ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 3.9.2025
COM(2025) 356 final
2025/0191(NLE)
Πρόταση
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για την υπογραφή, εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και την προσωρινή εφαρμογή της συμφωνίας εταιρικής σχέσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των κρατών μελών της, αφενός, και της Κοινής Αγοράς του Νότου, της Δημοκρατίας της Αργεντινής, της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Βραζιλίας, της Δημοκρατίας της Παραγουάης και της Ανατολικής Δημοκρατίας της Ουρουγουάης, αφετέρου
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ
•Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης
Η συνημμένη πρόταση συνιστά τη νομική πράξη που επιτρέπει την υπογραφή και την προσωρινή εφαρμογή της συμφωνίας εταιρικής σχέσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των κρατών μελών της, καθώς και της Κοινής Αγοράς του Νότου, της Δημοκρατίας της Αργεντινής, της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Βραζιλίας, της Δημοκρατίας της Παραγουάης και της Ανατολικής Δημοκρατίας της Ουρουγουάης (στο εξής: συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR).
Οι σχέσεις μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: ΕΕ) και της MERCOSUR βασίζονται επί του παρόντος στη διαπεριφερειακή συμφωνία-πλαίσιο συνεργασίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των κρατών μελών της, αφενός, και της Κοινής Αγοράς του Νότου και των κρατών μελών αυτής, αφετέρου, η οποία υπεγράφη στη Μαδρίτη στις 15 Δεκεμβρίου 1995.
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1999 το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης εξουσιοδότησε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να ξεκινήσει διαπραγματεύσεις με τη MERCOSUR και εξέδωσε διαπραγματευτικές οδηγίες. Οι διαπραγματεύσεις διεξήχθησαν σε διαβούλευση με την ομάδα εργασίας του Συμβουλίου για τη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική. Ζητήθηκε η γνώμη της Επιτροπής Εμπορικής Πολιτικής για τα μέρη της συμφωνίας που αφορούν το εμπόριο.
Οι διαπραγματεύσεις διήρκεσαν περισσότερα από 25 χρόνια. Η διαπραγμάτευση των μερών της συμφωνίας που αφορούν το εμπόριο ολοκληρώθηκε αρχικά τον Ιούνιο του 2019, και του πολιτικού μέρους και του μέρους που αφορά τη συνεργασία, τον Ιούνιο του 2020. Κατά τη διάρκεια του 2023 και του 2024, η ΕΕ και η MERCOSUR διαπραγματεύθηκαν πρόσθετα στοιχεία, ιδίως το παράρτημα του κεφαλαίου για το εμπόριο και τη βιώσιμη ανάπτυξη, συμπεριλαμβανομένων ενισχυμένων δεσμεύσεων για την αποψίλωση των δασών καθώς και διατάξεων που παρέχουν στη MERCOSUR μεγαλύτερη ευελιξία όσον αφορά ορισμένες δεσμεύσεις που σχετίζονται με τη βιομηχανική πολιτική (π.χ. δημόσιες συμβάσεις). Η ΕΕ και η MERCOSUR ολοκλήρωσαν τις διαπραγματεύσεις για τη συμφωνία εταιρικής σχέσης στις 6 Δεκεμβρίου 2024 στο Μοντεβιδέο της Ουρουγουάης.
Οι διαπραγματεύσεις κατέληξαν σε μια φιλόδοξη συμφωνία που υπερβαίνει κατά πολύ τη συμφωνία-πλαίσιο του 1995 και ανταποκρίνεται στις σημερινές παγκόσμιες προκλήσεις. Η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR θα ενισχύσει τους στρατηγικούς πολιτικούς και οικονομικούς δεσμούς μεταξύ ομόφρονων και αξιόπιστων εταίρων, με βάση κοινές οικουμενικές αξίες, όπως η δημοκρατία και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Πρόκειται για μια σύγχρονη συμφωνία η οποία τάσσεται υπέρ του ανοικτού και βασιζόμενου σε κανόνες εμπορίου, της αντιμετώπισης του προστατευτισμού και της προώθησης της βιώσιμης ανάπτυξης. Θα δημιουργήσει ευκαιρίες για μείζονα αμοιβαία οφέλη μέσω της ενισχυμένης συνεργασίας. Θα αποτελέσει ένα σημαντικό βήμα για τη σύσφιξη των δεσμών μεταξύ προνομιακών εταίρων και για την ενίσχυση του ρόλου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη Νότια Αμερική.
Τα υπό διαπραγμάτευση κείμενα των σχετικών με την πολιτική και τη συνεργασία μερών της συμφωνίας εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR απεστάλησαν στην ομάδα εργασίας του Συμβουλίου για τη Λατινική Αμερική τον Απρίλιο του 2025. Τα κείμενα του σχεδίου συμφωνίας που αφορούν τα σχετικά με το εμπόριο μέρη και αποτέλεσαν αντικείμενο διαπραγμάτευσης δημοσιεύτηκαν από την Επιτροπή τον Αύγουστο του 2019 και τον Δεκέμβριο του 2024.
Το αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων συνίσταται σε δύο νομικές πράξεις:
1.τη συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR, συμπεριλαμβανομένων α) του πυλώνα πολιτικής και συνεργασίας και β) του πυλώνα εμπορίου και επενδύσεων· και
2.μιας ενδιάμεσης συμφωνίας για το εμπόριο που θα καλύπτει την ελευθέρωση του εμπορίου και των επενδύσεων.
Τόσο η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR όσο και η ενδιάμεση συμφωνία για το εμπόριο αναμένεται να υπογραφούν ταυτόχρονα. Οι δύο αυτές συμφωνίες θα τεθούν σε ισχύ την πρώτη ημέρα του μήνα που έπεται της ημερομηνίας κατά την οποία τα συμβαλλόμενα μέρη κοινοποιούν αμοιβαία και εγγράφως την ολοκλήρωση των οικείων εσωτερικών διαδικασιών που απαιτούνται για τον σκοπό αυτόν. Η ενδιάμεση συμφωνία για το εμπόριο θα παύσει να ισχύει και θα αντικατασταθεί από τη συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR μόλις η τελευταία τεθεί σε ισχύ, μετά την επικύρωσή της από όλα τα συμβαλλόμενα μέρη.
•Συνέπεια με τις ισχύουσες διατάξεις στον τομέα πολιτικής
Η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR παρέχει ένα ολοκληρωμένο νομικό πλαίσιο για τις σχέσεις ΕΕ-MERCOSUR και αντικαθιστά την ισχύουσα διαπεριφερειακή συμφωνία-πλαίσιο για τη συνεργασία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των κρατών μελών της, αφενός, και της Κοινής Αγοράς του Νότου και των κρατών μελών αυτής, αφετέρου, η οποία υπεγράφη στη Μαδρίτη στις 15 Δεκεμβρίου 1995.
