησης των τιμών της ενέργειας, καθώς και στο κόστος παροχής προσωρινής προστασίας σε εκτοπισθέντα άτομα από την Ουκρανία.
(17)Το μακροοικονομικό σενάριο στο οποίο στηρίζονται οι δημοσιονομικές προβολές στο πρόγραμμα σταθερότητας είναι ευνοϊκό το 2023 και μετέπειτα. Η κυβέρνηση προβλέπει αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ κατά 1,0 % το 2023 και κατά 1,6 % το 2024. Συγκριτικά, στις εαρινές προβλέψεις 2023 της Επιτροπής η αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ είναι χαμηλότερη, σε επίπεδο 0,7 % το 2023 και 1,4 % το 2024, κυρίως λόγω της χαμηλότερης συμβολής της εγχώριας ζήτησης το 2023, η οποία οφείλεται στον ακαθάριστο σχηματισμό παγίου κεφαλαίου και στα αποθέματα, και της εξωτερικής ζήτησης το 2024 στην ανάπτυξη.
(18)Στο οικείο πρόγραμμα σταθερότητας 2023, η κυβέρνηση αναμένει ότι ο δείκτης του ελλείμματος της γενικής κυβέρνησης θα αυξηθεί στο 4,9 % του ΑΕΠ το 2023. Η αύξηση το 2023 αντικατοπτρίζει κυρίως την επιβράδυνση της οικονομικής δραστηριότητας και την αναμενόμενη υστέρηση των εσόδων. Σύμφωνα με το πρόγραμμα, ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ αναμένεται να υποχωρήσει από 111,6 % στα τέλη του 2022 σε 109,6 % στα τέλη του 2023. Στις εαρινές προβλέψεις 2023 της Επιτροπής το δημόσιο έλλειμμα υπολογίζεται στο 4,7 % του ΑΕΠ για το 2023. Το έλλειμα αυτό είναι χαμηλότερο από το έλλειμμα που προβλέπεται στο πρόγραμμα σταθερότητας, κυρίως λόγω της υψηλότερης ελαστικότητας των φόρων που αναμένει η Επιτροπή, η οποία οδηγεί σε υψηλότερα έσοδα. Στις εαρινές προβλέψεις 2023 της Επιτροπής εκτιμάται ότι ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ θα κυμανθεί σε παρόμοια επίπεδα και ότι θα ανέλθει σε 109,6 % στα τέλη του 2023.
(19)Το ισοζύγιο της κυβέρνησης το 2023 αναμένεται να εξακολουθήσει να επηρεάζεται από τα μέτρα δημοσιονομικής πολιτικής που θεσπίστηκαν για τον μετριασμό των οικονομικών και κοινωνικών επιπτώσεων της αύξησης των τιμών της ενέργειας. Πρόκειται για μέτρα που παρατάθηκαν από το 2022, ιδίως τη μείωση του TICFE και των άμεσων επιδοτήσεων για την αποζημίωση των προμηθευτών αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας για το ανώτατο όριο των ρυθμιζόμενων τιμών αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και για νέα μέτρα, όπως το κουπόνι καυσίμων κίνησης βάσει ελέγχου πόρων («chèque carburant») για νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος, το οποίο αντικαθιστά τη γενικευμένη έκπτωση που εφαρμόστηκε το 2022, και τις επιδοτήσεις σε πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις που δεν επωφελούνται από ρυθμιζόμενα τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας, ώστε να καλυφθεί η αύξηση του λογαριασμού ενέργειας έως τα τέλη του 2023. Το κόστος των μέτρων αυτών εξακολουθεί να αντισταθμίζεται εν μέρει από φόρους επί των απροσδόκητων κερδών των παραγωγών και των προμηθευτών ενέργειας, και συγκεκριμένα από τον μηχανισμό για τον περιορισμό των υποοριακών αγοραίων εσόδων από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και από τα έμμεσα φορολογικά έσοδα από τους παραγωγούς ανανεώσιμης ενέργειας και τη μείωση των επιδοτήσεων προς αυτούς, λόγω της θετικής διαφοράς μεταξύ των τιμών της αγοράς και των τιμών αναφοράς της ηλεκτρικής ενέργειας. Λαμβανομένων υπόψη των εσόδων αυτών, το καθαρό δημοσιονομικό κόστος των μέτρων στήριξης εκτιμάται στις εαρινές προβλέψεις 2023 της Επιτροπής ότι θα ανέλθει σε 1,0 % του ΑΕΠ το 2023 19 . Τα περισσότερα μέτρα το 2023 δεν φαίνεται να στοχεύουν στα πλέον ευάλωτα νοικοκυριά ή επιχειρήσεις και δεν διατηρούν πλήρως το μήνυμα των τιμών για μείωση της ζήτησης ενέργειας και αύξηση της ενεργειακής απόδοσης. Ως εκ τούτου, το ύψος των στοχευμένων μέτρων στήριξης, το οποίο πρέπει να ληφθεί υπόψη στην αξιολόγηση της συμμόρφωσης με τη δημοσιονομική σύσταση για το 2023, εκτιμάται στις εαρινές προβλέψεις 2023 της Επιτροπής σε 0,2 % του ΑΕΠ το 2023 (έναντι 0,1 % του ΑΕΠ το 2022). Τέλος, το ισοζύγιο της κυβέρνησης το 2023 αναμένεται να βελτιωθεί με τη σταδιακή κατάργηση των προσωρινών μέτρων έκτακτης ανάγκης λόγω COVID-19 ύψους 0,5 % του ΑΕΠ.
