Προσωρινό κείμενο
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (δεύτερο πενταμελές τμήμα)
της 1ης Ιουλίου 2026 (*)
« Προδικαστική παραπομπή – Φορολογία – Ειδικοί φόροι καταναλώσεως – Το άρθρο 27, παράγραφοι 1 και 2, της 92/83/ΕΟΚ – Άρθρο 7, παράγραφος 1, και παράγραφος 2, στοιχείο αʹ, άρθρο 20, παράγραφος 2, και άρθρο 30 της οδηγίας 2008/118/ΕΚ – Παρατυπίες κατά τη διακίνηση των υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων – Διακίνηση προϊόντων υπό καθεστώς αναστολής – Είσπραξη του ειδικού φόρου καταναλώσεως λόγω μη προσκομίσεως συνοδευτικού εγγράφου για τα υποκείμενα σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντα »
Στην υπόθεση T‑361/25,
με αντικείμενο αίτηση προδικαστικής αποφάσεως δυνάμει του άρθρου 267 ΣΛΕΕ, που υπέβαλε το Finanzgericht Düsseldorf (φορολογικό δικαστήριο Ντίσελντορφ, Γερμανία) με απόφαση της 22ας Απριλίου 2025, η οποία περιήλθε στο Δικαστήριο στις 13 Μαΐου 2025, στο πλαίσιο της δίκης
Brenntag GmbH
κατά
Hauptzollamt Duisburg,
ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (δεύτερο πενταμελές τμήμα),
συγκείμενο από τους N. Półtorak, πρόεδρο τμήματος, G. Hesse (εισηγητή), G. Steinfatt, D. Petrlík και Ι. Δημητρακόπουλο, δικαστές,
γενική εισαγγελέας: M. Brkan
γραμματέας: V. Di Bucci
έχοντας υπόψη ότι στις 4 Ιουνίου 2025 το Δικαστήριο διαβίβασε στο Γενικό Δικαστήριο την αίτηση προδικαστικής αποφάσεως, κατ’ εφαρμογήν του άρθρου 50β, τρίτο εδάφιο, του Οργανισμού του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
έχοντας υπόψη ότι πρόκειται για τον τομέα προδικαστικής αρμοδιότητας στον οποίο αναφέρεται το άρθρο 50β, πρώτο εδάφιο, στοιχείο βʹ, του Οργανισμού του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ότι δεν εγείρεται ανεξάρτητο ζήτημα ερμηνείας κατά την έννοια του δευτέρου εδαφίου του ίδιου άρθρου,
έχοντας υπόψη την έγγραφη διαδικασία,
λαμβάνοντας υπόψη τις παρατηρήσεις που υπέβαλαν:
– η Brenntag, εκπροσωπούμενη από τους S. Benz και H. Richter, Rechtsanwälte,
– η Hauptzollamt Duisburg, εκπροσωπούμενη από την B. Berger, την L. Gorschütz, την M. Schwenn και τον H. Tulowitzki,
– η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκπροσωπούμενη από τους M. Björkland και C. Vollrath,
κατόπιν της αποφάσεως που έλαβε, αφού άκουσε τη γενική εισαγγελέα, να εκδικάσει την υπόθεση χωρίς ανάπτυξη προτάσεων,
εκδίδει την ακόλουθη
Απόφαση
1 Η αίτηση προδικαστικής αποφάσεως αφορά την ερμηνεία του άρθρου 7, παράγραφος 1 και παράγραφος 2, στοιχείο αʹ, του άρθρου 20, παράγραφος 2, και του άρθρου 30 της οδηγίας 2008/118/ΕΚ του Συμβουλίου, της 16ης Δεκεμβρίου 2008, σχετικά με το γενικό καθεστώς των ειδικών φόρων κατανάλωσης και για την κατάργηση της οδηγίας 92/12/ΕΟΚ (ΕΕ 2009, L 9, σ. 12), καθώς και του άρθρου 27, παράγραφοι 1 και 2, της οδηγίας 92/83/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 19ης Οκτωβρίου 1992, για την εναρμόνιση των διαρθρώσεων των ειδικών φόρων κατανάλωσης που επιβάλλονται στην αλκοόλη και τα αλκοολούχα ποτά (ΕΕ 1992, L 316, σ. 21).
2 Η αίτηση αυτή υποβλήθηκε στο πλαίσιο ένδικης διαφοράς μεταξύ της Brenntag GmbH και του Hauptzollamt Duisburg (κεντρικού τελωνείου του Ντούισμπουργκ, Γερμανία) (στο εξής: τελωνείο), σχετικά με τον καθορισμό του ειδικού φόρου καταναλώσεως για αλκοόλη την οποία η επιχείρηση αυτή παρέδωσε στους πελάτες της το 2016.
Το νομικό πλαίσιο
Το δίκαιο της Ένωσης
H οδηγία 92/83
3 Το άρθρο 27, παράγραφοι 1 και 2, της οδηγίας 92/83 ορίζει τα κάτωθι:
«1. Τα κράτη μέλη απαλλάσσουν τα προϊόντα που καλύπτονται από την παρούσα οδηγία από τον εναρμονισμένο ειδικό φόρο κατανάλωσης σύμφωνα με τους όρους τους οποίους καθορίζουν με σκοπό την ορθή και απλή εφαρμογή των απαλλαγών αυτών και την πρόληψη φοροδιαφυγής, φοροαποφυγής ή κατάχρησης:
α) όταν διανέμονται με τη μορφή αλκοόλης η οποία έχει υποστεί πλήρη μετουσίωση σύμφωνα με τις απαιτήσεις του κράτους μέλους στο οποίο διατέθηκε προς κατανάλωση, εφόσον οι απαιτήσεις αυτές έχουν δεόντως κοινοποιηθεί εγγράφως και γίνει δεκτές σύμφωνα με τις παραγράφους 3 και 4 του παρόντος άρθρου. Προϋπόθεση της απαλλαγής αυτής είναι η εφαρμογή των διατάξεων της οδηγίας 92/12/ΕΟΚ στις ενδοκοινοτικές μεταφορές πλήρως μετουσιωμένης αλκοόλης για εμπορικό σκοπό·
β) όταν έχουν υποστεί μετουσίωση σύμφωνα με τις σχετικές προδιαγραφές οποιουδήποτε κράτους μέλους και χρησιμοποιούνται για την παρασκευή οποιουδήποτε προϊόντος μη προοριζομένου για κατανάλωση από τον άνθρωπο·
γ) όταν χρησιμοποιούνται για την παραγωγή ξιδιού υπαγομένου στον κωδικό ΣΟ 2209·
δ) όταν χρησιμοποιούνται για την παραγωγή φαρμάκων όπως αυτά ορίζονται από την οδηγία 65/65/ΕΟΚ·
ε) όταν χρησιμοποιούνται για την παραγωγή αρωματικών ουσιών προς παρασκευή ειδών διατροφής και μη αλκοολούχων ποτών με αποκτημένο ογκομετρικό αλκοολικό τίτλο μέχρι και 1,2 %·
στ) όταν χρησιμοποιούνται απευθείας ή ως συστατικά ημιμεταποιημένων προϊόντων για την παραγωγή ειδών διατροφής, γεμιστών ή όχι, εφόσον σε κάθε περίπτωση η περιεχόμενη αλκοόλη δεν υπερβαίνει τα 8,5 λίτρα καθαρής αλκοόλης ανά 100 χιλιόγραμμα προϊόντος για τις σοκολάτες και τα 5 λίτρα καθαρής αλκοόλης ανά 100 χιλιόγραμμα προϊόντος, για άλλα προϊόντα.
2. Τα κράτη μέλη μπορούν να απαλλάσσουν τα προϊόντα που καλύπτονται από την παρούσα οδηγία από τον εναρμονισμένο ειδικό φόρο κατανάλωσης σύμφωνα με όρους τους οποίους καθορίζουν με σκοπό την ορθή και απλή εφαρμογή των απαλλαγών αυτών και την πρόληψη φοροδιαφυγής, φοροαποφυγής ή κατάχρησης:
α) όταν χρησιμοποιούνται ως δείγματα για αναλύσεις, για τη διεξαγωγή των αναγκαίων δοκιμών παραγωγής ή για επιστημονικούς σκοπούς,
β) όταν χρησιμοποιούνται για σκοπούς επιστημονικής έρευνας,
γ) όταν χρησιμοποιούνται στα νοσοκομεία και φαρμακεία για ιατρικούς σκοπούς,
δ) όταν χρησιμοποιούνται για την παραγωγή προϊόντων, εφόσον αυτά στην τελική μορφή τους δεν περιέχουν αλκοόλη,
ε) όταν χρησιμοποιούνται στην παρασκευή ενός συστατικού προϊόντος, μη υποκειμένου σε ειδικό φόρο κατανάλωσης, βάσει της παρούσας οδηγίας.»
