<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><JUDGMENT xmlns:fmx="http://opoce" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:noNamespaceSchemaLocation="http://formex.publications.europa.eu/schema/formex-05.58-20161101.xd"><BIB.JUDGMENT><REF.CASE FILE="n.a."><NO.CASE>C-149/18</NO.CASE></REF.CASE><NO.CELEX>62018CJ0149</NO.CELEX><NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2019:84">EU:C:2019:84</NO.ECLI><NO.SEQ>0001</NO.SEQ><PAGE.FIRST.ECR>1</PAGE.FIRST.ECR><PAGE.SEQ>1</PAGE.SEQ><PAGE.LAST.ECR>9</PAGE.LAST.ECR><PAGE.TOTAL>9</PAGE.TOTAL><AUTHOR>CJ</AUTHOR></BIB.JUDGMENT><CURR.TITLE><PAGE.HEADER><P><HT TYPE="SC">Wyrok z dnia <DATE ISO="20190131">31.1.2019 r.</DATE> – Sprawa C‑149/18</HT></P><P><HT TYPE="SC">Da Silva Martins</HT></P></PAGE.HEADER></CURR.TITLE><TITLE><TI><P><HT TYPE="UC">Wyrok Trybunału</HT> (szósta izba)</P><P>z dnia <DATE ISO="20190131">31 stycznia 2019 r.</DATE><NOTE NUMBERING="STAR" TYPE="FOOTNOTE" NOTE.ID="E0001"><P>Język postępowania: portugalski.</P></NOTE></P></TI></TITLE><INTERMEDIATE><INDEX IDX.CLOSE="" SEPARATOR=" – " IDX.OPEN=""><KEYWORD>Odesłanie prejudycjalne</KEYWORD><KEYWORD>Współpraca sądowa w sprawach cywilnych</KEYWORD><KEYWORD>Prawo właściwe dla zobowiązań pozaumownych</KEYWORD><KEYWORD>Rozporządzenie (WE) nr 864/2007 (Rzym II)</KEYWORD><KEYWORD>Artykuły 16 i 27</KEYWORD><KEYWORD>Bezwzględnie obowiązujące przepisy wymuszające swoje zastosowanie</KEYWORD><KEYWORD>Dyrektywa 2009/103/WE</KEYWORD><KEYWORD>Ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej z tytułu użytkowania pojazdów mechanicznych</KEYWORD><KEYWORD>Artykuł 28</KEYWORD></INDEX></INTERMEDIATE><JUDGMENT.INIT><P>W sprawie C‑149/18</P><P>mającej za przedmiot wniosek o wydanie, na podstawie art. 267 TFUE, orzeczenia w trybie prejudycjalnym, złożony przez Tribunal da Relação de Lisboa (sąd apelacyjny w Lizbonie, Portugalia) postanowieniem z dnia <DATE ISO="20171220">20 grudnia 2017 r.</DATE>, które wpłynęło do Trybunału w dniu <DATE ISO="20180226">26 lutego 2018 r.</DATE>, w postępowaniu:</P></JUDGMENT.INIT><PARTIES><PLAINTIFS><P><HT TYPE="BOLD">Agostinho da Silva Martins</HT></P></PLAINTIFS><AGAINST>przeciwko</AGAINST><DEFENDANTS><P><HT TYPE="BOLD">Dekra Claims Services Portugal SA,</HT></P></DEFENDANTS></PARTIES><PREAMBLE><PREAMBLE.INIT><P>TRYBUNAŁ (szósta izba),</P><P>w składzie: C. Toader, prezes izby, A. Rosas i M. Safjan (sprawozdawca), sędziowie,</P><P>rzecznik generalny: H. Saugmandsgaard Øe,</P><P>sekretarz: A. Calot Escobar,</P></PREAMBLE.INIT><GR.VISA><VISA>uwzględniając pisemny etap postępowania,</VISA></GR.VISA><GR.CONSID><CONSID><P>rozważywszy uwagi przedstawione:</P><LIST TYPE="NDASH"><ITEM><P>w imieniu rządu portugalskiego przez L. Ineza Fernandesa, M. Figueiredę, P. Lacerdę, L. Medeiros oraz P. Barros da Costę, działających w charakterze pełnomocników,</P></ITEM><ITEM><P>w imieniu rządu hiszpańskiego przez L. Aguilerę Ruiza oraz V. Ester Casas, działających w charakterze pełnomocników,</P></ITEM><ITEM><P>w imieniu Komisji Europejskiej przez M. Wilderspina oraz P. Costę de Oliveirę, działających w charakterze pełnomocników,</P></ITEM></LIST></CONSID></GR.CONSID><GR.VISA><VISA>podjąwszy, po wysłuchaniu rzecznika generalnego, decyzję o rozstrzygnięciu sprawy bez opinii,</VISA></GR.VISA><?PAGE NO="2"?><PREAMBLE.FINAL>wydaje następujący</PREAMBLE.FINAL></PREAMBLE><CONTENTS.JUDGMENT><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">Wyrok</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0001"><NO.P>1</NO.P><TXT>Wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym dotyczy wykładni art. 16 i 27 rozporządzenia nr 864/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) z dnia <DATE ISO="20070711">11 lipca 2007 r.</DATE> dotyczącego prawa właściwego dla zobowiązań pozaumownych (Rzym II) (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="199" PAGE.FIRST="40" DATE.PUB="2007">Dz.U. 2007, L 199, s. 40</REF.DOC.OJ>, zwanego dalej <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0001" ID="QS0001"/>rozporządzeniem Rzym II<QUOT.END REF.START="QS0001" CODE="201D" ID="QE0001"/>) oraz art. 28 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/103/WE z dnia <DATE ISO="20090916">16 września 2009 r.</DATE> w sprawie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="263" PAGE.FIRST="11" DATE.PUB="2009">Dz.U. 2009, L 263, s. 11</REF.DOC.OJ>).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0002"><NO.P>2</NO.P><TXT>Wniosek ten został złożony w ramach sporu pomiędzy Agostinho da Silvą Martinsem a towarzystwem ubezpieczeniowym Dekra Claims Services Portugal SA w przedmiocie ustalenia prawa właściwego dla obowiązku naprawienia szkody poniesionej w wyniku wypadku samochodowego, który miał miejsce w Hiszpanii.