(20)Στις 12 Ιουλίου 2022, το Συμβούλιο συνέστησε 20 στη Γαλλία να λάβει μέτρα προκειμένου το 2023 να ακολουθήσει συνετή δημοσιονομική πολιτική, περιορίζοντας συγκεκριμένα την αύξηση των εθνικά χρηματοδοτούμενων πρωτογενών τρεχουσών δαπανών κάτω από τη μεσοπρόθεσμη αύξηση του δυνητικού προϊόντος 21 , λαμβάνοντας υπόψη τη συνεχιζόμενη προσωρινή και στοχευμένη στήριξη προς τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις που είναι περισσότερο ευάλωτα στις αυξήσεις των τιμών της ενέργειας και προς τα άτομα που εγκαταλείπουν την Ουκρανία. Ταυτόχρονα, η Γαλλία θα πρέπει να είναι έτοιμη να προσαρμόσει τις τρέχουσες δαπάνες στην εξελισσόμενη κατάσταση. Το Συμβούλιο συνέστησε επίσης στη Γαλλία να επεκτείνει τις δημόσιες επενδύσεις για την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση και για την ενεργειακή ασφάλεια, λαμβάνοντας υπόψη την πρωτοβουλία REPowerEU, μεταξύ άλλων κάνοντας χρήση του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και άλλων ταμείων της Ένωσης.
(21)Το 2023, σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις 2023 της Επιτροπής, ο δημοσιονομικός προσανατολισμός θα είναι συσταλτικός (+0,5 % του ΑΕΠ), σε περιβάλλον υψηλού πληθωρισμού. Προηγήθηκε επεκτατικός δημοσιονομικός προσανατολισμός το 2022 (-2,0 % του ΑΕΠ). Η αύξηση των εθνικά χρηματοδοτούμενων πρωτογενών τρεχουσών δαπανών (εκτός των μέτρων διακριτικής ευχέρειας στο σκέλος των εσόδων) το 2023 προβλέπεται να έχει συσταλτική συμβολή ύψους 0,6 % του ΑΕΠ στον δημοσιονομικό προσανατολισμό. Σε αυτήν περιλαμβάνεται το αυξημένο κόστος των στοχευμένων μέτρων στήριξης για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις που είναι περισσότερο ευάλωτα στις αυξήσεις των τιμών της ενέργειας κατά 0,1 % του ΑΕΠ. Συνολικά, η προβλεπόμενη αύξηση των εθνικά χρηματοδοτούμενων πρωτογενών τρεχουσών δαπανών συνάδει με τη σύσταση του Συμβουλίου. Οι δαπάνες που χρηματοδοτούνται από επιχορηγήσεις του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και άλλα ταμεία της ΕΕ ανήλθαν στο 0,4 % του ΑΕΠ το 2023, ενώ οι εθνικά χρηματοδοτούμενες επενδύσεις είχαν ουδέτερη συμβολή στον δημοσιονομικό προσανατολισμό 22 . Επομένως, η Γαλλία σχεδιάζει να χρηματοδοτήσει πρόσθετες επενδύσεις μέσω του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και άλλων ταμείων της ΕΕ, καθώς και να διατηρήσει τις εθνικά χρηματοδοτούμενες επενδύσεις. Σχεδιάζει να χρηματοδοτήσει δημόσιες επενδύσεις για την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση και για την ενεργειακή ασφάλεια, όπως επενδύσεις στο πλαίσιο του σχεδίου France 2030 για την προώθηση επενδύσεων στην έρευνα και ανάπτυξη αιχμής και στον ψηφιακό τομέα, καθώς και επενδύσεις στην ανανεώσιμη ενέργεια στα συστήματα θέρμανσης και στην ανακαίνιση δημόσιων και ιδιωτικών κτιρίων, μέτρα για τη στήριξη της απανθρακοποίησης της βιομηχανίας, επενδύσεις στις βιώσιμες μεταφορές, την υγεία και την εκπαίδευση, που χρηματοδοτούνται εν μέρει από τον μηχανισμό ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και άλλα ταμεία της ΕΕ.
(22)Σύμφωνα με το πρόγραμμα σταθερότητας, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης αναμένεται να μειωθεί σε 4,4 % του ΑΕΠ το 2024. Η μείωση το 2024 αντικατοπτρίζει κυρίως την απόσυρση των περισσότερων μέτρων στήριξης στον τομέα της ενέργειας, σε συνδυασμό με υψηλότερη ελαστικότητα των φόρων. Το πρόγραμμα προβλέπει ότι ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ θα παραμείνει σε γενικές γραμμές σταθερός στο 109,5 % στα τέλη του 2024. Με βάση τα μέτρα πολιτικής που ήταν γνωστά κατά την καταληκτική ημερομηνία των προβλέψεων, οι εαρινές προβλέψεις 2023 της Επιτροπής προβλέπουν δημόσιο έλλειμμα ύψους 4,3 % του ΑΕΠ το 2024. Το έλλειμμα αυτό είναι χαμηλότερο από το έλλειμμα που προβλέπεται στο πρόγραμμα, κυρίως λόγω του αποτελέσματος βάσης που απορρέει από το ήδη χαμηλότερο έλλειμμα που προβλέπεται από την Επιτροπή για το 2023. Στις εαρινές προβλέψεις 2023 της Επιτροπής εκτιμάται ότι ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ θα κυμανθεί σε παρόμοια επίπεδα και ότι θα ανέλθει σε 109,5 % στα τέλη του 2024.
(23)Το πρόγραμμα σταθερότητας προβλέπει τη σταδιακή κατάργηση των περισσότερων μέτρων στήριξης στον τομέα της ενέργειας το 2024. Επί του παρόντος, η Επιτροπή στηρίζεται στην παραδοχή ότι το καθαρό κόστος των μέτρων στήριξης στον τομέα της ενέργειας θα ανέλθει σε 0,2 % του ΑΕΠ το 2024. Οι εκτιμήσεις αυτές βασίζονται στην παραδοχή ότι δεν θα υπάρξουν νέες αυξήσεις των τιμών της ενέργειας. Τα μέτρα στήριξης στον τομέα της ενέργειας που σχεδιάζεται επί του παρόντος να παραμείνουν σε ισχύ το 2024 δεν φαίνεται να στοχεύουν σε ευάλωτα νοικοκυριά ή επιχειρήσεις. Δεν διατηρούν πλήρως το μήνυμα των τιμών για μείωση της ζήτησης ενέργειας και αύξηση της ενεργειακής απόδοσης.