Η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR συνάδει πλήρως με το συνολικό όραμα της ΕΕ για την εταιρική σχέση της με τη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική, όπως περιγράφεται στην κοινή ανακοίνωση προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τίτλο «Ένα νέο θεματολόγιο για τις σχέσεις μεταξύ της ΕΕ και της Λατινικής Αμερικής και Καραϊβικής», που εκδόθηκε στις 7 Ιουνίου 2023. Η παρουσία της ΕΕ στη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική μέσω τεσσάρων εξόχως απόκεντρων περιοχών (Γαλλική Γουιάνα, Γουαδελούπη, Μαρτινίκα και Άγιος Μαρτίνος), καθώς και υπερπόντιων χωρών και εδαφών, αποτελεί πλεονέκτημα για την εν λόγω εταιρική σχέση.
Επιπλέον, το εμπορικό και επενδυτικό μέρος της συμφωνίας εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR συνάδει με την «Επανεξέταση της εμπορικής πολιτικής — Μια ανοικτή, βιώσιμη και δυναμική εμπορική πολιτική», του Φεβρουαρίου 2021, η οποία θεμελιώνει την εμπορική και επενδυτική πολιτική στα ευρωπαϊκά και οικουμενικά πρότυπα και αξίες παράλληλα με βασικά οικονομικά συμφέροντα, δίνοντας μεγαλύτερη έμφαση στη βιώσιμη ανάπτυξη, τα ανθρώπινα δικαιώματα, τη φοροδιαφυγή, την προστασία των καταναλωτριών και καταναλωτών, και το υπεύθυνο και δίκαιο εμπόριο.
•Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης
Η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR συνάδει πλήρως με τις πολιτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης και δεν θα απαιτηθεί από την ΕΕ να τροποποιήσει τους κανόνες, τους κανονισμούς ή τα πρότυπά της σε κανέναν ρυθμιζόμενο τομέα, π.χ. τους τεχνικούς κανόνες και τα πρότυπα προϊόντων, τους υγειονομικούς ή φυτοϋγειονομικούς κανόνες, τους κανονισμούς σχετικά με τα τρόφιμα και την ασφάλεια, τα πρότυπα υγείας και ασφάλειας, τους κανόνες για τους γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς, την προστασία του περιβάλλοντος ή την προστασία των καταναλωτών και καταναλωτριών.
Η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR περιλαμβάνει ένα κεφάλαιο για το εμπόριο και τη βιώσιμη ανάπτυξη, το οποίο συνδέει τη συμφωνία με τους γενικούς στόχους για τη βιώσιμη ανάπτυξη, καθώς και με ειδικούς στόχους στους τομείς της εργασίας, του περιβάλλοντος και της κλιματικής αλλαγής.
Επιπλέον, η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR διασφαλίζει πλήρως τις δημόσιες υπηρεσίες και εξασφαλίζει ότι το δικαίωμα των κυβερνήσεων να θεσπίζουν ρυθμίσεις με γνώμονα το δημόσιο συμφέρον διατηρείται πλήρως και αποτελεί βασική υποκείμενη αρχή της.
2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ, ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ
•Νομική βάση
Η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR καλύπτει τομείς που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της κοινής εμπορικής πολιτικής, των μεταφορών, της αναπτυξιακής συνεργασίας και της οικονομικής, χρηματοδοτικής και τεχνικής συνεργασίας με τρίτες χώρες. Ως εκ τούτου, η νομική βάση της πρότασης απόφασης θα πρέπει να είναι το άρθρο 91, το άρθρο 100 παράγραφος 2, το άρθρο 207 παράγραφος 4 πρώτο εδάφιο, το άρθρο 209 παράγραφος 2 και το άρθρο 212 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: ΣΛΕΕ).
Το άρθρο 218 παράγραφος 5 της ΣΛΕΕ προβλέπει ότι το Συμβούλιο εκδίδει απόφαση που επιτρέπει την υπογραφή της συμφωνίας και, ενδεχομένως, την προσωρινή της εφαρμογή πριν να τεθεί σε ισχύ.
Το άρθρο 218 παράγραφος 8 της ΣΛΕΕ προβλέπει ότι το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία, εκτός από τις περιστάσεις που αναφέρονται στο άρθρο 218 παράγραφος 8 δεύτερο εδάφιο της ΣΛΕΕ, στις οποίες το Συμβούλιο αποφασίζει ομόφωνα. Συνεπώς, δεδομένου ότι οι πρωτεύουσες συνιστώσες της συμφωνίας είναι η εμπορική πολιτική, οι μεταφορές και η αναπτυξιακή, οικονομική, χρηματοοικονομική και τεχνική συνεργασία, ο κανόνας ψηφοφορίας που ισχύει στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι η ειδική πλειοψηφία.
•Επικουρικότητα (σε περίπτωση μη αποκλειστικής αρμοδιότητας)
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1999, το Συμβούλιο εξουσιοδότησε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να διαπραγματευθεί με τη MERCOSUR. Ως εκ τούτου, η δράση σε επίπεδο Ένωσης θεωρήθηκε αποτελεσματικότερη από τη δράση σε εθνικό επίπεδο.
Τα μέρη της συμφωνίας εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR που εμπίπτουν στη συντρέχουσα αρμοδιότητα της ΕΕ με τα κράτη μέλη καλύπτουν τομείς πολιτικής και στοιχεία που μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο εξωτερικής δράσης στο επίπεδο της Ένωσης. Στους τομείς πολιτικής στους οποίους έχει αναληφθεί κανονιστική δράση στο επίπεδο της Ένωσης, η εξωτερική άσκηση από την Ένωση της καλυπτόμενης αρμοδιότητας είναι αναπόφευκτη (άρθρο 3 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ). Επιπλέον, προκειμένου να επιτευχθεί ουσιαστική συνεργασία και ισχυρότερη διαπραγματευτική θέση έναντι της MERCOSUR, κρίθηκε ότι η δράση σε επίπεδο Ένωσης ήταν πιο επιθυμητή από τη δράση σε επίπεδο επιμέρους κρατών μελών. Ως εκ τούτου, η δράση σε επίπεδο Ένωσης θεωρήθηκε αποτελεσματικότερη από τη δράση σε εθνικό επίπεδο.
Όσον αφορά το εμπορικό και επενδυτικό μέρος της συμφωνίας εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR, η κοινή εμπορική πολιτική, σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ, αποτελεί αποκλειστική αρμοδιότητα της Ένωσης.