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">Ramy prawne</HT></P></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Prawo Unii</HT></HT></P></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P><HT TYPE="ITALIC">Rozporządzenie Rzym II</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0003"><NO.P>3</NO.P><TXT>Motyw 7 rozporządzenia Rzym II stanowi:</TXT><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0002" ID="QS0002"/>Przedmiotowy zakres zastosowania oraz przepisy niniejszego rozporządzenia powinny być spójne z rozporządzeniem Rady (WE) nr 44/2001 z dnia <DATE ISO="20001222">22 grudnia 2000 r.</DATE> w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych […] (Bruksela I) oraz z instrumentami dotyczącymi prawa właściwego dla zobowiązań umownych<QUOT.END REF.START="QS0002" CODE="201D" ID="QE0002"/>.</P></QUOT.S></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0004"><NO.P>4</NO.P><TXT>Zgodnie z brzmieniem art. 4 rozporządzenia Rzym II, zatytułowanym <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0003" ID="QS0003"/>Zasada ogólna<QUOT.END REF.START="QS0003" CODE="201D" ID="QE0003"/>:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><PARAG IDENTIFIER="004.001"><NO.PARAG><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0004" ID="QS0004"/>1.</NO.PARAG><ALINEA>Jeżeli niniejsze rozporządzenie nie stanowi inaczej, prawem właściwym dla zobowiązania pozaumownego wynikającego z czynu niedozwolonego jest prawo państwa, w którym powstaje szkoda, niezależnie od tego, w jakim państwie miało miejsce zdarzenie powodujące szkodę, oraz niezależnie od tego, w jakim państwie lub państwach występują skutki pośrednie tego zdarzenia.</ALINEA></PARAG><PARAG IDENTIFIER="004.002"><NO.PARAG>2.</NO.PARAG><ALINEA>Jednakże w przypadku gdy osoba, której przypisuje się odpowiedzialność, i poszkodowany mają, w chwili powstania szkody, miejsce zwykłego pobytu w tym samym państwie, stosuje się prawo tego państwa.</ALINEA></PARAG><PARAG IDENTIFIER="004.003"><NO.PARAG>3.</NO.PARAG><ALINEA>Jeżeli ze wszystkich okoliczności sprawy wyraźnie wynika, że czyn niedozwolony pozostaje w znacznie ściślejszym związku z państwem innym niż państwo wskazane w ust. 1 lub 2, stosuje się prawo tego innego państwa. Znacznie ściślejszy związek z innym państwem może polegać, w szczególności, na istnieniu wcześniejszego stosunku pomiędzy stronami, takiego jak umowa, ściśle związanego z danym czynem niedozwolonym<QUOT.END REF.START="QS0004" CODE="201D" ID="QE0004"/>.</ALINEA></PARAG></QUOT.S></P></NP.ECR><?PAGE NO="3"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0005"><NO.P>5</NO.P><TXT>Artykuł 15 rozporządzenia, zatytułowany <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0005" ID="QS0005"/>Zakres [stosowania] prawa właściwego<QUOT.END REF.START="QS0005" CODE="201D" ID="QE0005"/>, stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0006" ID="QS0006"/>Prawu właściwemu dla zobowiązań pozaumownych na podstawie niniejszego rozporządzenia podlegają w szczególności:</P><P>[…]</P><P><LIST TYPE="alpha"><ITEM><NP><NO.P>h)</NO.P><TXT>sposoby wygaśnięcia zobowiązania, przedawnienie i terminy zawite, w tym początek, przerwanie i zawieszenie biegu przedawnienia lub terminu zawitego<QUOT.END REF.START="QS0006" CODE="201D" ID="QE0006"/>.</TXT></NP></ITEM></LIST></P></ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0006"><NO.P>6</NO.P><TXT>Zgodnie z art. 16 omawianego rozporządzenia, zatytułowanym <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0007" ID="QS0007"/>[Bezwzględnie obowiązujące] [p]rzepisy wymuszające swoje zastosowanie<QUOT.END REF.START="QS0007" CODE="201D" ID="QE0007"/>:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0008" ID="QS0008"/>Przepisy niniejszego rozporządzenia nie ograniczają stosowania przepisów prawa siedziby sądu, które znajdują [bezwzględnie] zastosowanie do oceny stanu faktycznego, bez względu na to, jakiemu prawu podlega zobowiązanie pozaumowne<QUOT.END REF.START="QS0008" CODE="201D" ID="QE0008"/>.</ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0007"><NO.P>7</NO.P><TXT>Artykuł 27 tego samego rozporządzenia, zatytułowany <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0009" ID="QS0009"/>Stosunek do innych przepisów prawa wspólnotowego<QUOT.END REF.START="QS0009" CODE="201D" ID="QE0009"/>, stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><ALINEA><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0010" ID="QS0010"/>Niniejsze rozporządzenie nie uchybia stosowaniu przepisów prawa wspólnotowego, które w odniesieniu do kwestii szczególnych ustanawiają normy kolizyjne odnoszące się do zobowiązań pozaumownych<QUOT.END REF.START="QS0010" CODE="201D" ID="QE0010"/>.</ALINEA></QUOT.S></P></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P><HT TYPE="ITALIC">Konwencja rzymska</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0008"><NO.P>8</NO.P><TXT>Zatytułowany <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0011" ID="QS0011"/>Przepisy wymuszające swoje zastosowanie<QUOT.END REF.START="QS0011" CODE="201D" ID="QE0011"/> art. 7 Konwencji o prawie właściwym dla zobowiązań umownych, otwartej do podpisu w Rzymie w dniu <DATE ISO="19800619">19 czerwca 1980 r.