(24)Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου ζητεί ετήσια βελτίωση του διαρθρωτικού δημοσιονομικού ισοζυγίου για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου στόχου κατά 0,5 % του ΑΕΠ ως ενδεικτικό ποσοστό 23 . Λαμβανομένων υπόψη των παραμέτρων δημοσιονομικής βιωσιμότητας 24 και της ανάγκης να μειωθεί το έλλειμμα κάτω από την τιμή αναφοράς του 3 % του ΑΕΠ, θα ήταν σκόπιμη διαρθρωτική βελτίωση κατά τουλάχιστον 0,7 % του ΑΕΠ για το 2024. Για να διασφαλιστεί η βελτίωση αυτή, η αύξηση των καθαρών εθνικά χρηματοδοτούμενων πρωτογενών δαπανών 25 το 2024 δεν θα πρέπει να υπερβεί το 2,3 %, σύμφωνα με την υπόδειξη της παρούσας σύστασης. Ταυτόχρονα, τα εναπομείναντα μέτρα στήριξης στον τομέα της ενέργειας (που επί του παρόντος εκτιμώνται από την Επιτροπή σε 1,0 % του ΑΕΠ το 2023) θα πρέπει να καταργηθούν σταδιακά, ανάλογα με τις εξελίξεις στην αγορά ενέργειας και ξεκινώντας από τα λιγότερο στοχευμένα μέτρα, ενώ τα κονδύλια που θα εξοικονομηθούν θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν για τη μείωση του δημόσιου ελλείμματος. Με βάση τις εκτιμήσεις της Επιτροπής, αυτό θα έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση των καθαρών πρωτογενών δαπανών κάτω από τον συνιστώμενο μέγιστο ρυθμό αύξησης για το 2024.
(25)Με την παραδοχή αμετάβλητων πολιτικών, οι εαρινές προβλέψεις 2023 της Επιτροπής προβλέπουν αύξηση των καθαρών εθνικά χρηματοδοτούμενων πρωτογενών δαπανών σε 3,1 % το 2024, ποσοστό υψηλότερο από τον συνιστώμενο ρυθμό αύξησης. Η προσαρμογή που προβλέπεται στις προβλέψεις της Επιτροπής είναι μικρότερη από την εξοικονόμηση που θα επιτευχθεί με την πλήρη κατάργηση των μέτρων στήριξης στον τομέα της ενέργειας. Αυτό οφείλεται στην αύξηση των επενδύσεων στο πλαίσιο του προγράμματος France 2030 και στην πλήρη κατάργηση του φόρου παραγωγής επί της προστιθέμενης αξίας των επιχειρήσεων.
(26)Σύμφωνα με το πρόγραμμα, οι δημόσιες επενδύσεις αναμένεται να παραμείνουν σταθερές στο 3,8 % του ΑΕΠ μεταξύ 2023 και 2024. Το πρόγραμμα αναφέρεται σε μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις, οι οποίες αναμένεται να συμβάλουν στη δημοσιονομική βιωσιμότητα και στη βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη. Σε αυτές περιλαμβάνονται η μεταρρύθμιση της διακυβέρνησης των δημόσιων οικονομικών και ένας νέος μηχανισμός επανεξέτασης των δαπανών, μεταρρυθμίσεις του συνταξιοδοτικού συστήματος και του συστήματος παροχών ανεργίας, καθώς και επενδύσεις για την προώθηση της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης, οι οποίες αποτελούν επίσης μέρος του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας. Το πρόγραμμα σταθερότητας περιγράφει μια μεσοπρόθεσμη δημοσιονομική πορεία έως το 2027. Σύμφωνα με το πρόγραμμα, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης αναμένεται να μειωθεί σταδιακά σε 3,7 % του ΑΕΠ το 2025, σε 3,2 % το 2026 και σε 2,7 % το 2027. Ως εκ τούτου, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης προγραμματίζεται να μειωθεί κάτω από το 3 % του ΑΕΠ το 2027. Σύμφωνα με το πρόγραμμα, ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ αναμένεται να υποχωρήσει από 109,5 % του ΑΕΠ στα τέλη του 2024 σε 108,3 % του ΑΕΠ έως τα τέλη του 2027.
(27)Σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 3 στοιχείο β) και το παράρτημα V κριτήριο 2.2 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, το σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας περιλαμβάνει εκτεταμένο σύνολο αλληλοενισχυόμενων μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων που πρέπει να υλοποιηθούν έως το 2026. Η υλοποίηση του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Γαλλίας προχωρεί. Η Γαλλία υπέβαλε μία αίτηση πληρωμής, η οποία αντιστοιχούσε σε 38 ορόσημα και στόχους του σχεδίου και είχε ως αποτέλεσμα συνολική εκταμίευση ύψους 7 400 000 EUR. Τα ορόσημα αντικατοπτρίζουν την πρόοδο στην υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων στους τομείς των δημόσιων οικονομικών, της στέγασης, της κινητικότητας, της απασχόλησης, των δεξιοτήτων και της υγείας. Αρκετοί στόχοι αντικατοπτρίζουν σημαντικές επενδύσεις στους τομείς της ενεργειακής ανακαίνισης των κτιρίων, της απανθρακοποίησης της βιομηχανίας, των καθαρών οχημάτων, της έρευνας, της απασχόλησης των νέων και της εκπαίδευσης. Η Γαλλία υπέβαλε αναθεώρηση του σχεδίου της τον Απρίλιο του 2023, περιλαμβάνοντας κεφάλαιο για το REPowerEU. Το αίτημα της Γαλλίας να τροποποιήσει το σχέδιό της βασίζεται στην ανάγκη να ληφθούν υπόψη ο υψηλός πληθωρισμός που σημειώθηκε το 2022, οι διαταραχές στην αλυσίδα εφοδιασμού και η προς τα κάτω αναθεώρηση της οικείας μέγιστης κατανομής επιχορηγήσεων του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας. Η συμπερίληψη του νέου κεφαλαίου για το REPowerEU στο σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας θα καταστήσει δυνατή τη χρηματοδότηση πρόσθετων μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων για τη στήριξη των στρατηγικών στόχων της Γαλλίας στον τομέα της ενέργειας και της πράσινης μετάβασης. Η συστηματική και αποτελεσματική συμμετοχή των τοπικών και περιφερειακών αρχών, των κοινωνικών εταίρων και άλλων σχετικών ενδιαφερόμενων μερών παραμένει σημαντική για την επιτυχή εφαρμογή του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, καθώς και άλλων οικονομικών πολιτικών και πολιτικών απασχόλησης που υπερβαίνουν το σχέδιο, και για να διασφαλιστεί η ευρεία οικειοποίηση του συνολικού θεματολογίου πολιτικής.