Η οδηγία 2008/118
4 Η οδηγία 2008/118 έχει καταργηθεί από την οδηγία (ΕΕ) 2020/262 του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 2019, για τη θέσπιση του γενικού καθεστώτος των ειδικών φόρων κατανάλωσης (ΕΕ 2020, L 58, σ. 4). Εντούτοις, έχει εφαρμογή ratione temporis στα πραγματικά περιστατικά της διαφοράς της κύριας δίκης.
5 Η αιτιολογική σκέψη 8 της οδηγίας 2008/118 έχει ως εξής:
«Δεδομένου ότι, για την ορθή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, η έννοια και οι προϋποθέσεις σχετικά με το απαιτητό των ειδικών φόρων κατανάλωσης πρέπει να ταυτίζονται σε όλα τα κράτη μέλη, είναι απαραίτητο να καταστεί σαφές σε κοινοτικό επίπεδο πότε τα προϊόντα που υπόκεινται σε ειδικούς φόρους κατανάλωσης τίθενται σε ανάλωση και ποιος είναι ο υπόχρεος για την καταβολή του ειδικού φόρου κατανάλωσης.»
6 Το άρθρο 4 της οδηγίας 2008/118 όριζε τα εξής:
«Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας και των διατάξεων εφαρμογής της, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:
1) “εγκεκριμένος αποθηκευτής”: φυσικό ή νομικό πρόσωπο εξουσιοδοτημένο από τις αρμόδιες αρχές κράτους μέλους, στο πλαίσιο των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων του, να παράγει, να μεταποιεί, να κατέχει, να παραλαμβάνει ή να αποστέλλει υποκείμενα σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντα τα οποία τελούν υπό καθεστώς αναστολής του φόρου σε φορολογική αποθήκη,
[...]
7) “καθεστώς αναστολής”: φορολογικό καθεστώς που εφαρμόζεται στην παραγωγή, τη μεταποίηση, την κατοχή ή τη διακίνηση υποκείμενων σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντων τα οποία δεν καλύπτονται από τελωνειακή διαδικασία αναστολής ή τελωνειακό καθεστώς αναστολής αλλά τελούν σε αναστολή του ειδικού φόρου κατανάλωσης.
[...]
11) “φορολογική αποθήκη”: τόπος όπου υποκείμενα σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντα παράγονται, μεταποιούνται, κατέχονται, παραλαμβάνονται ή αποστέλλονται υπό καθεστώς αναστολής από εγκεκριμένο αποθηκευτή στο πλαίσιο των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων του, υπό ορισμένους όρους που καθορίζουν οι αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους στο οποίο ευρίσκεται η φορολογική αποθήκη.»
7 Το άρθρο 7, παράγραφοι 1 και 2, της οδηγίας 2008/118 όριζε τα εξής:
«1. Ο ειδικός φόρος κατανάλωσης καθίσταται απαιτητός κατά τον χρόνο και στο κράτος μέλος θέσης σε ανάλωση των προϊόντων.
2. Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, ως “θέση σε ανάλωση” νοείται:
α) η έξοδος υποκειμένων σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντων από ένα καθεστώς αναστολής, συμπεριλαμβανομένης της παράτυπης εξόδου,
β) η κατοχή υποκείμενων σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντων εκτός καθεστώτος αναστολής, για τα οποία δεν έχει επιβληθεί ειδικός φόρος κατανάλωσης δυνάμει των εφαρμοστέων διατάξεων του κοινοτικού δικαίου και της εθνικής νομοθεσίας,
γ) η παραγωγή υποκείμενων σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντων, συμπεριλαμβανομένης της παράτυπης παραγωγής, εκτός καθεστώτος αναστολής,
δ) η εισαγωγή υποκείμενων σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντων, συμπεριλαμβανομένης της παράτυπης εισαγωγής, εκτός εάν τα υποκείμενα σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντα υπαχθούν, αμέσως μετά την εισαγωγή, σε καθεστώς αναστολής.»
8 Το άρθρο 17, παράγραφοι 1 και 2, της οδηγίας 2008/118 προέβλεπε τα εξής:
«1. Τα υποκείμενα σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντα μπορούν να διακινούνται υπό καθεστώς αναστολής εντός του εδάφους της Κοινότητας, ακόμη και στην περίπτωση που τα προϊόντα διακινούνται μέσω τρίτης χώρας ή τρίτου εδάφους:
α) από μια φορολογική αποθήκη προς:
i) άλλη φορολογική αποθήκη,
ii) εγγεγραμμένο παραλήπτη,
[...]
2. Κατά παρέκκλιση από τα σημεία i) και ii) της παραγράφου 1 στοιχείο α)[,] του παρόντος άρθρου και από την παράγραφο 1 στοιχείο β), και πλην της περιπτώσεως που αναφέρεται στο άρθρο 19 παράγραφος 3, το κράτος μέλος προορισμού μπορεί, υπό τους όρους που καθορίζει, να επιτρέπει τη διακίνηση των υποκείμενων σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντων που τελούν υπό καθεστώς αναστολής προς τόπο άμεσης παράδοσης που βρίσκεται στο έδαφός του, όταν ο τόπος αυτός έχει οριστεί από τον εγκεκριμένο αποθηκευτή στο κράτος μέλος προορισμού ή από τον εγγεγραμμένο παραλήπτη.
Ο εν λόγω εγκεκριμένος αποθηκευτής ή ο εν λόγω εγγεγραμμένος παραλήπτης παραμένει υπεύθυνος για την υποβολή της αναφοράς παραλαβής που αναφέρεται στο άρθρο 24 παράγραφος 1.»
9 Το άρθρο 20 της οδηγίας 2008/118 προέβλεπε τα εξής:
«1. Η διακίνηση υποκείμενων σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντων τα οποία τελούν υπό καθεστώς αναστολής αρχίζει στις περιπτώσεις που προβλέπονται στο άρθρο 17 παράγραφος 1 στοιχείο α) της παρούσας οδηγίας, όταν τα υποκείμενα σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντα εξέλθουν από τη φορολογική αποθήκη αποστολής και, στις περιπτώσεις που προβλέπονται στο άρθρο 17 παράγραφος 1 στοιχείο β), όταν τίθενται σε ελεύθερη κυκλοφορία σύμφωνα με το άρθρο 79 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2913/92.
2. Η διακίνηση υποκείμενων σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντων τα οποία τελούν υπό καθεστώς αναστολής περατώνεται στις περιπτώσεις που προβλέπονται στο άρθρο 17 παράγραφος 1 στοιχείο α) σημεία i), ii) και iv) και στο άρθρο 17 παράγραφος 1 στοιχείο β), μόλις ο παραλήπτης παραλάβει τα υποκείμενα σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντα και, στις περιπτώσεις που προβλέπονται στο άρθρο 17 παράγραφος 1 στοιχείο α) σημείο iii), όταν τα προϊόντα εξέλθουν από το έδαφος της Κοινότητας.»
10 Σύμφωνα με το άρθρο 21, παράγραφοι 1 έως 3, της οδηγίας 2008/118:
«1. Η διακίνηση υποκείμενων σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντων θεωρείται ότι λαμβάνει χώρα υπό καθεστώς αναστολής μόνον εάν πραγματοποιείται υπό την κάλυψη ηλεκτρονικού διοικητικού εγγράφου το οποίο καταρτίζεται σύμφωνα με τις παραγράφους 2 και 3.
2. Για τους σκοπούς της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου, ο αποστολέας υποβάλλει σχέδιο ηλεκτρονικού διοικητικού εγγράφου στις αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους αποστολής χρησιμοποιώντας το μηχανοργανωμένο σύστημα που αναφέρεται στο άρθρο 1 της απόφασης αριθ. 1152/2003/ΕΚ (εφεξής “το μηχανοργανωμένο σύστημα”).
3. Οι αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους αποστολής επαληθεύουν ηλεκτρονικά τα στοιχεία που αναφέρονται στο σχέδιο ηλεκτρονικού διοικητικού εγγράφου.
Εάν τα στοιχεία αυτά δεν είναι έγκυρα, ενημερώνεται πάραυτα ο αποστολέας.
Εάν τα εν λόγω στοιχεία είναι έγκυρα, οι αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους αποστολής δίδουν στο έγγραφο μοναδικό διοικητικό κωδικό αναφοράς και τον κοινοποιούν στον αποστολέα.»
11 Το άρθρο 30 της οδηγίας 2008/118 ορίζει τα εξής:
«Τα κράτη μέλη μπορούν να θεσπίζουν απλουστευμένες διαδικασίες για τις διακινήσεις των υποκείμενων σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντων που τελούν υπό καθεστώς αναστολής οι οποίες πραγματοποιούνται εξ ολοκλήρου στο έδαφός τους, συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας παρέκκλισης από την απαίτηση ηλεκτρονικής επιτήρησης των διακινήσεων αυτών.»