</DATE> (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="266" PAGE.FIRST="1" DATE.PUB="1980">Dz.U. 1980, L 266, s. 1</REF.DOC.OJ>, zwanej dalej <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0012" ID="QS0012"/>konwencją rzymską<QUOT.END REF.START="QS0012" CODE="201D" ID="QE0012"/>), stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><PARAG IDENTIFIER="007.001"><NO.PARAG><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0013" ID="QS0013"/>1.</NO.PARAG><ALINEA>Przy stosowaniu prawa określonego państwa na mocy niniejszej konwencji można przyznać skuteczność przepisom prawa innego państwa, z którym stan faktyczny sprawy wykazuje ścisły związek, o ile przepisy te zgodnie z prawem tego innego państwa mają zastosowanie bez względu na to, jakiemu prawu podlega umowa. Przy podejmowaniu decyzji, czy przyznać skuteczność tym bezwzględnie obowiązującym przepisom prawa, należy brać pod uwagę ich charakter i przedmiot, a także skutki, które [jakie] wystąpiłyby w przypadku ich zastosowania lub niezastosowania.</ALINEA></PARAG><PARAG IDENTIFIER="007.002"><NO.PARAG>2.</NO.PARAG><ALINEA>Niniejsza konwencja nie narusza stosowania przepisów prawa państwa sądu orzekającego, które w odniesieniu do danego stanu faktycznego wymuszają swoje zastosowanie, bez względu na to, jakie prawo ma zastosowanie do umowy<QUOT.END REF.START="QS0013" CODE="201D" ID="QE0013"/>.</ALINEA></PARAG></QUOT.S></P></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P><HT TYPE="ITALIC">Rozporządzenie nr 593/2008</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0009"><NO.P>9</NO.P><TXT>Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 593/2008 z dnia <DATE ISO="20080617">17 czerwca 2008 r.</DATE> w sprawie prawa właściwego dla zobowiązań umownych (Rzym I) (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="177" PAGE.FIRST="6" DATE.PUB="2008">Dz.U. 2008, L 177, s. 6</REF.DOC.OJ>, zwane dalej <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0014" ID="QS0014"/>rozporządzeniem Rzym I<QUOT.END REF.START="QS0014" CODE="201D" ID="QE0014"/>) zastąpiło konwencję rzymską. Artykuł 9 owego rozporządzenia, zatytułowany <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0015" ID="QS0015"/>Przepisy wymuszające swoje zastosowanie<QUOT.END REF.START="QS0015" CODE="201D" ID="QE0015"/>, ma w ust. 1 i 2 następujące brzmienie:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><PARAG IDENTIFIER="009.001"><NO.PARAG><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0016" ID="QS0016"/>1.</NO.PARAG><ALINEA>Przepisy wymuszające swoje zastosowanie to przepisy [bezwzględnie obowiązujące], których przestrzeganie uważane jest przez państwo za tak istotny element ochrony jego interesów publicznych, takich jak organizacja polityczna, społeczna lub gospodarcza, że znajdują one zastosowanie do stanów faktycznych objętych ich zakresem bez względu na to, jakie prawo jest właściwe dla umowy zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.</ALINEA></PARAG><?PAGE NO="4"?><PARAG IDENTIFIER="009.002"><NO.PARAG>2.</NO.PARAG><ALINEA>Niniejsze rozporządzenie nie narusza stosowania przepisów wymuszających swoje zastosowanie państwa sądu orzekającego<QUOT.END REF.START="QS0016" CODE="201D" ID="QE0016"/>.</ALINEA></PARAG></QUOT.S></P></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P><HT TYPE="ITALIC">Dyrektywa 2009/103</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0010"><NO.P>10</NO.P><TXT>Artykuł 28 dyrektywy 2009/103, zatytułowany <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0017" ID="QS0017"/>Przepisy krajowe<QUOT.END REF.START="QS0017" CODE="201D" ID="QE0017"/>, stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><PARAG IDENTIFIER="028.001"><NO.PARAG><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0018" ID="QS0018"/>1.</NO.PARAG><ALINEA>Państwa członkowskie mogą zgodnie z traktatem utrzymać lub wprowadzić w życie przepisy, które są korzystniejsze dla strony poszkodowanej od przepisów niezbędnych do wykonania niniejszej dyrektywy.</ALINEA></PARAG><PARAG IDENTIFIER="028.002"><NO.PARAG>2.</NO.PARAG><ALINEA>Państwa członkowskie przekazują Komisji tekst podstawowych [istotnych] przepisów prawa krajowego przyjętych w dziedzinie objętej niniejszą dyrektywą<QUOT.END REF.START="QS0018" CODE="201D" ID="QE0018"/>.</ALINEA></PARAG></QUOT.S></P></NP.ECR></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Prawo portugalskie</HT></HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0011"><NO.P>11</NO.P><TXT>Artykuł 11 Decreto-Lei nr 291/2007 (dekretu z mocą ustawy nr 291/2007) z dnia <DATE ISO="20070821">21 sierpnia 2007 r.</DATE> stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><PARAG IDENTIFIER="011.001"><NO.PARAG><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0019" ID="QS0019"/>1.