(28)Η Επιτροπή ενέκρινε τα περισσότερα έγγραφα προγραμματισμού της πολιτικής συνοχής της Γαλλίας το 2022, με εξαίρεση το πρόγραμμα Saint-Martin, το οποίο εγκρίθηκε στις 20 Μαρτίου 2023. Η ταχεία υλοποίηση των προγραμμάτων της πολιτικής συνοχής συμπληρωματικά προς το σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και σε συνέργεια με αυτό, συμπεριλαμβανομένου του κεφαλαίου για το REPowerEU, είναι καίριας σημασίας για την επίτευξη της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης, την αύξηση της οικονομικής και κοινωνικής ανθεκτικότητας, καθώς και την επίτευξη ισόρροπης εδαφικής ανάπτυξης στη Γαλλία.
(29)Πέρα από τις οικονομικές και κοινωνικές προκλήσεις που πραγματεύεται το σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, η Γαλλία αντιμετωπίζει ορισμένες πρόσθετες προκλήσεις που σχετίζονται με τις ελλείψεις δεξιοτήτων και τις ανισότητες στο εκπαιδευτικό σύστημα, καθώς και με την ενεργειακή πολιτική και την πράσινη μετάβαση. Η αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων θα μπορούσε να συμβάλει στην ενίσχυση των δεξιοτήτων των εργαζομένων, στην αύξηση της παραγωγικότητας της εργασίας, στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης των γαλλικών επιχειρήσεων, με αποτέλεσμα τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της γαλλικής οικονομίας συνολικά.
(30)Οι ελλείψεις εργατικού δυναμικού εξακολουθούν να αυξάνονται. Σύμφωνα με την έρευνα του 2023 σχετικά με τις ανάγκες εργατικού δυναμικού («Pôle Emploi»), το 61 % των εργοδοτών προβλέπουν περαιτέρω δυσκολίες πρόσληψης το 2023, ιδίως για ειδικευμένο εργατικό δυναμικό στον κατασκευαστικό τομέα και στη βιομηχανία — δύο τομείς που επηρεάζονται σημαντικά από την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση. Τα τελευταία χρόνια, η Γαλλία ενίσχυσε τις επενδύσεις στην αναβάθμιση των δεξιοτήτων και την επανειδίκευση των εργαζομένων, εν μέρει με τη στήριξη του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας. Ωστόσο, οι αξιολογήσεις δείχνουν ότι εξακολουθούν να υπάρχουν πολλαπλά εμπόδια στην αναβάθμιση των δεξιοτήτων των ατόμων χαμηλής ειδίκευσης, γεγονός που υπονομεύει την αποτελεσματικότητα στοχευμένων προγραμμάτων, όπως το «επενδυτικό σχέδιο για τις δεξιότητες». Η συμμετοχή των εργαζομένων χαμηλής ειδίκευσης στην κατάρτιση, παρότι αυξάνεται, παραμένει πολύ χαμηλότερη από εκείνη των άλλων εργαζομένων, και οι εργαζόμενοι χαμηλής ειδίκευσης τείνουν να επωφελούνται λιγότερο από την κατάρτιση που οδηγεί στην απόκτηση προσόντων. Αυτό σημαίνει ότι η περαιτέρω αύξηση του αριθμού των νέων που εισέρχονται στην αγορά εργασίας με επαρκείς βασικές δεξιότητες και προσόντα θα πρέπει να εξακολουθήσει να αποτελεί προτεραιότητα του εκπαιδευτικού συστήματος.
(31)Παρά το συνολικό επίπεδο δημόσιων δαπανών, που υπερβαίνει τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ, και τα καλά αποτελέσματα, το γαλλικό εκπαιδευτικό σύστημα χαρακτηρίζεται από σημαντικό ποσοστό ατόμων με χαμηλές επιδόσεις, ενώ το κοινωνικοοικονομικό υπόβαθρο εξακολουθεί να αποτελεί ισχυρό δείκτη πρόβλεψης των επιδόσεων των μαθητών. Οι χαμηλές επιδόσεις και οι ανισότητες στις αποκτηθείσες δεξιότητες στα μαθηματικά εξακολουθούν να προκαλούν ιδιαίτερη ανησυχία. Σύμφωνα με εθνικές και διεθνείς έρευνες, οι μέσες επιδόσεις στα μαθηματικά μειώθηκαν σταθερά κατά τα τελευταία 30 έτη στη Γαλλία. Έχουν ληφθεί ορισμένα μέτρα για την ενίσχυση της απόκτησης βασικών δεξιοτήτων, μεταξύ άλλων με την ενίσχυση της συνεχούς κατάρτισης των εκπαιδευτικών που διδάσκουν μαθηματικά και γαλλικά, η οποία ξεκίνησε το 2019, και με την προσθήκη υποστηρικτικής ενότητας μίας ώρας στα μαθηματικά και τα γαλλικά στο πρώτο έτος της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης από το σχολικό έτος 2023/24. Το σχέδιο μείωσης κατά το ήμισυ του μεγέθους των τάξεων της πρώτης και της δεύτερης βαθμίδας στα μειονεκτούντα δημόσια νηπιαγωγεία και δημοτικά σχολεία έχει σχεδόν ολοκληρωθεί και αξιολογείται ο μακροπρόθεσμος αντίκτυπος στα μαθησιακά αποτελέσματα των 300 000 ενδιαφερόμενων μαθητών. Ωστόσο, σημαντικό ποσοστό των μειονεκτούντων μαθητών, εκτός των περιοχών προτεραιότητας, δεν ωφελείται από αυτό. Εξακολουθούν επίσης να υπάρχουν προκλήσεις, παρά τις επενδύσεις και την πρόοδο, όσον αφορά την πρόσβαση των μαθητών και των σπουδαστών με αναπηρία στο σύστημα κανονικής εκπαίδευσης.