Το γερμανικό δίκαιο
12 Το άρθρο 142 του Gesetz über das Branntweinmonopol (Branntweinmonopolgesetz) – BranntwMonG) (νόμου περί του μονοπωλίου των αποσταγμάτων), της 8ης Απριλίου 1922 (RGBl. 1922 I, σ. 335, 405), όπως κωδικοποιήθηκε (BGBl., III, αριθ. 612-7), και τροποποιήθηκε με το άρθρο 1 του νόμου της 21ης Ιουνίου 2013 (BGBl. 2013 I, σ. 1650) (στο εξής: BranntwMonG), προέβλεπε, μεταξύ άλλων, τα εξής:
«(1) Ως “παρατυπία” νοείται η κατάσταση που δημιουργείται κατά τη διακίνηση υπό καθεστώς αναστολής, με εξαίρεση τις περιπτώσεις που αναφέρονται στο άρθρο 143, παράγραφος 3, λόγω της οποίας η διακίνηση ή μέρος αυτής δεν μπορεί να περατωθεί νομοτύπως.
(2) Εάν σημειωθούν παρατυπίες κατά τη διακίνηση στο φορολογικό έδαφος προϊόντων κατά την έννοια των άρθρων 139 έως 141, τα εν λόγω προϊόντα εξέρχονται από το καθεστώς αναστολής του ειδικού φόρου καταναλώσεως.
[...]»
13 Το άρθρο 143 του BranntwMonG όριζε, μεταξύ άλλων, τα εξής:
«(1) Ο ειδικός φόρος καταναλώσεως καθίσταται απαιτητός κατά τη στιγμή της θέσεως των προϊόντων σε ανάλωση, εκτός εάν εν συνεχεία ισχύει απαλλαγή από τον εν λόγω φόρο.
(2) Τα προϊόντα τίθενται σε ανάλωση σε περίπτωση:
1. εξόδου από τη φορολογική αποθήκη, εκτός εάν εφαρμοσθεί εν συνεχεία άλλο καθεστώς αναστολής του ειδικού φόρου καταναλώσεως· η κατανάλωση στη φορολογική αποθήκη ισοδυναμεί με έξοδο,
[...]
5. παρατυπίας κατά την έννοια του άρθρου 142 κατά τη διακίνηση υπό καθεστώς αναστολής του ειδικού φόρου καταναλώσεως.
[...]»
14 Το άρθρο 152 του BranntwMonG πρoέβλεπε, μεταξύ άλλων, τα εξής:
«(1) Τα προϊόντα απαλλάσσονται από τον ειδικό φόρο καταναλώσεως όταν χρησιμοποιούνται για εμπορικούς σκοπούς
1. για την παρασκευή φαρμάκων από πρόσωπα εξουσιοδοτημένα προς τούτο δυνάμει της φαρμακευτικής νομοθεσίας, με εξαίρεση τα καθαρά μείγματα αλκοόλης και νερού,
2. χωρίς μετουσίωση για την παρασκευή ξιδιού,
3. μετά τη μετουσίωση για την παρασκευή προϊόντων που δεν είναι ούτε φάρμακα ούτε τρόφιμα,
4. μετά από μετουσίωση για θέρμανση, καθαρισμό ή για άλλους σκοπούς που δεν χρησιμοποιούνται για την παραγωγή προϊόντων·
5. χωρίς μετουσίωση για την παρασκευή αρωματικών ουσιών για τον αρωματισμό
a) ποτών με περιεκτικότητα σε αλκοόλη που δεν υπερβαίνει το 1,2 % κατ’ όγκον,
b) άλλων ειδών διατροφής, εξαιρουμένων των αποσταγμάτων και άλλων αλκοολούχων ποτών,
[…]».
15 Κατά το άρθρο 26, παράγραφος 7, της Verordnung zur Durchführung des Branntweinmonopolgesetzes (Branntweinsteuerverordnung) – BrStV) (κανονιστικής αποφάσεως περί ειδικών φόρων καταναλώσεως επί των αποσταγμάτων), της 5ης Οκτωβρίου 2009 (BGBl. 2009 I, σ. 3262, 3280), όπως τροποποιήθηκε εσχάτως με το άρθρο 9 του νόμου της 3ης Δεκεμβρίου 2015 (BGBl. 2015 I, σ. 2178) και καταργήθηκε από 1ης Ιανουαρίου 2018 (στο εξής: BrStV):
«(7) 1 Εάν, κατά τη διακίνηση προϊόντων υπό καθεστώς αναστολής, ο παραλήπτης είναι φορολογικός αποθηκευτής εγκατεστημένος στο φορολογικό έδαφος ο οποίος προβαίνει στην περαιτέρω διακίνηση των προϊόντων που τελούν υπό καθεστώς αναστολής προς άλλη φορολογική αποθήκη ευρισκόμενη στο φορολογικό έδαφος ή προς την εκμετάλλευση χρήστη (άρθρο 153, παράγραφος 1, της παρούσας κανονιστικής αποφάσεως) εγκατεστημένου στο φορολογικό έδαφος, το αρμόδιο κεντρικό τελωνείο μπορεί, κατόπιν αιτήσεως και υπό την επιφύλαξη ανακλήσεως, να επιτρέψει να θεωρηθεί ότι τα προϊόντα παραδόθηκαν στη φορολογική αποθήκη του και, συγχρόνως, να εξέλθουν από την αποθήκη αυτή μόλις ο παραλήπτης τα αποκτήσει στην κατοχή του στο φορολογικό έδαφος. 2 Τούτο ισχύει υπό την επιφύλαξη των διατάξεων σχετικά με τις διακινήσεις υπό καθεστώς αναστολής των ειδικών φόρων καταναλώσεως.»
16 Το άρθρο 28 της BrStV όριζε, μεταξύ άλλων, τα εξής:
«(1) 1 Σε περίπτωση διακινήσεως προϊόντων υπό καθεστώς αναστολής των ειδικών φόρων καταναλώσεως προς εκμεταλλεύσεις χρηστών (άρθρο 153, παράγραφος 1, της παρούσας κανονιστικής αποφάσεως), ο φορολογικός αποθηκευτής που είναι εγκατεστημένος στο φορολογικό έδαφος, ως αποστολέας, ή ο εγγεγραμμένος αποστολέας πρέπει να χρησιμοποιήσει, από τον τόπο εισαγωγής που ευρίσκεται στο φορολογικό έδαφος, το συνοδευτικό έγγραφο. 2 Αντί του συνοδευτικού εγγράφου, ο αποστολέας μπορεί να χρησιμοποιήσει εμπορικό έγγραφο το οποίο να περιέχει όλες τις ενδείξεις που περιέχονται στο συνοδευτικό έγγραφο. 3 Στο εμπορικό έγγραφο πρέπει να αναγράφεται η ένδειξη “συνοδευτικό έγγραφο για τη διακίνηση προϊόντων υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως υπό καθεστώς αναστολής των ειδικών φόρων καταναλώσεως”.
[...]
(7) 1 Τα συνοδευτικά έγγραφα που αναφέρονται στην παράγραφο 1 [...] δεν απαιτούνται αν συντρέχουν οι προϋποθέσεις που προβλέπονται στην παράγραφο 8, πρώτη περίοδος, εφόσον μεταφέρονται τα ακόλουθα προϊόντα:
1. αποστάγματα που έχουν υποστεί μετουσίωση με τα μέσα μετουσιώσεως που αναφέρονται στο άρθρο 44 και στο άρθρο 50, παράγραφοι 4 και 5,
[…]
2 Τα προϊόντα θεωρούνται ότι παραδόθηκαν στη χρήστρια εκμετάλλευση του παραλήπτη από τη στιγμή που αυτή απέκτησε την κατοχή τους.
(8) 1 Ο αποστολέας πρέπει να επισυνάπτει στα προϊόντα που αναφέρονται στην παράγραφο 7 εμπορικά έγγραφα τα οποία να φέρουν:
1. στην περίπτωση της παραγράφου 7, πρώτη περίοδος, σημείο 1, την ένδειξη:
“Το εν λόγω απόσταγμα είναι μετουσιωμένο. Η μετουσίωση ή η χρήση για ανθρώπινη κατανάλωση ή για την παρασκευή οινοπνευματωδών ποτών, καθώς και η παράνομη διακίνηση επισύρουν ποινικές και φορολογικές κυρώσεις.”
[...]»
Η διαφορά της κύριας δίκης και τα προδικαστικά ερωτήματα
17 Η Brenntag είναι εταιρία γερμανικού δικαίου, η δραστηριότητα της οποίας συνίσταται στην εμπορία βιομηχανικών και ειδικών χημικών προϊόντων. Το τελωνείο τής χορήγησε, με ισχύ από τις 21 Ιανουαρίου 2011, την άδεια να αποθηκεύει αλκοόλη υπό καθεστώς αναστολής. Δυνάμει της αδείας αυτής, η Brenntag μπορεί να χρησιμοποιεί τον μηχανισμό της περαιτέρω διακινήσεως (weiterbefördern), τον οποίον προβλέπει το άρθρο 26, παράγραφος 7, της BrStV. Μέσω του μηχανισμού αυτού, τα προϊόντα μεταφέρονται απευθείας από τους προμηθευτές της Brenntag στους πελάτες της που είναι εγκατεστημένοι στο γερμανικό φορολογικό έδαφος, χωρίς η ίδια να υποχρεούται να προβεί σε προηγούμενη φυσική παράδοση των προϊόντων αυτών στη φορολογική αποθήκη της. Στο πλαίσιο αυτό, η περαιτέρω διακίνηση θεωρείται ως η πλασματική διακίνηση προϊόντων από τη φορολογική αποθήκη της Brenntag προς τις φορολογικές αποθήκες των πελατών της ή προς τις εκμεταλλεύσεις επαγγελματιών χρηστών κατά την έννοια του άρθρου 26, παράγραφος 7, της BrStV.