•Αναλογικότητα
Η παρούσα πρωτοβουλία επιδιώκει άμεσα τους στόχους της Ένωσης στον τομέα της εξωτερικής δράσης και συμβάλλει στην πολιτική προτεραιότητα της «ΕΕ ως ισχυρότερου παγκόσμιου παράγοντα». Η πρωτοβουλία συνάδει με τις κατευθύνσεις της συνολικής στρατηγικής της ΕΕ, και συγκεκριμένα όσον αφορά τη συνεργασία με άλλες χώρες και την ανανέωση των εξωτερικών εταιρικών σχέσεών της με υπεύθυνο τρόπο, ώστε να επιτευχθούν οι εξωτερικοί στόχοι της ΕΕ. Συμβάλλει στην επίτευξη των εμπορικών και αναπτυξιακών στόχων της ΕΕ. Η πρόταση συνάδει με την Πράσινη Συμφωνία της ΕΕ.
Οι διαπραγματεύσεις για τη συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR διεξήχθησαν σύμφωνα με τις διαπραγματευτικές οδηγίες του Συμβουλίου. Το αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων δεν υπερβαίνει τα αναγκαία για την επίτευξη των στόχων πολιτικής που καθορίζονται στις διαπραγματευτικές οδηγίες.
•Επιλογή της νομικής πράξης
Η παρούσα πρόταση απόφασης του Συμβουλίου υποβάλλεται σύμφωνα με το άρθρο 218 παράγραφος 5 της ΣΛΕΕ, το οποίο προβλέπει την έκδοση απόφασης του Συμβουλίου που επιτρέπει την υπογραφή και την προσωρινή εφαρμογή της συμφωνίας. Δεν υπάρχει άλλη νομική πράξη που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την επίτευξη του στόχου που επιδιώκεται με την παρούσα πρόταση.
3.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ, ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ
•Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη
Κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων με τη MERCOSUR, ανατέθηκε σε εξωτερικό ανάδοχο εκτίμηση των επιπτώσεων στη βιωσιμότητα με σκοπό να μελετηθούν οι πιθανές οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις του εμπορικού μέρους της συμφωνίας. Με την εν λόγω εκτίμηση επιπτώσεων τροφοδοτήθηκαν οι διαπραγματεύσεις και ενημερώθηκαν οι διαπραγματευτές και οι υπηρεσίες της Επιτροπής. Η τελική έκθεση εκδόθηκε στις 29 Μαρτίου 2021.
Κατά την εκπόνηση της εν λόγω εκτίμησης επιπτώσεων, ο ανάδοχος συμβουλεύθηκε ευρέως εσωτερικούς και εξωτερικούς εμπειρογνώμονες, διοργάνωσε δημόσιες διαβουλεύσεις και εργαστήρια, διεξήγαγε διαδικτυακά ερωτηματολόγια και πραγματοποίησε διμερείς συναντήσεις και συνεντεύξεις με την κοινωνία των πολιτών τόσο στην Ευρώπη όσο και στη MERCOSUR. Οι διαβουλεύσεις αυτές αποτέλεσαν ένα χρήσιμο και αποτελεσματικό βήμα για τη συμμετοχή σημαντικών ενδιαφερόμενων φορέων και της κοινωνίας των πολιτών, η οποία συμμετείχε με πολυάριθμους αντιπροσώπους.
Οι διαπραγματεύσεις διεξήχθησαν σε διαβούλευση με την ομάδα εργασίας του Συμβουλίου για τη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική σχετικά με τις πολιτικές πτυχές και τις πτυχές συνεργασίας της παρούσας συμφωνίας, καθώς και σε διαβούλευση με την Επιτροπή Εμπορικής Πολιτικής σχετικά με τις εμπορικές πτυχές της παρούσας συμφωνίας, ως ειδική επιτροπή που ορίζεται από το Συμβούλιο σύμφωνα με το άρθρο 218 παράγραφος 4 της ΣΛΕΕ. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενημερωνόταν επίσης τακτικά μέσω της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων (AFET), της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου (INTA) και της ομάδας παρακολούθησης για τη MERCOSUR. Τα κείμενα που προέκυπταν από τις διαπραγματεύσεις κοινοποιούνταν καθ’ όλη τη διαπραγματευτική διαδικασία και στα δύο θεσμικά όργανα. Η Επιτροπή διοργάνωσε επίσης σειρά συνεδριάσεων και επαφών με την κοινωνία των πολιτών (διάλογοι με την κοινωνία των πολιτών) για να συζητήσει την πρόοδο και τις διαπραγματευτικές θέσεις καθ’ όλη τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.
•Συλλογή και χρήση εμπειρογνωσίας
Η «Εκτίμηση των επιπτώσεων στη βιωσιμότητα προς υποστήριξη των διαπραγματεύσεων για τη συμφωνία σύνδεσης μεταξύ της ΕΕ και της MERCOSUR» διενεργήθηκε από τον εξωτερικό ανάδοχο London School of Economics Enterprise. Εξετάζει τον οικονομικό, κοινωνικό και περιβαλλοντικό αντίκτυπο, καθώς και τον αντίκτυπο στα ανθρώπινα δικαιώματα που θα μπορούσε να έχει η εμπορική συμφωνία.
Η «Οικονομική εκτίμηση των αποτελεσμάτων των διαπραγματεύσεων» πραγματοποιήθηκε από τις υπηρεσίες της Επιτροπής μετά την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων και αποτυπώνει το αποτέλεσμά τους.
•Εκτίμηση επιπτώσεων
Η εκτίμηση των επιπτώσεων στη βιωσιμότητα συνίσταται σε δύο συμπληρωματικές συνιστώσες. Πρώτον, σε μια ενδελεχή ανάλυση του οικονομικού, κοινωνικού, και περιβαλλοντικού αντικτύπου, καθώς και του αντικτύπου στα ανθρώπινα δικαιώματα που θα μπορούσε να έχει η υπό διαπραγμάτευση εμπορική συμφωνία στην ΕΕ, στις χώρες της MERCOSUR και σε άλλες σχετικές χώρες. Δεύτερον, σε μια ευρεία διαδικασία διαβούλευσης με τη συμμετοχή ενδιαφερόμενων μερών τόσο στην ΕΕ όσο και στις χώρες της MERCOSUR, η οποία παρείχε ευκαιρίες για τη συλλογή και την ανταλλαγή πληροφοριών, τη διαβούλευση και τη διάδοση των αποτελεσμάτων. Η εκτίμηση επιπτώσεων αποτελεί πολύτιμη συμβολή στη διαδικασία σχεδιασμού πιθανών συνοδευτικών μέτρων και μέτρων μετριασμού, μεταξύ άλλων μέσω προτάσεων που περιλαμβάνει η μελέτη.