</NO.PARAG><ALINEA><P>Ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej przewidziane w art. 4 obejmuje:</P><LIST TYPE="alpha"><ITEM><NP><NO.P>a)</NO.P><TXT>w odniesieniu do wypadków, które miały miejsce na terytorium Portugalii – obowiązek odszkodowania przewidziany w prawie cywilnym;</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>b)</NO.P><TXT>w odniesieniu do wypadków, które miały miejsce na terytorium innych państw, których krajowe biura ubezpieczeniowe przystąpiły do Umowy między krajowymi biurami ubezpieczeniowymi – obowiązek odszkodowania przewidziany w prawie mającym zastosowanie do wypadku, które to prawo – w przypadku wypadków mających miejsce na terytoriach, na których obowiązuje Porozumienie o Europejskim Obszarze Gospodarczym [z dnia <DATE ISO="19920502">2 maja 1992 r.</DATE> (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="001" PAGE.FIRST="3" DATE.PUB="1994">Dz.U. 1994, L 1, s. 3</REF.DOC.OJ>)] – zostanie zastąpione przez prawo portugalskie, o ile wprowadza ono dalej idącą ochronę;</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>c)</NO.P><TXT>w odniesieniu do wypadków, które miały miejsce na odcinku wymienionym w art. 10 ust. 1 lit. b) – wyłącznie szkody wyrządzone osobom zamieszkałym w państwach członkowskich i w państwach, których krajowe biura ubezpieczeniowe przystąpiły do Umowy między krajowymi biurami ubezpieczeniowymi, oraz na warunkach przewidzianych w ustawodawstwie portugalskim.</TXT></NP></ITEM></LIST></ALINEA></PARAG><PARAG IDENTIFIER="011.002"><NO.PARAG>2.</NO.PARAG><ALINEA>Ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej określone w art. 4 obejmuje szkody poniesione przez pieszych, rowerzystów i innych niezmotoryzowanych użytkowników dróg publicznych w zakresie, w jakim ustawa mająca zastosowanie do odpowiedzialności cywilnej wynikającej z wypadku drogowego ustanawia obowiązek naprawy tych szkód<QUOT.END REF.START="QS0019" CODE="201D" ID="QE0019"/>.</ALINEA></PARAG></QUOT.S></P></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0012"><NO.P>12</NO.P><TXT>Artykuł 498 Código Civil (kodeksu cywilnego), zatytułowany <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0020" ID="QS0020"/>Przedawnienie<QUOT.END REF.START="QS0020" CODE="201D" ID="QE0020"/>, przewiduje:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><PARAG IDENTIFIER="498.001"><NO.PARAG><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0021" ID="QS0021"/>1.</NO.PARAG><ALINEA>Prawo do odszkodowania przedawnia się z upływem trzech lat od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o przysługującym mu prawie, nawet jeśli nie wie, kto ponosi odpowiedzialność, lub nie zna pełnego zakresu szkód, z zastrzeżeniem ogólnego terminu przedawnienia, jeżeli upłynął on od zdarzenia powodującego szkodę.</ALINEA></PARAG><PARAG IDENTIFIER="498.002"><NO.PARAG>2.</NO.PARAG><ALINEA>Z upływem trzech lat od momentu wykonania zobowiązania przedawnia się również roszczenie regresowe pomiędzy osobami odpowiedzialnymi.</ALINEA></PARAG><?PAGE NO="5"?><PARAG IDENTIFIER="498.003"><NO.PARAG>3.</NO.PARAG><ALINEA>W przypadku gdy czyn niedozwolony stanowi czyn karalny, dla którego prawo ustanawia dłuższy termin przedawnienia, stosuje się ten termin.</ALINEA></PARAG><PARAG IDENTIFIER="498.004"><NO.PARAG>4.</NO.PARAG><ALINEA>Przedawnienie prawa do odszkodowania nie powoduje przedawnienia roszczenia posesoryjnego [windykacyjnego] lub roszczenia o zwrot w przypadku bezpodstawnego wzbogacenia, jeżeli poszkodowany ma prawo do któregokolwiek z tych roszczeń<QUOT.END REF.START="QS0021" CODE="201D" ID="QE0021"/>.</ALINEA></PARAG></QUOT.S></P></NP.ECR></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">Postępowanie główne i pytania prejudycjalne</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0013"><NO.P>13</NO.P><TXT>W dniu <DATE ISO="20150820">20 sierpnia 2015 r.</DATE> miał w Hiszpanii miejsce wypadek drogowy, w którym uczestniczyły dwa pojazdy – jeden z nich, zarejestrowany w Portugalii, prowadzony przez jego właściciela, A. da Silvę Martinsa, i drugi, zarejestrowany w Hiszpanii i ubezpieczony przez towarzystwo ubezpieczeniowe Segur Caixa, reprezentowane w Portugalii przez Dekra Claims Services Portugal.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0014"><NO.P>14</NO.P><TXT>Pojazd A. da Silvy Martinsa został uderzony od tyłu przodem pojazdu zarejestrowanego w Hiszpanii i z powodu doznanych szkód nie mógł podjąć jazdy. Z tego względu pojazd musiał zostać odholowany do Portugalii, gdzie przeprowadzono naprawę.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0015"><NO.P>15</NO.P><TXT>Początkowo koszt naprawy poniosła spółka ubezpieczeniowa Axa Portugal, obecnie Ageas Portugal, w ramach pokrycia szkód własnych pojazdu. Jako że kierowca pojazdu zarejestrowanego w Hiszpanii ponosił wyłączną odpowiedzialność za wypadek, jego ubezpieczyciel, Segur Caixa, zwrócił Axa Portugal rzeczone koszty.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0016"><NO.P>16</NO.P><TXT>W postępowaniu głównym A. da Silva Martins dochodzi naprawienia szkód będących pośrednią konsekwencją rzeczonego wypadku.