18 Το 2016 η Brenntag αγόρασε αλκοόλη από προμηθευτές εγκατεστημένους στο Βέλγιο, τη Γαλλία, την Πολωνία και τη Γερμανία (στο εξής: προμηθευτές), την οποία εν μέρει μεταπώλησε η ίδια σε πελάτες εγκατεστημένους στη Γερμανία. Η εταιρία BCD Chemie GmbH, η οποία ανήκε στον ίδιο όμιλο με την Brenntag, μεταπώλησε μέρος της αλκοόλης σε πελάτες εγκατεστημένους στη Γερμανία. Η αλκοόλη μεταφέρθηκε, από τις φορολογικές αποθήκες των προμηθευτών, απευθείας στους πελάτες της Brenntag ή της BCD Chemie. Οι εντολές μεταφοράς σχετικά με τις παραδόσεις αυτές δόθηκαν από την Brenntag, με εξαίρεση πέντε από αυτές τις παραδόσεις, για τις οποίες οι εντολές μεταφοράς δόθηκαν από τους εγκατεστημένους στο Βέλγιο και τη Γερμανία προμηθευτές.
19 Οι προμηθευτές διαβίβαζαν κάθε φορά, πριν από την έναρξη της διακινήσεως της αλκοόλης υπό καθεστώς αναστολής, σχέδια ηλεκτρονικών διοικητικών εγγράφων. Τα έγγραφα αυτά ανέφεραν γενικώς, ως παραλήπτη, το όνομα και τη διεύθυνση της Brenntag καθώς και τον αριθμό του ειδικού φόρου καταναλώσεως που της είχε χορηγηθεί και, ως τόπο παραδόσεως, τον αριθμό της φορολογικής αποθήκης της, καθώς και το όνομα και τη διεύθυνση του πελάτη της Brenntag καθώς και το όνομα και τη διεύθυνση του πελάτη της ή του πελάτη της BCD Chemie που ήταν εγκατεστημένος στη Γερμανία. Αντιθέτως, για 22 παραδόσεις, στα ηλεκτρονικά διοικητικά έγγραφα αναγραφόταν, ως παραλήπτης και ως τόπος παραδόσεως, το όνομα και η διεύθυνση της Brenntag, καθώς και ο αριθμός ειδικού φόρου καταναλώσεως τον οποίον έχει και ο αριθμός της φορολογικής αποθήκης της. Οι αρμόδιες αρχές επικύρωσαν τα σχέδια των ηλεκτρονικών διοικητικών εγγράφων που υπέβαλαν οι προμηθευτές με τη χορήγηση κωδικού αναφοράς. Μετά την παράδοση της αλκοόλης στους πελάτες της ή στους πελάτες της BCD Chemie, η Brenntag διαβίβασε στο τελωνείο τις αποδείξεις παραλαβής.
20 Κατόπιν ελέγχου, το τελωνείο αξίωσε από την Brenntag 62 633 047,55 ευρώ ως ειδικό φόρο καταναλώσεως για τις προαναφερθείσες πράξεις οι οποίες εκτελέσθηκαν το 2016. Η Brenntag προσέβαλε την απόφαση αυτή με διοικητική ένσταση.
21 Το τελωνείο απέρριψε την ένσταση της Brenntag. Ειδικότερα, το τελωνείο επισήμανε ότι η απόκτηση από τον παραλήπτη, εν προκειμένω από την Brenntag, της κατοχής της μεταφερθείσας υπό καθεστώς αναστολής αλκοόλης θεωρήθηκε, σύμφωνα με το άρθρο 26, παράγραφος 7, πρώτη περίοδος, της BrStV, ως πλασματική παραλαβή στη φορολογική αποθήκη της Brenntag, όπερ συνεπαγόταν συγχρόνως την πλασματική έξοδο από την αποθήκη αυτή χωρίς ο ειδικός φόρος καταναλώσεως να καθίσταται απαιτητός σε περίπτωση τυχόν περαιτέρω διακινήσεως υπό το καθεστώς αυτό. Αφού περιήλθε στην κατοχή της η αλκοόλη, ο παραλήπτης, ήτοι η Brenntag, ως νέος αποστολέας, όφειλε να διαβιβάσει σχέδιο ηλεκτρονικού διοικητικού εγγράφου για την περαιτέρω διακίνηση της αλκοόλης, ειδάλλως η διακίνησή της δεν θα ήταν δυνατή στο γερμανικό φορολογικό έδαφος υπό καθεστώς αναστολής. Το τελωνείο διαπίστωσε ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, η Brenntag δεν είχε δώσει τις εντολές μεταφοράς. Επομένως, δεν είχε αποκτήσει εμμέσως την κατοχή του προϊόντος, όπερ συνιστούσε παρατυπία κατά τη διακίνηση υπό καθεστώς αναστολής, κατά την έννοια του άρθρου 143, παράγραφος 2, σημείο 5, του BranntwMonG, όπερ είχε ως αποτέλεσμα την έξοδο από το καθεστώς αναστολής. Το τελωνείο έκρινε επίσης ότι, σε άλλες περιπτώσεις, η μη έγκαιρη διαβίβαση των σχεδίων διοικητικών εγγράφων και η καθυστερημένη έκδοση των τιμολογίων είχαν ως αποτέλεσμα την έξοδο της αλκοόλης από τη φορολογική αποθήκη της χωρίς εφαρμογή άλλου καθεστώτος αναστολής. Στις περιπτώσεις εκείνες, θεωρήθηκε ότι η αλκοόλη είχε τεθεί σε ανάλωση σύμφωνα με το άρθρο 143, παράγραφος 2, σημείο 1, του BranntwMonG. Κατά το τελωνείο, ο καθορισμός του ειδικού φόρου καταναλώσεως υπό τις συνθήκες αυτές είναι σύμφωνος προς την αρχή της αναλογικότητας, δεδομένου ότι οι απαιτήσεις σχετικά με τη διαβίβαση των αναγκαίων εγγράφων για τη διακίνηση προϊόντων υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως αποτελούν ουσιαστική προϋπόθεση για τη διακίνηση υπό καθεστώς αναστολής.
22 Η Brenntag άσκησε προσφυγή κατά της αποφάσεως του τελωνείου με την οποία απορρίφθηκε η διοικητική ένστασή της ενώπιον του Finanzgericht Düsseldorf (φορολογικού δικαστηρίου Ντίσελντορφ, Γερμανία), ήτοι του αιτούντος δικαστηρίου.
23 Αφενός, το αιτούν δικαστήριο επισημαίνει ότι, στις περιπτώσεις κατά τις οποίες η Brenntag δεν έδωσε εντολές μεταφοράς για τη διακίνηση της αλκοόλης από τους προμηθευτές της στους πελάτες της, ο ειδικός φόρος καταναλώσεως θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι κατέστη απαιτητός, σύμφωνα με το άρθρο 143, παράγραφος 2, σημείο 5, του BranntwMonG, λόγω παρατυπίας που σημειώθηκε κατά τη διακίνηση αυτή. Πράγματι, μολονότι η διακίνηση της αλκοόλης από τις φορολογικές αποθήκες των προμηθευτών προς τις αποθήκες των πελατών της Brenntag και της BCD Chemie καλυπτόταν από ηλεκτρονικό διοικητικό έγγραφο –ενός τέτοιου εγγράφου έκαναν χρήση οι προμηθευτές–, εντούτοις ο μηχανισμός του άρθρου 26, παράγραφος 7, πρώτη περίοδος, της BrStV απαιτούσε η Brenntag να έχει στην κατοχή της την αλκοόλη στο γερμανικό φορολογικό έδαφος. Ωστόσο, κατά το γερμανικό δίκαιο, το πρόσωπο που δίνει την εντολή μεταφοράς είναι αυτό το οποίο αποκτά εμμέσως την κατοχή των προϊόντων. Δεδομένου ότι δεν έδωσε τις εντολές μεταφοράς, η Brenntag δεν απέκτησε, επομένως, εμμέσως την κατοχή της παραδοθείσας απευθείας στους πελάτες της αλκοόλης, οπότε, σύμφωνα με το άρθρο 26, παράγραφος 7, πρώτη περίοδος, της BrStV, ουδεμία πλασματική παραλαβή στη φορολογική αποθήκη της και ουδεμία πλασματική έξοδος από την αποθήκη αυτή έλαβε χώρα.