Η έκθεση χρησιμοποιεί τη δυναμική εκδοχή του μοντέλου GTAP για τη μελέτη των επιπτώσεων δύο σεναρίων, ενός συντηρητικού και ενός περισσότερο φιλόδοξου, σχετικά με το αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων όσον αφορά μέτρα δασμολογικών και μη δασμολογικών μειώσεων και από τα δύο συμβαλλόμενα μέρη. Στο συντηρητικό σενάριο, το ΑΕΠ στην ΕΕ αυξάνεται κατά 10,9 δισ. EUR (0,1 %), στη δε MERCOSUR κατά 7,4 δισ. EUR (0,3 %) έως το 2032, σε σύγκριση με το βασικό σενάριο μοντελοποίησης χωρίς τη συμφωνία ελεύθερων συναλλαγών. Στο φιλόδοξο σενάριο, το ΑΕΠ στην ΕΕ αυξάνεται κατά 15 δισ. EUR, στη δε MERCOSUR κατά 11,4 δισ. EUR.
Η «Οικονομική εκτίμηση των αποτελεσμάτων των διαπραγματεύσεων» εξετάζει τον οικονομικό αντίκτυπο του πραγματικού αποτελέσματος των διαπραγματεύσεων. Δεν βασίζεται σε παραδοχές σχετικά με το αναμενόμενο αποτέλεσμα της συμφωνίας, σε αντίθεση με την εκτίμηση επιπτώσεων. Η εκτίμηση επιπτώσεων εξέτασε τον αντίκτυπο δύο σεναρίων, ενός συντηρητικού και ενός φιλόδοξου, σχετικά με το αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων όσον αφορά μειώσεις των φραγμών στο εμπόριο μέσω δασμολογικών και μη δασμολογικών μέτρων. Tο πρώτο σενάριο εκτιμά τον οικονομικό αντίκτυπο με βάση τις πραγματικές δασμολογικές και μη δασμολογικές παραχωρήσεις. Λαμβάνει επίσης υπόψη το γεγονός ότι το Ηνωμένο Βασίλειο δεν βρίσκεται πλέον στην ΕΕ. Αυτό εξηγεί τη διαφορά στον εκτιμώμενο αντίκτυπο της συμφωνίας στην «Οικονομική εκτίμηση» σε σύγκριση με την εκτίμηση επιπτώσεων. Επιπλέον, η «Οικονομική εκτίμηση» επικαιροποιείται ώστε να συμπεριλαμβάνει τις πλέον πρόσφατες εξελίξεις στην εμπορική πολιτική της ΕΕ.
•Καταλληλότητα και απλούστευση του κανονιστικού πλαισίου (REFIT)
Η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR δεν υπόκειται σε διαδικασίες του προγράμματος REFIT. Ωστόσο, περιλαμβάνει ένα πλαίσιο για απλουστευμένες εμπορικές και επενδυτικές διαδικασίες και χαμηλότερο κόστος εξαγωγών και επενδύσεων και, ως εκ τούτου, θα αυξήσει τις εμπορικές και επενδυτικές ευκαιρίες για τις μικρές και τις μεσαίες επιχειρήσεις και στις δύο αγορές.
Μεταξύ των αναμενόμενων οφελών είναι η αύξηση της διαφάνειας, οι λιγότερο επαχθείς τεχνικοί κανόνες, οι απαιτήσεις συμμόρφωσης, τα τελωνειακά καθεστώτα και οι κανόνες καταγωγής, η ενισχυμένη προστασία των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας και των γεωγραφικών ενδείξεων, η καλύτερη πρόσβαση στις διαδικασίες σύναψης δημόσιων συμβάσεων, ενώ ένα ειδικό κεφάλαιο θα βοηθά τις ΜΜΕ να αξιοποιούν τις ευκαιρίες που δημιουργούνται με τη συμφωνία.
•Θεμελιώδη δικαιώματα
Η πρόταση δεν έχει επιπτώσεις στην προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων στην Ένωση. Αντιθέτως, τα συμβαλλόμενα μέρη αναλαμβάνουν τη δέσμευση να συνεργάζονται για την προώθηση και την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, μεταξύ άλλων όσον αφορά την κύρωση και την εφαρμογή διεθνών πράξεων για τα ανθρώπινα δικαιώματα, καθώς και για την ενίσχυση των δημοκρατικών αρχών και του κράτους δικαίου, την προώθηση της ισότητας των φύλων και την καταπολέμηση των διακρίσεων σε όλες τις μορφές τους.
4.ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ
Το εμπορικό σκέλος της συμφωνίας θα έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις στον προϋπολογισμό της ΕΕ από την πλευρά των εσόδων. Θα οδηγήσει σε εκτιμώμενη απώλεια δασμών ύψους 330 εκατ. EUR κατά την έναρξη ισχύος της συμφωνίας. Μόλις η ενδιάμεση συμφωνία για το εμπόριο εφαρμοστεί πλήρως στην ΕΕ (15 έτη μετά την έναρξη ισχύος της), η ετήσια απώλεια δασμών εκτιμάται ότι θα ανέλθει σε 1 δισ. EUR. Η εκτίμηση αυτή βασίζεται σε προβολή της εξέλιξης του εμπορίου για τα επόμενα 15 έτη χωρίς συμφωνία. Αναμένονται έμμεσες θετικές επιπτώσεις όσον αφορά την αύξηση των πόρων που συνδέονται με τον φόρο προστιθέμενης αξίας και το ακαθάριστο εθνικό εισόδημα.
5.ΛΟΙΠΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
•Σχέδια εφαρμογής και ρυθμίσεις παρακολούθησης, αξιολόγησης και υποβολής εκθέσεων
Η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR περιλαμβάνει θεσμικές διατάξεις με τις οποίες συγκροτούνται κοινά όργανα για τη συνεχή παρακολούθηση της εφαρμογής, της λειτουργίας και του αντικτύπου της.
Η θεσμική δομή της συμφωνίας εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR αποτελείται από ένα μεικτό συμβούλιο, μια μεικτή επιτροπή και υποεπιτροπές και άλλα όργανα. Το μεικτό συμβούλιο θα εποπτεύει την εκπλήρωση των στόχων της παρούσας συμφωνίας και θα επιβλέπει την εφαρμογή της. Η μεικτή επιτροπή θα επικουρεί το μεικτό συμβούλιο στην εκτέλεση των καθηκόντων του και θα επιβλέπει το έργο όλων των υποεπιτροπών και άλλων οργάνων που έχουν συσταθεί βάσει της συμφωνίας εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR.
Κατά τη συζήτηση εμπορικών και επενδυτικών θεμάτων, το μεικτό συμβούλιο και η μεικτή επιτροπή θα συνέρχονται με τη σύνθεσή τους για εμπορικά θέματα. Οι θεσμικές διατάξεις του εμπορικού και επενδυτικού μέρους της συμφωνίας εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR καθορίζουν τις συγκεκριμένες αρμοδιότητες και καθήκοντα του μεικτού συμβουλίου και της μεικτής επιτροπής στο πλαίσιο της σύνθεσής τους για εμπορικά θέματα.