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0017"><NO.P>17</NO.P><TXT>Podnosi on, że prawem właściwym w postępowaniu głównym jest prawo portugalskie, w szczególności art. 498 ust. 1 kodeksu cywilnego, przewidujący dla roszczeń o naprawienie szkód poniesionych w wyniku wypadku trzyletni okres przedawnienia. Jako że wypadek miał miejsce w dniu <DATE ISO="20150820">20 sierpnia 2015 r.</DATE>, wszczęcie postępowania w dniu <DATE ISO="20161111">11 listopada 2016 r.</DATE> nastąpiło jego zdaniem w terminie.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0018"><NO.P>18</NO.P><TXT>Segur Caixa twierdzi natomiast, że prawem właściwym mającym zastosowanie do roszczenia odszkodowawczego podnoszonego przez powoda w postępowaniu głównym jest prawo hiszpańskie, które przewiduje roczny termin przedawnienia roszczeń o naprawienie szkód poniesionych w wyniku wypadku. W takim wypadku powództwo zostałoby wytoczone po terminie.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0019"><NO.P>19</NO.P><TXT>Sąd pierwszej instancji uwzględnił podniesiony przez Segur Caixa zarzut przedawnienia.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0020"><NO.P>20</NO.P><TXT>Agostinho da Silva Martins wniósł apelację od tego wyroku, żądając jego uchylenia i zastosowania w niniejszej sprawie terminu przedawnienia przewidzianego przez prawo portugalskie.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0021"><NO.P>21</NO.P><TXT>Sąd odsyłający zauważa, że zgodnie z rozporządzeniem Rzym II zastosowanie znajduje prawo hiszpańskie, które przewiduje roczny termin przedawnienia. Jednakże, jako że zastosowanie dyrektywy 2009/103 oraz obowiązującego w Portugalii reżimu systemu obowiązkowego ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej z tytułu użytkowania pojazdów mechanicznych, przewidującego trzyletni termin przedawnienia, nie jest wykluczone, sąd odsyłający zastanawia się w szczególności, czy uregulowanie portugalskie dokonujące transpozycji do prawa wewnętrznego dyrektywy 2009/103 i przewidujące, że prawo państwa będącego stroną Porozumienia o Europejskim Obszarze Gospodarczym, na którego terytorium miał miejsce wypadek, zostaje zastąpione przez prawo portugalskie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0022" ID="QS0022"/>o ile wprowadza ono dalej idącą ochronę<QUOT.END REF.START="QS0022" CODE="201D" ID="QE0022"/>, stanowi bezwzględnie obowiązujący przepis wymuszający swoje zastosowanie w rozumieniu art. 16 rozporządzenia Rzym II.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="6"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0022"><NO.P>22</NO.P><TXT>W tych okolicznościach Tribunal da Relação de Lisboa (sąd apelacyjny w Lizbonie, Portugalia) postanowił zawiesić postępowanie i zwrócić się do Trybunału z następującym pytaniem prejudycjalnym:</TXT><QUOT.S LEVEL="1"><LIST TYPE="OTHER"><ITEM><NP><NO.P><QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0023" ID="QS0023"/>1)</NO.P><TXT>Czy należy uznać, że system obowiązujący w Portugalii ma pierwszeństwo jako bezwzględnie obowiązujący przepis wymuszający swoje zastosowanie w rozumieniu art. 16 rozporządzenia Rzym II?</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>2)</NO.P><TXT>Czy przepis ten należy uważać za przepis prawa Unii regulujący kolizję przepisów w rozumieniu art. 27 rozporządzenia Rzym II?</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>3)</NO.P><TXT>Czy należy uznać, że do obywatela portugalskiego, który uczestniczył w wypadku drogowym w Hiszpanii, należy stosować zasady przedawnienia określone w art. 498 ust. 3 portugalskiego kodeksu cywilnego w rozumieniu art. 28 dyrektywy 2009/103/WE?<QUOT.END REF.START="QS0023" CODE="201D" ID="QE0023"/>.</TXT></NP></ITEM></LIST></QUOT.S></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">W przedmiocie pytań prejudycjalnych</HT></P></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">W przedmiocie pytania pierwszego</HT></HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0023"><NO.P>23</NO.P><TXT>Poprzez swoje pytanie pierwsze sąd odsyłający pragnie w istocie ustalić, czy art. 16 rozporządzenia Rzym II należy interpretować w ten sposób, że przepis prawa krajowego taki jak przepis powoływany w postępowaniu głównym, który przewiduje, że termin przedawnienia roszczenia o naprawienie szkód poniesionych w wyniku wypadku wynosi trzy lata, może zostać uznany za bezwzględnie obowiązujący przepis wymuszający swoje zastosowanie w rozumieniu przywołanego przepisu rozporządzenia.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0024"><NO.P>24</NO.P><TXT>W kwestii tej należy przypomnieć, po pierwsze, że art. 4 ust. 1 rozporządzenia Rzym II ustanawia zasadę ogólną, zgodnie z którą prawem właściwym dla zobowiązania pozaumownego wynikającego z czynu niedozwolonego jest prawo państwa, w którym powstaje szkoda, niezależnie od tego, w jakim państwie miało miejsce zdarzenie powodujące szkodę, oraz niezależnie od tego, w jakim państwie lub państwach występują skutki pośrednie tego zdarzenia.