Termini ġenerali

Terminu użat

Definizzjoni

Ad libitum

L-għoti ta’ aċċess ħieles għall-għalf jew għall-ilma sabiex b’hekk l-annimal ikun jista’ jirregola huwa stess il-konsum tal-għalf jew tal-ilma skont il-ħtiġijiet bijoloġiċi tiegħu.

Abitazzjoni tal-annimal

Impjant f’azjenda agrikola mfassal speċifikament biex jakkomoda l-bhejjem.

Post tal-annimal

Spazju pprovdut għal kull annimal f’sistema ta’ alloġġi li tqis il-kapaċità massima tal-impjant.

Ħdim ta’ konservazzjoni

Kull metodu ta’ kultivazzjoni tal-ħamrija li jħalli r-residwu tal-għalla tas-sena ta’ qabel (bħaz-zkuk tal-qamħirrun jew il-qasbija tal-qamħ) fuq is-superfiċe tal-għelieqi qabel u wara t-tħawwil tal-għalla li jmiss, sabiex jitnaqqsu l-erożjoni u l-iskular tal-ħamrija.

Ħżin f’fosos tad-demel likwidu fil-ħamrija

Il-ħżin tad-demel likwidu fi strutturi fl-art (eż. laguni, baċiri) mibnija fi ħdan fosos tad-demel kumpatti.

Azjenda agrikola eżistenti

Azjenda agrikola li ma hijiex azjenda agrikola ġdida.

Impjant eżistenti

Impjant li ma huwiex impjant ġdid.

Azjenda agrikola

Installazzjoni, kif definita fl-Artikolu 3(3) tal-IED, fejn jitrabbew il-ħnieżer jew il-pollam.

Sistemi ta’ alloġġ b’libertà akbar għall-majjali nisa tas-sejba

Is-sistemi ta’ alloġġ għall-majjali tas-sejba li jipprovdu żoni akbar għall-moviment meta mqabbla mal-imqawel ta’ gaġeġ fissi, biex jiġu żgurati standards imtejba tal-benesseri tal-annimali, inkluż biżżejjed spazju biex il-majjala tkun tista’ timxi ftit u tesprimi mġiba naturali b’livelli minimi ta’ spazju għal kull majjala.

Demel

Demel likwidu u/jew demel solidu.

Azjenda agrikola koperta reċentement

Azjenda agrikola eżistenti li twettaq l-attivitajiet imsemmija fl-Anness Ia u li ma kinitx taqa’ fl-ambitu tal-IED qabel l-4 ta’ Awwissu 2024.

Azjenda agrikola ġdida

Azjenda agrikola li l-kostruzzjoni tagħha tkun ġiet awtorizzata jew irreġistrata wara l-iskadenza applikabbli stabbilita fl-Artikolu 3(5) tad-Direttiva (UE) 2024/1785 jew sostituzzjoni sħiħa ta’ azjenda agrikola wara l-iskadenza applikabbli stabbilita fl-Artikolu 3(5) ta’ dik id-Direttiva.

Impjant ġdid

Impjant li l-kostruzzjoni tiegħu fis-sit tal-azjenda agrikola tkun ġiet awtorizzata jew irreġistrata wara l-iskadenza applikabbli stabbilita fl-Artikolu 3(5) tad-Direttiva (UE) 2024/1785 jew sostituzzjoni sħiħa ta’ impjant fuq il-pedamenti eżistenti, wara l-iskadenza applikabbli stabbilita fl-Artikolu 3(5) ta’ dik id-Direttiva.

Fl-azjenda agrikola

Fil-bini tal-installazzjoni tal-IED.

Produzzjoni organika

Produzzjoni organika definita f’konformità mar-Regolament (UE) 2018/848

Impjant

Parti mill-azjenda agrikola fejn jitwettaq wieħed mill-proċessi jew fejn titwettaq waħda mill-attivitajiet li ġejjin: alloġġ tal-annimali, ħżin tad-demel, ipproċessar tad-demel. Impjant li jikkonsisti f’bini wieħed (jew faċilità) u/jew it-tagħmir meħtieġ sabiex jitwettqu l-proċessi jew l-attivitajiet.

Riċettur sensittiv

Żoni li jeħtieġu protezzjoni speċjali, bħal:

Demel likwidu

Rawt u awrina mħalltin jew mhux imħalltin ma’ xi materjal tal-mifrex u xi ilma sabiex isiru demel likwidu li jimxu bil-gravità u jistgħu jiġi ppumpjat.

Fosos tad-demel likwidu

Strutturi fissi mfassla biex iżommu d-demel likwidu.

Demel solidu

Rawt jew ħmieġ u awrina mħalltin jew mhux imħalltin ma’ materjal tal-mifrex li ma jimxux bil-gravità u li ma jistgħux jiġu ppumpjati.

Ilma mormi

Skular tal-ilma tax-xita spiss imħallat mad-demel, ilma li ġej mit-tindif tas-superfiċji (eż. il-pavimenti) u tat-tagħmir, u ilma li ġej mill-operat tas-sistemi ta’ tindif tal-arja. Għall-finijiet ta’ dan id-dokument, l-effluwenti minn użi oħra (eż. ilma iswed/drenaġġ, ilma mormi mit-tindif tal-ħżin fl-azjenda agrikola ta’ annimali mejtin, ilma kkontaminat bil-fjuwils / biż-żejt) ma humiex ikkunsidrati.

Sustanzi niġġiesa u parametri

Terminu użat

Definizzjoni

Nitroġenu ammonijaku totali

Ammonju-N (NH4-N) u l-komposti tiegħu, inkluż l-aċidu uriku, li jitkissru faċilment f’NH4-N.

Nitroġenu totali

In-nitroġenu totali, espress bħala N, jinkludi ammonijaka ħielsa u ammonju (NH4-N), nitriti (NO2-N), nitrati (NO3-N) u komposti tan-nitroġenu organiku.

Nitroġenu totali mneħħi

Nitroġenu totali eliminat mill-proċessi metaboliċi tal-annimal fl-awrina u r-rawt.

Fosforu totali

Fosforu totali, espress bħala P2O5, jinkludi l-komposti inorganiċi u organiċi kollha tal-fosforu, maħlula jew marbuta ma’ partikoli.

Fosforu totali mneħħi

Fosforu totali eliminat mill-proċessi metaboliċi tal-annimal fl-awrina u r-rawt.

Kategoriji ta’ annimali

Terminu użat

Definizzjoni

Nissiela

Stokk tat-tjur ġenitur (irġiel u nisa) miżmum għal skopijiet riproduttivi.

Tiġieġ tas-simna

Tiġieġ imrobbi għall-produzzjoni tal-laħam, li ma jinkludix in-nissiela.

Papri

Għasafar tal-ġeneru Anas u Cairalina, imrobbija għall-produzzjoni tal-laħam jew tal-bajd, li ma jinkludux in-nissiela.

Majjali nisa tas-sejba

Ħnieżer nisa bejn il-perjodu perinatali u l-ftim tal-qżieqeż.

Ħnieżer tas-simna

Ħnieżer tal-produzzjoni li normalment jitrabbew minn piż ħaj ta’ 30 kg sal-qatla jew sal-ewwel servizz. Din il-kategorija tinkludi ħnieżer bejn il-ftim u l-fażi ta’ qabel ikunu lesti biex jinbiegħu, ħnieżer fil-fażi finali meta jkunu lesti biex jinbiegħu u ħnieżer nisa qabel ir-refgħa li ma jkunux ġew servisjati.

Majjali nisa tqal

Majjali nisa tqal, inklużi ħnieżer nisa qabel ir-refgħa.

Ħnieżer nisa qabel ir-refgħa

Ħanżira mara wara l-pubertà u qabel il-ħlas.

Majjali nisa tar-refgħa

Majjali lesti għas-servizz u qabel il-ġestazzjoni.

Ħnieżer ta’ piż tqil

Ħnieżer b’piż ħaj tal-qatla tipikament ta’ aktar minn 130 kg, minħabba ċikli ta’ produzzjoni estiżi.

Ħnieżer

Annimal tal-ispeċi porċina ta’ kull età, li jinżamm għat-tgħammir jew għat-tismin.

Qżieqeż

Ħnieżer mit-twelid sal-ftim (tipikament sa piż ħaj ta’ madwar 8 kg).

Pollam

Tjur (tiġieġ), dundjani, farawni, papri, wiżżijiet, summien, ħamiem, faġani u perniċi li jitrabbew jew li jinżammu maqfulin għat-tgħammir, għall-produzzjoni tal-laħam jew tal-bajd għall-konsum, jew għall-istokkjar mill-ġdid tal-provvisti ta’ tjur tal-kaċċa.

Tiġieġ tal-bajd

Tiġieġ nisa mkabbra meta jibdew ibidu l-bajd wara l-età ta’ 16 sa 20 ġimgħa, bin-nissiela u l-għawwietaq mhux inklużi.

Għawwietaq

Meta t-tiġieġ jitrabba għat-tnissil, l-għawwietaq ikunu tiġieġ nisa u rġiel żgħar sal-età ta’ 20 ġimgħa.

Meta t-tiġieġ jitrabba għall-produzzjoni tal-bajd, l-għawwietaq ikunu tiġieġ qabel ma jibdew ibidu l-bajd fl-età ta’ 16 sa 20 ġimgħa.

Majjali nisa

Ħnieżer nisa matul il-perjodi tat-trobbija tat-tgħammir, tat-tqala u tal-ħlas.

Dundjani

Għasafar tal-ġeneru Meleagris imrobbija għall-produzzjoni tal-laħam, bin-nissiela mhux inklużi.

Ħnienes

Ħnieżer żgħar li jitrabbew mill-ftim sat-tismin, tipikament jitrabbew minn piż ħaj ta’ madwar 8 kg sa piż ħaj ta’ madwar 30 kg.