Με τη συμφωνία συγκροτείται υποεπιτροπή διεθνούς συνεργασίας και ανάπτυξης καθώς και ορισμένες υποεπιτροπές που σχετίζονται με το εμπόριο και τις επενδύσεις. Περαιτέρω υποεπιτροπές ή άλλα όργανα μπορούν να συσταθούν από το μεικτό συμβούλιο ή τη μεικτή επιτροπή για την κάλυψη συγκεκριμένων καθηκόντων ή θεμάτων.
Η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR περιλαμβάνει επίσης ένα φόρουμ της κοινωνίας των πολιτών ώστε να δοθεί στην κοινωνία των πολιτών και των δύο πλευρών η δυνατότητα να εκφράσει τη γνώμη της για όλες τις διατάξεις της συμφωνίας.
•Αναλυτική επεξήγηση των επιμέρους διατάξεων της πρότασης
Η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR δημιουργεί ένα συνεκτικό, ολοκληρωμένο, επικαιροποιημένο, νομικά δεσμευτικό πλαίσιο για τις σχέσεις της ΕΕ με τη MERCOSUR. Καθιερώνει ισχυρή εταιρική σχέση, ενισχύει τον πολιτικό διάλογο και εμβαθύνει και ενισχύει τη συνεργασία σε θέματα αμοιβαίου ενδιαφέροντος. Ταυτόχρονα, η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR θα προωθήσει το εμπόριο και τις επενδύσεις συμβάλλοντας στην επέκταση και τη διαφοροποίηση των οικονομικών και εμπορικών σχέσεων.
Η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR χωρίζεται σε τέσσερα μέρη. Το μέρος I (Γενικές αρχές και θεσμικό πλαίσιο) περιγράφει τις γενικές αρχές και τους στόχους της συμφωνίας και καθορίζει το θεσμικό της πλαίσιο, όπως περιγράφεται ανωτέρω.
Ουσιώδη στοιχεία της συμφωνίας είναι: ο σεβασμός των δημοκρατικών αρχών, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, των θεμελιωδών ελευθεριών και των αρχών του κράτους δικαίου, καθώς και η ρήτρα για τη μη διάδοση όπλων μαζικής καταστροφής και η καλή τη πίστει παραμονή ως συμβαλλόμενα μέρη της Σύμβασης-πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για την κλιματική αλλαγή και της Συμφωνίας του Παρισιού.
Στο μέρος II (Πολιτικός διάλογος και Συνεργασία), η ΕΕ και η MERCOSUR δεσμεύονται να εμβαθύνουν τον διάλογο και να συνεργαστούν στους ακόλουθους τομείς:
·Δημοκρατικές αρχές, ανθρώπινα δικαιώματα, κράτος δικαίου και διεθνής ειρήνη και ασφάλεια
·Δικαιοσύνη, ελευθερία και ασφάλεια
·Βιώσιμη ανάπτυξη
·Κοινωνική, οικονομική και πολιτιστική εταιρική σχέση.
Η συμφωνία δίνει έμφαση σε ένα ευρύ φάσμα κρίσιμων ζητημάτων, όπως η προστασία του περιβάλλοντος, η κλιματική αλλαγή, η βιώσιμη ενέργεια, το κράτος δικαίου, τα ανθρώπινα δικαιώματα και τα δικαιώματα των γυναικών, η υπεύθυνη επιχειρηματική συμπεριφορά, τα εργασιακά δικαιώματα και η μείωση του κινδύνου καταστροφών. Οι διατάξεις του μέρους II θα καταστήσουν δυνατή μια πιο συντονισμένη και κοινή δράση σε νέους τομείς όπως η δημόσια υγεία, ο εκσυγχρονισμός του κράτους, η διαχείριση των μεταναστευτικών ροών, η μη διάδοση όπλων μαζικής καταστροφής, η νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες ή η χρηματοδότηση της τρομοκρατίας και το κυβερνοέγκλημα.
Αυτό θα οδηγήσει σε ισχυρότερη εταιρική σχέση σε παγκόσμιο επίπεδο, π.χ. όσον αφορά την Ατζέντα του 2030, τη δράση κατά της κλιματικής αλλαγής και ζητήματα παγκόσμιας δημοκρατικής διακυβέρνησης και ανθρωπίνων δικαιωμάτων, τη διεθνή μετανάστευση, την ειρήνη και την ασφάλεια.
Το μέρος II περιλαμβάνει επίσης διατάξεις για την εμβάθυνση του διαλόγου σχετικά με τη διεθνή συνεργασία και ανάπτυξη και για τη διευκόλυνση της εφαρμογής της παρούσας συμφωνίας. Η συμφωνία περιλαμβάνει πρωτόκολλο συνεργασίας στο πλαίσιο του οποίου τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να συνάψουν εταιρική σχέση συνεργασίας που θα συμβάλει στην ειρήνη και την ευημερία, με βάση τον σεβασμό, την εμπιστοσύνη και τις κοινές αξίες και συμφέροντα, αντιμετωπίζοντας από κοινού τις προκλήσεις και αξιοποιώντας τις ευκαιρίες που προκύπτουν από τη συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR.
Το μέρος III (Εμπόριο και συναφή με το εμπόριο θέματα) δημιουργεί ένα συνεκτικό, ολοκληρωμένο, επικαιροποιημένο νομικά δεσμευτικό πλαίσιο για τις εμπορικές σχέσεις της ΕΕ με τη MERCOSUR. Θα προωθήσει το εμπόριο και τις επενδύσεις συμβάλλοντας στην επέκταση και τη διαφοροποίηση των οικονομικών και εμπορικών σχέσεων.
Μέσω της συμφωνίας αυτής, η ΕΕ έχει ως στόχο να εξασφαλίσει τις καλύτερες δυνατές συνθήκες για τους οικονομικούς φορείς της στην αγορά της MERCOSUR. Βαίνει πέρα από τις υφιστάμενες υποχρεώσεις του ΠΟΕ σε πολλούς τομείς, όπως οι εμπορευματικές συναλλαγές, οι υπηρεσίες, οι δημόσιες συμβάσεις, οι μη δασμολογικοί φραγμοί και η προστασία και επιβολή των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας, περιλαμβανομένων των γεωγραφικών ενδείξεων. Σε όλους αυτούς τους τομείς, οι χώρες της MERCOSUR συμφώνησαν να αναλάβουν σημαντικές νέες δεσμεύσεις πέραν των κανόνων του ΠΟΕ. Η συμφωνία περιλαμβάνει επίσης προηγμένες διατάξεις για το εμπόριο και τη βιώσιμη ανάπτυξη, συμπεριλαμβανομένης ισχυρής δέσμευσης όσον αφορά την αποψίλωση των δασών.