24 Αφετέρου, το αιτούν δικαστήριο παρατηρεί ότι, στις λοιπές περιπτώσεις, ήτοι στις περιπτώσεις στις οποίες η Brenntag δεν διαβίβασε εγκαίρως τα απαιτούμενα έγγραφα για την πλασματική περαιτέρω διακίνηση της αλκοόλης υπό καθεστώς αναστολής εκτεινόμενο από τη διέλευση των γερμανικών συνόρων από τα φορτηγά έως την παράδοση της αλκοόλης στους πελάτες της ή στους πελάτες της BCD Chemie, ο ειδικός φόρος καταναλώσεως μπορεί να θεωρηθεί ότι κατέστη απαιτητός λόγω παρατυπίας η οποία σημειώθηκε κατά τη διάρκεια της διακινήσεως αυτής κατά την έννοια του άρθρου 143, παράγραφος 2, σημείο 5, του BranntwMonG. Ωστόσο, κατά το αιτούν δικαστήριο, τοιαύτη παρατυπία δεν θα είχε σημειωθεί κατά τη διακίνηση υπό καθεστώς αναστολής αν η Brenntag δεν ήταν υποχρεωμένη, σύμφωνα με το άρθρο 26, παράγραφος 7, πρώτη περίοδος, της BrStV, να παραλάβει, πλασματικώς στη φορολογική αποθήκη της τη μεταφερθείσα υπό το καθεστώς αυτό αλκοόλη και, εν συνεχεία, να την εξαγάγει πριν από την πλασματική περαιτέρω διακίνησή της στους πελάτες της και στους πελάτες της BCD Chemie.
25 Το αιτούν δικαστήριο συνάγει εξ αυτού ότι η επίλυση της διαφοράς εξαρτάται από το αν το άρθρο 7, παράγραφος 1 και παράγραφος 2, στοιχείο αʹ, το άρθρο 20, παράγραφος 2, και το άρθρο 30 της οδηγίας 2008/118 έχουν την έννοια ότι αντιτίθενται στην εφαρμογή εθνικής ρυθμίσεως όπως είναι αυτή του άρθρου 26, παράγραφος 7, πρώτη περίοδος, της BrStV.
26 Το αιτούν δικαστήριο αμφιβάλλει επίσης αν εθνική αρχή μπορεί να αρνηθεί να χορηγήσει απαλλαγή από τους ειδικούς φόρους καταναλώσεως απλώς και μόνον λόγω παράτυπης διαβιβάσεως των εγγράφων που απαιτούνται για τη διακίνηση προϊόντων υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως, χωρίς να εξακριβώσει αν πληρούντο οι ουσιαστικές προϋποθέσεις σχετικά με τη χρήση προϊόντος απαλλασσόμενου από τον συγκεκριμένο φόρο.
27 Υπό τις συνθήκες αυτές, το Finanzgericht Düsseldorf (δικαστήριο φορολογικών διαφορών Ντίσελντορφ) αποφάσισε να αναστείλει την ενώπιόν του διαδικασία και να υποβάλει στο Δικαστήριο τα ακόλουθα προδικαστικά ερωτήματα:
«1) Έχουν το άρθρο 7, παράγραφος 1 και παράγραφος 2, στοιχείο αʹ, το άρθρο 20, παράγραφος 2, και το άρθρο 30 της οδηγίας [2008/118], την έννοια ότι αντίκεινται στην εφαρμογή εθνικού ρυθμίσεως δυνάμει της οποίας, σε περίπτωση διακινήσεως υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων που τελούν υπό καθεστώς αναστολής προς φορολογική αποθήκη σε κράτος μέλος, τα οποία ο κάτοχος της φορολογικής αποθήκης διακινεί περαιτέρω υπό καθεστώς αναστολής προς άλλη φορολογική αποθήκη στο οικείο κράτος μέλος ή προς εκμετάλλευση επαγγελματία χρήστη στο οικείο κράτος μέλος, τα προϊόντα λογίζονται ως παραληφθέντα στη φορολογική αποθήκη του φορολογικού αποθηκευτή και, ταυτοχρόνως, ως εξελθόντα από αυτήν μόλις τα προϊόντα περιήλθαν στην κατοχή του φορολογικού αποθηκευτή στο οικείο κράτος μέλος, και ότι ο φορολογικός αποθηκευτής οφείλει, για τον λόγο αυτόν, να κινήσει νέα διαδικασία υπαγωγής σε καθεστώς αναστολής;
2) Έχει το άρθρο 27, παράγραφοι 1 και 2, της οδηγίας [92/83] την έννοια ότι η αρχή της αναλογικότητας του δικαίου της Ένωσης απαγορεύει τη μη χορήγηση απαλλαγής προβλεπόμενης από την οδηγία αυτή, για τον λόγο ότι, κατ’ εφαρμογήν της εθνικής ρυθμίσεως που αναφέρεται στο πρώτο ερώτημα, δεν υποβλήθηκε κανένα άλλο σχέδιο ηλεκτρονικού διοικητικού εγγράφου για τον σκοπό της πλασματικής περαιτέρω διακινήσεως υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων που τελούν υπό το καθεστώς αναστολής του φόρου ή δεν χρησιμοποιήθηκε κανένα συνοδευτικό ή εμπορικό έγγραφο κατά τη διακίνηση σε κράτος μέλος προς εκμεταλλεύσεις επαγγελματιών χρηστών, στο οποίο να αναφέρεται ότι η αλκοόλη έχει υποστεί μετουσίωση και ότι η άρση της μετουσιώσεως ή η χρήση για σκοπούς καταναλώσεως ή για την παραγωγή αλκοολούχων ποτών, καθώς και το παράνομο εμπόριο επισύρουν ποινικές και φορολογικές κυρώσεις, μολονότι η αλκοόλη χρησιμοποιήθηκε για εμπορικούς σκοπούς με απαλλαγή από τον ειδικό φόρο καταναλώσεως ή εισήλθε στη φορολογική αποθήκη εγκεκριμένου αποθηκευτή;»
Επί των προδικαστικών ερωτημάτων
Επί του πρώτου προδικαστικού ερωτήματος
28 Με το πρώτο προδικαστικό ερώτημα, το αιτούν δικαστήριο ζητεί, κατ’ ουσίαν, να διευκρινισθεί αν το άρθρο 7, παράγραφος 1 και παράγραφος 2, στοιχείο αʹ, το άρθρο 20, παράγραφος 2, και το άρθρο 30 της οδηγίας 2008/118 έχουν την έννοια ότι, στο πλαίσιο διακινήσεων υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων υπό καθεστώς αναστολής με προορισμό εγκεκριμένο αποθηκευτή εγκατεστημένο σε κράτος μέλος, όταν τα προϊόντα αυτά δεν μεταφέρονται στη φορολογική αποθήκη του, αλλά μεταφέρονται απευθείας από τους προμηθευτές του μέχρι τις φορολογικές αποθήκες των πελατών του που ευρίσκονται στο οικείο κράτος μέλος, οι διατάξεις αυτές αντιτίθενται σε εθνική ρύθμιση η οποία προβλέπει, κατά πλάσμα δικαίου, ότι, κατά τον χρόνο κατά τον οποίο ο εγκεκριμένος αποθηκευτής αποκτά την κατοχή προϊόντων, χωρίς φυσική εξουσίασή τους (απόκτηση της λεγόμενης «έμμεσης» κατοχής), στο φορολογικό έδαφος του κράτους μέλους όπου είναι εγκατεστημένος, τα προϊόντα αυτά λογίζονται ως παραληφθέντα από αυτόν και, ταυτοχρόνως, ως εξελθόντα από τη φορολογική αποθήκη του, καθιστώντας αναγκαία ως εκ τούτου την κίνηση νέας διαδικασίας υπαγωγής σε καθεστώς αναστολής.
29 Προκειμένου να δοθεί απάντηση στο πρώτο προδικαστικό ερώτημα, επισημαίνεται, κατά πρώτον, ότι, δυνάμει του άρθρου 2 της οδηγίας 2008/118, υπόκεινται σε ειδικό φόρο καταναλώσεως τα προϊόντα του άρθρου 1 της οδηγίας αυτής, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται η αλκοόλη που εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 92/83, κατά την παραγωγή τους στο έδαφος της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή κατά την εισαγωγή τους στο έδαφος αυτό. Επομένως, ενώ το γενεσιουργό γεγονός του ειδικού φόρου καταναλώσεως είναι η παραγωγή ή η εισαγωγή των σχετικών προϊόντων στο εν λόγω έδαφος, ο συγκεκριμένος φόρος καθίσταται απαιτητός, δυνάμει του άρθρου 7, παράγραφος 1, της οδηγίας 2008/118, μόνον κατά τη θέση σε ανάλωση των προϊόντων αυτών (απόφαση της 28ης Ιανουαρίου 2016, BP Europa, C‑64/15, EU:C:2016:62, σκέψη 21). Οσάκις τέτοια προϊόντα εμπίπτουν σε καθεστώς αναστολής, η έξοδος από το καθεστώς αυτό, συμπεριλαμβανομένης της παράτυπης εξόδου, θεωρείται, δυνάμει του άρθρου 7, παράγραφος 2, στοιχείο αʹ, της οδηγίας 2008/118, ως θέση σε ανάλωση.