Parametru

Kategorija tal-ħnieżer

Valuri massimi tan-nitroġenu totali mneħħi

(kg N imneħħi / post tal-annimal / sena)  (9)  (10)

Nitroġenu totali mneħħi, espress bħala N

Ħnienes

3,6

Ħnieżer tas-simna

12,0

Majjali nisa (inklużi l-qżieqeż)

25,0

Parametru

Kategorija tal-ħnieżer

Valuri massimi tal-fosforu totali mneħħi

(kg P2O5 imneħħi / post tal-annimal / sena)  (11)

Fosforu totali mneħħi, espress bħala P2O5

Ħnienes

1,5

Ħnieżer tas-simna

4,5

Majjali nisa (inklużi l-qżieqeż)

12,0

Teknika  (12)

Parametru/i

Applikabbiltà

a

Limitazzjoni tal-kontenut ta’ proteini mhux raffinati bl-użu ta’ dieta-N bilanċjata bbażata fuq il-ħtiġijiet tal-enerġija u l-aċidi amminiċi diġestibbli

Nitroġenu totali

Applikabbli b’mod ġenerali.

b

Għalf f’fażijiet b’formulazzjoni ta’ dieta adattata għar-rekwiżiti speċifiċi tal-perjodu ta’ produzzjoni

Nitroġenu totali,

fosforu totali

Applikabbli b’mod ġenerali.

c

Provvista kkontrollata ta’ aċidi amminiċi f’dieti ta’ tnaqqis ta’ proteini mhux raffinati

Nitroġenu totali

Applikabbli b’mod ġenerali fir-restrizzjonijiet assoċjati mad-disponibbiltà fis-suq ta’ għalf b’livell baxx ta’ proteini u/jew aċidi amminiċi sintetiċi.

d

Użu ta’ addittivi fl-għalf awtorizzati li jnaqqsu n-nitroġenu totali mneħħi / l-emissjonijiet tal-ammonijaka

Nitroġenu totali

Applikabbli b’mod ġenerali.

e

Użu ta’ addittivi fl-għalf awtorizzati li jnaqqsu l-fosforu totali mneħħi (eż. il-fitażi)

Fosforu totali

Applikabbli b’mod ġenerali.

f

Użu ta’ fosfati inorganiċi diġestibbli ħafna biex jissostitwixxu b’mod parzjali sorsi konvenzjonali tal-fosforu fl-għalf

Fosforu totali

Applikabbli b’mod ġenerali fir-restrizzjonijiet assoċjati mad-disponibbiltà fis-suq ta’ fosfati inorganiċi diġestibbli ħafna.

g

Għalf ta’ preċiżjoni fit-trobbija tal-ħnieżer għall-annimali individwali

Nitroġenu totali, fosforu totali

L-applikabbiltà għal impjanti eżistenti tista’ tkun ristretta minn restrizzjonijiet tal-bini u minn restrizzjonijiet strutturali oħra.

Sustanza

Kategorija tal-ħnieżer

Valuri massimi tal-emissjonijiet tal-ammonijaka fl-arja

(kg NH3 / post tal-annimal / sena)  (13)  (14)

Imjanti ġodda (għajr impjanti speċifiċi)

Impjanti eżistenti

(għajr impjanti speċifiċi)

Impjanti speċifiċi  (15)  (16)

Ammonja, espressa bħala NH3

Ħnienes

0,4

0,5  (18)

0,7

Ħnieżer tas-simna

2,0

2,4  (19)

3,5

Majjali nisa tar-refgħa u majjali nisa tqal (17)

2,3

2,7

4,0

Majjali nisa tas-sejba (inklużi l-qżieqeż) (17)

3,6

4,2  (20)

7,0

Teknika  (21)

Applikabbiltà

a

Fossa fonda (paviment kompletament jew parzjalment f’għamla ta’ gradilja) kombinata ma’:

Applikabbli b’mod ġenerali.

b

Tneħħija frekwenti tad-demel likwidu, eżempju permezz ta’ sistema ta’ vakwu, barraxa, ifflaxxjar (fil-każ ta’ paviment kompletament jew parzjalment f’għamla ta’ gradilja)

L-applikabbiltà għal impjanti eżistenti tista’ tkun ristretta minn restrizzjonijiet tal-bini u minn restrizzjonijiet strutturali oħra.

L-ifflaxxjar jista’ ma jkunx applikabbli għal impjanti li jinsabu qrib riċetturi sensittivi jekk dan jikkawża rwejjaħ qawwijin.

c

Ħitan immejlin jew sistema ta’ lembut (fil-każ ta’ paviment kompletament jew parzjalment f’għamla ta’ gradilja)

L-applikabbiltà għal impjanti eżistenti tista’ tkun ristretta minn restrizzjonijiet tal-bini u minn restrizzjonijiet strutturali oħra.

d

Fossa tad-demel imnaqqsa (fil-każ ta’ paviment parzjalment f’għamla ta’ gradilja)

L-applikabbiltà għal impjanti eżistenti tista’ tkun ristretta minn restrizzjonijiet tal-bini u minn restrizzjonijiet strutturali oħra.

Applikabbli biss għall-ħnieżer tas-simna u għall-majjali nisa tar-refgħa u majjali nisa tqal.

e

Sistema sħiħa ta’ mifrex (fil-każ ta’ paviment solidu tal-konkrit)

Is-sistemi sħaħ ta’ mifrex u l-għerejjex huma applikabbli biss għall-majjali nisa tar-refgħa u għal majjali nisa tqal, għall-ħnienes u għall-ħnieżer tas-simna. Is-sistemi tal-fluss tat-tiben huma applikabbli biss għall-ħniens, għall-ħnieżer tas-simna u għall-majjali nisa tqal.

Jistgħu ma jkunux applikabbli għal impjanti b’ventilazzjoni naturali li jinsabu fi klimi sħan u għal impjanti eżistenti b’ventilazzjoni sfurzata għall-ħnienes u għall-majjali tas-simna.

L-għerejjex jistgħu ma jkunux applikabbli għall-impjanti eżistenti minħabba nuqqas ta’ spazju.

f

Alloġġ permezz ta’ għerejjex/barrakki (fil-każ ta’ paviment parzjalment f’għamla ta’ gradilja)

g

Sistema tal-fluss tat-tiben (fil-każ ta’ paviment solidu tal-konkrit)

h

Paviment imqabbeż u demel separat u kanali tal-ilma (fil-każ ta’ mqawel parzjalment f’għamla ta’ gradilja)

Applikabbli biss għall-ħnienes u għall-ħnieżer tas-simna.

Tista’ ma tkunx applikabbli għall-impjanti eżistenti minħabba restrizzjonijiet tekniċi.

i

Imqawel bil-mifrex b’ġenerazzjoni tad-demel kombinata (demel likwidu u demel solidu)

Applikabbli biss għall-majjali nisa tas-sejba.

Tista’ ma tkunx applikabbli għall-impjanti eżistenti minħabba restrizzjonijiet tekniċi.

j

Kabini għall-għalf/għall-mistrieħ li jinsabu fuq paviment solidu (fil-każ ta’ mqawel tal-mifrex)

Applikabbli biss għall-majjali nisa tar-refgħa u majjali nisa tqal.

Mhux applikabbli għal impjanti eżistenti mingħajr pavimenti solidi tal-konkrit.

k

Sump tad-demel (fil-każ ta’ paviment kompletament jew parzjalment f’għamla ta’ gradilja)

Applikabbli biss għall-majjali nisa tas-sejba.

l

Ġbir tad-demel fl-ilma

Applikabbli biss għall-ħnienes, għall-ħnieżer tas-simna u għall-majjali nisa tar-refgħa u majjali nisa tqal.

Tista’ ma tkunx applikabbli għall-impjanti eżistenti minħabba restrizzjonijiet tekniċi.

m

Ċinturini tad-demel forma ta’ V (fil-każ ta’ paviment parzjalment f’għamla ta’ gradilja)

Applikabbli biss għall-ħnieżer tas-simna.

L-applikabbiltà għal impjanti eżistenti tista’ tkun ristretta minn restrizzjonijiet tal-bini u minn restrizzjonijiet strutturali oħra.

n

Taħlita ta’ kanali tal-ilma u tad-demel (fil-każ ta’ paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja)

Applikabbli biss għall-majjali nisa tas-sejba.

L-applikabbiltà għal impjanti eżistenti tista’ tkun ristretta minn restrizzjonijiet tal-bini u minn restrizzjonijiet strutturali oħra.

o

Passaġġ estern bil-mifrex (fil-każ ta’ paviment solidu tal-konkrit)

Applikabbli biss għall-ħnieżer tas-simna.

Mhux applikabbli għall-klimi kesħin.

L-applikabbiltà għal impjanti eżistenti tista’ tkun ristretta minn restrizzjonijiet tal-bini u minn restrizzjonijiet strutturali oħra.

p

Użu ta’ sistema ta’ tindif tal-arja, bħal:

Applikabbli biss għal impjanti eżistenti fejn tintuża sistema ta’ ventilazzjoni ċentralizzata.

q

Użu ta’ blalen li jżommu fil-wiċċ fil-kanal tad-demel

Applikabbli biss għall-ħnieżer tas-simna.

Mhux applikabbli għal impjanti mgħammra b’fosos li għandhom ħitan immejlin u għal impjanti li japplikaw it-tneħħija tad-demel likwidu permezz tal-ifflaxxjar.

r

Tkessiħ tad-demel likwidu

Mhux applikabbli meta l-użu mill-ġdid tas-sħana ma jkunx possibbli u meta jintuża l-mifrex. It-tkessiħ tad-demel likwidu b’aletti jista’ ma jkunx applikabbli fil-każ ta’ kontenut għoli ta’ materja niexfa.

s

Aċidifikazzjoni tad-demel likwidu

Tista’ ma tkunx applikabbli fil-każ ta’ restrizzjonijiet strutturali (eż. kwalità tal-konkrit mhux adattata) u fil-każ li s-sistema tal-immaniġġar u tal-ħżin tad-demel likwidu ma jkollhiex kisi reżistenti għall-aċidu.

t

Alloġġ b’żoni ta’ għajxien distinti għall-annimali

L-applikabbiltà għal impjanti eżistenti tista’ tkun ristretta minn restrizzjonijiet tal-bini u minn restrizzjonijiet strutturali oħra.

u

L-użu tal-addittivi li ġejjin għat-trattament tad-demel:

L-applikabbiltà tal-użu tal-mikroorganiżmi tista’ tkun ristretta minn kwistjonijiet ta’ saħħa u sikurezza.

v

Membrani permeabbli għall-gass (GPM) għall-qbid tal-ammonijaka minn mezzi gassużi

Tista’ ma tkunx applikabbli f’impjanti eżistenti minħabba nuqqas ta’ spazju.