Η συμφωνία ικανοποιεί τα κριτήρια του άρθρου XXIV της GATT (για την εξάλειψη δασμών και άλλων περιοριστικών ρυθμίσεων του εμπορίου όσον αφορά ουσιαστικά όλες τις συναλλαγές σε αγαθά μεταξύ των συμβαλλόμενων μερών), καθώς και του άρθρου V της GATS, το οποίο προβλέπει ανάλογο κριτήριο όσον αφορά τις υπηρεσίες.
Σύμφωνα με τους στόχους που καθορίζονται στις διαπραγματευτικές οδηγίες, το μέρος III της συμφωνίας εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR θα προσφέρει:
1.Πλήρη κατάργηση, με την πάροδο του χρόνου, των δασμών για το 91 % των εμπορευμάτων που εξάγουν οι εταιρείες της ΕΕ στη MERCOSUR. Με τον τρόπο αυτό θα εξοικονομούνται περισσότερα από 4 δισ. EUR ετησίως σε δασμούς. Για παράδειγμα, οι χώρες της MERCOSUR θα καταργήσουν τους υψηλούς δασμούς στα βιομηχανικά προϊόντα, όπως τα αυτοκίνητα (35 %), τα εξαρτήματα αυτοκινήτων (14 έως 18 %), τα μηχανήματα (14 έως 20 %), τα χημικά προϊόντα (έως 18 %), τα ενδύματα (έως 35 %), τα φαρμακευτικά προϊόντα (έως 14 %), τα δερμάτινα υποδήματα (έως 35 %) ή τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα (έως 35 %). Με τη συμφωνία θα καταργηθούν επίσης σταδιακά οι δασμοί στις εξαγωγές τροφίμων και ποτών της ΕΕ, όπως ο οίνος (27 %), η σοκολάτα (20 %), τα αλκοολούχα ποτά (20 έως 35 %), τα μπισκότα (16 έως 18 %), τα κονσερβοποιημένα ροδάκινα (55 %) ή τα αναψυκτικά (20-35 %). Η συμφωνία θα προβλέπει επίσης την άνευ δασμών πρόσβαση, με την επιφύλαξη ποσοστώσεων, για τα γαλακτοκομικά προϊόντα της ΕΕ (σημερινός δασμολογικός συντελεστής 28 %), ιδίως για τα τυριά.
2.Ισόρροπο άνοιγμα της αγοράς από την ΕΕ, δεδομένου ότι η συμφωνία θα καταργήσει τους εισαγωγικούς δασμούς στο 92 % των εμπορευμάτων της MERCOSUR που εξάγονται στην ΕΕ. Ευαίσθητα γεωργικά προϊόντα, όπως το βόειο κρέας, η ζάχαρη ή τα πουλερικά, τυγχάνουν προτιμησιακής μεταχείρισης μόνο σε περιορισμένες ποσότητες μέσω προσεκτικά σταθμισμένων δασμολογικών ποσοστώσεων.
3.Για την Αργεντινή, την Ουρουγουάη και την Παραγουάη, η συμφωνία καταργεί πλήρως, ή παγιώνει στο μηδέν, τους εξαγωγικούς φόρους επί των πρώτων υλών και επί των βιομηχανικών προϊόντων. Μειώνει επίσης (για την Αργεντινή) ή καταργεί (για την Ουρουγουάη, την Παραγουάη και τη Βραζιλία) τους εξαγωγικούς φόρους επί των γεωργικών προϊόντων. Όσον αφορά τα βιομηχανικά προϊόντα, η Βραζιλία έχει παγιώσει στο μηδέν σημαντικές πρώτες ύλες που είναι αναγκαίες για την οικονομική διαφοροποίηση των πηγών εφοδιασμού της ΕΕ (νικέλιο, χαλκός, αλουμίνιο, πρώτες ύλες χάλυβα, χάλυβας, τιτάνιο). Η Βραζιλία έχει διατηρήσει περιθώριο πολιτικής για την επιβολή εξαγωγικών δασμών σε ορισμένες πρώτες ύλες, και σε τέτοιες περιπτώσεις η ΕΕ έλαβε προτιμήσεις τουλάχιστον 50 % για κάθε εξαγωγικό φόρο που θα επιβάλει η Βραζιλία στο μέλλον και ανώτατο όριο 25 %.
4.Ισχυρό διμερή μηχανισμό διασφάλισης ο οποίος επιτρέπει στην ΕΕ και στη MERCOSUR να επιβάλλουν προσωρινά μέτρα για τη ρύθμιση των εισαγωγών σε περίπτωση απροσδόκητης και σημαντικής αύξησης των εισαγωγών που προκαλεί, ή απειλεί να προκαλέσει, σοβαρή ζημία στον οικείο κλάδο παραγωγής. Οι εν λόγω διασφαλίσεις ισχύουν επίσης για τα γεωργικά προϊόντα στο πλαίσιο του καθεστώτος δασμολογικών ποσοστώσεων ή μπορούν να περιορίζονται στο έδαφος των εξόχως απόκεντρων περιοχών της ΕΕ, κατά περίπτωση.
5.Τα υψηλότερα πρότυπα για την ασφάλεια των τροφίμων και την υγεία των ζώων και των φυτών εξακολουθούν να ισχύουν για όλα τα προϊόντα, ανεξάρτητα από το αν παράγονται εντός της EE ή εισάγονται σε αυτή. Εφαρμόζεται η αρχή της προφύλαξης. Η συμφωνία προβλέπει ενισχυμένη συνεργασία με τις αρχές των χωρών εταίρων και ταχύτερη ροή των πληροφοριών σχετικά με ενδεχόμενους κινδύνους μέσω ενός πιο άμεσου και αποτελεσματικού συστήματος ενημέρωσης και κοινοποίησης.
