Eagrán sealadach

BREITHIÚNAS NA CÚIRTE (an Cúigiú Dlísheomra)

17 Meán Fómhair 2026 (*)

(Tarchur chun réamhrialú – Cosaint tomhaltóirí – Rialachán (CE) Uimh. 1924/2006 – Maímh chothúcháin agus maímh shláinte a dhéantar i leith bianna – Airteagal 2(2)(5) – An coincheap ‘maíomh sláinte’ – Forbhianna – Ráitis a bhaineann le minicíocht iontógála agus/nó bealach riartha an earra bia – Airteagal 14(2) – Maímh maidir le laghdú riosca galair – Coinníollacha is infheidhme – Fógraíocht a dhéantar ar fhorbhia)

I gCás C‑721/24,

IARRAIDH ar réamhrialú faoi Airteagal 267 CFAE, ó cour d’appel de Bruxelles (an Chúirt Achomhairc, an Bhruiséil, an Bheilg), trí bhreith an 4 Deireadh Fómhair 2024, a fuarthas ag an gCúirt an 22 Deireadh Fómhair 2024, sna himeachtaí

Vista-Life Pharma SA,

Vista-Life Pharma SCRL

v

Laboratoires S.M.B. SA,

Brussels Reps Pharma SRL,

tugann AN CHÚIRT (an Cúigiú Dlísheomra),

agus í comhdhéanta mar seo a leanas: M. L. Arastey Sahún, Uachtarán Dlísheomra, J. Passer, E. Regan (Rapóirtéir), D. Gratsias agus B. Smulders, Breithiúna,

Abhcóide Ginearálta: A. Biondi,

Cláraitheoir: A. Calot Escobar,

ag féachaint don nós imeachta i scríbhinn,

tar éis breithniú a dhéanamh ar na barúlacha arna dtíolacadh thar ceann na bpáirtithe seo a leanas:

–        Vista-Life Pharma SA, ag L. De Meese agus P. Maeyaert, avocats,

–        Laboratoires S.M.B. SA agus Brussels Reps Pharma SRL, ag G. Sorreaux, avocat,

–        Rialtas na Beilge, ag M. Jacobs, L. Jans agus C. Pochet, i gcáil Gníomhairí,

–        an Coimisiún Eorpach, ag S. Delaude agus B. Rous Demiri, i gcáil Gníomhairí,

tar éis éisteacht le Tuairim an Abhcóide Ghinearálta ag éisteacht an 29 Eanáir 2026,

an Breithiúnas seo a leanas:

Breithiúnas

1        Baineann an iarraidh ar réamhrialú le léiriú ar Airteagal 2(2)(1) agus (5) agus Airteagal 14(2) de Rialachán (CE) Uimh. 1924/2006 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Nollaig 2006 maidir le maímh chothúcháin agus shláinte a dhéantar i leith bianna (IO 2006 L 404, lch. 9, agus ceartúchán IO 2007 L 12, lch. 3), arna leasú le Rialachán (CE) Uimh. 109/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 15 Eanáir 2008 (IO 2008 L 39, lch. 14) (‘Rialachán Uimh. 1924/2006’).

2        Rinne an iarraidh seo in imeachtaí idir Vista-Life Pharma SA agus Vista-Life Pharma Belgium SCRL (‘Vista-Life’) agus Laboratoires S.M.B. SA agus Brussels Reps Pharma SRL maidir leis an bhfaisnéis a bhí i bhfógraíocht tráchtála a rinne Vista-Life chun dhá fhorbhia a chur chun cinn.

 An dlí lena mbaineann

 Dlí an Aontais Eorpaigh

 Treoir 2002/46/CE

3        Foráiltear mar a leanas in Airteagal 2 de Threoir 2002/46/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 10 Meitheamh 2002 maidir le comhfhogasú dhlíthe na mBallstát a bhaineann le forbhianna (IO 2002 L 183, lch. 51):

‘Chun críocha na Treorach seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:

(a)      ciallaíonn “forbhianna” bianna arb é is cuspóir dóibh an ghnáth-aiste bhia a fhorlíonadh agus ar foinse thiubhaithe cothaitheach nó substaintí eile iad a bhfuil éifeacht chothaitheach nó fhiseolaíoch acu astu féin nó i dteannta a chéile, a mhargaítear i ndáileoga, eadhon cineálacha cur i láthair amhail capsúil, paistilí, táibléid, piollairí agus foirmeacha comhchosúla eile, chomh maith le saicíní púdair, ampaill leachta, braoiníní agus foirmeacha comhchosúla eile d’ullmhóidí leachtacha nó púdraithe a bheartaítear a thógáil i gcainníochtaí beaga tomhaiste;

[...]’

[Aistriúchán neamhoifigiúil]

 Treoir 2006/114/CE

4        Foráiltear le hAirteagal 2 de Threoir 2006/114/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 12 Nollaig 2006 a bhaineann le fógraíocht mhíthreorach agus chomparáideach (IO 2006 L 376, lch. 21):

‘Chun críocha na Treorach seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:

(a)      ciallaíonn “fógraíocht” aon chineál cumarsáide a dhéantar i dtaca le trádáil, gnó, ceird nó gairm chun soláthar earraí nó seirbhísí, lena n‑áirítear maoin dhochorraithe, cearta agus oibleagáidí, a chur chun cinn;

[...]’

[Aistriúchán neamhoifigiúil]

 Rialachán Uimh. 1924/2006

5        Foráiltear mar a leanas le haithrisí 3, 23 agus 28 de Rialachán (AE) Uimh. 1924/2006:

‘ (3)      Tá ceanglais ghinearálta maidir le lipéadú leagtha síos i dTreoir 2000/13/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Márta 2000 maidir le comhfhogasú dhlíthe na mBallstát a bhaineann le hearraí bia a lipéadú, a thíolacadh agus a fhógairt.(IO 2000 L 109, lch. 29)] Toirmisctear go ginearálta le Treoir [2000/13] faisnéis a úsáid lena gcuirfí an ceannaitheoir ar míthreoir nó lena sannfaí airíonna íocshláinte d’earraí bia. Is é is cuspóir don Rialachán seo na prionsabail ghinearálta a leagtar síos i dTreoir [2000/13] a fhorlíonadh agus forálacha sonracha a leagan síos maidir le húsáid maíomh cothúcháin agus sláinte a dhéantar i leith bianna atá le soláthar amhlaidh don tomhaltóir.

[...]

(23)      Níor cheart údar a thabhairt le maímh shláinte a dhéanamh sa Chomhphobal ach amháin i ndiaidh measúnú eolaíochta lena gcomhlíonfar na ceanglais is airde. Chun a áirithiú go ndéanfar measúnú eolaíoch comhchuibhithe ar na maímh sin, beidh an measúnú sin le déanamh ag an Údarás Eorpach um Shábháilteacht Bia (EFSA). Ina iarraidh, níor mhór teacht a bheith ag an iarrthóir ar a chomhad ar mhaithe le staid na n‑imeachtaí a sheiceáil.

[...].

(28)      Níl san aiste bia ach ceann amháin den iliomad tosca a mbíonn tionchar acu ar theacht chun cinn galair dhaonna áirithe. Is féidir le tosca eile amhail aois, togracht ghéiniteach, leibhéal na gníomhaíochta coirp, caitheamh tobac agus drugaí eile, nochtadh comhshaoil agus strus ról a imirt freisin i dteacht chun cinn galair dhaonna. Dá bhrí sin, ba cheart feidhm a bheith ag ceanglais shonracha lipéadaithe maidir le maímh maidir le riosca galar a laghdú.’

[Aistriúchán neamhoifigiúil]

6        Foráiltear le hAirteagal 1(1) agus (2) den Rialachán sin, dar teideal ‘Ábhar agus raon feidhme’:

‘1.      Cuirtear forálacha reachtacha, rialála nó riaracháin na mBallstát maidir le maímh chothúcháin nó shláinte i gcomhréir le chéile tríd an Rialachán seo, chun feidhmiú éifeachtach an mhargaidh inmheánaigh a áirithiú fad a gcinntear go bhfuil tomhaltóirí faoi ard-chosaint.

2.      Beidh feidhm ag an Rialachán seo maidir le maímh chothúcháin agus shláinte a dhéantar i bhfógraí tráchtála, bíodh siad ar an lipéad nó ar na hearraí bia nó san fhógraíocht arna déanamh ina leith, a mhéid a fhéachtar leis na hearraí bia atá i gceist a sholáthar mar sin don tomhaltóir deiridh.

[...]’

[Aistriúchán neamhoifigiúil]

7        Foráiltear in Airteagal 2 den Rialachán sin, dar teideal ‘Sainmhínithe’, don mhéid seo a leanas:

‘1.      Chun críocha an Rialacháin seo:

[...]