30 Κατά δεύτερον, βάσει του άρθρου 17, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, σημείο i, της οδηγίας 2008/118, τα υποκείμενα σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντα μπορούν να διακινούνται υπό καθεστώς αναστολής εντός του εδάφους της Ένωσης, μεταξύ άλλων, από φορολογική αποθήκη ευρισκόμενη σε κράτος μέλος προς άλλη φορολογική αποθήκη ευρισκόμενη σε άλλο κράτος μέλος. Χαρακτηριστικό ενός τέτοιου καθεστώτος αναστολής είναι ότι οι ειδικοί φόροι καταναλώσεως στους οποίους υπόκεινται τα υπαγόμενα στο εν λόγω καθεστώς προϊόντα δεν έχουν καταστεί ακόμη απαιτητοί, καίτοι έχει επέλθει το γενεσιουργό γεγονός του φόρου. Επομένως, στο πλαίσιο του καθεστώτος αυτού, ο ειδικός φόρος καταναλώσεως επί των οικείων προϊόντων καθίσταται απαιτητός ευθύς μόλις πληρωθεί κάποια προϋπόθεση του απαιτητού (απόφαση της 28ης Ιανουαρίου 2016, BP Europa, C‑64/15, EU:C:2016:62, σκέψη 22 και εκεί μνημονευόμενη νομολογία).
31 Κατά τρίτον, κατά παρέκκλιση από το άρθρο 17, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, σημεία i και ii, της οδηγίας 2008/118, το άρθρο 17, παράγραφος 2, της οδηγίας αυτής παρέχει στα κράτη μέλη, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, τη δυνατότητα να επιτρέπουν τη διακίνηση υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων υπό καθεστώς αναστολής προς τόπο άμεσης παραδόσεως ευρισκόμενο στο έδαφός τους. Ο τόπος αυτός, διαφορετικός από τη φορολογική αποθήκη του παραλήπτη, πρέπει να καθορίζεται εκ των προτέρων από τον εγκεκριμένο αποθηκευτή στο κράτος μέλος προορισμού.
32 Συναφώς, από τις πληροφορίες που παρέσχε το αιτούν δικαστήριο προκύπτει ότι η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας δεν έκανε χρήση της δυνατότητας που προβλέπει το άρθρο 17, παράγραφος 2, της οδηγίας 2008/118.
33 Κατά τέταρτον, το άρθρο 20 της οδηγίας 2008/118 καθορίζει το χρονικό σημείο κατά το οποίο αρχίζει η διακίνηση υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων υπό καθεστώς αναστολής και το χρονικό σημείο κατά το οποίο λήγει. Επομένως, κατά το άρθρο 20, παράγραφος 1, της οδηγίας 2008/118, στις περιπτώσεις του άρθρου 17, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, σημείο i, της οδηγίας αυτής, η διακίνησή τους αρχίζει όταν τα προϊόντα αυτά εγκαταλείψουν τη φορολογική αποθήκη αποστολής.
34 Κατά το άρθρο 20, παράγραφος 2, της οδηγίας 2008/118, σε περίπτωση όπως αυτή της υποθέσεως της κύριας δίκης, κατά την οποία υποκείμενα σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντα κυκλοφορούν υπό καθεστώς αναστολής στο έδαφος της Ένωσης βάσει του άρθρου 17, παράγραφος 1, στοιχείο αʹ, σημείο i, της οδηγίας αυτής, η διακίνηση των προϊόντων αυτών παύει «μόλις ο παραλήπτης παραλάβει τα υποκείμενα σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντα». Συναφώς, η οδηγία 2008/118 δεν όρισε την έννοια της εκφράσεως «[...] ο παραλήπτης παραλάβει τα υποκείμενα σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντα». Εντούτοις, το Δικαστήριο έχει κρίνει, λαμβανομένου υπόψη του γράμματος της διατάξεως αυτής, ότι για τον καθορισμό του χρόνου της παραδόσεώς τους πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η πραγματική παραλαβή των προϊόντων από τον παραλήπτη τους (απόφαση της 28ης Ιανουαρίου 2016, BP Europa, C‑64/15, EU:C:2016:62, σκέψη 29).
35 Προσέτι, το Δικαστήριο έχει διευκρινίσει ότι το άρθρο 20, παράγραφος 2, της οδηγίας 2008/118, καθορίζοντας το χρονικό σημείο κατά το οποίο περατώνεται η διακίνηση των υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων τα οποία τελούν υπό καθεστώς αναστολής, αποβλέπει στον προσδιορισμό του χρονικού σημείου κατά το οποίο τα προϊόντα αυτά λογίζονται ότι τέθηκαν σε ανάλωση και, ως εκ τούτου, του χρονικού σημείου κατά το οποίο καθίσταται απαιτητός ο φόρος επί των προϊόντων αυτών (απόφαση της 28ης Ιανουαρίου 2016, BP Europa, C‑64/15, EU:C:2016:62, σκέψη 31).
36 Όσον αφορά τη θέση σε ανάλωση και το απαιτητό του ειδικού φόρου καταναλώσεως, η φράση «η έξοδος υποκειμένων σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντων από ένα καθεστώς αναστολής [...]» του άρθρου 7, παράγραφος 2, στοιχείο αʹ, της οδηγίας 2008/118 υποδηλώνει, όπως προκύπτει από τη νομολογία, την υλική έξοδο των προϊόντων αυτών και όχι την απλή πώλησή τους, δεδομένου ότι το απαιτητό του ειδικού φόρου καταναλώσεως, ως φόρου καταναλώσεως, πρέπει να ευρίσκεται όσο το δυνατόν εγγύτερα στον τελικό καταναλωτή και, ως εκ τούτου, δεν μπορεί να επέλθει ενόσω τα οικεία προϊόντα παραμένουν στη φορολογική αποθήκη εγκεκριμένου αποθηκευτή (πρβλ. απόφαση της 2ας Ιουνίου 2016, Polihim-SS, C‑355/14, EU:C:2016:403, σκέψεις 48 έως 52).
37 Επομένως, από τη νομολογία, η οποία εξαρτά το απαιτητό του ειδικού φόρου καταναλώσεως από την υλική έξοδο των προϊόντων από τη φορολογική αποθήκη, προκύπτει ότι, για την εφαρμογή του άρθρου 20, παράγραφος 2, της οδηγίας 2008/118, η διακίνηση υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων υπό καθεστώς αναστολής μπορεί να παύσει μόνον κατά τον χρόνο της υλικής και πραγματικής παραλαβής των εν λόγω προϊόντων από τον ενδιαφερόμενο παραλήπτη στο πλαίσιο της οικείας διακινήσεως. Ως εκ τούτου, εθνική ρύθμιση η οποία προβλέπει, κατά πλάσμα δικαίου, ότι, κατά τον χρόνο της έμμεσης κατοχής των υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων από τον εγκεκριμένο αποθηκευτή, λογίζεται ότι τα προϊόντα αυτά έχουν παραληφθεί από αυτόν και, ταυτοχρόνως, ότι εξήλθαν από τη φορολογική αποθήκη του, όπως κατά πλάσμα δικαίου ορίζει το άρθρο 26, παράγραφος 7, της BrStV, δεν μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα να καθίσταται απαιτητός ο ειδικός φόρος καταναλώσεως κατά τον χρόνο της πλασματικής αυτής εξόδου, υπό την επιφύλαξη της εν συνεχεία εφαρμογής νέου καθεστώτος αναστολής.
38 Τέλος, η ερμηνεία αυτή επιρρωννύεται από την ανάγκη διασφαλίσεως της ομοιόμορφης εφαρμογής του δικαίου της Ένωσης στα κράτη μέλη. Όπως έχει κρίνει το Δικαστήριο, από την αιτιολογική σκέψη 8 της οδηγίας 2008/118 προκύπτει ότι, για την ορθή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, η έννοια και οι προϋποθέσεις σχετικά με το απαιτητό των ειδικών φόρων καταναλώσεως πρέπει να ταυτίζονται σε όλα τα κράτη μέλη και ότι ως εκ τούτου η οδηγία αυτή ορίζει, σε επίπεδο Ένωσης, σε ποιο χρονικό σημείο τίθενται σε ανάλωση τα προϊόντα που υπόκεινται σε ειδικό φόρο καταναλώσεως (απόφαση της 8ης Φεβρουαρίου 2018, Επιτροπή κατά Ελλάδος, C‑590/16, EU:C:2018:77, σκέψη 44). Αν γινόταν δεκτό το πλάσμα δικαίου το οποίο εισάγει εθνική ρύθμιση όπως η επίμαχη στην κύρια δίκη, δεν θα ήταν πλέον εφικτή η επίτευξη του σκοπού της ομοιόμορφης ερμηνείας σε όλα τα κράτη μέλη των εννοιών «έξοδος» και «θέση σε ανάλωση» οι οποίες καθορίζουν το χρονικό σημείο κατά το οποίο οι ειδικοί φόροι καταναλώσεως καθίστανται απαιτητοί.