(32)Το 2022 η Γαλλία συνέχισε να επενδύει στο σύστημα μαθητείας και σε περαιτέρω επιλογές μάθησης στον χώρο της εργασίας, όπως με τη μεταρρύθμιση της επαγγελματικής κατάρτισης στα σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Μολονότι τα μέτρα αυτά θα μπορούσαν να έχουν θετικό αποτέλεσμα, ο αντίκτυπός τους δεν έχει γίνει ακόμη αισθητός και θα απαιτούσε μεγαλύτερη συμμετοχή των επαγγελματιών και των εκπαιδευτικών στον σχεδιασμό των προγραμμάτων. Παρά τα μέτρα για τη βελτίωση των συνθηκών διδασκαλίας, συμπεριλαμβανομένης της αύξησης των μισθών των εκπαιδευτικών, εξακολουθούν να υπάρχουν ανησυχίες σχετικά με την ελκυστικότητα του επαγγέλματος του εκπαιδευτικού και το υψηλό ποσοστό συμβασιούχων υπαλλήλων, οι οποίοι συχνά έχουν χαμηλότερο επίπεδο προσόντων και πείρας από το μόνιμο προσωπικό και ανεπαρκή πρόσβαση σε ευκαιρίες κατάρτισης. Συνολικά, η αναλογία εκπαιδευτικών προς σπουδαστές παραμένει μεταξύ των υψηλότερων στην ΕΕ.
(33)Το γαλλικό ενεργειακό μείγμα εξαρτάται λιγότερο από τα ορυκτά καύσιμα σε σύγκριση με άλλες χώρες της ΕΕ, αν και εξακολουθεί να εξαρτάται από τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα. Η κατανάλωση φυσικού αερίου στη Γαλλία μειώθηκε κατά 16 % κατά την περίοδο από τον Αύγουστο του 2022 έως τον Μάρτιο του 2023, σε σύγκριση με τη μέση κατανάλωση αερίου κατά την ίδια περίοδο τα προηγούμενα 5 έτη, υπερβαίνοντας τον στόχο μείωσης του 15 %. Η Γαλλία θα μπορούσε να συνεχίσει τις προσπάθειές της για προσωρινή μείωση της ζήτησης αερίου έως τις 31 Μαρτίου 2024 26 . Η τρέχουσα γεωπολιτική κατάσταση και οι υψηλές τιμές της ενέργειας αυξάνουν επίσης την επείγουσα ανάγκη να εντείνει η Γαλλία τις προσπάθειές της προς την επίτευξη των στόχων για την ανανεώσιμη ενέργεια που ορίζονται στο εθνικό σχέδιο για την ενέργεια και το κλίμα. Με ποσοστό 19,1 % της ακαθάριστης τελικής κατανάλωσης ενέργειας από ανανεώσιμη ενέργεια, η Γαλλία δεν πέτυχε τον στόχο του 23 % για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας για το 2020. Επίσης, δεν βρίσκεται σε πορεία επίτευξης του στόχου της για το 2030 όσον αφορά τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και υστερεί όσον αφορά την ανάπτυξη ανανεώσιμης ενέργειας, ιδίως για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και τη θέρμανση. Η ταχεία ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, όπως η ηλιακή και η αιολική ενέργεια, θα συμβάλει στη διαφοροποίηση της ενεργειακής ασφάλειας και του ενεργειακού εφοδιασμού της Γαλλίας μέσω της μείωσης της χρήσης ορυκτών καυσίμων. Ο χαμηλός ρυθμός ανάπτυξης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας εξηγείται ενδεχομένως από τις αργές και περίπλοκες διοικητικές διαδικασίες που σχετίζονται με την αδειοδότηση. Οι καθυστερήσεις στην αδειοδότηση για όλες τις τεχνολογίες (χερσαία και υπεράκτια αιολική ενέργεια, καθώς και ηλιακή ενέργεια) συνδέονται με την έλλειψη πολιτικής στήριξης των έργων, τον ανεπαρκή σχεδιασμό και τις χρονοβόρες και πολύπλοκες διαδικασίες αδειοδότησης. Υπάρχουν επίσης προκλήσεις όσον αφορά τη δημόσια αποδοχή και νομικές προκλήσεις, οι οποίες δημιουργούν αβεβαιότητα για τους επενδυτές και τους φορείς υλοποίησης. Η διαδικασία αδειοδότησης θα μπορούσε να επιταχυνθεί με τη διάθεση περισσότερου προσωπικού και χρηματοδοτικών πόρων στην κεντρική διοίκηση σε περιφερειακό επίπεδο, καθώς και στις αρμόδιες αρχές και τους φορείς εκμετάλλευσης δικτύου. Η βελτίωση των διαδικασιών χωροταξικού σχεδιασμού και η ταχύτερη εφαρμογή των διαδικασιών υποβολής προσφορών είναι επίσης καίριας σημασίας για τη διασφάλιση της υλοποίησης έργων στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Το 2023 η Γαλλία θέσπισε νόμο για την επιτάχυνση της παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας, ο οποίος αναγνωρίζει την ανάγκη σημαντικής ανάπτυξης της ανανεώσιμης θερμότητας και του ανανεώσιμου αερίου, καθώς και την ανάγκη αύξησης του μεριδίου της ανανεώσιμης ηλεκτρικής ενέργειας προκειμένου να καλυφθούν οι αυξανόμενες ανάγκες εξηλεκτρισμού των χρήσεων. Εάν εφαρμοστεί σωστά, ο νόμος θα μπορούσε να προωθήσει την ταχύτερη ανάπτυξη έργων στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Έτσι η Γαλλία θα μπορούσε να τεθεί σε τροχιά επίτευξης των στόχων του 2030.