(b)      beidh feidhm ag an sainmhíniú atá ar an téarma “forbhianna” i dTreoir [2002/46];

[...]

(d)      beidh feidhm ag an sainmhíniú atá ar an téarma “lipéadú” in Airteagal 1(3)(a) de Threoir [2000/13].

[...]

2.      Beidh feidhm ag na sainmhínithe a leanas chomh maith:

1)      “maíomh”: aon teachtaireacht nó léiriú, nach bhfuil éigeantach faoi reachtaíocht an Chomhphobail ná faoin reachtaíocht náisiúnta, lena n‑áirítear léiriú pictiúrtha, grafach nó siombalach i bhfoirm ar bith, ina luaitear, ina moltar nó ina dtugtar le tuiscint go bhfuil saintréithe ar leith ag bia;

[...]

(5)       ciallaíonn “maíomh sláinte”: aon mhaíomh lena ndearbhaítear, lena dtugtar le fios nó lena dtugtar le tuiscint go bhfuil ceangal ag catagóir earra bia, earra bia nó ceann dá chomhábhair leis an sláinte;

(6)       ciallaíonn “maíomh maidir le riosca galair a laghdú”: aon mhaíomh sláinte lena sonraítear, lena moltar nó lena dtugtar le tuiscint go laghdaítear go suntasach fachtóir riosca maidir le galar daonna a fháil trí chatagóir earra bia, earra bia nó ceann dá chomhábhair a chaitheamh;

[...]’

[Aistriúchán neamhoifigiúil]

8        Foráiltear le hAirteagal 3 den Rialachán céanna, dar teideal ‘Prionsabail ghinearálta is infheidhme maidir le gach maíomh’:

‘Níl feidhm inbhainte as maímh chothúcháin agus shláinte agus earraí bia arna margú sa Chomhphobal á lipéadú agus á gcur i láthair agus fógraíocht á déanamh orthu ach i gcás ina bhfuil siad i gcomhréir le forálacha an Rialacháin seo.’ [Aistriúchán neamhoifigiúil]

9        Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 4(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006, dar teideal ‘Coinníollacha maidir le maímh chothúcháin agus shláinte a úsáid’:

‘De mhaolú ar mhír 1, maidir le maímh chothúcháin:

[...].

(b)      údaraítear iad i gcás ina sáraítear le cothaitheach ar leith an phróifíl chothaitheach ar choinníoll go ndealraíonn sé go bhfuil ráiteas ina dtagraítear go sonrach don chothaitheach sin gar don mhaíomh, ar an taobh céanna agus leis an infheictheacht chéanna. Léitear an ráiteas mar a leanas: “Cion ard[...]”.’

[Aistriúchán neamhoifigiúil]

10      In Airteagal 14 den Rialachán sin, dar teideal ‘Maímh maidir le riosca galair a laghdú agus maímh a bhaineann le forbairt agus sláinte leanaí’, tá an fhoclaíocht seo a leanas:

‘1.      D’ainneoin fhorálacha Airteagal 2(1)(b) de Threoir [2000/13], féadfar na maímh seo a leanas a dhéanamh i gcás ina n‑údaraítear iad i gcomhréir leis na nósanna imeachta dá bhforáiltear in Airteagail 15, 16, 17 agus 19 den Rialachán seo chun iad a chur le liosta maímh a cheadaítear sa Chomhphobail, le cois aon choinníollacha is gá chun feidhm a bhaint as na maímh sin a bhaineann le:

(a)      riosca galair a laghdú;

[...].

2.      I dteannta cheanglais ghinearálta na rialachán seo agus cheanglais shonracha mhír 1, áireofar ar an lipéadú nó, in éagmais lipéadaithe, ar an gcur i láthair nó ar an bhfógraíocht freisin, i gcás maíomh maidir le riosca galair a laghdú, ráiteas a léireoidh go bhfuil an iliomad fachtóirí riosca ag baint leis an ngalar a bhfuil an maíomh ag tagairt dó agus go bhféadfadh sé go mbeadh nó nach mbeadh tionchar tairbhiúil má athraítear ceann de na fachtóirí riosca sin.’

[Aistriúchán neamhoifigiúil]

 Rialachán (AE) Uimh. 1169/2011

11      Le hAirteagal 2(2) de Rialachán (AE) Uimh. 1169/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 25 Deireadh Fómhair 2011 maidir le faisnéis bhia a sholáthar do thomhaltóirí lena leasaítear Rialachán (CE) Uimh. 1924/2006 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Rialachán (CE) Uimh. 1925/2006 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus lena n‑aisghairtear Treoir 87/250/CEE ón gCoimisiún, Treoir 90/496/CEE ón gComhairle, Treoir 1999/10/CE ón gCoimisiún, Treoir 2000/13/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, Treoir 2002/67/CE ón gCoimisiún agus Treoir 2008/5/CE ón gCoimisiún agus Rialachán (CE) Uimh. 608/2004 ón gCoimisiún (IO 2011 L 304, lch. 18), dar teideal ‘Sainmhínithe’, foráiltear don mhéid seo a leanas:

‘Beidh feidhm freisin ag na sainmhínithe seo a leanas:

[...]

(c)      ciallaíonn “faisnéis shainordaitheach bhia”: na sonraí a gceanglaítear, le forálacha Aontais, go soláthrófar iad don tomhaltóir deiridh;

[...].

(j)      ciallaíonn “lipéadú”: aon fhocail, aon sonraí, aon trádmharcanna, aon ainm branda, aon ábhar pictiúrtha nó aon siombail a bhaineann le bia agus a chuirtear ar aon phacáistíocht, ar aon doiciméad, ar aon fhógra, ar aon lipéad, ar aon fháinne nó ar aon choiléar a ghabhann le bia den sórt sin nó trína ndéantar tagairt dó;

[...]’

12      Foráiltear mar a leanas le hAirteagal 7(2) den Rialachán sin, dar teideal ‘Cóirchleachtais maidir le faisnéis’:

‘Beidh faisnéis bhia cruinn, soiléir agus sothuigthe don tomhaltóir.’

13      Foráiltear le hAirteagal 12(1) agus (2) den Rialachán sin, dar teideal ‘Infhaighteacht agus suíomh na faisnéise sainordaithí bia’:

‘1.      Beidh fáil ar fhaisnéis shainordaitheach bhia agus beidh teacht uirthi go furasta, i gcomhair gach bia, i gcomhréir leis an Rialachán seo.

2.      I gcás bia réamhphacáilte, taispeánfar faisnéis shainordaitheach bhia go díreach ar an bpacáiste nó ar lipéad atá ceangailte leis.’

14      De réir Airteagal 53 den Rialachán sin, dar teideal ‘Aisghairm’:

‘1.      Aisghairtear Treoracha 87/250/CEE, 90/496/CEE, 1999/10/CE, [2000/13], 2002/67/CE agus 2008/5/CE agus Rialachán (CE) Uimh. 608/2004 amhail ón 13 Nollaig 2014.

2.      Déanfar tagairtí do na gníomhartha aisghairthe a fhorléiriú mar thagairtí don Rialachán seo.’

 Cinneadh Cur Chun Feidhme 2013/63/AE

15      Is mar seo a leanas atá an fhoclaíocht i bpointe 2 den Iarscríbhinn a ghabhann le Cinneadh Cur Chun Feidhme 2013/63/AE ón gCoimisiún an 24 Eanáir 2013 lena nglactar treoirlínte maidir le cur chun feidhme coinníollacha sonracha le haghaidh maímh shláinte a leagtar síos in Airteagal 10 de Rialachán (CE) Uimh. 1924/2006 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (IO 2013 L 22, lch. 25), dar teideal ‘Faisnéis shainordaitheach a ghabhann le maímh shláinte údaraithe – Airteagal 10(2)’:

‘2.1.            Ceanglaítear le cur i bhfeidhm Airteagal 10(2) idirdhealú a dhéanamh idir trí chás:

Foráiltear le hAirteagal 10(2) nach mór dhá mhír faisnéise don tomhaltóir a bheith ag gabháil le gach maíomh sláinte (nó fiú ceithre cinn, de réir mar a bheidh) Ní mór an fhaisnéis atá liostaithe i bpointe (a) go pointe (d) den mhír sin a bheith ar lipéadú an earra bia; in éagmais lipéadaithe, ní mór iad a chur in iúl i gcur i láthair agus i bhfógraíocht an earra bhia Ní mór an fhoráil sin a léiriú i bhfianaise chuspóir an reachtóra, arb é is aidhm dó ardleibhéal cosanta do thomhaltóirí a chinntiú trína áirithiú go mbeidh faisnéis chruinn agus fhírinneach ag tomhaltóirí chun go mbeidh siad in ann ceannacháin eolasacha a dhéanamh.