Parametru

Kategorija tal-pollam

Valuri massimi tan-nitroġenu totali mneħħi

(kg N imneħħi / post tal-annimal / sena)  (22)

Nitroġenu totali mneħħi, espress bħala N

Tiġieġ tal-bajd

0,80

Tiġieġ tas-simna

0,55

Papri

0,80

Dundjani rġiel

2,00

Dundjani rġiel u nisa mħallta

1,70

Dundjani nisa

1,20

Parametru

Kategorija tal-pollam

Valuri massimi tal-fosforu totali mneħħi

(kg P2O5 imneħħi / post tal-annimal / sena)  (23)

Fosforu totali mneħħi, espress bħala P2O5

Tiġieġ tal-bajd

0,40

Tiġieġ tas-simna

0,20

Papri

0,30

Dundjani rġiel

1,00

Dundjani rġiel u nisa mħallta

0,80

Dundjani nisa

0,50

Teknika  (24)

Parametru/i

Applikabbiltà

a

Limitazzjoni tal-kontenut ta’ proteini mhux raffinati bl-użu ta’ dieta-N bilanċjata bbażata fuq il-ħtiġijiet tal-enerġija u l-aċidi amminiċi diġestibbli

Nitroġenu totali

Applikabbli b’mod ġenerali.

b

Għalf f’fażijiet b’formulazzjoni ta’ dieta adattata għar-rekwiżiti speċifiċi tal-perjodu ta’ produzzjoni

Nitroġenu totali,

Fosforu totali

Applikabbli b’mod ġenerali.

c

Provvista kkontrollata ta’ aċidi amminiċi f’dieti ta’ tnaqqis ta’ proteini mhux raffinati

Nitroġenu totali

Applikabbli b’mod ġenerali fir-restrizzjonijiet assoċjati mad-disponibbiltà fis-suq ta’ għalf b’livell baxx ta’ proteini u/jew aċidi amminiċi sintetiċi.

L-aċidi amminiċi sintetiċi ma humiex applikabbli għall-produzzjoni organika.

d

Użu ta’ addittivi fl-għalf awtorizzati li jnaqqsu n-nitroġenu totali mneħħi / l-emissjonijiet tal-ammonijaka

Nitroġenu totali

Applikabbli b’mod ġenerali.

e

Użu ta’ addittivi fl-għalf awtorizzati li jnaqqsu l-fosforu totali mneħħi (eż. il-fitażi)

Fosforu totali

L-użu tal-fitażi tista’ ma tkunx applikabbli fil-każ ta’ produzzjoni organika.

f

Użu ta’ fosfati inorganiċi diġestibbli ħafna biex jissostitwixxu b’mod parzjali sorsi konvenzjonali tal-fosforu fl-għalf

Fosforu totali

Applikabbli b’mod ġenerali fir-restrizzjonijiet assoċjati mad-disponibbiltà fis-suq ta’ fosfati inorganiċi diġestibbli ħafna.

Sustanza

Kategorija tal-pollam

Valuri massimi tal-emissjoni tal-ammonijaka fl-arja

(kg NH3 / post tal-annimal / sena)  (25)

Impjanti ġodda

Impjanti eżistenti

Ammonja, espressa bħala NH3

Tiġieġ tal-bajd (f’sistemi ta’ gaġeġ)

0,04

0,08

Tiġieġ tal-bajd (f’sistemi mhux ta’ gaġeġ)

0,10

0,13  (26)

Tiġieġ tas-simna

0,05

0,07

Papri

0,17

Dundjani rġiel

0,55 (27)

Dundjani rġiel u nisa mħallta

0,44 (28)

Dundjani nisa

0,35

Teknika  (29)

Applikabbiltà

L-ispeċijiet kollha tal-pollam

a

Użu ta’ sistema ta’ tindif tal-arja, bħal:

Applikabbli biss għal impjanti eżistenti fejn tintuża sistema ta’ ventilazzjoni ċentralizzata.

b

Membrani permeabbli għall-gass (GPM) għall-qbid tal-ammonijaka minn mezzi gassużi.

Tista’ ma tkunx applikabbli f’impjanti eżistenti minħabba nuqqas ta’ spazju.

Tiġieġ tal-bajd, tiġieġ tat-tnissil, għawwietaq (sistemi ta’ gaġeġ)

c

Tneħħija tad-demel permezz ta’ ċinturini b’mill-inqas:

Applikabbli b’mod ġenerali.

Tiġieġ tal-bajd, tiġieġ tat-tnissil, għawwietaq (sistemi mhux ta’ gaġeġ)

d

Sistema ta’ ventilazzjoni sfurzata jew naturali mingħajr tneħħija frekwenti tad-demel f’impjanti eżistenti b’mifrex fond u b’fossa tad-demel, kombinata b’mill-inqas miżura ta’ mitigazzjoni addizzjonali (eż. il-kisba ta’ kontenut għoli ta’ materja niexfa tad-demel, sistema ta’ tindif tal-arja).

Applikabbli b’mod ġenerali.

e

Ċinturin tad-demel jew barraxa (fil-każ ta’ mifrex fond b’fossa tad-demel).

L-applikabbiltà għal impjanti eżistenti tista’ tkun ristretta minn restrizzjonijiet tal-bini u minn restrizzjonijiet strutturali oħra.

f

Tnixxif sfurzat bl-arja tad-demel permezz ta’ tubi (fil-każ ta’ mifrex fond b’fossa tad-demel).

Applikabbli biss għall-impjanti bi spazju suffiċjenti taħt l-istrixxi.

g

Tnixxif sfurzat bl-arja tad-demel bl-użu ta’ paviment perforat (fil-każ ta’ mifrex fond b’fossa tad-demel).

L-applikabbiltà għal impjanti eżistenti tista’ tkun ristretta minn restrizzjonijiet tal-bini u minn restrizzjonijiet strutturali oħra.

h

Tnixxif tal-mifrex fuq iċ-ċinturin tad-demel (fil-każ ta’ guvi).

Ma tistax tkun applikabbli għal impjanti eżistenti fil-każ ta’ nuqqas ta’ wisa’ fil-post ta’ kenn tal-annimali.

i

Tnixxif sfurzat bl-arja tal-mifrex fuq iċ-ċinturin tad-demel (fil-każ ta’ guvi).

Applikabbli b’mod ġenerali.

j

Tnixxif sfurzat tal-mifrex bl-użu ta’ arja ta’ ġewwa (fil-każ ta’ paviment solidu b’mifrex fond).

Applikabbli b’mod ġenerali.

k

Slajd tal-mifrex (fil-każ ta’ guvi).

Applikabbli biss għat-tiġieġ tal-bajd.

Tiġieġ tas-simna

l

Tnixxif sfurzat tal-mifrex bl-użu ta’ arja ta’ ġewwa (fil-każ ta’ paviment solidu b’mifrex fond).

Tista’ ma tkunx applikabbli għal impjanti eżistenti fil-każ ta’ nuqqas ta’ għoli tas-saqaf.

Tista’ ma tkunx applikabbli għal klimi sħan, skont it-temperatura ta’ ġewwa.

m

Tnixxif sfurzat tal-mifrex bl-użu ta’ arja ta’ ġewwa msaħħna (fil-każ ta’ paviment solidu b’mifrex fond).

Tista’ ma tkunx applikabbli għal klimi sħan, skont it-temperatura ta’ ġewwa.

Tista’ ma tkunx applikabbli għal impjanti eżistenti fil-każ ta’ nuqqas ta’ għoli tas-saqaf.

n

Ventilazzjoni naturali jew sfurzata b’sistema ta’ xorb li ma tnixxix (fil-każ ta’ paviment solidu b’mifrex fond).

Ventilazzjoni naturali ma hijiex applikabbli għal impjanti b’sistema ta’ ventilazzjoni ċentralizzata.

Ventilazzjoni naturali tista’ ma tkunx applikabbli matul l-istadju inizjali tat-trobbija jew minħabba kundizzjonijiet klimatiċi estremi.

o

Paviment bil-mifrex imsaħħan u mkessaħ (fil-każ ta’ sistemi combideck).

Għal impjanti eżistenti, l-applikabbiltà tiddependi fuq il-possibbiltà li jiġi installat ħżin magħluq taħt l-art għaċ-ċirkolazzjoni tal-ilma.

L-applikabbiltà tista’ tkun ristretta minn kunsiderazzjonijiet tal-benesseri tal-annimali.

p

Mifrex magħmul minn tiben u minn sulfat tal-idroġenu tas-sodju.

Applikabbli b’mod ġenerali.

Papri

q

Żieda frekwenti tal-mifrex (fil-każ ta’ paviment solidu b’mifrex fond jew mifrex fond kombinat ma’ paviment f’għamla ta’ gradilja).

Għal impjanti eżistenti b’mifrex fond kombinat ma’ paviment f’għamla ta’ gradilja, l-applikabbiltà tista’ tkun ristretta mit-tfassil tal-istruttura eżistenti.

r

Tneħħija frekwenti tad-demel (fil-każ ta’ paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja).

Applikabbli biss għat-trobbija ta’ papri Barabary/Muscovy (Cairina Moschata), għal raġunijiet sanitarji.

Dundjani

s

Ventilazzjoni naturali jew sfurzata b’sistema ta’ xorb li ma tnixxix (fil-każ ta’ paviment solidu b’mifrex fond).

Ventilazzjoni naturali ma hijiex applikabbli għal impjanti b’sistema ta’ ventilazzjoni ċentralizzata.

Ventilazzjoni naturali tista’ ma tkunx applikabbli matul l-istadju inizjali tat-trobbija jew minħabba kundizzjonijiet klimatiċi estremi.

t

Tnixxif sfurzat tal-mifrex bl-użu ta’ arja ta’ ġewwa msaħħna (fil-każ ta’ paviment solidu b’mifrex fond)

Tista’ ma tkunx applikabbli għal klimi sħan, skont it-temperatura ta’ ġewwa.

Tista’ ma tkunx applikabbli għal impjanti eżistenti fil-każ ta’ nuqqas ta’ għoli tas-saqaf.

Teknika

Deskrizzjoni

Applikabbiltà

Emissjonijiet tal-ammonijaka u tal-metan

Ara t-Taqsima 1.2 għall-emissjonijiet tal-ammonijaka u tal-metan fl-alloġġi tal-ħnieżer u t-Taqsima 2.2 għall-emissjonijiet tal-ammonijaka fl-alloġġi tal-pollam.