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0025"><NO.P>25</NO.P><TXT>Po drugie, art. 15 lit. h) owego rozporządzenia stanowi, że prawu właściwemu dla zobowiązań pozaumownych na podstawie niniejszego rozporządzenia podlegają w szczególności przedawnienie i terminy zawite.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0026"><NO.P>26</NO.P><TXT>Artykuł 16 rozporządzenia Rzym II dopuszcza jednak zastosowanie przepisów prawa państwa siedziby sądu, które znajdują bezwzględnie zastosowanie, bez względu na to, jakiemu prawu podlega zobowiązanie pozaumowne.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0027"><NO.P>27</NO.P><TXT>O ile użyte w tymże art. 16 rozporządzenia Rzym II pojęcie <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0024" ID="QS0024"/>[bezwzględnie obowiązujących] przepisów wymuszających swoje zastosowanie<QUOT.END REF.START="QS0024" CODE="201D" ID="QE0024"/> nie zostało zdefiniowane w kontekście przywołanego rozporządzenia, należy zauważyć, że art. 9 ust. 1 rozporządzenia Rzym I definiuje przepisy wymuszające swoje zastosowanie jako przepisy bezwzględnie obowiązujące, których przestrzeganie uważane jest przez państwo za tak istotny element ochrony jego interesów publicznych, takich jak organizacja polityczna, społeczna lub gospodarcza, że znajdują one zastosowanie do stanów faktycznych objętych ich zakresem bez względu na to, jakie prawo jest właściwe dla umowy zgodnie z owym rozporządzeniem.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0028"><NO.P>28</NO.P><TXT>W związku z tym, iż wymóg spójności w stosowaniu rozporządzeń Rzym I i II (zob. wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20160121">21 stycznia 2016 r.</DATE>, <NAME.CASE>ERGO Insurance i Gjensidige Baltic</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑359/14 i C‑475/14</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2016:40">EU:C:2016:40</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0043">43</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>) przemawia za zharmonizowaniem w maksymalnie możliwym stopniu wykładni funkcjonalnie identycznych pojęć użytych w tych dwóch rozporządzeniach, należy uznać, że – niezależnie od faktu,<?PAGE NO="7"?> że niektóre wersje językowe rozporządzenia Rzym II posługują się terminologią odbiegającą od użytej w rozporządzeniu Rzym I – <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0025" ID="QS0025"/>[bezwzględnie obowiązujące] przepisy wymuszające swoje zastosowanie<QUOT.END REF.START="QS0025" CODE="201D" ID="QE0025"/> w rozumieniu art. 16 rozporządzenia Rzym II odpowiadają, definicji <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0026" ID="QS0026"/>przepisów wymuszających swoje zastosowanie<QUOT.END REF.START="QS0026" CODE="201D" ID="QE0026"/> w rozumieniu art. 9 rozporządzenia Rzym I, tak iż dokonana przez Trybunał wykładnia tego ostatniego pojęcia znajduje zastosowanie również do pojęcia <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0027" ID="QS0027"/>[bezwzględnie obowiązujących] przepisów wymuszających swoje zastosowanie<QUOT.END REF.START="QS0027" CODE="201D" ID="QE0027"/> w rozumieniu art. 16 rozporządzenia Rzym II.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0029"><NO.P>29</NO.P><TXT>W kwestii tej należy przypomnieć, że Trybunał podkreślił w odniesieniu do konwencji rzymskiej, iż odstępstwo związane z istnieniem <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0028" ID="QS0028"/>przepisów wymuszających swoje zastosowanie<QUOT.END REF.START="QS0028" CODE="201D" ID="QE0028"/> rozpatrywanych przez pryzmat ustawodawstwa danego państwa członkowskiego należy interpretować w sposób ścisły (wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20131017">17 października 2013 r.</DATE>, <NAME.CASE>Unamar</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑184/12</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2013:663">EU:C:2013:663</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0049">49</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0030"><NO.P>30</NO.P><TXT>Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Trybunału w ramach dokonywanej przez sąd krajowy oceny charakteru <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0029" ID="QS0029"/>przepisów wymuszających swoje zastosowanie<QUOT.END REF.START="QS0029" CODE="201D" ID="QE0029"/> danego prawa krajowego, którym chce on zastąpić prawo w sposób wyraźny wybrane przez strony umowy, sąd ów powinien uwzględnić nie tylko dokładne brzmienie owych przepisów, lecz również ich ogólną systematykę i całość okoliczności, w jakich zostały one przyjęte, aby móc z nich wywieść, że mają charakter bezwzględnie obowiązujący, ponieważ ustawodawca krajowy ustanowił je w celu ochrony interesu ocenianego jako zasadniczy dla danego państwa członkowskiego (wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20131017">17 października 2013 r.