Sainmhínítear “lipéadú” i bpointe (a) d’Airteagal 1(3) de Threoir [2000/13] agus i bpointe (j) d’Airteagal 2(2) de Rialachán [Uimh. 1169/2011]. De réir an tsainmhínithe, ciallaíonn “lipéadú” aon fhocail, aon sonraí, aon trádmharcanna, aon ainm branda, aon ábhar pictiúrtha nó aon siombail a bhaineann le bia agus a chuirtear ar aon phacáistíocht, ar aon doiciméad, ar aon fhógra, ar aon lipéad, ar aon fháinne nó ar aon choiléar a ghabhann le bia den sórt sin nó trína ndéantar tagairt dó”. Sainmhínítear i reachtaíocht an Aontais an coincheap “fógraíocht”[...], ach ní an coincheap “cur i láthair”, rud nach mór, dá bhrí sin, a léiriú i bhfianaise na mínithe dá bhforáiltear i bpointe (a) d’Airteagal 2(3) de Threoir [2000/13] agus i bpointe (b) d’Airteagal 7(4) de Rialachán [Uimh. 1169/2011].

D’fhéadfadh maíomh sláinte a bheith ar “lipéadú”, lena léirítear ní hamháin an lipéad ach an fhaisnéis uile don tomhaltóir faoin earra bia a ghabhann leis nó dá dtagraítear. Tá “lipéadú” ceaptha chun an tomhaltóir deiridh a chur ar an eolas, agus úsáideann an t‑oibreoir ó earnáil an bhia “fógraíocht” chun díol an bhia a chur chun cinn.

(a)      Ceanglaítear le hAirteagal 10(2) faisnéis áirithe (faisnéis shainordaitheach) a léiriú ar lipéadú an bhia a ndéantar an maíomh sláinte ina leith.

(b)      In éagmais “lipéadú”, ní mór faisnéis éigeantach a chur in iúl san “fhógraíocht” agus i “gcur i láthair” an bhia a ndéantar an maíomh sláinte ina leith. Mar shampla, más rud é go n‑úsáidtear maíomh sláinte i bhfeachtas fógraíochta comhchoitinne le haghaidh earra bia (ola olóige, táirge déiríochta, feoil, etc.) i gcás nach nasctar an t‑earra bia sin le táirge sonrach — a mbeadh “lipéadú” ag gabháil leis — ní mór an fhaisnéis shainordaitheach a bheith i “bhfógraíocht” agus “cur i láthair” an earra bia sin freisin.

Leagtar síos le hAirteagal 12 de Rialachán [Uimh. 1169/2011] an prionsabal nach mór faisnéis shainordaitheach faoi earra bia a bheith ar fáil i gcónaí don tomhaltóir sula ndéanfar rogha. [...]

[...]’

[Aistriúchán neamhoifigiúil]

 Dlí na Beilge

 Cód an Dlí Eacnamaíoch

16      Foráiltear mar a leanas le hAirteagal VI.104 de code de droit économique (Cód an Dlí Eacnamaíoch) (Moniteur belge an 29 Márta 2013, lch. 19975), arna leasú le loi du 21 décembre 2013, portant insertion du titre VI ‘Pratiques du marché et protection du consommateur’ dans le code de droit économique et portant insertion des définitions propres au livre VI, et des dispositions d’application de la loi propres au livre VI, dans les livres Ier et XV du code de droit économique (Dlí an 21 Nollaig 2013, lena gcuirtear Teideal VI ‘Cleachtais mhargaidh agus cosaint tomhaltóirí’ isteach i gCód an Dlí Eacnamaíoch agus lena gcuirtear isteach na sainmhínithe a bhaineann go sonrach le Leabhar VI, agus na forálacha lena gcuirtear chun feidhme an Dlí a bhaineann go sonrach le Leabhar VI, i Leabhar I agus i Leabhar XV de Chód an Dlí Eacnamaíoch) (Moniteur belge an 30 Nollaig 2013, lch. 103506) (‘Cód an Dlí Eacnamaíoch’):

‘Toirmiscfear aon ghníomh atá ar neamhréir le cleachtais mhacánta sa mhargadh lena ndéanann gnóthas díobháil do leasanna gairmiúla gnóthais amháin eile nó níos mó nó lena bhféadfadh gnóthas díobháil a dhéanamh do leasanna gairmiúla gnóthais amháin eile nó níos mó.’

 Foraithne Ríoga an 30 Bealtaine 2021 maidir le cothaithigh agus earraí bia a chur ar an margadh a bhfuil cothaithigh curtha leo

17      Foráiltear le hAirteagal 9 de Arrêté royal du 30 mai 2021 concernant la mise dans le commerce de nutriments et de denrées alimentaires auxquelles des nutriments ont été ajoutés (Foraithne Ríoga an 30 Bealtaine 2021 maidir le cothaithigh agus earraí a chur ar an margadh a bhfuil cothaithigh curtha leo) (Moniteur belge an 11 Meitheamh 2021, lch. 61519):

‘Maidir le lipéadú, cur i láthair agus fógraíocht na n‑earraí bia dá dtagraítear in Airteagal 3, beidh toirmeasc ar an méid seo a leanas:

1°      na hairíonna a bhaineann le galar a chosc, a chóireáil nó a leigheas a lua le táirge agus tagairt a dhéanamh d’airíonna comhchosúla;

[...]’

 An díospóid sna príomhimeachtaí agus na ceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú

18      Is cuideachtaí iad Laboratoires S.M.B. agus Brussels Reps Pharma, arb iad na cosantóirí sna príomhimeachtaí, atá faoi rialú dhlí na Beilge agus atá ag feidhmiú sna hearnálacha cógaisíochta agus parachógaisíochta. Go háirithe, déanann siad forbhianna a tháirgeadh agus a mhargú.

19      Déanann Vista-Life forbhianna a mhargú freisin agus téann sé in iomaíocht sna hearnálacha sin leis na cosantóirí sna príomhimeachtaí. Áirítear ar na forbhianna sin, inter alia, dhá tháirge ar a dtugtar, faoi seach, ‘Vista-D3’ agus ‘VistaSterol’.

20      I litir dar dáta an 18 Márta 2021, sheol na cosantóirí sna príomhimeachtaí fógra foirmiúil chuig Vista-Life ina ndúradh gan dhá fhógra a bhain le forbhia Vista-D3 a dháileadh, fógraí a bhí le feiceáil in dhá thréimhseachán a bhí beartaithe do ghairmithe cúraim sláinte i mí Feabhra 2021, lenar tugadh le fios go mbeadh ‘leibhéil phlasma chobhsaí’ mar thoradh ar iontógáil laethúil an fhorbhia sin, rud a bheadh ina mhaíomh sláinte nach n‑údaraítear faoi Rialachán Uimh. 1924/2006.

21      I litir dar dáta an 25 Márta 2021, shéan Vista-Life gur sháraigh sé an Rialachán sin, agus d’áitigh sé nach maíomh sláinte de réir bhrí an Rialacháin úd a bhí i ráiteas den sórt sin.

22      I mí Aibreáin 2021, d’fhoilsigh Vista-Life i dtréimhseachán do ghairmithe cúraim sláinte fógra eile a bhain le forbhia VistaSterol ina raibh an ráiteas seo a leanas: ‘an réiteach chun colaistéaról a rialú’. Luadh freisin san fhógra sin go raibh stéaróil phlanda san fhorbhia sin.

23      An 9 Meitheamh 2021, thionscain na cosantóirí sna príomhimeachtaí caingean le haghaidh urghaire os comhair an tribunal de l’entreprise francophone de Bruxelles (Cúirt na gCuideachtaí (ina labhraítear Fraincis), an Bhruiséil, an Bheilg) ag lorg, inter alia, ar an gcéad dul síos, dearbhú gur sáraíodh leis na maímh shláinte ‘leibhéil phlasma chobhsaí’ agus ‘an réiteach chun colaistéaról a rialú’, arna n‑úsáid ag Vista-Life dá tháirgí Vista-D3 agus VistaSterol, Airteagal 10 agus Airteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006 agus Airteagal VI.104 de Chód an Dlí Eacnamaíoch, agus, ar an dara dul síos, ag lorg ordú lena gceanglófaí ar Vista-Life deireadh a chur leis an sárú sin, faoi phian íocaíochta pionósaí tréimhsiúla.

24      Le breithiúnas an 6 Aibreán 2022, sheas Cúirt na gCuideachtaí (ina labhraítear Fraincis), an Bhruiséil leis an gcaingean sin.