39 Κατά πέμπτον, κατά το άρθρο 30 της οδηγίας 2008/118, τα κράτη μέλη μπορούν να θεσπίζουν απλουστευμένες διαδικασίες όσον αφορά τις διακινήσεις προϊόντων υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως που τελούν υπό καθεστώς αναστολής, οι οποίες πραγματοποιούνται εξ ολοκλήρου στο έδαφός τους, συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας παρεκκλίσεως από την απαίτηση ηλεκτρονικής επιτηρήσεως των διακινήσεων αυτών.
40 Κατ’ αρχάς, από το άρθρο 30 της οδηγίας 2008/118 προκύπτει ότι η αναφερόμενη στη σκέψη 39 δυνατότητα, την οποίαν η ως άνω οδηγία αναγνωρίζει στα κράτη μέλη περιορίζεται στις διακινήσεις προϊόντων υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως υπό καθεστώς αναστολής οι οποίες πραγματοποιούνται εξ ολοκλήρου στο έδαφός τους, όπερ αποκλείει τις διασυνοριακές διακινήσεις, υπό καθεστώς αναστολής, των υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων, προερχόμενων από φορολογικές αποθήκες ευρισκόμενες σε άλλα κράτη μέλη, προς πελάτες εγκατεστημένους στο εθνικό έδαφος, όπως ορισμένες από τις επίμαχες στην υπόθεση της κύριας δίκης διακινήσεις.
41 Εν συνεχεία, διαπιστώνεται ότι το άρθρο 30 της οδηγίας 2008/118 αφορά αποκλειστικώς τα διαδικαστικά ζητήματα σε σχέση με τέτοιες διακινήσεις, οπότε η συγκεκριμένη διάταξη δεν μπορεί να ρυθμίζει τις ουσιαστικές προϋποθέσεις σχετικά με το καθεστώς αναστολής και με το πέρας των διακινήσεων που πραγματοποιούνται υπό το καθεστώς αυτό, οι οποίες ρυθμίζονται από το άρθρο 17, παράγραφοι 1, και 2, και το άρθρο 20, παράγραφος 2, της εν λόγω οδηγίας. Οι τελευταίες αυτές διατάξεις είναι, κατά τα λοιπά, άρρηκτα συνδεδεμένες με τις έννοιες της «θέσης σε ανάλωση» και του «απαιτητού του ειδικού φόρου κατανάλωσης» του άρθρου 7 της ίδιας οδηγίας.
42 Τέλος, το άρθρο 20, παράγραφος 2, της οδηγίας 2008/118, το οποίο διέπει τις προϋποθέσεις για το πέρας της διακινήσεως προϊόντων υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως υπό καθεστώς αναστολής, έχει υποχρεωτικό χαρακτήρα για τα κράτη μέλη και, ως εκ τούτου, δεν μπορούν να παρεκκλίνουν από αυτό στο εθνικό τους δίκαιο.
43 Επομένως, το άρθρο 30 της οδηγίας 2008/118 δεν μπορεί να ερμηνευθεί υπό την έννοια ότι επιτρέπει στα κράτη μέλη να προβλέπουν ότι η έμμεση κατοχή υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων από τον εγκεκριμένο αποθηκευτή ο οποίος είναι ο παραλήπτης τους περατώνει, για τους σκοπούς της οδηγίας αυτής, τη διακίνηση των υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων υπό καθεστώς αναστολής προς τη φορολογική αποθήκη του και αφετηριάζει νέα διακίνηση υπό καθεστώς αναστολής. Το συμπέρασμα αυτό ισχύει υπό την επιφύλαξη της εκτιμήσεως, η οποία εμπίπτει στην αποκλειστική αρμοδιότητα του αιτούντος δικαστηρίου, των αποτελεσμάτων που το εθνικό δίκαιο προσδίδει στον μηχανισμό του άρθρου 26, παράγραφος 7, πρώτη περίοδος, της BrStV, υπό την προϋπόθεση ότι τα αποτελέσματα αυτά δεν μεταβάλλουν ούτε την έναρξη ούτε το πέρας της διακινήσεως υπό καθεστώς αναστολής κατά την έννοια της οδηγίας 2008/118.
44 Κατόπιν όλων των ανωτέρω σκέψεων, στο πρώτο προδικαστικό ερώτημα προσήκει η απάντηση ότι το άρθρο 7, παράγραφος 1 και παράγραφος 2, στοιχείο αʹ, το άρθρο 20, παράγραφος 2, και το άρθρο 30 της οδηγίας 2008/118 έχουν την έννοια ότι, στο πλαίσιο των διακινήσεων των υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων υπό καθεστώς αναστολής με προορισμό εγκεκριμένο αποθηκευτή εγκατεστημένο σε κράτος μέλος, όταν τα προϊόντα αυτά δεν μεταφέρονται στη φορολογική αποθήκη του, αλλά απευθείας από τους προμηθευτές του έως τις φορολογικές αποθήκες των πελατών του που ευρίσκονται στο οικείο κράτος μέλος, αντιτίθενται σε εθνική ρύθμιση η οποία προβλέπει, κατά πλάσμα δικαίου, ότι, κατά το χρονικό σημείο κατά το οποίο ο εγκεκριμένος αποθηκευτής αποκτά την κατοχή των προϊόντων, χωρίς τη φυσική εξουσίασή τους, στο φορολογικό έδαφος του κράτους μέλους όπου είναι εγκατεστημένος, τα προϊόντα αυτά λογίζονται ως παραληφθέντα από αυτόν και, ταυτοχρόνως, ως εξελθόντα από τη φορολογική αποθήκη του, καθιστώντας αναγκαία ως εκ τούτου την κίνηση νέας διαδικασίας υπαγωγής σε καθεστώς αναστολής.
Επί του δεύτερου προδικαστικού ερωτήματος
45 Με το δεύτερο προδικαστικό ερώτημα, το αιτούν δικαστήριο ζητεί, κατ’ ουσίαν, να διευκρινισθεί αν το άρθρο 27, παράγραφοι 1 και 2, της οδηγίας 92/83 έχει την έννοια ότι η αρχή της αναλογικότητας αντιτίθεται στην άρνηση χορηγήσεως απαλλαγής από τους ειδικούς φόρους καταναλώσεως, την οποία προβλέπει η διάταξη αυτή, για τον λόγο ότι δεν υπάρχουν τα απαιτούμενα έγγραφα, κατά το δίκαιο του οικείου κράτους μέλους, κατά τη διακίνηση υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων, είτε πρόκειται για πλασματική διακίνηση προβλεπόμενη από εθνική ρύθμιση όπως αυτή η οποία αναφέρεται στο πρώτο προδικαστικό ερώτημα είτε για διακίνηση εντός του εθνικού εδάφους προς εκμεταλλεύσεις επαγγελματιών χρηστών, μολονότι τα προϊόντα αυτά χρησιμοποιήθηκαν για εμπορικούς σκοπούς με απαλλαγή από τον ειδικό φόρο καταναλώσεως ή παρελήφθησαν στη φορολογική αποθήκη εγκεκριμένου αποθηκευτή.
46 Προκαταρκτικώς, διευκρινίζεται ότι το καθεστώς αναστολής, το οποίο ρυθμίζεται από την οδηγία 2008/118, και η απαλλαγή από τον ειδικό φόρο καταναλώσεως, που προβλέπεται στο άρθρο 27, παράγραφοι 1 και 2, της οδηγίας 92/83, διέπονται υπό διαφορετικές προϋποθέσεις.
47 Πράγματι, ενώ το άρθρο 21, παράγραφος 1, της οδηγίας 2008/118 επιφυλάσσει το ευεργέτημα του καθεστώτος αναστολής μόνο στις διακινήσεις υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων που πραγματοποιούνται υπό την κάλυψη ηλεκτρονικού διοικητικού εγγράφου, το οποίο έχει καταρτισθεί σύμφωνα με τις παραγράφους 2 και 3 του εν λόγω άρθρου, η απαλλαγή από τον ειδικό φόρο καταναλώσεως υπόκειται σε διαφορετικές προϋποθέσεις εφαρμογής που συνδέονται με τα χαρακτηριστικά και τη χρήση των προϊόντων αυτών, σύμφωνα με το άρθρο 27 της οδηγίας 92/83. Εξάλλου, η έννοια της «παραλαβής σε φορολογική αποθήκη εγκεκριμένου αποθηκευτή», την οποία μνημονεύει το αιτούν δικαστήριο, δεν έχει σχέση με τις προϋποθέσεις εφαρμογής του άρθρου 27 της οδηγίας 92/83.