Emissjonijiet tat-trab

a

Prevenzjoni jew tnaqqis tal-ġenerazzjoni tat-trab fil-bini tal-bhejjem billi jintużaw, eż. tekniki ta’ mifrex b’livell baxx ta’ trab, materjal tal-mifrex aktar artab, slajds tal-mifrex, għalf ad libitum, għalf b’livell baxx ta’ trab, separaturi tat-trab, ventilazzjoni ottimizzata b’veloċità tal-arja

Ara t-Taqsima 4.2.4

Għall-użu ta’ materjal tal-mifrex aktar artab, it-tiben twil huwa applikabbli biss għal sistemi ta’ alloġġi bbażati fuq il-mifrex.

Għall-għalf ad libitum, l-applikabbiltà tista’ tkun limitata għal ċerti sistemi ta’ twassil tal-għalf (eż. sistemi ta’ għalf niexef).

Għall-ventilazzjoni ottimizzata b’veloċità tal-arja, l-applikabbiltà tista’ tiġi ristretta minn kunsiderazzjonijiet tal-benesseri tal-annimali.

b

Tnaqqis tal-konċentrazzjoni tat-trab fil-bini tal-bhejjem billi jiġu applikati, eż. il-ħolqien ta’ ċpar bl-ilma, il-jonizzazzjoni, il-bexx biż-żejt

Għall-ħolqien ta’ ċpar bl-ilma, l-applikabbiltà tista’ tiġi ristretta minn kunsiderazzjonijiet tal-benesseri tal-annimali. L-applikabbiltà tista’ tkun ristretta wkoll għal sistemi ta’ demel solidu fi tmiem il-perjodu ta’ trobbija minħabba emissjonijiet għoljin ta’ ammonijaka.

Il-jonizzazzjoni tista’ ma tkunx applikabbli għall-impjanti tal-ħnieżer jew għall-impjanti tal-pollam eżistenti minħabba restrizzjonijiet tekniċi (eż. installazzjoni elettrika).

Għall-bexx biż-żejt, l-applikabbiltà tista’ tiġi ristretta minn kunsiderazzjonijiet tal-benesseri tal-annimali. Din it-teknika hija applikabbli biss għall-faċilitajiet tal-pollam b’għasafar li għandhom aktar minn madwar 21 jum. L-applikabbiltà għal impjanti għat-tiġieġ tal-bajd tista’ tkun limitata minħabba r-riskju ta’ kontaminazzjoni tat-tagħmir preżenti fil-post ta’ kenn tal-annimali.

c

Tnaqqis tat-trab bl-użu ta’ sistema ta’ tindif tal-arja, eż. filtru niexef, sistema ta’ tindif tal-arja b’żewġ stadji jew bi tliet stadji, purifikatur niedi, imqabad tal-ilma, purifikatur niedi tal-aċidu, bijofiltru, bijopurifikatur

Il-purifikaturi nedjin, il-purifikaturi nedjin tal-aċidu u l-bijopurifikaturi huma applikabbli għall-impjanti eżistenti biss fejn tintuża sistema ta’ ventilazzjoni ċentralizzata.

Il-bijofiltri huma applikabbli biss għal impjanti bbażati fuq id-demel likwidu u għal sistemi bbażati fuq it-tiben.

L-imqabad tal-ilma huma applikabbli biss għall-impjanti b’sistema ta’ ventilazzjoni ta’ mina.

Il-filtri niexfa huma applikabbli biss għall-impjanti tal-pollam b’sistema ta’ ventilazzjoni ta’ mina.

Emissjonijiet tal-irwejjaħ

d

Miżuri ta’ prevenzjoni u ta’ tnaqqis tal-irwejjaħ fis-sistemi tal-alloġġi, eż. iż-żamma tal-annimali u tas-superfiċji xotti u nodfa, it-tnaqqis ta’ superfiċe li jarmi d-demel, it-tneħħija frekwenti tad-demel, it-tnaqqis tat-temperatura tad-demel u tal-ambjent ta’ ġewwa, it-tnaqqis tal-fluss tal-arja

Ara t-Taqsima 4.2.4

Tekniki li jnaqqsu t-temperatura u/jew il-fluss tal-arja jistgħu ma jkunux applikabbli minħabba kunsiderazzjonijiet tal-benesseri tal-annimali.

Għat-tneħħija frekwenti tad-demel, l-ifflaxxjar jista’ ma jkunx applikabbli għal impjanti li jkunu jinsabu qrib riċetturi sensittivi jekk dan jikkawża rwejjaħ qawwijin.

e

Ottimizzazzjoni tal-kundizzjonijiet ta’ skariku tal-arja tal-egżost mill-alloġġi tal-annimali, eż. żieda fl-għoli tal-iżbokk u/jew fil-veloċità tal-ventilazzjoni

Applikabbli b’mod ġenerali.

f

Tnaqqis tal-irwejjaħ bl-użu ta’ sistema ta’ tindif tal-arja, eż. bijopurifikatur (jew filtru tal-bijotqattir), bijofiltru, sistema ta’ tindif tal-arja b’żewġ stadji jew bi tliet stadji)

Applikabbli biss għal impjanti eżistenti fejn tintuża sistema ta’ ventilazzjoni ċentralizzata.

Konsum tal-ilma

g

Għażla u użu ta’ tagħmir adattat (eż. nipple drinkers, round drinkers, ħwat tal-ilma) għall-kategorija tal-annimal speċifika filwaqt li tiġi żgurata d-disponibbiltà tal-ilma (ad libitum)

Ara t-Taqsima 4.2.4

Applikabbli b’mod ġenerali.

h

Verifika u (jekk meħtieġ) aġġustament, fuq bażi regolari, tal-kalibrazzjoni tat-tagħmir tal-ilma għax-xorb

Applikabbli b’mod ġenerali.

i

Użu ta’ tekniki bħal tindif fix-xott bil-makkinarju jew deterġenti tat-tindif bi pressjoni għolja għall-alloġġ u għat-tagħmir tal-annimali

Deterġenti bi pressjoni għolja ma humiex applikabbli għall-impjanti tal-pollam li jużaw sistemi ta’ tindif fix-xott.

Konsum tal-enerġija

j

Sistemi b’effiċjenza għolja tat-tisħin/tat-tkessiħ u ventilazzjoni

Ara t-Taqsima 4.2.4

L-applikabbiltà għal impjanti eżistenti tista’ tkun ristretta minn restrizzjonijiet tal-bini u minn restrizzjonijiet strutturali oħra.

k

Ottimizzazzjoni tas-sistemi u tal-ġestjoni tat-tisħin/tat-tkessiħ u tal-ventilazzjoni, speċjalment fejn jintużaw is-sistemi ta’ tindif tal-arja

Applikabbli b’mod ġenerali.

l

Iżolament tal-ħitan, tal-artijiet u/jew tas-soqfa tal-alloġġ tal-annimali

Tista’ ma tkunx applikabbli għall-impjanti li jużaw ventilazzjoni naturali.

L-applikabbiltà għal impjanti eżistenti tista’ tkun ristretta minn restrizzjonijiet tal-bini u minn restrizzjonijiet strutturali oħra.

m

Irkupru tas-sħana (eż. sistema combideck, sistemi ta’ ventilazzjoni għall-irkupru tas-sħana, irkupru tas-sħana tat-tkessiħ tad-demel likwidu)

L-applikabbiltà tiddependi fuq il-possibbiltà li tiġi installata fossa magħluqa taħt l-art għaċ-ċirkolazzjoni tal-ilma.

n

Użu ta’ ventilazzjoni naturali

Mhux applikabbli għall-impjanti b’sistema ta’ ventilazzjoni ċentralizzata.

Fl-impjanti tal-ħnieżer, din it-teknika tista’ ma tkunx applikabbli għal:

Fil-faċilitajiet tal-pollam, din it-teknika tista’ ma tkunx applikabbli:

o

Użu ta’ ventilazzjoni ibrida

Fl-impjanti tal-ħnieżer, din it-teknika tista’ ma tkunx applikabbli għas-sistemi ta’ alloġġi b’artijiet tal-mifrex fi klimi sħan.

p

Sistemi ta’ tkessiħ evaporattivi bl-użu ta’ pads u ta’ riċirkolazzjoni tal-ilma

Applikabbli biss għal sistemi ta’ alloġġi li jirrikjedu kontroll tat-temperatura.

Teknika  (30)

Kwistjoni(jiet) ambjentali ewlenija/ewlenin fil-mira

Applikabbiltà

Tipi kollha ta’ demel

a

Użu ta’ faċilità ta’ ħżin b’kapaċità suffiċjenti biex iżżomm id-demel matul perjodi li fihom it-tixrid ma jkunx possibbli

Nitroġenu, fosforu, patoġeni mikrobiċi, ammonijaka, riħa

Applikabbli b’mod ġenerali.

Demel likwidu – tekniki ġenerali

b

Użu ta’ faċilitajiet ta’ ħżin li huma kapaċi jirreżistu għal influwenzi mekkaniċi, kimiċi u termali

Nitroġenu, fosforu, patoġeni mikrobiċi

Applikabbli b’mod ġenerali.

c

Użu ta’ faċilitajiet u ta’ tagħmir li ma jnixxux għall-ġbir u għat-trasferiment tad-demel likwidu (eż. fosos, kanali, katusi, stazzjonijiet tal-pompi)

Nitroġenu, fosforu, patoġeni mikrobiċi

Applikabbli b’mod ġenerali.

d

Verifika tal-integrità strutturali tal-faċilitajiet tal-ħżin mill-inqas darba fis-sena

Ammonijaka, metan, riħa, nitroġenu, fosforu, patoġeni mikrobiċi

Tista’ ma tkunx applikabbli għall-ħżin tad-demel likwidu taħt l-art.

e

Kopertura li tiżgura l-ogħla prestazzjoni ambjentali, b’waħda mit-tekniki li ġejjin:

Ammonijaka, riħa

Il-koperturi riġidi ma humiex applikabbli għall-ħżin f’fossa tad-demel likwidu fil-ħamrija u jistgħu ma jkunux applikabbli għall-impjanti eżistenti minħabba limitazzjonijiet strutturali biex jifilħu għat-tagħbija żejda.

Għotjien flessibbli ma humiex applikabbli għal żoni fejn il-kundizzjonijiet tat-temp prevalenti jistgħu jqiegħdu f’riskju l-istruttura tagħhom.