25      Le linn na míonna ó mhí Dheireadh Fómhair go mí na Nollag 2022, dháil Vista-Life, i dtrí thréimhseachán a bhí beartaithe do ghairmithe cúraim sláinte, ceithre fhógra nua a bhaineann leis an bhforbhia Vista D3, lenar tugadh le fios go seachnaítear leis an bhforbhia sin méadú ar an riosca mortlaíochta agus/nó ina raibh, inter alia, ráitis gur fearr vitimín D a ghlacadh gach lá ná méid níos mó a ghlacadh in aon dáileog amháin (quotidien mieux que bolus (‘laethúil níos fearr ná bólas’) agus gur ‘bealach fabhrach é Vista-D3 a thabhairt go fotheangach, a bhfuil go leor buntáistí aige seachas é a ionghabháil ó bhéal: ionsú níos tapúla, éifeacht an chéad aistir ae agus díghrádú einsímeach ar leibhéal gastrach a sheachaint’.

26      I litir dar dáta an 23 Samhain 2022, sheol na cosantóirí sna príomhimeachtaí fógra foirmiúil do Vista-Life ina ndúradh gan leas a bhaint as na ráitis a bhí sna fógraí sin, agus iad den tuairim gur maímh shláinte iad a thoirmisctear le Rialachán Uimh. 1924/2006 agus gur sáraíodh leo Foraithne Ríoga an 30 Bealtaine 2021 maidir le cothaithigh agus earraí a chur ar an margadh a bhfuil cothaithigh curtha leo, Rialachán Uimh. 1169/2011 agus Cód an Dlí Eacnamaíoch.

27      I litir dar dáta an 2 Nollaig 2022, chuir Vista-Life i gcoinne na ndearbhuithe sin a rinne na cosantóirí sna príomhimeachtaí agus dhiúltaigh siad an fógra foirmiúil sin a chomhlíonadh.

28      An 9 Nollaig 2022, thionscain na cosantóirí sna príomhimeachtaí caingean le haghaidh urghaire os comhair Chúirt na gCuideachtaí (ina labhraítear Fraincis), an Bhruiséil ag lorg, inter alia, dearbhú go ndearnadh na maímh shláinte dá dtagraítear i mír 25 den bhreithiúnas seo Airteagal 10 de Rialachán Uimh. 1924/2006 agus, dá bhrí sin, Airteagal VI.104 de Chód an Dlí Eacnamaíoch a shárú, agus ag lorg go n‑ordófaí do Vista-Life scor de na maímh sin agus d’aon mhaíomh comhchosúil a úsáid, faoi phian íocaíochta pionósaí tréimhsiúla.

29      Le breithiúnas an 5 Aibreán 2023, chinn Chúirt na gCuideachtaí (ina labhraítear Fraincis), an Bhruiséil, inter alia, go raibh an maíomh go seachnaítear leis an táirge Vista-D3 méadú ar an riosca mortlaíochta, an maíomh go seachnaítear leis an táirge Vista-D3 éifeacht an chéad aistir ae agus díghrádú einsímeach ar leibhéal gastrach agus an maíomh ‘laethúil níos fearr ná bólas’ ina maímh shláinte neamhúdaraithe, rud a sháraigh, dá bhrí sin, Airteagal 10 de Rialachán Uimh. 1924/2006 agus Airteagal VI.104 de Chód an Dlí Eacnamaíoch. D’ordaigh sí freisin do Vista-Life scor de na maímh sin agus aon mhaíomh comhchosúil a úsáid, faoi phian íocaíochta pionósaí tréimhsiúla.

30      Rinne Vista-Life achomharc i gcoinne bhreithiúnais Chúirt na gCuideachtaí (ina labhraítear Fraincis), an Bhruiséil, an 6 Aibreán 2022 agus an 5 Aibreán 2023 os comhair an Cour d’appel de Bruxelles (an Chúirt Achomhairc, an Bhruiséil, an Bheilg), arb í an chúirt a rinne an tarchur í, a rinne an dá chás a uamadh.

31      Ina hiarraidh ar réamhrialú, sonraíonn an chúirt a rinne an tarchur, ar an gcéad dul síos, go bhfuil díospóid idir na cosantóirí sna príomhimeachtaí agus Vista-Life i dtaca leis na ráitis ‘leibhéil phlasma chobhsaí’, ‘táirge Vista-D3 chun éifeacht an chéad aistir ae agus díghrádú einsímeach ar leibhéal gastrach a sheachaint’ agus ‘laethúil níos fearr ná bólas’ a chatagóiriú mar mhaímh shláinte de réir bhrí Airteagal 2(2)(5) de Rialachán Uimh. 1924/2006.

32      I ndáil leis sin, tugann an chúirt sin dá haire, ar an gcéad dul síos, nach bhfuil aon díospóid ann nach bhfuil na ráitis sin ar liostaí na maíomh sláinte a údaraítear faoi Rialachán Uimh. 1924/2006.

33      Ar an dara dul síos, measann sí, i bhfianaise shainmhíniú an choincheapa ‘maíomh sláinte’ in Airteagal 2(2)(5) de Rialachán Uimh. 1924/2006, gur gá a fháil amach an luaitear, an dtugtar le fios nó an dtugtar le tuiscint leis na sonraí sin go bhfuil nasc idir forbhia Vista-D3 agus an tsláinte.

34      Sa chás seo, tugann an chúirt a rinne an tarchur dá haire go dtugtar le fios leis an bhfaisnéis dá dtagraítear i mír 31 den bhreithiúnas seo go bhfuil nasc ann idir minicíocht iontógála chomh maith le bealach tabhartha an táirge Vista-D3, agus an t‑asamhlú ag an gcorp, sa chaoi go ndéanfaí an Vista-D3 níos éifeachtaí.

35      Mar sin féin, tugann sí faoi deara nach sonraítear sa sainmhíniú ginearálta ar an gcoincheap ‘maíomh’ in Airteagal 2(2)(1) de Rialachán Uimh. 1924/2006 an méid atá le tuiscint le ‘saintréithe ar leith’ agus nach léirítear sa sainmhíniú ar an gcoincheap ‘maíomh sláinte’ in Airteagal 2(2)(5) den Rialachán sin an gcumhdaítear leis an téarma ‘bia nó ceann dá chomhábhair’ saintréithe a bhaineann le minicíocht iontógála nó bealach tabhartha an bhia lena mbaineann.

36      Ar an dara dul síos, maidir leis an ráiteas ‘an réiteach chun colaistéaról a rialú’, a bhaineann le forbhia VistaSterol, tugann an chúirt a rinne an tarchur dá haire go n‑aontaíonn Vista-Life agus na cosantóirí sna príomhimeachtaí go bhfuil an ráiteas sin ina ‘mhaíomh sláinte’ agus, go sonrach, go bhfuil sé ina ‘mhaíomh sláinte faoi riosca galar a laghdú’ de réir bhrí Airteagal 2(2)(6) de Rialachán Uimh. 1924/2006.

37      Ar an taobh eile, easaontaíonn siad faoin gceist maidir le cé acu an gcomhlíontar nó nach gcomhlíontar leis an maíomh sin Airteagal 14(2) den Rialachán úd.

38      I ndáil leis sin, tugann an chúirt a rinne an tarchur dá haire nach bhfuil san fhógra lena mbaineann, faoi mar a leagtar amach san fhoráil sin, ráiteas i dtaca leis an ngalar dá dtagraítear sa mhaíomh lena mbaineann, eadhon, sa chás seo, galair chardashoithíocha, lena dtugtar le fios go bhfuil an iliomad fachtóirí riosca ag baint leis, agus go bhféadfadh sé go mbeadh nó nach mbeadh tionchar tairbhiúil má athraítear ceann de na fachtóirí riosca sin, eadhon, sa chás seo, trí stéaróil phlanda a iontógáil.

39      Tugann sí faoi deara, áfach, go bhfuil léiriú ar phacáistíocht agus ar bhileog phacáiste fhorbhia VistaSterol, chomh maith le suíomh gréasáin Vista-Life, gur fachtóir riosca é colaistéaról ard do ghalair chardashoithíocha.

40      Sna himthosca sin, chinn an cour d’appel de Bruxelles (an Chúirt Achomhairc, an Bhruiséil, an Bheilg), bac a chur ar na himeachtaí agus na ceisteanna seo a leanas a tharchur chuig an gCúirt le haghaidh réamhrialú:

‘1.      An bhfuil Airteagal 2(2)(1) agus (5) de Rialachán Uimh. 1924/2006 le léiriú sa chaoi go gcumhdaíonn na nathanna ‘saintréithe ar leith’ agus “catagóir bia, bia nó ceann dá chomhábhair” ráitis a bhaineann le minicíocht iontógála agus/nó bealach [tabhartha] an earra bia?