</DATE>, <NAME.CASE>Unamar</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑184/12</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2013:663">EU:C:2013:663</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0050">50</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0031"><NO.P>31</NO.P><TXT>W drodze analogii należy uznać, że na wypadek ewentualnego zidentyfikowania <QUOT.START CODE="201E" REF.END="QE0030" ID="QS0030"/>[bezwzględnie obowiązujących] przepisów wymuszających swoje zastosowanie<QUOT.END REF.START="QS0030" CODE="201D" ID="QE0030"/> w rozumieniu art. 16 rozporządzenia Rzym II sąd odsyłający musi stwierdzić w oparciu o szczegółową analizę brzmienia przepisu, jego ogólnej systematyki, jego celów oraz kontekstu, w jakim został przyjęty, że ma on w ramach krajowego porządku prawnego tak istotne znaczenie, iż uzasadnione jest odstąpienie od stosowania prawa właściwego ustalonego na podstawie art. 4 rzeczonego rozporządzenia.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0032"><NO.P>32</NO.P><TXT>Z postanowienia odsyłającego wynika, że art. 11 ust. 1 lit. b) dekretu z mocą ustawy nr 291/2007 stanowi, iż w odniesieniu do wypadków, które miały miejsce na terytorium innych państw będących stronami porozumienia EOG, obowiązek odszkodowania przewidziany w prawie mającym zastosowanie do wypadku zostaje zastąpiony przez uregulowanie prawa portugalskiego, o ile wprowadza ono dalej idącą ochronę. Zgodnie z art. 498 ust. 1 kodeksu cywilnego termin przedawnienia roszczeń o naprawienie szkód poniesionych w wyniku wypadku wynosi trzy lata, podczas gdy termin przedawnienia przewidziany w prawie hiszpańskim, które sąd odsyłający uważa za prawo właściwe znajdujące zastosowanie w sprawie na podstawie art. 4 rozporządzenia Rzym II, wynosi jeden rok.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0033"><NO.P>33</NO.P><TXT>O ile do Trybunału nie należy ocena przywołanych w poprzednim punkcie przepisów w świetle kryteriów sformułowanych w pkt 31 niniejszego wyroku, o tyle należy podkreślić, że mimo różnorodności krajowych przepisów regulujących kwestię przedawnienia, art. 15 lit. h) rozporządzenia Rzym II wyraźnie poddaje je ogólnej normie kolizyjnej służącej ustaleniu prawa właściwego i że żaden inny akt prawa Unii nie formułuje szczególnych wymogów w odniesieniu do przedawnienia roszczenia takiego jak podnoszone w postępowaniu głównym.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0034"><NO.P>34</NO.P><TXT>W tej sytuacji, jak zauważa Komisja Europejska, zastosowanie do powództwa odszkodowawczego – mającego za przedmiot roszczenie o naprawienie szkód poniesionych w wyniku wypadku – terminu przedawnienia innego niż termin przedawnienia przewidziany przez prawo ustalone jako właściwe wymagałoby zidentyfikowania szczególnie istotnych powodów, takich jak wynikające z zastosowania prawa wskazanego jako właściwe zgodnie z art. 4 rozporządzenia Rzym II oczywiste naruszenie prawa do skutecznego środka prawnego i skutecznej ochrony sądowej.</TXT></NP.ECR><?PAGE NO="8"?><NP.ECR IDENTIFIER="NP0035"><NO.P>35</NO.P><TXT>Z powyższego wynika, że na pytanie pierwsze należy odpowiedzieć, iż art. 16 rozporządzenia Rzym II należy interpretować w ten sposób, że przepis prawa krajowego taki jak przepis powoływany w postępowaniu głównym, który przewiduje, że termin przedawnienia roszczenia o naprawienie szkód poniesionych w wyniku wypadku wynosi trzy lata, nie może zostać uznany za bezwzględnie obowiązujący przepis wymuszający swoje zastosowanie w rozumieniu przywołanego przepisu rozporządzenia, chyba że – w oparciu o szczegółową analizę brzmienia tego przepisu, jego ogólnej systematyki, jego celów oraz kontekstu, w jakim został on przyjęty – sąd orzekający stwierdzi, że przepis ten ma w ramach krajowego porządku prawnego tak istotne znaczenie, że uzasadnione jest odstąpienie od stosowania prawa właściwego ustalonego na podstawie art. 4 rzeczonego rozporządzenia.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD"><HT TYPE="ITALIC">Pytania drugie i trzecie</HT></HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0036"><NO.P>36</NO.P><TXT>Poprzez swoje pytania drugie i trzecie, które należy zbadać łącznie, sąd odsyłający pragnie w istocie ustalić, czy art. 27 rozporządzenia Rzym II należy interpretować w ten sposób, że art. 28 dyrektywy 2009/103, transponowany do prawa krajowego, stanowi przepis prawa Unii ustanawiający normy kolizyjne odnoszące się do zobowiązań pozaumownych w rozumieniu rzeczonego art. 27 rozporządzenia.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0037"><NO.P>37</NO.P><TXT>Zgodnie z brzmieniem owego art. 27 rozporządzenia Rzym II, rozporządzenie to nie uchybia stosowaniu przepisów prawa Unii, które w odniesieniu do kwestii szczególnych ustanawiają normy kolizyjne odnoszące się do zobowiązań pozaumownych.