Għal għotjien li jżommu fil-wiċċ:

f

Installazzjoni ta’ sistema ta’ detezzjoni ta’ tnixxijiet

Nitroġenu, fosforu, patoġeni mikrobiċi

Applikabbli biss għal impjanti ġodda.

g

Minimizzazzjoni tat-tħawwid tad-demel likwidu

Ammonijaka, riħa

Applikabbli b’mod ġenerali.

Demel likwidu – tekniki li japplikaw għall-fosos tad-demel likwidu

h

Disinn xieraq tal-fossa tad-demel likwidu bl-użu ta’ tekniki bħal:

Ammonijaka, riħa

It-tnaqqis tal-proporzjon bejn l-erja tas-superfiċe emittenti u l-volum jista’ ma jkunx applikabbli għall-fosos eżistenti tad-demel likwidu.

i

Aċidifikazzjoni tad-demel likwidu

Ammonijaka, metan

Tista’ ma tkunx applikabbli fil-każ ta’ restrizzjonijiet strutturali (eż. kwalità tal-konkrit mhux adatta) u fil-każ li s-sistema tal-ħżin ma jkollhiex kisi reżistenti għall-aċidu.

Tista’ ma tkunx applikabbli għall-fosos b’għotjien riġidi.

j

Tkessiħ tad-demel likwidu

Ammonijaka, metan

Tista’ ma tkunx applikabbli għall-fosos b’għotjien riġidi.

Demel likwidu – teknika li tapplika għall-ħżin ta’ fossa tad-demel likwidu fil-ħamrija

k

Bażi u ħitan impermeabbli, eż. b’kisi tal-plastik (jew miksija doppju), u bi strutturi li ma jnixxux

Nitroġenu, fosforu, patoġeni mikrobiċi

Applikabbli b’mod ġenerali.

Ħżin tad-demel solidu

l

Ħżin tad-demel solidu mnixxef f’matmura

Ammonijaka, metan, nitroġenu, fosforu, patoġeni mikrobiċi

Applikabbli b’mod ġenerali.

m

Użu ta’ sajlo tal-konkrit għall-ħżin ta’ demel solidu

Nitroġenu, fosforu, patoġeni mikrobiċi

Applikabbli b’mod ġenerali.

n

Ħżin ta’ demel solidu fuq paviment impermeabbli solidu mfassal biex jipprevjeni t-tnixxijiet fl-ambjent

Nitroġenu, fosforu, patoġeni mikrobiċi

Applikabbli b’mod ġenerali.

Munzelli temporanji tad-demel solidu

o

Distanzi xierqa bejn il-munzelli temporanji tad-demel solidu u l-korpi tal-ilma, b’bidla annwali fil-post u b’minimizzazzjoni tal-ħin fuq il-post

Nitroġenu, fosforu, patoġeni mikrobiċi

Applikabbli b’mod ġenerali.

p

Tnaqqis tal-proprozjon bejn iż-żona tas-superfiċe emittenti u l-volum tal-munzell temporanju tad-demel solidu

Ammonijaka, riħa

Applikabbli b’mod ġenerali.

q

Kopertura ta’ munzelli temporanji tad-demel solidu

Ammonijaka, riħa, nitroġenu, fosforu, patoġeni mikrobiċi

Applikabbli b’mod ġenerali meta d-demel solidu jkun niexef jew imnixxef minn qabel fl-alloġġ tal-annimali. Tista’ ma tkunx applikabbli għal demel solidu mhux imnixxef fil-każ ta’ żieda frekwenti mal-munzell.

Teknika  (31)

Applikabbiltà

a

Separazzjoni mekkanika tad-demel likwidu, eż. bl-użu ta’:

L-użu tal-poliakrilammid bħala flokkulant jista’ ma jkunx applikabbli minħabba r-riskju tal-formazzjoni akrilammid.

b

Diġestjoni anaerobika

Tista’ ma tkunx applikabbli fil-każ ta’ massa insuffiċjenti ta’ demel disponibbli fl-azjenda agrikola.

c

Tnixxif tad-demel b’mina esterna

Applikabbli biss għad-demel mill-impjanti għat-tiġieġ tal-bajd. Mhux applikabbli għal impjanti eżistenti mingħajr ċinturini tad-demel.

d

Separazzjoni mekkanika tad-demel likwidu fi frazzjonijiet solidi u likwidi, segwita minn diġestjoni aerobika (arjazzjoni) tal-frazzjoni likwida, bl-irkupru tan-nutrijenti

L-applikabbiltà tista’ tkun ristretta fi klimi kesħin, minħabba d-diffikultà li jinżamm il-livell meħtieġ ta’ arjazzjoni matul ix-xitwa.

e

Separazzjoni mekkanika tad-demel likwidu fi frazzjonijiet solidi u likwidi, segwita minn nitrifikazzjoni-denitrifikazzjoni tal-frazzjoni likwida, bl-irkupru tan-nutrijenti

Applikabbli b’mod ġenerali.

f

Ikkompostjar tad-demel solidu

Tista’ ma tkunx applikabbli għall-azjendi agrikoli eżistenti minħabba nuqqas ta’ spazju f’każ li tintuża dawwara għall-ikkompostjar.

g

Evaporazzjoni bil-vakwu bl-irkupru tal-ammonijaka

Tista’ ma tkunx applikabbli għall-azjendi agrikoli eżistenti jekk is-sħana mormija minn proċessi oħra ma tkunx disponibbli.

h

Separaturi fini bil-vakwu bi skrins

Applikabbli b’mod ġenerali.

i

Separaturi solidi-likwidi ta’ pressjoni u ta’ flokkulazzjoni

Applikabbli b’mod ġenerali.

j

Separazzjoni mekkanika tad-demel likwidu fi frazzjoni solida u likwida, segwita minn trattament f’artijiet mistagħdra mibnija tal-frazzjoni likwida, bl-irkupru tan-nutrijenti

L-applikabbiltà tista’ tkun ristretta fi klimi kesħin.

Tista’ ma tkunx applikabbli f’impjanti eżistenti minħabba nuqqas ta’ spazju.

Teknika  (32)

Kwistjoni(jiet) ambjentali ewlenija/ewlenin fil-mira

Applikabbiltà

a

Distanza suffiċjenti bejn żoni tat-tifrix u żoni f’riskju ta’ lissija/ta’ skular, kif ukoll żoni ġirien

Nitroġenu, fosforu, patoġeni mikrobiċi

Applikabbli b’mod ġenerali.

b

Restrizzjonijiet fuq l-applikazzjoni matul kundizzjonijiet ta’ riskju ta’ skular

Nitroġenu, fosforu, patoġeni mikrobiċi

Applikabbli b’mod ġenerali.

c

Tifrix filwaqt li jitqiesu r-rekwiżiti tan-nutrijenti tal-għelejjel

Nitroġenu, fosforu

Applikabbli b’mod ġenerali.

d

Aċidifikazzjoni tad-demel likwidu qabel l-applikazzjoni

Ammonijaka

Applikabbli b’mod ġenerali.

e

Użu ta’ demel likwidu dilwit f’sistemi ta’ irrigazzjoni tal-ilma bi pressjoni baxxa

Ammonijaka

Mhux applikabbli għall-għelejjel li jitkabbru biex jittieklu nejjin minħabba r-riskju ta’ kontaminazzjoni.

Mhux applikabbli meta t-tip tal-ħamrija ma jippermettix infiltrazzjoni rapida tad-demel likwidu dilwit fil-ħamrija.

Mhux applikabbli meta l-għelejjel ma jkunux jeħtieġu irrigazzjoni.

f

Applikazzjoni tad-demel likwidu permezz ta’ muturi tat-tifrix fl-indani, bl-użu ta’ waħda mit-tekniki li ġejjin:

trailing hose;

trailing shoe

Ammonijaka, riħa

L-applikabbiltà tista’ tkun limitata meta l-kontenut tat-tiben tad-demel likwidu ikun għoli wisq jew meta l-kontenut ta’ materja niexfa tad-demel likwidu ikun aktar minn 10 %.

Trailing shoe ma hijiex applikabbli meta jitkabbru għelejjel li jinħartu sodi u miżrugħa.

g

Applikazzjoni tad-demel likwidu permezz ta’ injettaturi baxxi (slot miftuħa)

Ammonijaka, riħa

Mhux applikabbli fuq ħamrija mġebbla, baxxa jew kumpatta fejn diffiċli tinkiseb penetrazzjoni uniformi.

L-applikabbiltà tista’ tkun limitata meta l-għelejjel jistgħu jġarrbu ħsara mill-makkinarju.

h

Applikazzjoni tad-demel likwidu permezz ta’ injettaturi fondi (slot magħluqa)

Ammonijaka, riħa

Mhux applikabbli fuq ħamrija mġebbla, baxxa jew kumpatta fejn diffiċli jinkisbu penetrazzjoni uniformi u għeluq ta’ ferq effettiv.

Mhux applikabbli matul il-veġetazzjoni tal-għelejjel.

Mhux applikabbli għall-bur, sakemm ma tkunx qiegħda ssir bidla għal raba’ li jinħadem jew meta jsir tiżrigħ mill-ġdid.

i

Inkorporazzjoni tad-demel fil-ħamrija mill-aktar fis possibbli wara l-applikazzjoni (b’dewmien sa 4 sigħat jew sa 12-il siegħa meta l-kundizzjonijiet ma jkunux favorevoli għal inkorporazzjoni aktar rapida)

Ammonijaka, riħa

Mhux applikabbli għall-bur u l-ħdim ta’ konservazzjoni, sakemm ma tkunx qiegħda ssir bidla għal raba’ li jinħadem jew meta jsir tiżrigħ mill-ġdid.

Mhux applikabbli għall-art ikkultivata b’għelejjel li tista’ ssirilhom ħsara.

Mhux applikabbli għad-demel likwidu applikat bl-użu ta’ injettaturi baxxi jew fondi.

Teknika  (33)

Applikabbiltà

a

Distanzi adegwati bejn l-azjenda agrikola/l-impjant u riċetturi sensittivi

Applikabbli biss għal azjendi u azjendi agrikoli/impjanti ġodda.

b

Post xieraq tat-tagħmir

Fil-każ ta’ impjanti eżistenti, ir-rilokazzjoni tat-tagħmir tista’ tkun ristrett minħabba nuqqas ta’ spazju.

c

Miżuri operazzjonali

Applikabbli b’mod ġenerali.

d

Tagħmir li ma jagħmilx ħafna storbju

Is-sistemi tal-għalf li jnaqqsu l-istimolu ta’ qabel l-għalf huma applikabbli biss għall-impjanti tal-ħnieżer.