2.      An bhfuil Airteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006 le léiriú sa chaoi go gceanglaítear leis an lipéadú nó, mura bhfuil lipéadú den sórt sin ann, go gceanglaítear leis an gcur i láthair nó leis an bhfógraíocht an ráiteas focal ar fhocal a atáirgeadh lena léirítear ‘go bhfuil an iliomad fachtóirí riosca’ ag baint leis an ngalar a bhfuil an maíomh ag tagairt dó “agus [...] go bhféadfadh sé go mbeadh nó nach mbeadh tionchar tairbhiúil má athraítear ceann de na fachtóirí riosca sin”?

3.      An bhfuil Airteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006 le léiriú sa chaoi go gceanglaítear go n‑áireofaí san fhógraíocht ina bhfuil an maíomh maidir le laghdú riosca galair ráiteas a thugann le fios “go bhfuil an iliomad fachtóirí riosca agus go bhféadfadh sé go mbeadh nó nach mbeadh tionchar tairbhiúil má athraítear ceann de na fachtóirí riosca sin” i gcás ina bhfuil an ráiteas sin le feiceáil ar phacáistíocht, ar bhileog agus/nó ar shuíomh gréasáin an táirge?’

 Breithniú ar na ceisteanna a tharchuirtear le haghaidh réamhrialú

 An chéad cheist

41      Lena céad cheist, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach, an bhfuil Airteagal 2(2)(5) de Rialachán Uimh. 1924/2006 le léiriú sa chaoi go dtagann ráitis a bhaineann le minicíocht iontógála agus/nó modh tabhartha forbhia faoin gcoincheap ‘maíomh sláinte’ de réir bhrí na forála sin.

42      Mar réamhphointe, ba cheart a mheabhrú, faoi Airteagal 1(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006, go bhfuil feidhm ag an rialachán sin maidir le maímh arna ndéanamh i dteachtaireachtaí tráchtála maidir le cothú agus leis an tsláinte a bhaineann le hearraí bia atá le soláthar amhlaidh don tomhaltóir deiridh, lena n‑áirítear forbhianna de réir Airteagal 2(1)(b) den Rialachán sin, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 2(a) de Threoir 2002/46.

43      Mar a luaitear sa chéad mhír d’Airteagal 3 de Rialachán Uimh. 1924/2006, ní fhéadfar a leithéid de mhaímh maidir le cúrsaí sláinte a úsáid i lipéadú, i gcur i láthair ná i bhfógraíocht earraí bia a chuirtear ar mhargadh an Aontais Eorpaigh ach amháin má chomhlíontar leo forálacha an Rialacháin sin.

44      Leagtar síos leis na forálacha sin sraith ceanglas lena rialaítear úsáid maímh sláinte a dhéantar i leith bianna san Aontas, go háirithe an maíomh dá dtagraítear in aithris 23 den Rialachán sin, ar dá réir nár cheart úsáid den sórt sin a údarú ach amháin tar éis measúnú eolaíoch lena gcomhlíontar na ceanglais is airde, nach mór a bheith déanta ag EFSA chun measúnú comhchuibhithe a áirithiú (féach, chuige sin, breithiúnas an 30 Aibreán 2025, Novel Nutriology, C‑386/23, EU:C:2025:304, mír 65 agus an cásdlí dá dtagraítear).

45      I ndáil leis sin, ba cheart a thabhairt faoi deara, ar an gcéad dul síos, go sainmhínítear an coincheap ‘maíomh’ go leathan in Airteagal 2(2)(1) de Rialachán Uimh. 1924/2006 mar ‘aon teachtaireacht nó léiriú, nach bhfuil éigeantach faoi reachtaíocht an Chomhphobail ná faoin reachtaíocht náisiúnta, lena n‑áirítear léiriú pictiúrtha, grafach nó siombalach i bhfoirm ar bith, ina luaitear, ina moltar nó ina dtugtar le tuiscint go bhfuil saintréithe ar leith ag bia’.

46      Leanann sé ó úsáid na mbriathra ‘ina moltar nó ina dtugtar le tuiscint’ nach gceanglaítear leis an aicmiú mar ‘mhaíomh’, de réir bhrí na forála sin, go léirítear go sainráite leis an teachtaireacht nó leis an léiriú a thagann faoin gcoincheap sin go bhfuil saintréithe áirithe ag bia. Is leor go bhféadfadh teachtaireacht nó léiriú den sórt sin a thabhairt le tuiscint don ghnáth-thomhaltóir, atá réasúnta eolach agus réasúnta géarchúiseach agus cáiréiseach, go bhfuil saintréithe den sórt sin ag an earra bia (féach, de réir analaí, breithiúnas an 18 Iúil 2013, Green – Swan PharmaceuticalsCR, C‑299/12, EU:C:2013:501, mír 24).

47      Ina theannta sin, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara, go bunúsach, i mír 26 dá Thuairim, níor cheart a thuiscint go bhfuil an tagairt do ‘shaintréithe ar leith’ i dtaca le hearra bia teoranta, murab ionann agus an méid a áitíonn Vista Life ina bharúlacha i scríbhinn, d’airíonna intreacha an earra bia sin amháin, amhail a chomhdhéanamh nó a ábhar. Tagraítear freisin don bhealach a mbeartaítear an bia sin a chaitheamh, i gcás ina gcuirtear an bealach sin i láthair mar bhealach a bhfuil ról aige sna saintréithe a shanntar don bhia céanna.

48      Dá bhrí sin, le ráitis a bhaineann le minicíocht iontógála, amhail ‘laethúil níos fearr ná bólas’, nó lena mhodh tabhartha, amhail ‘fotheangach’, d’fhéadfaí saintréithe ar leith a shannadh don fhorbhia sin, de réir bhrí Airteagal 2(2)(1) de Rialachán Uimh. 1924/2006.

49      Ar an dara dul síos, in Airteagal 2(2)(5) de Rialachán Uimh. 1924/2006 sainmhínítear an coincheap ‘maíomh sláinte’ mar ‘aon mhaíomh lena ndearbhaítear, lena dtugtar le fios nó lena dtugtar le tuiscint go bhfuil ceangal ag catagóir earra bia, earra bia nó ceann dá chomhábhair leis an tsláinte’.

50      Mar a chinn an Chúirt cheana féin, sainmhínítear ‘maíomh sláinte’, de réir bhrí na forála sin, ar bhonn an chaidrimh nach mór a bheith ann idir earra bia nó ceann dá chomhábhair, ar thaobh amháin, agus sláinte, ar an taobh eile, ós rud é nach dtugtar aon sonraí sa sainmhíniú sin maidir le cineál díreach nó indíreach an chaidrimh sin ná maidir lena dhéine nó lena fhad, agus mar thoradh air sin nach mór an téarma ‘nasc’ a thuiscint go leathan (breithiúnas an 18 Iúil 2013, Green –Swan Pharmaceuticals CR, C‑299/12, EU:C:2013:501, mír 22 agus an cásdlí dá dtagraítear).

51      Dá bhrí sin, leis an gcoincheap ‘maíomh sláinte’ tagraítear ní hamháin do chaidreamh a bhaineann le feabhas a chur ar staid na sláinte mar thoradh ar earra bia a chaitheamh, ach freisin d’aon chaidreamh a bhaineann le heaspa nó laghdú éifeachtaí díobhálacha sláinte a ghabhann leis an gcaitheamh sin nó, i gcásanna eile, i ndiaidh an chaithimh sin (féach, chuige sin, breithiúnas an 6 Meán Fómhair 2012, Deutsches Weintor, C‑544/10 , EU:C:2012:526, mír 35).

52      Dá bhrí sin, d’fhéadfadh léirithe a bhaineann le minicíocht iontógála nó modh tabhartha forbhia, amhail iad siúd dá dtagraítear i mír 48 den bhreithiúnas seo, i gcás ina gcuirtear i láthair iad agus é á thabhairt le fios go bhfuil ról acu maidir le héifeacht thairbhiúil ar an tsláinte a bhaint amach nó in easpa nó i laghdú na héifeachta diúltaí ar an tsláinte a d’fhéadfadh a bheith ann mar thoradh ar mhinicíocht iontógála eile nó ar mhodh tabhartha eile, teacht faoin gcoincheap ‘maíomh sláinte’ de réir bhrí Airteagal 2(2)(5) de Rialachán Uimh. 1924/2006.