(34)Προκειμένου να επιτύχει το επίπεδο διασύνδεσης του στόχου του 10 % για το 2020, η περαιτέρω στήριξη των διασυνοριακών γραμμών διασύνδεσης ηλεκτρικής ενέργειας (υπό ανάπτυξη ή προγραμματισμένων) παραμένει ζωτικής σημασίας για την ενσωμάτωση μεγάλων μεριδίων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Η επίσπευση των επενδύσεων σε ενεργειακές υποδομές, τόσο εγχώριες όσο και διασυνοριακές, θα συμβάλουν στη μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και ιδίως από το ρωσικό αέριο. Συνιστάται οι νέες επενδύσεις σε υποδομές και δίκτυα να είναι ανθεκτικές σε μελλοντικές εξελίξεις, ώστε να διευκολυνθεί η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητά τους μέσω της μελλοντικής αναπροσαρμογής της χρήσης βιώσιμων καυσίμων. Οι διασυνδέσεις είναι ζωτικής σημασίας για την αποτελεσματική λειτουργία της εσωτερικής αγοράς ενέργειας μέσω της συγκέντρωσης πόρων για την επίτευξη συνολικής ασφάλειας του εφοδιασμού.
(35)Το γαλλικό σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας περιλαμβάνει μεγάλα έργα ανακαίνισης κτιρίων για κοινωνικές και ατομικές κατοικίες, καθώς και για δημόσια κτίρια και μικρότερες επιχειρήσεις. Όσον αφορά την ανακαίνιση των οικιστικών κτιρίων, τα περισσότερα έργα επικεντρώθηκαν σε εργασίες ενός σταδίου, με αποτέλεσμα περιορισμένες ανακαινίσεις. Κατά το πρώτο εξάμηνο του 2022, μόνο το 27 % των εργασιών περιλάμβαναν τουλάχιστον δύο στάδια ανακαίνισης και μόνο το 5 % ήταν εργασίες πλήρους ανακαίνισης. Οι εκτεταμένες ανακαινίσεις θα μπορούσαν να έχουν σημαντικό αντίκτυπο στη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας στον κατασκευαστικό τομέα. Επιπλέον, μεγαλύτερες προσπάθειες διοχέτευσης δημόσιων και ιδιωτικών επενδύσεων στην παροχή βοήθειας σε νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος για την ανακαίνιση κτιρίων και στην ανακαίνιση του κτιριακού αποθέματος με τη χειρότερη ενεργειακή απόδοση θα μπορούσαν να συμβάλουν στην εξάλειψη των 5,2 εκατομμυρίων κατοικιών με τη χειρότερη ενεργειακή απόδοση (κατοικίες με βαθμολογία ενεργειακής απόδοσης F και G) έως το 2030. Ο νόμος για το κλίμα και την ανθεκτικότητα του 2021 θέσπισε διάφορα μέτρα για την παροχή κινήτρων για την εκτεταμένη ανακαίνιση κτιρίων, όπως η απαγόρευση ενοικίασης κατοικιών με βαθμολογία ενεργειακής απόδοσης G από το 2025, F από το 2028 και E από το 2034. Προκειμένου να ενθαρρυνθεί η σημαντική βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης, το πλαίσιο πολιτικής θα μπορούσε να βελτιωθεί ώστε να δοθούν κίνητρα για ριζικές ανακαινίσεις και να βοηθηθεί η Γαλλία να αυξήσει περαιτέρω την ενεργειακή απόδοση του κτιριακού της αποθέματος, με ιδιαίτερη έμφαση στα νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος.
(36)Η Γαλλία αντιπροσωπεύει σχεδόν το 11 % των συνολικών επενδύσεων επιχειρηματικού κεφαλαίου της ΕΕ σε νεοφυείς και επεκτεινόμενες επιχειρήσεις στον τομέα της κλιματικής τεχνολογίας. Ωστόσο, παρά την ευρεία δημόσια στήριξη, μόνο το 29 % των μικρών γαλλικών επιχειρήσεων έχουν επενδύσει πάνω από το 1 % του κύκλου εργασιών τους για να καταστούν αποδοτικές ως προς τη χρήση των πόρων (40 % κατά μέσο όρο στην ΕΕ). Οι φορείς υλοποίησης έργων παραγωγής καθαρών τεχνολογιών έρχονται αντιμέτωποι με μεγάλη διοικητική επιβάρυνση, μακροχρόνιες διαδικασίες και κινδύνους δικαστικών διαφορών. Απαιτούνται κατά μέσο όρο 17 μήνες για την απόκτηση οικοδομικής άδειας, τη λήψη περιβαλλοντικής έγκρισης και τη διεξαγωγή της διαδικασίας δημόσιας έρευνας για ένα βιομηχανικό έργο. Υπάρχουν σημεία διακοπής της διαδικασίας, στα οποία ο κύριος του έργου πρέπει να περιμένει απαντήσεις από διάφορα όργανα (διοικητικό δικαστήριο, γνώμη της περιβαλλοντικής αρχής, έκθεση του δημόσιου επιθεωρητή). Επιπλέον, πρέπει να διεξάγεται δημόσια διαβούλευση για μεγάλα βιομηχανικά έργα. Η διαδικασία αυτή μπορεί να διαρκέσει τουλάχιστον 6 μήνες, κάτι το οποίο επιμηκύνει τον χρόνο που απαιτείται για την απόκτηση οικοδομικής άδειας, τη λήψη περιβαλλοντικής έγκρισης και τη διεξαγωγή δημόσιας έρευνας. Τα επενδυτικά έργα ενδέχεται επίσης να υπόκεινται σε δικαστικές διαδικασίες που μπορεί να διαρκέσουν αρκετά χρόνια, με αποτέλεσμα την εγκατάλειψη των έργων. Αν και οι διαδικασίες αδειοδότησης είναι απαραίτητες για τη διασφάλιση υπέρτερων δημόσιων και ιδιωτικών συμφερόντων, θα πρέπει να απλουστευθούν και να επιταχυνθούν για έργα παραγωγής καθαρών τεχνολογιών. Η παράλληλη δρομολόγηση των διοικητικών διαδικασιών και η υποβολή προτάσεων για βιομηχανικές εγκαταστάσεις έτοιμες προς χρήση θα μπορούσαν επίσης να συμβάλουν στην εξοικονόμηση χρόνου.