Alimentaturi ad libitum passivi huma applikabbli biss meta t-tagħmir ikun ġdid jew meta jiġi sostitwit jew meta l-annimali ma jirrikjedux għalf ristrett.

e

Tagħmir għall-kontroll tal-istorbju

L-applikabbiltà tista’ tkun ristretta minħabba ħtiġijiet ta’ spazju, u minħabba kwistjonijiet ta’ saħħa u sigurtà.

Tista’ ma tkunx applikabbli jekk materjali li jassorbu l-ħsejjes ifixklu t-tindif effettiv tal-impjant.

f

Tekniki għat-tnaqqis tal-istorbju

L-applikabbiltà tista’ tkun ristretta minn raġunijiet ta’ bijosigurtà.

Teknika  (35)

Applikabbiltà

a

Jinstabu u jissewwew it-tnixxijiet tal-ilma

Applikabbli b’mod ġenerali.

b

Drenaġġ tal-ilma mormi f’reċipjent apposta jew f’fossa tad-demel likwidu

Applikabbli b’mod ġenerali meta l-ilma mormi jitbattal f’kontenitur apposta.

L-applikabbiltà tista’ tkun ristretta meta l-ilma mormi jitbattal f’fossa tad-demel likwidu minħabba r-riskji tal-bijosigurtà u/jew il-karatteristiċi kimiċi tal-ilma mormi.

c

Segregazzjoni tal-ilma tax-xita mhux kontaminat minn flussi tal-ilma mormi li jirrikjedu trattament

Tista’ ma tkunx applikabbli għall-azjendi agrikoli eżistenti.

d

Użu mill-ġdid tal-ilma tax-xita mhux kontaminat bħala ilma għat-tindif

Tista’ ma tkunx applikabbli għall-azjendi agrikoli eżistenti.

L-applikabbiltà tista’ tkun ristretta minn riskji ta’ bijosigurtà u/jew mill-karatteristiċi kimiċi tal-ilma tax-xita.

e

Iż-żoni tal-btieħi maħmuġin jinżammu kemm jista’ jkun żgħar

Applikabbli b’mod ġenerali.

f

Trattament tal-ilma mormi

Applikabbli b’mod ġenerali.

g

Użu tal-ilma mormi fl-irrigazzjoni u fit-tifrix

L-applikabbiltà tista’ tkun ristretta minħabba d-disponibbiltà limitata ta’ art adatta ħdejn l-azjenda agrikola u/jew karatteristiċi kimiċi tal-ilma mormi.

L-applikabbiltà tista’ tkun ristretta minn rekwiżiti leġiżlattivi dwar l-użu tal-ilma mormi (eż. ir-Regolament (UE) 2020/741 (34) tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar ir-rekwiżiti minimi għall-użu mill-ġdid tal-ilma).

Teknika  (36)

Applikabbiltà

a

Użu ta’ dawl effiċjenti fl-użu tal-enerġija

Applikabbli b’mod ġenerali.

b

Użu ta’ skambjaturi tas-sħana. Tista’ tintuża waħda mis-sistemi li ġejjin:

Skambjaturi tas-sħana tal-arja-art huma applikabbli biss meta jkun hemm spazju disponibbli minħabba l-ħtieġa ta’ superfiċe kbira tal-ħamrija.

c

Użu ta’ pompi tas-sħana għall-irkupru tas-sħana

L-applikabbiltà tal-pompi tas-sħana bbażati fuq l-irkupru tas-sħana ġeotermali hija limitata meta jintużaw pajpijiet orizzontali minħabba l-ħtieġa ta’ spazju disponibbli.

d

Ġenerazzjoni tal-enerġija rinnovabbli

L-applikabbiltà ta’ ġenerazzjoni speċifika ta’ enerġija rinnovabbli tista’ tkun limitata minħabba l-kundizzjonijiet klimatiċi.

Tista’ ma tkunx applikabbli għall-azjendi agrikoli eżistenti minħabba restrizzjonijiet fuq il-bini u/jew l-ispazju.

e.

Iżolament tal-ħitan, tal-artijiet u/jew tas-soqfa tal-bini/tal-istrutturi

L-applikabbiltà għal impjanti eżistenti tista’ tkun ristretta minn restrizzjonijiet tal-bini u minn restrizzjonijiet strutturali oħra.

Teknika  (37)

Frekwenza

Applikabbiltà

a

Bilanċ tal-massa tan-nitroġenu u tal-fosforu bbażat fuq il-konsum tal-għalf, il-proteini mhux raffinati u l-kontenut ta’ fosforu totali fid-dieta, u l-prestazzjoni tal-annimali (38)

Darba kull sena għal kull kategorija tal-annimal (39)

Applikabbli b’mod ġenerali.

Teknika  (40)

Frekwenza

Applikabbiltà

a

Bilanċ tal-massa bbażat fuq it-tneħħija u n-nitroġenu totali (jew ammonijaka totali) preżenti f’kull stadju tal-ġestjoni tad-demel (2)

Darba fis-sena (3).

Applikabbli b’mod ġenerali.

b

Fatturi ta’ emissjonijiet (41)

Darba fis-sena (42).

Applikabbli b’mod ġenerali.

Teknika  (43)

Frekwenza

Applikabbiltà

a

Fatturi ta’ emissjonijiet (44)

Darba fis-sena (45).

Applikabbli b’mod ġenerali.

Teknika  (46)

Frekwenza

Applikabbiltà

a

Fatturi ta’ emissjonijiet (47)

Darba fis-sena (48).

Applikabbli b’mod ġenerali.

Teknika  (49)

Frekwenza

Applikabbiltà

a

Verifika tal-prestazzjoni tas-sistema ta’ tindif tal-arja billi jitkejlu l-ammonijaka, l-irwejjaħ u/jew it-trab fil-kundizzjonijiet prattiċi tal-azjenda agrikola u skont protokoll ta’ kejl preskritt u bl-użu ta’ metodi standard EN jew metodi nazzjonali jew internazzjonali oħrajn li jiżguraw data ta’ kwalità xjentifika ekwivalenti

Darba matul il-fażi tal-ikkummissjonar.

Mhux applikabbli jekk is-sistema ta’ tindif tal-arja tkun ġiet ivverifikata flimkien ma’ sistema ta’ alloġġi u kundizzjonijiet operattivi simili.

b

Kontroll tal-funzjoni effettiva tas-sistema ta’ tindif tal-arja (eż. billi jiġu rrekordjati l-paramteri operattivi b’mod kontinwu jew billi jintużaw sistemi ta’ allarm)

Kull xahar.

Applikabbli b’mod ġenerali.

Teknika  (50)

Frekwenza

Applikabbiltà

a

Monitoraġġ tal-konsum tal-ilma fil-livell tal-azjenda agrikola u għall-proċessi ewlenin li jikkunsmaw l-ilma

Darba fis-sena (51).

Il-monitoraġġ b’mod separat tal-proċessi ewlenin li jikkunsmaw l-ilma jista’ ma jkunx applikabbli skont il-konfigurazzjoni tan-network tal-provvista tal-ilma.

b

Monitoraġġ tal-konsum tal-enerġija elettrika

Il-monitoraġġ b’mod separat tal-proċessi ewlenin li jikkunsmaw l-enerġija jista’ ma jkunx applikabbli skont il-konfigurazzjoni tan-network tal-provvista tal-enerġija.

c

Monitoraġġ tal-konsum tal-fjuwil

Il-monitoraġġ tal-konsum tal-fjuwil fl-alloġġi tal-annimali jista’ ma jkunx applikabbli jekk azjenda agrikola jkollha impjant tat-tisħin wieħed li jforni s-sħana lil diversi alloġġi tal-annimali kif ukoll lil bini residenzjali.

d

Monitoraġġ tal-għadd ta’ annimali inkluż it-twelid u l-imwiet

Applikabbli b’mod ġenerali.

e

Monitoraġġ tal-konsum tal-għalf

Applikabbli b’mod ġenerali.

f

Monitoraġġ tal-kwantità ta’ demel iġġenerat

Applikabbli b’mod ġenerali.

Teknika

Deskrizzjoni

Informazzjoni dwar l-emissjonijiet

a

Limitazzjoni tal-kontenut ta’ proteini mhux raffinati bl-użu ta’ dieta-N bilanċjata bbażata fuq il-ħtiġijiet tal-enerġija u l-aċidi amminiċi diġestibbli

Id-dieta hija bilanċjata biex tissodisfa r-rekwiżiti tal-annimali tal-enerġija u tal-aċidi amminiċi diġestibbli, filwaqt li jiġu evitati l-eċċessi fil-provvista ta’ proteini mhux raffinati, filwaqt li tqis il-ħtiġijiet nutrizzjonali u l-benesseri tagħhom.

Id-dieti li ma humiex ibbilanċjati kif xieraq mar-rekwiżiti tal-annimal f’termini ta’ enerġija u aċidi amminiċi diġestibbli jipprovdu biss il-kwantitajiet meħtieġa tan-nutrijenti ta’ limitazzjoni, u dożi eċċessivi ta’ oħrajn. Dan jirriżulta f’żieda ta’ nutrijenti mneħħija li jirriżulta f’emissjonijiet ogħla għall-ambjent. Min-naħa l-oħra, dieti bilanċjati jipprovdu l-ammont xieraq ta’ aċidi amminiċi, filwaqt li jevitaw kemm l-eċċessi kif ukoll in-nuqqasijiet. Dan jippermetti lill-annimali jilħqu l-potenzjal ta’ tkabbir tagħhom u jiksbu l-aħjar prestazzjoni permezz ta’ sinteżi massimizzata tal-proteini, filwaqt li jimminimizzaw l-emissjonijiet fl-ambjent.

Mhux applikabbli

b

Għalf f’fażijiet b’formulazzjoni ta’ dieta adattata għar-rekwiżiti speċifiċi tal-perjodu ta’ produzzjoni

It-taħlita tal-għalf taqbel mar-rekwiżiti tal-annimal b’mod aktar akkurat fit-termini tal-enerġija, tal-aċidi amminiċi, tal-fosforu u tal-minerali, skont il-piż tal-annimal u/jew l-istadju tal-produzzjoni, filwaqt li jitqiesu l-ħtiġijiet nutrizzjonali u t-trattament xieraq tagħhom.