53      Os a choinne sin, mar is léir ón sainmhíniú dá dtagraítear i mír 50 den bhreithiúnas seo, i gcás nach gcuirtear ar fáil leis na léirithe sin ach faisnéis phraiticiúil do thomhaltóirí maidir leis an gcaoi a gcaitear an táirge lena mbaineann, gan aon tagairt shainráite nó intuigthe d’éifeacht ar an tsláinte, ní féidir leo teacht faoin gcoincheap sin.

54      Thairis sin, tá an léiriú sin comhsheasmhach le cuspóirí Rialachán Uimh. 1924/2006 a bhfuil sé d’aidhm aige, ar an gcéad dul síos mar a leagtar amach in Airteagal 1(1) de, dea-fheidhmiú an mhargaidh inmheánaigh a ráthú, fad a áirithítear go bhfuil an tomhaltóir faoi ard-chosaint, go háirithe ar mhaímh mhíthreoracha, agus rogha an tomhaltóra a éascú trí tháirgí a chur ar an margadh atá sábháilte agus lipéadaithe go hiomchuí. Ar an dara dul síos, tá cosaint na sláinte ar cheann de phríomhchuspóirí an Rialacháin sin freisin (féach, chuige sin, breithiúnas an 30 Aibreán 2025, Novel Nutriology, C‑386/23, EU:C:2025:304, mír 63 agus an cásdlí dá dtagraítear).

55      Chun na haidhmeanna a bhaint amach maidir le hard-chosaint an tomhaltóra agus shláinte an duine, ní mór, inter alia, an t‑eolas is gá a sholáthar do thomhaltóirí chun roghanna a dhéanamh ar bhealach eolasach (breithiúnas an 30 Aibreán 2025, Novel Nutriology, C‑386/23, EU:C:2025:304, mír 64 agus an cásdlí dá dtagraítear).

56      Bheadh léiriú lena n‑eisiatar ón gcoincheap ‘maíomh sláinte’, de réir bhrí Airteagal 2(2)(5) de Rialachán Uimh. 1924/2006, faisnéis a bhaineann le minicíocht iontógála nó modh tabhartha forbhia nach bhfuil teoranta d’fhaisnéis de chineál praiticiúil amháin, contrártha do na críocha sin. Chuirfeadh léiriú den sórt sin ar chumas oibreoirí eacnamaíocha dul i muinín léirithe den sórt sin cé go dtugtar le fios leo do thomhaltóirí go bhfuil éifeacht thairbhiúil ar an tsláinte ann nó go bhfuil easpa nó laghdú ar éifeacht dhiúltach ar an tsláinte, gan iallach a bheith orthu na ceanglais a leagtar síos leis an Rialachán sin a chomhlíonadh, go háirithe an ceanglas dá dtagraítear i mír 44 den bhreithiúnas seo, ar dá réir nár cheart úsáid maíomh sláinte a údarú ach amháin tar éis measúnú eolaíoch lena gcomhlíontar na caighdeáin is airde.

57      I bhfianaise na mbreithnithe roimhe seo, is é an freagra ar an gcéad cheist ná nach mór Airteagal 2(2)(5) de Rialachán Uimh. 1924/2006 a léiriú sa chaoi go dtagann ráitis a bhaineann le minicíocht iontógála agus/nó modh tabhartha forbhia faoin gcoincheap ‘maíomh sláinte’, de réir bhrí na forála sin, i gcás ina gcuirtear in iúl go bhfuil baint ag na modhanna praiticiúla sin le héifeacht thairbhiúil ar an tsláinte nó le heaspa nó laghdú na héifeachta diúltaí ar an tsláinte.

 An dara ceist

58      Lena dara ceist, fiafraíonn an chúirt a rinne an tarchur, go bunúsach an bhfuil Airteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006 le léiriú sa chaoi go gceanglaítear leis an lipéadú nó, mura bhfuil lipéadú den sórt sin ann, go gceanglaítear leis an gcur i láthair nó leis an bhfógraíocht an ráiteas focal ar fhocal a atáirgeadh lena léirítear ‘go bhfuil an iliomad fachtóirí riosca’ ag baint leis an ngalar a bhfuil an maíomh ag tagairt dó ‘agus [...] go bhféadfadh sé go mbeadh nó nach mbeadh tionchar tairbhiúil má athraítear ceann de na fachtóirí riosca sin’.

59      Mar is léir óna theideal, rialaítear le hAirteagal 14 den Rialachán sin, inter alia, maímh a bhaineann le riosca galair a laghdú.

60      Sainmhínítear an coincheap ‘maíomh maidir le riosca galair a laghdú’ in Airteagal 2(2)(6) den Rialachán sin mar ‘aon mhaíomh sláinte lena sonraítear, lena moltar nó lena dtugtar le tuiscint go laghdaítear go suntasach fachtóir riosca maidir le galar daonna a fháil trí chatagóir earra bia, earra bia nó ceann dá chomhábhair a chaitheamh’.

61      I gcomhréir le hAirteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006, de bhreis ar na ceanglais ghinearálta a leagtar síos sa Rialachán sin agus na ceanglais shonracha a leagtar síos i mír 1 den Airteagal úd, i gcás maíomh maidir le riosca galair a laghdú, ní mór a áireamh ar lipéadú nó, in éagmais lipéadú, ar an gcur i láthair nó ar an bhfógraíocht freisin, ráiteas a léireoidh go bhfuil an iliomad fachtóirí riosca ag baint leis an ngalar a bhfuil an maíomh ag tagairt dó agus go bhféadfadh sé go mbeadh nó nach mbeadh tionchar tairbhiúil má athraítear ceann de na fachtóirí riosca sin.

62      Ar an gcéad dul síos, ba cheart a thabhairt faoi deara, ar dtús, nach dtagraítear le foclaíocht Airteagal 14(2) do cheanglas na téarmaí a leanann an nath ‘léiriú’ a atáirgeadh focal ar fhocal, ós rud é nach mór tagairt den sórt sin, go háirithe, mar is léir ón bhfoclaíocht sin, a nascadh leis an ngalar dá dtagraítear leis an maíomh lena mbaineann.

63      Ina theannta sin, mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara, go bunúsach, i mír 32 dá Thuairim, rinne reachtas an Aontais foráil go sainráite, i bhforálacha eile de Rialachán Uimh. 1924/2006, maidir le húsáid éigeantach d’fhoclaíocht shonrach. Is amhlaidh atá, go háirithe, in Airteagal 4(2)(b) den Rialachán sin agus i ranna áirithe den Iarscríbhinn a ghabhann leis an Rialachán sin, lena bhforáiltear nach mór ráiteas a bheith ag gabháil le maímh chothúcháin áirithe, i gcás ina bhfuil foclaíocht an ráitis forordaithe go litriúil.

64      Ar an dara dul síos, mar a cuireadh in iúl i míreanna 54 agus 55 den bhreithiúnas seo, ós rud é go bhfuil cosaint na sláinte ar cheann de phríomhaidhmeanna an Rialacháin sin, ní mór, inter alia, an fhaisnéis is gá a chur ar fáil don tomhaltóir chun go mbeidh sé in ann roghanna a dhéanamh ar bhealach eolasach.

65      Chun an cuspóir sin a bhaint amach, tá sé tábhachtach freisin, mar is léir ó aithris 3 den Rialachán sin, an tomhaltóir sin a chosaint ar fhaisnéis lena bhféadfaí é a chur amú, trí airíonna íocshláinte nach bhfuil acu a shannadh d’earraí bia.

66      Tagann Airteagal 14(2) den Rialachán úd go beacht faoin gcuspóir sin.

67      Mar a thug an tAbhcóide Ginearálta faoi deara, go bunúsach, i mír 33 dá Thuairim, tá sé beartaithe leis an ráiteas arna fhorordú san fhoráil sin raon feidhme an mhaímh maidir le laghdú riosca galair a cháiliú agus an tuiscint gur ghealltanas teiripeach é an maíomh sin a sheachaint.  Dá bhrí sin, rannchuidítear leis sin le cosc a chur ar aon riosca go gcuirfí tomhaltóirí amú, trína mheabhrú dóibh, i gcomhréir le haithris 28 de Rialachán Uimh. 1924/2006, nach bhfuil san aiste bia ach ceann amháin den iliomad tosca a mbíonn tionchar acu ar theacht chun cinn galair dhaonna áirithe agus go bhféadfadh ról a bheith ag tosca eile freisin maidir le teacht chun cinn na ngalar sin.