48 Από το δεύτερο ερώτημα, ερμηνευόμενο υπό το πρίσμα των σχετικών με τα πραγματικά περιστατικά διαπιστώσεων οι οποίες περιέχονται στην απόφαση περί παραπομπής, προκύπτει ότι το αιτούν δικαστήριο εκτιμά ότι η επίμαχη στην υπόθεση της κύριας δίκης εθνική ρύθμιση εξαρτά την απαλλαγή της αλκοόλης από τη νομότυπη διαβίβαση των εγγράφων που απαιτούνται για τη διακίνηση των υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων, και ιδίως του ηλεκτρονικού διοικητικού εγγράφου του άρθρου 21, παράγραφος 1, της οδηγίας 2008/118, καθώς και παντός εγγράφου το οποίο προβλέπεται από το δίκαιο του οικείου κράτους μέλους, όπως είναι ένα συνοδευτικό έγγραφο ή ένα εμπορικό έγγραφο στο οποίο μνημονεύεται η μετουσίωση της αλκοόλης.
49 Ανεξαρτήτως του ότι, σύμφωνα με την απάντηση στο πρώτο ερώτημα, ένα τέτοιο έγγραφο δεν μπορεί να απαιτηθεί για τις πλασματικές διακινήσεις τις οποίες αφορά το ερώτημα αυτό, υπενθυμίζεται ότι, κατά την άσκηση της εξουσίας τους να καθορίζουν τις προϋποθέσεις στις οποίες υπόκεινται οι απαλλαγές του άρθρου 27, παράγραφοι 1 και 2, της οδηγίας 92/83, τα κράτη μέλη οφείλουν να τηρούν τις γενικές αρχές του δικαίου που αποτελούν μέρος της έννομης τάξεως της Ένωσης, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται, μεταξύ άλλων, η αρχή της αναλογικότητας (βλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση της 27ης Ιουνίου, Turbogás, C‑90/17, EU:C:2018:498, σκέψη 43).
50 Σε περίπτωση μη διαβιβάσεως ή παράτυπης διαβιβάσεως των εγγράφων που απαιτούνται για τη διακίνηση υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων κατά τη διακίνηση τους, το κράτος μέλος δεν μπορεί να αρνηθεί την απαλλαγή που προβλέπεται στο άρθρο 27, παράγραφοι 1 και 2, της οδηγίας 92/83 αν, λαμβανομένων υπόψη των στοιχείων που διαθέτουν οι αρμόδιες αρχές, πληρούνται οι ουσιαστικές προϋποθέσεις εφαρμογής της (βλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση της 27ης Ιουνίου, Turbogás, C‑90/17, EU:C:2018:498, σκέψη 44).
51 Άλλως θα είχαν τα πράγματα μόνον αν ο οικείος επιχειρηματίας είχε μετάσχει σε φοροδιαφυγή, φοροαποφυγή ή κατάχρηση ή αν η μη προσκόμιση ή, ενδεχομένως, η καθυστερημένη προσκόμιση των συνοδευτικών εγγράφων ή η ύπαρξη ανακριβειών σε αυτά τα συνοδευτικά των υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων έγγραφα κατά τη διακίνηση τους είχε εμποδίσει να αποδειχθεί με βεβαιότητα ότι η αλκοόλη είχε χρησιμοποιηθεί για απαλλασσόμενους σκοπούς (βλ., κατ’ αναλογίαν, απόφαση της 13ης Μαρτίου 2025, Alsen, C‑137/23, EU:C:2025:179, σκέψη 68), όπερ εναπόκειται στο αιτούν δικαστήριο να εξακριβώσει.
52 Εν προκειμένω, το αιτούν δικαστήριο, αφενός, δεν μνημονεύει κανένα συγκεκριμένο στοιχείο ικανό να δημιουργήσει υπόνοιες ως προς την ύπαρξη φοροδιαφυγής, καταχρήσεως ή φοροαποφυγής και, αφετέρου, φαίνεται να θεωρεί ότι τα επίμαχα προϊόντα χρησιμοποιήθηκαν πράγματι για απαλλασσόμενους σκοπούς.
53 Λαμβανομένου υπόψη του συνόλου των ανωτέρω σκέψεων, στο δεύτερο προδικαστικό ερώτημα προσήκει η απάντηση ότι το άρθρο 27, παράγραφοι 1 και 2, της οδηγίας 92/83 έχει την έννοια ότι αντιτίθεται σε εθνική ρύθμιση δυνάμει της οποίας δεν χορηγείται απαλλαγή από τον ειδικό φόρο καταναλώσεως για τον λόγο και μόνον ότι δεν υπάρχουν τα έγγραφα που απαιτούνται για τη διακίνηση υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων ή ότι αυτά συντάχθηκαν ή διαβιβάσθηκαν καθυστερημένα, εφόσον, αφενός, αποδεικνύεται ότι τα προϊόντα αυτά χρησιμοποιήθηκαν για απαλλασσόμενους σκοπούς και, αφετέρου, δεν υπάρχει καμία ένδειξη ικανή να δημιουργήσει υπόνοιες για φοροδιαφυγή, κατάχρηση ή φοροαποφυγή.
Επί των δικαστικών εξόδων
54 Δεδομένου ότι η παρούσα διαδικασία έχει ως προς τους διαδίκους της κύριας δίκης τον χαρακτήρα παρεμπίπτοντος που ανέκυψε ενώπιον του αιτούντος δικαστηρίου, σε αυτό εναπόκειται να αποφανθεί επί των δικαστικών εξόδων. Τα έξοδα στα οποία υποβλήθηκαν όσοι υπέβαλαν παρατηρήσεις στο Γενικό Δικαστήριο, πλην των ως άνω διαδίκων, δεν αποδίδονται.
Για τους λόγους αυτούς,
ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ (δεύτερο πενταμελές τμήμα)
αποφαίνεται:
1) Το άρθρο 7, παράγραφος 1 και παράγραφος 2, στοιχείο αʹ, το άρθρο 20, παράγραφος 2, και το άρθρο 30 της οδηγίας 2008/118/ΕΚ του Συμβουλίου, της 16ης Δεκεμβρίου 2008, σχετικά με το γενικό καθεστώς ειδικών φόρων κατανάλωσης και την κατάργηση της οδηγίας 92/12/ΕΟΚ,
έχουν την έννοια ότι:
στο πλαίσιο της διακινήσεως των υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων υπό καθεστώς αναστολής με προορισμό εγκεκριμένο αποθηκευτή εγκατεστημένο σε κράτος μέλος, όταν τα προϊόντα αυτά δεν μεταφέρονται στη φορολογική αποθήκη του, αλλά απευθείας από τους προμηθευτές του στις φορολογικές αποθήκες των πελατών του που ευρίσκονται στο οικείο κράτος μέλος, αντιτίθενται σε εθνική ρύθμιση η οποία προβλέπει, κατά πλάσμα δικαίου, ότι, κατά το χρονικό σημείο κατά το οποίο ο εγκεκριμένος αποθηκευτής αποκτά την κατοχή των προϊόντων, χωρίς τη φυσική εξουσίασή τους, στο φορολογικό έδαφος του κράτους μέλους όπου είναι εγκατεστημένος, τα προϊόντα αυτά λογίζονται ως παραληφθέντα από αυτόν στη φορολογική αποθήκη του και, ταυτοχρόνως, ως εξελθόντα από τη φορολογική αποθήκη του, καθιστώντας αναγκαία ως εκ τούτου την κίνηση νέας διαδικασίας υπαγωγής σε καθεστώς αναστολής.
2) Το άρθρο 27, παράγραφος 1, της οδηγίας 92/83/ΕΟΚ, του Συμβουλίου, της 19ης Οκτωβρίου 1992, για την εναρμόνιση των διαρθρώσεων των ειδικών φόρων κατανάλωσης που επιβάλλονται στην αλκοόλη και τα αλκοολούχα ποτά
έχει την έννοια ότι:
αντιτίθεται σε εθνική ρύθμιση δυνάμει της οποίας δεν χορηγείται απαλλαγή από τον ειδικό φόρο καταναλώσεως για τον λόγο και μόνον ότι δεν υπάρχουν τα έγγραφα που απαιτούνται για τη διακίνηση υποκείμενων σε ειδικό φόρο καταναλώσεως προϊόντων ή ότι αυτά συντάχθηκαν ή διαβιβάσθηκαν καθυστερημένα, εφόσον, αφενός, αποδεικνύεται ότι τα προϊόντα χρησιμοποιήθηκαν για απαλλασσόμενους σκοπούς και, αφετέρου, δεν υπάρχει καμία ένδειξη ικανή να δημιουργήσει υπόνοιες για φοροδιαφυγή, κατάχρηση ή φοροαποφυγή.
|
Półtorak |
Hesse |
Steinfatt |
|
Petrlík |
Δημητρακόπουλος |
Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο Λουξεμβούργο την 1η Ιουλίου 2026.
(υπογραφές)
* Γλώσσα διαδικασίας: η γερμανική.