L-għalf tipikament jinqasam f’żewġ sa ħames fażijiet, skont il-kategorija tal-annimali, u jista’ jsir minn gruppi ta’ annimali.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 20 % għall-ħnieżer u mill-inqas 10 % għall-pollam meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza mingħajr l-użu ta’ din it-teknika.

c

Provvista kkontrollata ta’ aċidi amminiċi f’dieti ta’ tnaqqis ta’ proteini mhux raffinati

Ċertu ammont ta’ għalf b’ħafna proteini huwa sostitwit minn għalf bi ftit proteini, sabiex ikompli jitnaqqas il-kontenut ta’ proteini mhux raffinati, filwaqt li jitqiesu l-ħtiġijiet nutrizzjonali u l-benesseri tagħhom.

Id-dieta hija ssupplimentata b’aċidi amminiċi (eż. liżina, metijonina, treonina, triptofan, valina) sabiex b’hekk ma jkun hemm l-ebda defiċjenza fil-profil tal-aċidu amminiku.

Mhux applikabbli

d

Użu ta’ addittivi fl-għalf awtorizzati li jnaqqsu n-nitroġenu totali mneħħi / l-emissjonijiet tal-ammonijaka

Sustanzi, mikroorganiżmi jew preparazzjonijiet awtorizzati (52) bħal enzimi (eż. enzimi NSP, proteasi) jew probijotiċi jiżiedu fl-għalf jew fl-ilma sabiex itejbu l-effiċjenza tal-għalf, eż. billi tittejjeb id-diġestibbiltà tal-għalf jew tiġi affettwata l-flora gastrointestinali.

Minbarra s-sustanzi awtorizzati li jnaqqsu direttament in-nitroġenu totali mneħħi, jistgħu jintużaw addittivi oħra li għandhom effett indirett fuq l-emissjonijiet tal-ammonijaka. Pereżempju, l-addittivi tal-għalf awtorizzati (53) li jikkonsistu fl-aċidu benżojku jistgħu jiżdiedu mal-għalf għall-ħnieżer tas-simna (addittivi 4d210 u 4d211) u għall-majjali nisa (addittiv 4d210) b’rati ta’ bejn 0,5 % u 1 % ta’ għalf komplut b’kontenut ta’ ndewwa ta’ 12 %, sabiex jitnaqqas il-pH tal-awrina.

Fil-każ taż-żieda tal-aċidu benżojku, jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 16 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza mingħajr l-użu ta’ dan l-addittiv.

e

Użu ta’ addittivi fl-għalf awtorizzati li jnaqqsu l-fosforu totali mneħħi (eż. il-fitażi)

Sustanzi, mikroorganiżmi jew preparazzjonijiet awtorizzati bħal enzimi (eż. il-fitasi) jiżiedu fl-għalf jew fl-ilma sabiex jaffettwaw b’mod favorevoli l-effiċjenza tal-għalf, eż. billi titjieb id-diġestibbiltà tal-għalf jew tiġi affettwata l-flora gastrointestinali.

Mhux applikabbli

f

Użu ta’ fosfati inorganiċi diġestibbli ħafna biex jissostitwixxu b’mod parzjali sorsi konvenzjonali tal-fosforu fl-għalf

Użu ta’ fosfati inorganiċi diġestibbli ħafna biex jissostitwixxu b’mod parzjali sorsi konvenzjonali tal-fosforu fl-għalf. Dawn jistgħu jiġu inkorporati fl-għalf tal-annimali (eż. fi trab jew f’forma granulata) u huma prevedibbli f’termini tal-kompożizzjoni kimika tagħhom u tal-kontenut ta’ fosforu diġestibbli.

Mhux applikabbli

g

Għalf ta’ preċiżjoni fit-trobbija tal-ħnieżer għall-annimali individwali

Għalf ta’ preċiżjoni jirreferi għal aġġustament kontinwu (eż. ta’ kuljum) tan-nutrijenti tal-għalf, b’livelli li huma eqreb għall-ħtiġijiet nutrizzjonali reali ta’ kull annimal individwali separatament, li jimmassimizza l-użu tan-nutrijenti u b’hekk inaqqas it-tneħħija tal-N u tal-P. L-emissjonijiet tal-metan enteriku jistgħu jiġu mmirati wkoll b’din it-teknika. Il-formulazzjoni tal-għalf tista’ tinkiseb billi jitħallat għalf differenti fil-proporzjonijiet it-tajba fil-livell tal-fornitur tal-ikel għal kull ħanżir, u dan jippermetti l-ottimizzazzjoni tal-prestazzjoni u tal-ekonomija. Din it-teknika tirrikjedi sistema xierqa ta’ identifikazzjoni individwali tal-annimali (eż. ċippa), kif ukoll kejl speċifiku (eż. piż). Dan jinvolvi wkoll azzjonijiet ta’ pproċessar u ta’ kontroll tad-data fil-livell tal-fornitur tal-ikel individwali (eż. algoritmu f’ħin reali biex jiġu mbassra r-rekwiżiti ta’ kull annimal u s-software biex tintbagħat struzzjoni lill-fornitur tal-ikel). Barra minn hekk, dan jirrikjedi biżżejjed spazju għal żona adegwata għall-fornituri tal-ikel.

Mhux applikabbli

Tip ta’ paviment

Deskrizzjoni

Paviment f’għamla ta’ gradilja

Paviment fis-sistema ta’ alloġġi fejn l-erja kollha tal-maqjel għandha strixxi miksija bil-metall, bil-konkrit jew bil-plastik li jippermettu li r-rawt u l-awrina jaqgħu f’kanal jew f’fossa taħt.

Paviment parzjalment f’għamla ta’ gradilja

Paviment fis-sistema ta’ alloġġi fejn jintużaw kemm paviment f’għamla ta’ gradilja kif ukoll paviment solidu (tal-konkrit) f’kull maqjel jew meta jkun hemm żoni funzjonali differenti fil-maqjel għal raġunijiet ta’ benesseri tal-annimali. It-tħammiġ tal-paviment solidu jiġi evitat permezz ta’ ġestjoni xierqa tal-paramteri klimatiċi ta’ ġewwa, speċjalment f’kundizzjonijiet sħan, u/jew tfassil xieraq tas-sistemi ta’ alloġġi.

Għal paviment parzjalment f’għamla ta’ gradilja li tkopri 50 % taż-żona, jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 15 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”.

Paviment solidu tal-konkrit

Paviment fis-sistema ta’ alloġġi fejn iż-żona kollha tal-maqjel tikkonsisti f’konkrit solidu. Il-paviment jista’ jitgħatta b’mifrex (eż. tiben) fi gradi li jvarjaw. Il-paviment jista’ jkun ixaqleb sabiex jiffaċilita d-drenaġġ tal-awrina.

Teknika

Deskrizzjoni

Informazzjoni dwar l-emissjonijiet

a

Fossa fonda (paviment kompletament jew parzjalment f’għamla ta’ gradilja) kombinata ma’:

L-imqawel huma mgħammra b’fossa fonda taħt il-paviment f’għamla ta’ gradilja u dan jippermetti l-ħżin tad-demel likwidu bejn it-tneħħijiet mhux frekwenti. Għall-ħnieżer tas-simna, jista’ jintuża kanal għall-fluss eċċessiv tad-demel. It-tneħħija tad-demel likwidu għat-tifrix jew għall-ħżin fuq barra ssir ta’ spiss kemm jista’ jkun (eż. mill-inqas kull xahrejn) dment li ma jkunx hemm restrizzjonijiet tekniċi (eż. kapaċità tal-ħżin).

Il-fosos fondi huma kkombinati ma’ mill-inqas tekniki ta’ ġestjoni nutrizzjonali (f’impjanti eżistenti) u ma’ miżuri addizzjonali ta’ mitigazzjoni tal-ammonijaka (eż. sistema ta’ tindif tal-arja, tnaqqis tal-pH tad-demel likwidu, tkessiħ tad-demel likwidu) f’impjanti ġodda.

Mhux applikabbli

b

Tneħħija frekwenti tad-demel likwidu, eżempju permezz ta’ sistema ta’ vakwu, barraxa, ifflaxxjar (fil-każ ta’ paviment kompletament jew parzjalment f’għamla ta’ gradilja)

Sistema ta’ vakwu: żbokki fil-qiegħ tal-fossa jew tal-kanal huma konnessi ma’ pajp ta’ skariku li taħtu jiġi trasferit id-demel likwidu għall-ħżin fuq barra. Id-demel likwidu spiss jintrema billi jinfetaħ valv jew tapp fil-pajp ewlieni tad-demel likwidu, eż. darba jew darbtejn fil-ġimgħa; jiżviluppa vakwu ħafif u dan jippermetti t-tbattil sħiħ tal-fossa jew tal-kanal. Jeħtieġ li jinkiseb ċertu fond ta’ demel likwidu qabel ma l-vakwu jkun jista’ jkun effettiv u s-sistema tkun tista’ topera kif suppost. Jekk id-demel likwidu jiġi fflaxxjat bil-gravità għal tank li jinsab f’livell aktar baxx mill-matmura, ma jkunx hemm bżonn ta’ pompa tal-vakwu. Minn dan it-tank, id-demel likwidu jista’ jiġi ppumpjat f’tank tal-ħżin jew f’bawżer mobbli.

Sistema ta’ vakwu: Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 25 % (għal tneħħija mill-inqas darbtejn fil-ġimgħa) u 15 % (għal tneħħija mill-inqas kull ġimagħtejn) meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”. L-emissjonijiet tal-metan jitnaqqsu wkoll.

Barraxa: hemm kanal f’forma ta’ V b’żewġ superfiċji inklinati fuq kull naħa ta’ kanal ċentrali, fejn l-awrina tista’ titbattal f’fossa ta’ ġbir permezz ta’ kanal fil-qiegħ tal-kanal tad-demel. Mill-fossa, il-frazzjoni solida tad-demel tiġi estratta b’mod frekwenti (eż. sa 12-il darba kuljum) permezz ta’ barraxa. Iż-żieda ta’ kisja fuq il-paviment mibrux hija rakkomandata sabiex tinkiseb superfiċe (aktar) lixxa.