68      Chun an cuspóir a bhaint amach maidir le cosaint shláinte an duine a áirithiú, i gcás ina n‑úsáidtear maíomh maidir le riosca galair a laghdú, de réir bhrí Airteagal 2(2)(6) den Rialachán sin, i gcumarsáid tráchtála, is leor go mbeadh ráiteas ag gabháil leis an maíomh sin lena gcuirtear an tomhaltóir ar an eolas ar bhealach beacht, soiléir agus sothuigthe, ar an gcéad dul síos, go bhfuil an iliomad fachtóirí riosca ag baint leis an ngalar a bhfuil an maíomh ag tagairt dó agus, ar an dara dul síos, go bhféadfadh sé go mbeadh nó nach mbeadh tionchar tairbhiúil má athraítear ceann de na fachtóirí riosca sin.

69      Ba cheart a thabhairt faoi deara go ndeimhnítear an ceanglas sin maidir le faisnéis bheacht, shoiléir agus shothuigthe le hAirteagal 7(2) de Rialachán Uimh. 1169/2011, a thagann faoi chuimsiú léirithe shistéamaigh ar fhorálacha Rialachán Uimh. 1924/2006.

70      Ba cheart a mheabhrú, mar is léir ó aithris 3 den Rialachán sin, go bhfuil sé beartaithe na prionsabail ghinearálta a leagtar amach i dTreoir 2000/13 a fhorlíonadh. Ós rud é gur aisghaireadh an Treoir sin agus gur cuireadh Rialachán Uimh. 1169/2011 ina hionad, lenar tugadh isteach córas nua a tháinig in ionad an chórais dá bhforáiltear leis an Treoir sin, ní mór Rialachán Uimh. 1924/2006 a thuiscint i bhfianaise Rialachán Uimh. 1169/2011.

71      Faoin gceannteideal ‘Cóirchleachtais maidir le faisnéis’, foráiltear le hAirteagal 7 de Rialachán Uimh. 1169/2011, i mír 2 de, nach mór d’fhaisnéis bhia a bheith cruinn, soiléir agus sothuigthe do thomhaltóirí.

72      Sa chás seo, dealraíonn sé, faoi réir fíorú ag an gcúirt a rinne an tarchur, i gcás an mhaímh ‘an réiteach chun colaistéaról a rialú’, nach leor an ráiteas ‘is fachtóir riosca é colaistéaról ard do ghalair chardashoithíocha’ chun an fhaisnéis a cheanglaítear le hAirteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006 a chur in iúl don ghnáth-thomhaltóir atá réasúnta eolach agus réasúnta géarchúiseach agus cáiréiseach.

73      I bhfianaise an mhéid sin roimhe seo, is é an freagra ar an dara ceist nach mór Airteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006 a léiriú sa chaoi nach gceanglaítear leis lipéadú an fhorbhia lena mbaineann ná, in éagmais lipéadú, cur i láthair nó fógraíocht a bhaineann leis, an ráiteas a leagtar amach san fhoráil sin a atáirgeadh focal ar fhocal, ar dá réir ‘go bhfuil an iliomad fachtóirí riosca ag baint leis an ngalar a bhfuil an maíomh ag tagairt dó agus go bhféadfadh sé go mbeadh nó nach mbeadh tionchar tairbhiúil má athraítear ceann de na fachtóirí riosca sin’, ar choinníoll go n‑áirítear sa lipéadú, sa chur i láthair nó san fhógraíocht sin ráiteas lena gcuirtear an tomhaltóir ar an eolas go cruinn, go soiléir agus go sothuigthe faoin dá ghné sin.

 An tríú ceist

74      Mar réamhphointe, ba cheart a thabhairt faoi deara, de réir cásdlí socair, sa nós imeachta a leagtar síos le hAirteagal 267 CFAE lena bhforáiltear do chomhar idir na cúirteanna náisiúnta agus an Chúirt Bhreithiúnais, gur faoin gCúirt Bhreithiúnais atá sé freagra a thabhairt don chúirt náisiúnta a bheidh úsáideach di agus lena gcuirfear ar a cumas cinneadh a dhéanamh sa chás atá os a comhair. Chuige sin, is faoin gCúirt Bhreithiúnais atá sé, na ceisteanna a tharchuirtear chuici a athfhoirmliú (breithiúnas an 26 Márta 2026, AVEPA, C‑294/25, EU:C:2026:254, mír 22 agus an cásdlí dá dtagraítear).

75      Sa chás seo, ní mór a thabhairt faoi deara gur léir ón iarraidh ar réamhrialú, go mbaineann an díospóid sna príomhimeachtaí le fógraí atá ceaptha forbhianna a chur chun cinn, arna bhfhoilsiú i dtréimhseacháin atá beartaithe do ghairmithe sláinte. Dá bhrí sin, ní mór an anailís a theorannú do chás na fógraíochta i scríbhinn amháin.

76      Dá bhrí sin, d’fhonn freagra úsáideach a thabhairt don chúirt a rinne an tarchur, ní mór a mheas, lena tríú ceist, go n‑iarrann an chúirt sin, go bunúsach, an bhfuil Airteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006 le léiriú sa chaoi go gceanglaítear leis go n‑áireofaí i bhfógra lena gcuirtear forbhia chun cinn agus ina bhfuil maíomh maidir le laghdú riosca galair ráiteas lena léirítear go bhfuil an iliomad fachtóirí riosca ag baint leis an ngalar a bhfuil an maíomh ag tagairt dó agus go bhféadfadh sé go mbeadh nó nach mbeadh tionchar tairbhiúil má athraítear ceann de na fachtóirí riosca sin, i gcás ina bhfuil an ráiteas sin le feiceáil ar phacáistíocht, ar bhileog agus/nó ar shuíomh gréasáin an fhorbhia sin.

77      I ndáil leis sin, mar a cuireadh in iúl i mír 61 den bhreithiúnas seo, de bhun Airteagal 14(2), sa bhreis ar na ceanglais ghinearálta a leagtar síos leis an Rialachán sin agus ar na ceanglais shonracha a leagtar síos i mír 1 den Airteagal úd, i gcás maíomh maidir le riosca galair a laghdú, nach mór a áireamh ar lipéadú nó, in éagmais lipéadú, ar an gcur i láthair nó ar an bhfógraíocht freisin, ráiteas a léireoidh go bhfuil an iliomad fachtóirí riosca ag baint leis an ngalar a bhfuil an maíomh ag tagairt dó agus go bhféadfadh sé go mbeadh nó nach mbeadh tionchar tairbhiúil má athraítear ceann de na fachtóirí riosca sin.

78      I gcomhréir le cásdlí socair na Cúirte, agus foráil de dhlí an Aontais á léiriú, ní mór a chur san áireamh ní hamháin an fhoclaíocht ach an comhthéacs ina bhfuil sí agus na cuspóirí a shaothraítear leis na rialacha ar cuid díobh í (breithiúnas an 11 Meitheamh 2020, ratiopharm, C‑786/18, EU:C:2020:459, mír 28 agus an cásdlí dá dtagraítear).

79      Ar an gcéad dul síos, maidir le foclaíocht Airteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006, ba cheart a thabhairt faoi deara nach mór úsáid an chónaisc chomhordaithigh ‘nó’, a cuireadh roimh an nath ‘in éagmais lipéadaithe’, a thuiscint sa chaoi nach mór go mbeadh an ráiteas lena léirítear go bhfuil an iliomad fachtóirí riosca ag baint leis an ngalar a bhfuil an maíomh ag tagairt dó agus go bhféadfadh sé go mbeadh nó nach mbeadh tionchar tairbhiúil má athraítear ceann de na fachtóirí riosca sin ar an lipéadú go príomhúil, agus, in éagmais an lipéadaithe sin amháin, ar mheáin eile, amhail cur i láthair an táirge sin nó an fhógraíocht a bhaineann leis.

80      I ndáil leis sin, sainmhínítear an coincheap ‘lipéadú’ in Airteagal 2(1)(d) de Rialachán Uimh. 1924/2006, trí thagairt a dhéanamh d’Airteagal 1(3)(a) de Threoir 2000/13, a bhfuil Airteagal 2(2)(j) de Rialachán Uimh. 1169/2011 curtha ina ionad anois, mar choincheap lena n‑áirítear aon fhocail, aon sonraí, aon trádmharcanna, aon ainm branda, aon ábhar pictiúrtha nó aon siombail a bhaineann le bia agus a chuirtear ar aon phacáistíocht, ar aon doiciméad, ar aon fhógra, ar aon lipéad, ar aon fháinne nó ar aon choiléar a ghabhann le bia den sórt sin nó trína ndéantar tagairt dó.

81      Mar is léir ó Airteagal 2(2)(j), tagann aon fhocail nó sonraí a bhaineann le hearra bia agus atá ar phacáistíocht an earra bia sin faoin gcoincheap ‘lipéadú’ de réir bhrí na forála sin.