(37)Οι ελλείψεις εργατικού δυναμικού και δεξιοτήτων σε τομείς και επαγγέλματα καίριας σημασίας για την πράσινη μετάβαση, στους οποίους συμπεριλαμβάνονται η κατασκευή, η ανάπτυξη και η συντήρηση τεχνολογιών μηδενικών καθαρών εκπομπών, δημιουργούν εμπόδια στη μετάβαση σε μια οικονομία μηδενικών καθαρών εκπομπών. Τα υψηλής ποιότητας συστήματα εκπαίδευσης και κατάρτισης που ανταποκρίνονται στις μεταβαλλόμενες ανάγκες της αγοράς εργασίας και τα στοχευμένα μέτρα αναβάθμισης των δεξιοτήτων και επανειδίκευσης είναι καίριας σημασίας για τη μείωση των ελλείψεων δεξιοτήτων και την προώθηση της ένταξης και της ανακατανομής του εργατικού δυναμικού. Προκειμένου να αποδεσμευτεί η αναξιοποίητη προσφορά εργατικού δυναμικού, τα μέτρα αυτά πρέπει να είναι προσβάσιμα, ιδίως για τα άτομα και στους τομείς και τις περιφέρειες που επηρεάζονται περισσότερο από την πράσινη μετάβαση. Το 2022 αναφέρθηκαν ελλείψεις εργατικού δυναμικού στη Γαλλία για διάφορα επαγγέλματα που απαιτούν ειδικές δεξιότητες ή γνώσεις για την πράσινη μετάβαση, συμπεριλαμβανομένων των τεχνικών δομικών έργων, των χειριστών μονάδων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και των μηχανικών.
(38)Υπό το πρίσμα της αξιολόγησης της Επιτροπής, το Συμβούλιο εξέτασε το πρόγραμμα σταθερότητας 2022 και η γνώμη του 27 αποτυπώνεται στη σύσταση 1 κατωτέρω.
(39)Δεδομένης της στενής διασύνδεσης των οικονομιών των κρατών μελών της ζώνης του ευρώ και της συλλογικής συνεισφοράς τους στη λειτουργία της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης, το Συμβούλιο συνέστησε στα κράτη μέλη της ζώνης του ευρώ να λάβουν μέτρα, μεταξύ άλλων μέσω των οικείων σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, ώστε i) να διατηρήσουν τη βιωσιμότητα του χρέους και να μη στηρίξουν ευρέως τη συνολική ζήτηση το 2023, να στοχεύσουν καλύτερα τα δημοσιονομικά μέτρα που λαμβάνονται για τον μετριασμό των επιπτώσεων των υψηλών τιμών της ενέργειας και να εξετάσουν κατάλληλους τρόπους για τη σταδιακή παύση της στήριξης καθώς θα μειώνονται οι πιέσεις στις τιμές της ενέργειας· ii) να διατηρήσουν υψηλό επίπεδο δημόσιων επενδύσεων και να προωθήσουν τις ιδιωτικές επενδύσεις για τη στήριξη της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης· iii) να στηρίξουν τις μισθολογικές εξελίξεις που μετριάζουν την απώλεια της αγοραστικής δύναμης, περιορίζοντας παράλληλα τις δευτερογενείς επιδράσεις στον πληθωρισμό, να βελτιώσουν περαιτέρω τις ενεργητικές πολιτικές για την αγορά εργασίας και να αντιμετωπίσουν τις ελλείψεις δεξιοτήτων· iv) να βελτιώσουν το επιχειρηματικό περιβάλλον και να διασφαλίσουν ότι η ενεργειακή στήριξη των επιχειρήσεων είναι οικονομικά αποδοτική και προσωρινή, ότι απευθύνεται σε βιώσιμες επιχειρήσεις και ότι διατηρεί τα κίνητρα για την πράσινη μετάβαση· και v) να διαφυλάξουν τη μακροοικονομική σταθερότητα και να παρακολουθούν τους κινδύνους, συνεχίζοντας παράλληλα τις εργασίες για την ολοκλήρωση της Τραπεζικής Ένωσης. Όσον αφορά τη Γαλλία, οι συστάσεις 1, 2, 3 και 4 συμβάλλουν στην υλοποίηση της πρώτης, της δεύτερης, της τρίτης και της τέταρτης σύστασης για τη ζώνη του ευρώ.