6.Ένα ολοκληρωμένο κεφάλαιο για το εμπόριο και τη βιώσιμη ανάπτυξη, το οποίο έχει ως στόχο να διασφαλίσει ότι το εμπόριο στηρίζει την προστασία του περιβάλλοντος και την κοινωνική ανάπτυξη. Το κεφάλαιο αυτό καλύπτει θέματα όπως η βιώσιμη διαχείριση και διατήρηση των δασών, ο σεβασμός των δικαιωμάτων των εργαζομένων και η προώθηση της υπεύθυνης επιχειρηματικής συμπεριφοράς. Περιλαμβάνει εξάλλου ειδικές διατάξεις για την επίλυση διαφορών και ειδικό μηχανισμό επανεξέτασης. Το κεφάλαιο περιλαμβάνει επίσης ρητή δέσμευση για την αποτελεσματική εφαρμογή τόσο της συμφωνίας του Παρισιού για την κλιματική αλλαγή, η οποία αποτελεί ουσιώδες στοιχείο της συμφωνίας εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR, όσο και της ενδιάμεσης συμφωνίας για το εμπόριο, επιτρέποντας, ως εκ τούτου, την αναστολή της τελευταίας εάν ένα συμβαλλόμενο μέρος αποχωρήσει από τη συμφωνία του Παρισιού ή παύσει να αποτελεί «καλή τη πίστει» συμβαλλόμενο μέρος. Ένα παράρτημα του κεφαλαίου για το εμπόριο και τη βιώσιμη ανάπτυξη περιλαμβάνει δεσμεύσεις των συμβαλλόμενων μερών για λήψη μέτρων με σκοπό τον τερματισμό της περαιτέρω αποψίλωσης των δασών από το 2030. Είναι η πρώτη φορά που τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνίας στο πλαίσιο της οποίας προβλέπεται επίλυση διαφορών αναλαμβάνουν ατομική νομική δέσμευση να σταματήσουν την αποψίλωση των δασών. Η συμφωνία παρέχει επίσης στις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών ενεργό ρόλο στην παρακολούθηση της εφαρμογής της συμφωνίας, συμπεριλαμβανομένων των τυχόν περιβαλλοντικών ανησυχιών.
7.Νέες ευκαιρίες υποβολής προσφορών για τους προσφέροντες της ΕΕ στις χώρες της MERCOSUR οι οποίες δεν είναι μέλη της συμφωνίας του ΠΟΕ για τις δημόσιες συμβάσεις. Είναι η πρώτη φορά που οι χώρες της MERCOSUR θα ανοίξουν τις αγορές τους στον τομέα των δημόσιων συμβάσεων. Οι εταιρείες της ΕΕ θα μπορούν να υποβάλλουν διαγωνισμούς για συμβάσεις με δημόσιες αρχές, όπως υπουργεία της κεντρικής κυβέρνησης και άλλες κυβερνητικές και ομοσπονδιακές υπηρεσίες, επί ίσοις όροις με τις εταιρείες από τις χώρες της MERCOSUR.
8.Άρση των τεχνικών και κανονιστικών φραγμών στις εμπορευματικές συναλλαγές, ιδίως με την προώθηση της χρήσης της πιστοποίησης πρώτου μέρους και της σύγκλισης μέσω της χρήσης διεθνών προτύπων που έχουν εγκριθεί από τον ISO, την IEC, την ITU και τον Codex Alimentarius, καθώς και από άλλους διεθνείς οργανισμούς καθορισμού προτύπων σύμφωνα με τον κοινό ορισμό που συμφωνήθηκε από την ΕΕ και τη MERCOSUR. Υπάρχει συμφωνία για μείωση της επανάληψης δοκιμών στον τομέα των ηλεκτρονικών ειδών σε τομείς χαμηλού κινδύνου. Θα υπάρχει επίσης ειδικό παράρτημα για τα μηχανοκίνητα οχήματα, το οποίο θα προωθεί τους κανονισμούς ΟΕΕ/ΗΕ και θα μειώνει την επανάληψη δοκιμών στον κλάδο αυτό.
9.Ένα ολοκληρωμένο παράρτημα με λεπτομερείς διατάξεις για τη διευκόλυνση του εμπορίου οίνου και αλκοολούχων ποτών, το οποίο θα καλύπτει την αναγνώριση των οινοποιητικών πρακτικών, την πιστοποίηση και την επισήμανση, σύμφωνα με τις πλέον σύγχρονες συμφωνίες ελεύθερων συναλλαγών της ΕΕ.
10.Άνοιγμα των τομέων των υπηρεσιών και διευκόλυνση των συναλλαγών στον τομέα των υπηρεσιών μεταξύ της ΕΕ και της MERCOSUR, τόσο μέσω τοπικής εγκατάστασης όσο και σε διασυνοριακή βάση. Η συμφωνία καλύπτει ευρύ φάσμα τομέων υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων των επιχειρηματικών υπηρεσιών, των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών, των τηλεπικοινωνιών, των θαλάσσιων μεταφορών (για πρώτη φορά η MERCOSUR ανοίγει τις θαλάσσιες μεταφορές εντός της περιοχής), των ταχυδρομικών υπηρεσιών και των υπηρεσιών ταχυμεταφορών. Περιλαμβάνει επίσης δεσμεύσεις για την εγκατάσταση επιχειρήσεων, τόσο στον τομέα των υπηρεσιών όσο και εκτός αυτού. Θα διασφαλίσει τον επί ίσοις όροις ανταγωνισμό μεταξύ των παρόχων υπηρεσιών της ΕΕ και των ανταγωνιστών τους της MERCOSUR. Το «δικαίωμα ρύθμισης» προς το δημόσιο συμφέρον διατηρείται πλήρως σε όλα τα επίπεδα διακυβέρνησης. Η συμφωνία περιλαμβάνει επίσης προηγμένες διατάξεις σχετικά με την κυκλοφορία των επαγγελματιών για επιχειρηματικούς σκοπούς, όπως διευθυντικών στελεχών ή ειδικών που εταιρείες της ΕΕ αποσπούν στις θυγατρικές τους στις χώρες της MERCOSUR. Υπάρχει επίσης ένα ουσιαστικό κεφάλαιο για το ηλεκτρονικό εμπόριο — μια καινοτομία για τους εταίρους της MERCOSUR.
11.Υψηλό επίπεδο προστασίας και επιβολής των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας, συμπεριλαμβανομένων λεπτομερών διατάξεων για τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας, το εμπορικό απόρρητο και την επιβολή, στοιχεία που εξασφαλίζουν βελτιωμένη προστασία.
12.Υψηλό επίπεδο προστασίας και επιβολής για τις γεωγραφικές ενδείξεις της ΕΕ, συγκρίσιμο με εκείνο της ΕΕ, για 344 ονομασίες τροφίμων ποιότητας, οίνου και αλκοολούχων προϊόντων της ΕΕ.
13.Ειδικό κεφάλαιο σχετικά με τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, ώστε να διασφαλιστεί ότι θα επωφελούνται πλήρως από τις ευκαιρίες που προσφέρει η συμφωνία εταιρικής σχέσης ΕΕ-MERCOSUR.