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0038"><NO.P>38</NO.P><TXT>W tym kontekście należy w pierwszej kolejności przypomnieć, że ani z treści, ani z celów dyrektywy 2009/103 nie wynika, by miała ona ustanawiać jakiekolwiek normy kolizyjne (wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20160121">21 stycznia 2016 r.</DATE>, <NAME.CASE>ERGO Insurance i Gjensidige Baltic</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑359/14 i C‑475/14</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2016:40">EU:C:2016:40</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0040">40</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0039"><NO.P>39</NO.P><TXT>Dyrektywa 2009/103 ogranicza się bowiem do nałożenia na państwa członkowskie obowiązku ustanowienia przepisów mających zapewnić ochronę osób poszkodowanych w wypadkach drogowych oraz posiadaczy uczestniczących w nich pojazdów (wyrok z dnia <REF.DOC.ECR><DATE ISO="20160121">21 stycznia 2016 r.</DATE>, <NAME.CASE>ERGO Insurance i Gjensidige Baltic</NAME.CASE>, <NO.CASE>C‑359/14 i C‑475/14</NO.CASE>, <NO.ECLI ECLI="ECLI:EU:C:2016:40">EU:C:2016:40</NO.ECLI>, pkt <REF.NP.ECR REF="NP0039">39</REF.NP.ECR></REF.DOC.ECR>).</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0040"><NO.P>40</NO.P><TXT>W drugiej kolejności należy zauważyć, że o ile zgodnie z jego celem, którym jest ochrona ofiar wypadków spowodowanych przez pojazdy mechaniczne, art. 28 dyrektywy 2009/103 umożliwia przyjęcie przepisów korzystniejszych dla tych ofiar w stosunku do przepisów owej dyrektywy, przepis ten dotyczy wyłącznie przepisów przyjmowanych przez państwa członkowskie w ramach transpozycji dyrektywy, a nie możliwości zastosowania w konkretnym przypadku przepisów korzystniejszych aniżeli przepisy innego państwa członkowskiego.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0041"><NO.P>41</NO.P><TXT>W takim wypadku ocena krajowych przepisów dokonujących transpozycji następuje zatem dopiero po tym, jak w pierwszej kolejności dokonano ustalenia prawa właściwego zgodnie z przepisami rozporządzenia Rzym II.</TXT></NP.ECR><NP.ECR IDENTIFIER="NP0042"><NO.P>42</NO.P><TXT>W związku z tym na pytania drugie i trzecie należy odpowiedzieć, że art. 27 rozporządzenia Rzym II należy interpretować w ten sposób, że art. 28 dyrektywy 2009/103, transponowany do prawa krajowego, nie stanowi przepisu prawa Unii ustanawiającego normy kolizyjne odnoszące się do zobowiązań pozaumownych w rozumieniu rzeczonego art. 27 rozporządzenia.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ></GR.SEQ><?PAGE NO="9"?><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P><HT TYPE="BOLD">W przedmiocie kosztów</HT></P></TI></TITLE><NP.ECR IDENTIFIER="NP0043"><NO.P>43</NO.P><TXT>Dla stron w postępowaniu głównym niniejsze postępowanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej przed sądem odsyłającym, do niego zatem należy rozstrzygnięcie o kosztach. Koszty poniesione w związku z przedstawieniem uwag Trybunałowi, inne niż koszty stron w postępowaniu głównym, nie podlegają zwrotowi.</TXT></NP.ECR></GR.SEQ><JURISDICTION><INTRO>Z powyższych względów Trybunał (szósta izba) orzeka, co następuje:</INTRO><LIST TYPE="ARAB"><ITEM><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD">1)</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Artykuł 16 rozporządzenia nr 864/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) z dnia <DATE ISO="20070711">11 lipca 2007 r.</DATE> dotyczącego prawa właściwego dla zobowiązań pozaumownych (Rzym II) należy interpretować w ten sposób, że przepis prawa krajowego taki jak przepis powoływany w postępowaniu głównym, który przewiduje, że termin przedawnienia roszczenia o naprawienie szkód poniesionych w wyniku wypadku wynosi trzy lata, nie może zostać uznany za bezwzględnie obowiązujący przepis wymuszający swoje zastosowanie w rozumieniu przywołanego przepisu rozporządzenia, chyba że – w oparciu o szczegółową analizę brzmienia tego przepisu, jego ogólnej systematyki, jego celów oraz kontekstu, w jakim został on przyjęty – sąd orzekający stwierdzi, że przepis ten ma w ramach krajowego porządku prawnego tak istotne znaczenie, że uzasadnione jest odstąpienie od stosowania prawa właściwego ustalonego na podstawie art. 4 rzeczonego rozporządzenia.</HT></TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P><HT TYPE="BOLD">2)</HT></NO.P><TXT><HT TYPE="BOLD">Artykuł 27 rozporządzenia nr 864/2007 należy interpretować w ten sposób, że art. 28 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/103/WE z dnia <DATE ISO="20090916">16 września 2009 r.</DATE> w sprawie ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem pojazdów mechanicznych i egzekwowania obowiązku ubezpieczania od takiej odpowiedzialności, transponowany do prawa krajowego, nie stanowi przepisu prawa Unii ustanawiającego normy kolizyjne odnoszące się do zobowiązań pozaumownych w rozumieniu rzeczonego art. 27 rozporządzenia.</HT></TXT></NP></ITEM></LIST></JURISDICTION></CONTENTS.JUDGMENT><SIGNATURE.CASE><SIGNATORY><P>Podpisy</P></SIGNATORY></SIGNATURE.CASE></JUDGMENT>