(40)Υπό το πρίσμα της εμπεριστατωμένης επισκόπησης της Επιτροπής και της εν λόγω αξιολόγησης, το Συμβούλιο εξέτασε το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2023 και το πρόγραμμα σταθερότητας 2023. Οι συστάσεις του βάσει του άρθρου 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 αποτυπώνονται στη σύσταση 1 κατωτέρω. Οι πολιτικές που αναφέρονται στη σύσταση 1 συμβάλλουν στην αντιμετώπιση των ευπαθειών που συνδέονται με το υψηλό δημόσιο χρέος, τη χαμηλή ανταγωνιστικότητα και τη χαμηλή αύξηση της παραγωγικότητας. Οι συστάσεις 2 και 3 συμβάλλουν στην υλοποίηση της σύστασης 1. Οι πολιτικές που αναφέρονται στη σύσταση 1 συμβάλλουν τόσο στην αντιμετώπιση των ανισορροπιών όσο και στην υλοποίηση των συστάσεων για τη ζώνη του ευρώ, σύμφωνα με την αιτιολογική σκέψη 39.
ΣΥΝΙΣΤΑ στη Γαλλία να λάβει μέτρα το 2023 και το 2024 προκειμένου:
1.Να καταργήσει σταδιακά τα ισχύοντα μέτρα στήριξης στον τομέα της ενέργειας έως τα τέλη του 2023, αξιοποιώντας τα κονδύλια που θα εξοικονομήσει για τη μείωση του δημόσιου ελλείμματος. Εάν νέες αυξήσεις των τιμών της ενέργειας καταστήσουν αναγκαία τη θέσπιση μέτρων στήριξης, να διασφαλίσει ότι τα μέτρα αυτά στοχεύουν στην προστασία των ευάλωτων νοικοκυριών και επιχειρήσεων, είναι δημοσιονομικώς ανεκτά και διατηρούν τα κίνητρα για εξοικονόμηση ενέργειας.
Να ακολουθήσει συνετή δημοσιονομική πολιτική, περιορίζοντας συγκεκριμένα την ονομαστική αύξηση των εθνικά χρηματοδοτούμενων καθαρών πρωτογενών δαπανών το 2024 σε 2,3 % κατά μέγιστο.
Να διατηρήσει τις εθνικά χρηματοδοτούμενες δημόσιες επενδύσεις και να διασφαλίσει την αποτελεσματική απορρόφηση των επιχορηγήσεων του ΜΑΑ και άλλων κονδυλίων της ΕΕ, ιδίως για την προώθηση της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης.
Για την περίοδο μετά το 2024, να συνεχίσει να εφαρμόζει μεσοπρόθεσμη δημοσιονομική στρατηγική σταδιακής και βιώσιμης εξυγίανσης, σε συνδυασμό με επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις για την επίτευξη υψηλότερης βιώσιμης ανάπτυξης, ώστε να επιτύχει συνετή μεσοπρόθεσμη δημοσιονομική θέση.
Να βελτιώσει περαιτέρω τις συνθήκες-πλαίσιο για τη διευκόλυνση των επενδύσεων και της καινοτομίας.
2.Να προχωρήσει στη σταθερή υλοποίηση του οικείου σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και να οριστικοποιήσει ταχέως την προσθήκη, συμπεριλαμβανομένου του κεφαλαίου για το REPowerEU με σκοπό την ταχεία έναρξη της υλοποίησής του. Να προχωρήσει στην ταχεία υλοποίηση των προγραμμάτων της πολιτικής συνοχής, απολύτως συμπληρωματικά προς το σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και σε στενή συνέργεια με αυτό.
3.Να αντιμετωπίσει την έλλειψη δεξιοτήτων, ιδίως παρέχοντας πρόσθετες επιλογές μάθησης στον χώρο εργασίας και αυξάνοντας το ποσοστό των ατόμων με βασικές δεξιότητες. Να προσαρμόσει τους πόρους και τις μεθόδους στις ανάγκες των μειονεκτούντων μαθητών και σχολείων, ώστε να καταστεί το σύστημα εκπαίδευσης και κατάρτισης δικαιότερο και χωρίς αποκλεισμούς. Να βελτιώσει τις συνθήκες εργασίας και την αρχική και συνεχή κατάρτιση των εκπαιδευτικών.
4.Να μειώσει τη συνολική εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα. Να επιταχύνει την ανάπτυξη ανανεώσιμης ενέργειας, με ιδιαίτερη έμφαση στην αιολική, την ηλιακή και τη γεωθερμική ενέργεια και το βιοαέριο, μεταξύ άλλων μέσω της μικρής κλίμακας παραγωγής ανανεώσιμης ενέργειας και της προώθησης της συλλογικής αυτοκατανάλωσης, και να προωθήσει τις σχετικές τεχνολογίες αποθήκευσης αυξάνοντας τις δημόσιες επενδύσεις, διευκολύνοντας τις ιδιωτικές επενδύσεις και αντιμετωπίζοντας τα εμπόδια κατά την αδειοδότηση. Να αναβαθμίσει περαιτέρω τα δίκτυα μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας και να αυξήσει τις διασυνοριακές διασυνδέσεις ηλεκτρικής ενέργειας. Να βελτιώσει περαιτέρω το πλαίσιο πολιτικής για την παροχή κινήτρων για τη ριζική ανακαίνιση των κτιρίων και την απανθρακοποίηση των συστημάτων θέρμανσης, με ιδιαίτερη έμφαση στα νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος και στο κτιριακό απόθεμα με τη χαμηλότερη ενεργειακή απόδοση. Να διαμορφώσει υποστηρικτικό κανονιστικό περιβάλλον για την αύξηση των επενδύσεων στην παραγωγή καθαρών τεχνολογιών, μεταξύ άλλων απλουστεύοντας και επιταχύνοντας την αδειοδότηση. Να εντείνει τις προσπάθειες πολιτικής που αποσκοπούν στην παροχή και την απόκτηση των δεξιοτήτων οι οποίες απαιτούνται για την πράσινη μετάβαση.
Βρυξέλλες,
Για το Συμβούλιο
Ο Πρόεδρος