14.Αποτελεσματικούς μηχανισμούς γρήγορης επίλυσης διαφορών είτε μέσω διαιτησίας από επιτροπή είτε με τη βοήθεια διαμεσολαβητή. Το κεφάλαιο για την επίλυση διαφορών περιλαμβάνει νέες διατάξεις οι οποίες βασίζονται στην καταγγελία που δεν αφορά περίπτωση παραβίασης στον ΠΟΕ — εάν ένα συμβαλλόμενο μέρος θεωρεί ότι μέτρο του άλλου συμβαλλόμενου μέρους ακυρώνει ή περιορίζει σημαντικά τα οφέλη που αποκομίζει βάσει της συμφωνίας, μπορεί να ζητήσει από ειδική ομάδα να αποφανθεί επί του ζητήματος αυτού.
Το μέρος IV (Τελικές διατάξεις) περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, διαδικασία για την αντιμετώπιση περιπτώσεων αθέτησης από ένα συμβαλλόμενο μέρος υποχρεώσεων που υπέχει δυνάμει της συμφωνίας, καθώς και διατάξεις σχετικά με την έναρξη ισχύος και τις τροποποιήσεις της συμφωνίας.
Η συμφωνία συνάπτεται για αόριστο χρονικό διάστημα και, με την έναρξη ισχύος της, αντικαθιστά την ενδιάμεση συμφωνία για το εμπόριο.
Θα πρέπει να προταθούν για προσωρινή εφαρμογή όλες οι διατάξεις του μέρους I (Γενικές αρχές και θεσμικό πλαίσιο) και του μέρους IV (Τελικές διατάξεις), με εξαίρεση τις διατάξεις που αφορούν την αλληλεπίδραση με την ενδιάμεση εμπορική συμφωνία. Θα πρέπει επίσης να προταθούν για προσωρινή εφαρμογή όλες οι διατάξεις του μέρους II (Πολιτικός διάλογος και συνεργασία), εκτός από εκείνες που αφορούν την προξενική προστασία και τα φορολογικά θέματα.
2025/0191 (NLE)
Πρόταση
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για την υπογραφή, εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και την προσωρινή εφαρμογή της συμφωνίας εταιρικής σχέσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των κρατών μελών της, αφενός, και της Κοινής Αγοράς του Νότου, της Δημοκρατίας της Αργεντινής, της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Βραζιλίας, της Δημοκρατίας της Παραγουάης και της Ανατολικής Δημοκρατίας της Ουρουγουάης, αφετέρου
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 91 παράγραφος 1, το άρθρο 100 παράγραφος 2, το άρθρο 207 παράγραφος 4 πρώτο εδάφιο, το άρθρο 209 παράγραφος 2 και το άρθρο 212, σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 5,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
1)Στις 13 Σεπτεμβρίου 1999, το Συμβούλιο εξουσιοδότησε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αρχίσει διαπραγματεύσεις για τη σύναψη συμφωνίας με την Κοινή Αγορά του Νότου και τα κράτη που μετέχουν σε αυτή, η οποία αποτελείται από μέρη που αφορούν την πολιτική, τη συνεργασία και το εμπόριο.
2)Οι διαπραγματεύσεις ολοκληρώθηκαν επιτυχώς στις 6 Δεκεμβρίου 2024.
3)Ως εκ τούτου, η συμφωνία εταιρικής σχέσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των κρατών μελών της, αφενός, και της Κοινής Αγοράς του Νότου, της Δημοκρατίας της Αργεντινής, της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Βραζιλίας, της Δημοκρατίας της Παραγουάης και της Ανατολικής Δημοκρατίας της Ουρουγουάης, αφετέρου (στο εξής: συμφωνία) θα πρέπει να υπογραφεί εξ ονόματος της Ένωσης, με την επιφύλαξη της μεταγενέστερης σύναψής της.
4)Θα πρέπει να εφαρμοστούν προσωρινά ορισμένες διατάξεις της Συμφωνίας, εν αναμονή της ολοκλήρωσης των διαδικασιών που απαιτούνται για την έναρξη ισχύος της.
5)Σύμφωνα με το άρθρο 30.9 της συμφωνίας, εντός της Ένωσης, η συμφωνία δεν απονέμει δικαιώματα ούτε επιβάλλει υποχρεώσεις σε πρόσωπα, πλην εκείνων που δημιουργούνται μεταξύ των συμβαλλόμενων μερών βάσει του δημόσιου διεθνούς δικαίου,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
1. Εγκρίνεται η υπογραφή, εξ ονόματος της Ένωσης, της συμφωνίας εταιρικής σχέσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των κρατών μελών της, αφενός, και της Κοινής Αγοράς του Νότου, της Δημοκρατίας της Αργεντινής, της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Βραζιλίας, της Δημοκρατίας της Παραγουάης και της Ανατολικής Δημοκρατίας της Ουρουγουάης, αφετέρου, με την επιφύλαξη της σύναψης της εν λόγω συμφωνίας.
2. Το κείμενο της συμφωνίας επισυνάπτεται στην παρούσα απόφαση.
Άρθρο 2
1. Ενόσω εκκρεμεί η έναρξη ισχύος της, δυνάμει του άρθρου 30.2 της συμφωνίας και με την επιφύλαξη των κοινοποιήσεων που προβλέπονται σε αυτό, τα ακόλουθα μέρη της συμφωνίας εφαρμόζονται προσωρινά μεταξύ της Ένωσης και της Κοινής Αγοράς του Νότου (στο εξής: MERCOSUR) και/ή ενός ή περισσότερων από τα υπογράφοντα κράτη της MERCOSUR:
–Κεφάλαιο 1 – με εξαίρεση το άρθρο 1.4 στοιχείο δ)
–Κεφάλαιο 2 – με εξαίρεση το άρθρο 2.2 παράγραφος 4, το άρθρο 2.3 παράγραφος 5 και το άρθρο 2.4 παράγραφος 5
–Κεφάλαιο 3 – με εξαίρεση το άρθρο 3.2 παράγραφοι 3 έως 7
–Κεφάλαιο 4
–Κεφάλαιο 5
–Κεφάλαιο 6 – με εξαίρεση το άρθρο 6.6 (προξενική προστασία)
–Κεφάλαιο 7
–Κεφάλαιο 8 – με εξαίρεση το άρθρο 8.4 (φορολογικά θέματα)
–Κεφάλαιο 30 – με εξαίρεση το άρθρο 30.1 παράγραφος 1, το άρθρο 30.4 παράγραφος 2, το άρθρο 30.5 παράγραφος 2 και το άρθρο 30.6 παράγραφος 5.
–Το πρωτόκολλο συνεργασίας, όπως επισυνάπτεται στην παρούσα συμφωνία.
2. Η ημερομηνία από την οποία τα ανωτέρω μέρη της συμφωνίας εφαρμόζονται προσωρινά δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης από τη Γενική Γραμματεία του Συμβουλίου.
Άρθρο 3
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την ημέρα της έκδοσής της.
Βρυξέλλες,
Για το Συμβούλιο
Ο Πρόεδρος