82      Sa chás seo, is léir ón iarraidh ar réamhrialú go bhfuil ráiteas lena luaitear gur fachtóir riosca é colaistéaról ard do ghalair chardashoithíocha ar phacáistíocht agus ar bhileog phacáiste fhorbhia VistaSterol agus, dá bhrí sin, ar a lipéadú, de réir bhrí Airteagal 2(2)(j).

83      Ar an dara dul síos, maidir le comhthéacs Airteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006, ba cheart a thabhairt faoi deara, chun críocha Rialachán Uimh. 1169/2011, go dtagraítear in Airteagal 2(1)(g) den Rialachán sin do shainmhíniú an choincheapa ‘fógraíocht’ in Airteagal 2(a) de Threoir 2006/114, ar dá réir nach mór ‘aon chineál cumarsáide a dhéantar i dtaca le trádáil, gnó, ceird nó gairm chun soláthar earraí nó seirbhísí, [...] a chur chun cinn’ a mheas mar fhógraíocht.

84      Dá bhrí sin, is léir ó Rialachán Uimh. 1169/2011 go ndéileáiltear leis na coincheapa ‘lipéadú’ agus ‘fógraíocht’ ar leithligh sa Rialachán sin.

85      Thairis sin, foráiltear le hAirteagal 12(1) de Rialachán Uimh. 1169/2011, dar teideal ‘Infhaighteacht agus suíomh na faisnéise sainordaithí bia’, ar an gcéad dul síos, nach mór, i gcás gach earra bia, faoi mar a leagtar amach in Airteagal 2(2)(c) den Rialachán sin, an fhaisnéis shainordaitheach a liostaítear in Airteagal 14(2) a sholáthar agus a dhéanamh inrochtana go héasca, i gcomhréir le Rialachán Uimh. 1169/2011. Ar an dara dul síos, foráiltear le hAirteagal 12(2), i gcás bia réamhphacáilte, go dtaispeánfar faisnéis shainordaitheach go díreach ar an bpacáistíocht nó ar lipéad atá ceangailte léi.

86      I ndáil leis sin, foráiltear le Cinneadh Cur Chun Feidhme 2013/63, arna ghlacadh ag an gCoimisiún Eorpach i bhfeidhmiú na gcumhachtaí cur chun feidhme arna dtabhairt dó ag reachtas an Aontais faoi Airteagal 10(4) agus Airteagal 25 de Rialachán Uimh. 1924/2006, i bpointe 2.1, an tríú mír, sa dara fomhír de phointe (b), den Iarscríbhinn a ghabhann leis, ‘go leagtar síos le hAirteagal 12 de Rialachán [Uimh. 1169/2011] an prionsabal nach mór faisnéis shainordaitheach faoi earra bia a bheith ar fáil don tomhaltóir i gcónaí sula ndéanfar rogha’.

87      Luaitear freisin sa tríú mír de phointe 2.1 den Iarscríbhinn a ghabhann leis an gCinneadh Cur Chun Feidhme sin go bhfuil ‘lipéadú’ beartaithe chun an tomhaltóir deiridh a chur ar an eolas, agus go n‑úsáideann an t‑oibreoir gnó bia ‘fógraíocht’ chun díol an bhia a chur chun cinn’.

88      I gcás ina bhfuil lipéadú ar earra bia ar a bhfuil an fhaisnéis shainordaitheach dá dtagraítear in Airteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006, is tríd an lipéadú sin atá an fhaisnéis shainordaitheach sin ag an tomhaltóir sula ndéanann sé a rogha, ós rud é gurb é cuspóir an lipéadaithe sin an tomhaltóir deiridh a chur ar an eolas, mar a cuireadh in iúl sa mhír roimhe seo . Sna himthosca sin, ní cheanglaítear, chun an cuspóir a shaothraítear le hAirteagal 12 de Rialachán Uimh. 1169/2011 a bhaint amach, go mbeadh an fhaisnéis éigeantach sin le feiceáil freisin san fhógra i scríbhinn a bhaineann leis an táirge sin.

89      Ar an tríú dul síos, maidir le cuspóir Rialachán Uimh. 1924/2006, mar a tugadh faoi deara i míreanna 54 agus 64 den bhreithiúnas seo, tá cosaint na sláinte ar cheann de phríomhaidhmeanna an Rialacháin sin. Chuige sin, ba cheart, go háirithe, an fhaisnéis is gá a sholáthar do thomhaltóirí chun a chur ar a gcumas roghanna a dhéanamh ar bhealach eolasach.

90      A mhéid, mar a cuireadh in iúl i mír 82 den bhreithiúnas seo, a léirítear an ráiteas a cheanglaítear le hAirteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006 ar lipéadú an táirge lena mbaineann, ní gá don ráiteas sin a bheith san fhógraíocht i scríbhinn a bhaineann leis an táirge sin freisin, ós rud é go bhfuil an fhaisnéis go léir is gá ag an tomhaltóir lena mbaineann chun rogha a dhéanamh ar bhealach eolasach agus an ceannach á dhéanamh aige.

91      I bhfianaise an mhéid sin roimhe seo, is é an freagra ar an tríú ceist nach mór Airteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006 a léiriú sa chaoi nach gceanglaítear leis go n‑áireofaí i bhfógra i scríbhinn lena gcuirtear forbhia chun cinn agus ina bhfuil maíomh maidir le laghdú riosca galair ráiteas lena léirítear go bhfuil an iliomad fachtóirí riosca ag baint leis an ngalar a bhfuil an maíomh ag tagairt dó agus go bhféadfadh sé go mbeadh nó nach mbeadh tionchar tairbhiúil má athraítear ceann de na fachtóirí riosca sin, i gcás ina bhfuil an ráiteas sin le feiceáil ar phacáistíocht an fhorbhia sin.

 Costais

92      Os rud é, a mhéid a bhaineann sé leis na páirtithe sna príomhimeachtaí, go bhfuil na himeachtaí mar chéim sa chás os comhair na cúirte a rinne an tarchur, baineann ceist na gcostas leis an gcúirt sin. Níl na costais a tabhaíodh trí bharúlacha a chur faoi bhráid na Cúirte, seachas costais na bpáirtithe sin, inghnóthaithe.

Ar na forais sin, rialaíonn an Chúirt (an Cúigiú Dlísheomra) mar seo a leanas:

1.      Maidir le hAirteagal 2(2)(5) de Rialachán (CE) Uimh. 1924/2006 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Nollaig 2006 maidir le maímh chothúcháin agus shláinte a dhéantar i leith bianna, arna leasú le Rialachán (CE) Uimh. 109/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 15 Eanáir 2008,

ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:

tagann ráitis a bhaineann le minicíocht iontógála agus/nó modh tabhartha forbhia faoin gcoincheap ‘maíomh sláinte’, de réir bhrí na forála sin, i gcás ina gcuirtear in iúl go bhfuil baint ag na modhanna praiticiúla sin le héifeacht thairbhiúil ar an tsláinte nó le heaspa nó laghdú na héifeachta diúltaí ar an tsláinte.

2.      Maidir le hAirteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006 arna leasú le Rialachán Uimh. 109/2008,

ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:

ní cheanglaítear leis lipéadú an fhorbhia lena mbaineann ná, in éagmais lipéadú, cur i láthair nó fógraíocht a bhaineann leis, an ráiteas a leagtar amach san fhoráil sin a atáirgeadh focal ar fhocal, ar dá réir ‘go bhfuil an iliomad fachtóirí riosca ag baint leis an ngalar a bhfuil an maíomh ag tagairt dó agus [...] go bhféadfadh sé go mbeadh nó nach mbeadh tionchar tairbhiúil má athraítear ceann de na fachtóirí riosca sin’, ar choinníoll go n‑áirítear sa lipéadú, sa chur i láthair nó san fhógraíocht sin ráiteas lena gcuirtear an tomhaltóir ar an eolas go beacht, go soiléir agus go sothuigthe faoin dá ghné sin.

3.      Maidir le hAirteagal 14(2) de Rialachán Uimh. 1924/2006, arna leasú le Rialachán Uimh. 109/2008

ní mór léiriú a dhéanamh mar seo a leanas:

ní cheanglaítear leis go n‑áireofaí i bhfógra i scríbhinn lena gcuirtear forbhia chun cinn agus ina bhfuil maíomh maidir le laghdú riosca galair ráiteas lena léirítear go bhfuil an iliomad fachtóirí riosca ag baint leis an ngalar a bhfuil an maíomh ag tagairt dó agus go bhféadfadh sé go mbeadh nó nach mbeadh tionchar tairbhiúil má athraítear ceann de na fachtóirí riosca sin, i gcás ina bhfuil an ráiteas sin le feiceáil ar phacáistíocht an fhorbhia sin.

[Sínithe]


*      Teanga an cháis: an Fhraincis.