Barraxa: Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 45 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”. L-emissjonijiet tal-metan jitnaqqsu wkoll.

Flaxxjar: dilwizzjoni u tneħħija frekwenti ħafna (eż. darba jew darbtejn fis-sena) tad-demel likwidu titwettaq billi l-kanali jiġu fflaxxjati bil-frazzjoni likwida tad-demel likwidu (kontenut ta’ materja niexfa mhux aktar minn madwar 5 %). Il-frazzjoni likwida tad-demel likwidu tista' tingħata l-arja wkoll qabel l-iflaxxjar. L-ilma ħelu jista’ jintuża wkoll għall-ifflaxxjar, għalkemm dan jirriżulta f’konsum ogħla tal-ilma. Din it-teknika tista' tiġi kombinata ma' varjazzjonijiet individwali tal-qiegħ tal-kanali jew tal-fosos, pereżempju, kanali, tubi jew saff tad-demel likwidu permanenti.

Flaxxjar: Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 25 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”.

c

Ħitan immejlin jew sistema ta’ lembut (fil-każ ta’ paviment kompletament jew parzjalment f’għamla ta’ gradilja)

Għal ħitan immejlin: il-kanal tad-demel joħloq sezzjoni forma ta’ V bil-punt ta’ skarika fil-qiegħ. It-tneħħija tad-demel issir mill-inqas darbtejn fil-ġimgħa.

Għal sistemi ta’ lembut: l-imbiebet tal-plastik huma installati f’ringieli taħt paviment f’għamla ta’ gradilja u jiggwidaw id-demel f’manifold komuni għall-iskariku rapidu permezz ta’ fflaxxjar ikkontrollat b’mod mekkaniku f’intervalli stabbiliti minn qabel.

Ix-xaqliba u s-superfiċe lixxa jiffaċilitaw l-iskariku tad-demel likwidu.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 40 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”. L-emissjonijiet tal-metan jitnaqqsu wkoll.

d

Fossa tad-demel imnaqqsa (fil-każ ta’ paviment parzjalment f’għamla ta’ gradilja)

Il-maqjel huwa mgħammar b’fossa dejqa b’wisa’ ta’ 0,6 m. Il-fossa tista’ tkun f’passaġġ estern.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 30 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”.

e

Sistema sħiħa ta’ mifrex (fil-każ ta’ paviment solidu tal-konkrit)

Paviment kollu konkrit kważi mgħotti kompletament b’saff ta’ tiben jew materjal ieħor tal-linjoċelluloża.

Fis-sistema tal-paviment bil-mifrex, id-demel solidu jitneħħa spiss (eż. darbtejn fil-ġimgħa). Inkella, fis-sistema ta’ mifrex fond, jiżdied tiben frisk fil-wiċċ u d-demel akkumulat jitneħħa fit-tmiem taċ-ċiklu tat-trobbija. Sabiex jiġu inklużi kunsiderazzjonijiet tal-benesseri tal-annimali, jistgħu jiġu organizzati żoni funzjonali separati f’żoni għall-mistrieħ, għall-għalf, għall-mixi u għall-ippurgar.

Mhux applikabbli

f

Alloġġ permezz ta’ għerejjex/barrakki (fil-każ ta’ paviment parzjalment f’għamla ta’ gradilja)

Żoni funzjonali separati huma organizzati fl-imqawel ta’ alloġġi b’ventilazzjoni naturali. Iż-żona għall-mistrieħ (madwar 50 % sa 60 % taż-żona totali) tikkonsisti f’paviment tal-konkrit iżolat livellat b’barrakki, jew għerejjex iżolati, b’saqaf fuq iċ-ċappetti li jista’ jittella’ jew jitbaxxa biex tiġi kkontrollata t-temperatura u l-ventilazzjoni. Iż-żoni ta’ attività u tal-għalf għandhom paviment f’għamla ta’ gradilja b’fossa tad-demel taħt u tneħħija frekwenti tad-demel, eż. bil-vakwu. It-tiben jista’ jintuża fuq il-paviment solidu tal-konkrit.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 33 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”.

g

Sistema tal-fluss tat-tiben (fil-każ ta’ paviment solidu tal-konkrit)

Il-ħnieżer jitrabbew f’imqawel b’pavimenti solidi, tipikament f’alloġġ ventilat b’mod naturali, fejn jiġu definiti żona mxaqilba għall-mistrieħ u żona għall-eskrezzjoni. It-tiben jingħata lill-annimali kuljum. L-attività tal-ħnieżer timbotta u tqassam il-mifrex fix-xaqliba tal-maqjel. Il-frazzjoni solida tista’ titneħħa spiss (eż. kuljum) permezz ta’ barraxa.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 33 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”. It-teknika tista’ tirriżulta f’żieda fl-emissjonijiet tal-metan.

h

Paviment imqabbeż u demel separat u kanali tal-ilma (fil-każ ta’ mqawel parzjalment f’għamla ta’ gradilja)

Il-kanali tad-demel u tal-ilma jinbnew fuq naħat opposti tal-paviment solidu tal-konkrit, imqabbeż u lixx. Il-kanal tal-ilma jiġi installat taħt in-naħa tal-maqjel fejn il-ħnieżer għandhom tendenza li jieklu u jixorbu. L-ilma għat-tindif tal-imqawel jista’ jintuża biex jimtlew il-kanali tal-ilma. Il-kanal jimtela parzjalment b’mill-inqas 10 cm ilma. Il-kanal tad-demel jista’ jinbena b’kanali mgħottija jew b’ħitan immejlin li normalment jitlaħalħu darbtejn kuljum pereżempju bl-ilma mill-kanal l-ieħor jew il-frazzjoni likwida tad-demel likwidu (kontenut ta’ materja niexfa mhux aktar minn madwar 5 %).

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 40 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”.

i

Imqawel bil-mifrex b’ġenerazzjoni tad-demel kombinata (demel likwidu u demel solidu)

L-imqawel għat-twellid huma mgħammra b’żoni funzjonali separati: żona għall-mistrieħ b’materjal tal-bejta, żona għall-mixi u żona tar-rawt b’pavimenti f’għamla ta’ gradilja jew perforati, u żona għall-għalf fuq paviment solidu. Il-qżieqeż jingħataw bejta b’mifrex u mgħottija. Id-demel likwidu spiss jitneħħa b’barraxa. Id-demel solidu jitneħħa kuljum b’mod manwali miż-żoni b’paviment solidu. Il-mifrex jiġi pprovdut b’mod regolari. Mas-sistema tista’ tiġi pprovduta bitħa wkoll.

Mhux applikabbli

j

Kabini għall-għalf/għall-mistrieħ fuq paviment solidu (fil-każ ta’ mqawel ibbażati fuq il-mifrex)

Il-majjali nisa jinżammu f’maqjel maqsum f’żewġ żoni funzjonali, dak prinċipali bil-mifrex u serje ta’ kabini għall-għalf/għall-mistrieħ fuq paviment solidu. Id-demel jinġabar fit-tiben jew f’materjal ieħor tal-linjoċelluloża, li jiġi fornut u sostitwit b’mod regolari.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 50 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”.

k

Sump tad-demel (fil-każ ta’ paviment kompletament jew parzjalment f’għamla ta’ gradilja)

Jitqiegħed sump (jew fossa) prefabbrikat taħt il-paviment f’għamla ta’ gradilja. Is-sump ikun l-aktar fond f’tarf wieħed b’xaqliba ta’ mill-inqas 3 gradi lejn kanal ċentrali tad-demel; id-demel jiġi skarikat meta l-livell tiegħu jilħaq madwar 12-il cm. Jekk jeżisti kanal tal-ilma, is-sump jista’ jinqasam f’taqsima tal-ilma u f’taqsima tad-demel.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 65 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”.

l

Ġbir tad-demel fl-ilma

Id-demel jinġabar fl-ilma għat-tindif li jinżamm fil-kanal tad-demel u jimtela mill-ġdid sa livell ta’ madwar 120 sa 150 mm. Il-ħitan tal-kanali immejlin huma fakultattivi. Wara kull ċiklu tat-trobbija, il-kanal tad-demel jitbattal. Sabiex jiġi limitat il-konsum tal-ilma, jistgħu jintużaw likwidi oħra (eż. ilma għat-tlaħliħ mit-tindif tal-kmamar) minflok ilma frisk, dment li jkollhom karatteristiċi ta’ kwalità fiżikokimiċi u bijoloġika adegwati għal dan l-użu.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 20 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”.

m

Ċinturini tad-demel forma ta’ V (fil-każ ta’ paviment parzjalment f’għamla ta’ gradilja)

Ċinturini tad-demel forma ta’ V jitgerbu fil-kanali tad-demel li jgħattu s-superfiċe kollha, sabiex ir-rawt u l-awrina kollha jaqgħu fuqhom. Iċ-ċinturini jitħaddmu mill-inqas darbtejn kuljum sabiex iġorru b’mod separat l-awrina u r-rawt għall-ħżin tad-demel magħluq. Iċ-ċinturini huma magħmulin mill-plastik (polipropilen jew polietilen).

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 60 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”.

n

Taħlita ta’ kanali tal-ilma u tad-demel (fil-każ ta’ paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja)

Il-majjala tinżamm f’post fiss (bl-użu ta’ gaġeġ tal-ħlas) b’żona speċifika għall-ipporgar. Il-fossa tad-demel tinqasam f’kanal tal-ilma wiesa’ fuq quddiem u f’kanal tad-demel żgħir fuq wara, b’superfiċe inqas għad-demel. Il-kanal ta’ quddiem jimtela parzjalment bl-ilma.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 50 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”.

o

Passaġġ estern bil-mifrex (fil-każ ta’ paviment solidu tal-konkrit)

L-annimali jinżammu f’alloġġ ibridu ventilat, fejn bieb żgħir jippermetti lill-ħanżir biex joħroġ barra biex jipporga f’passaġġ estern b’paviment tal-konkrit bil-mifrex. Id-demel jaqa’ f’kanal minn fejn jitnaddaf darba kuljum.

Mhux applikabbli

p

Użu ta’ sistema ta’ tindif tal-arja, bħal:

Ara t-Taqsima 4.2.3.

q

Użu ta’ blalen li jżommu fil-wiċċ fil-kanal tad-demel

Blalen nofshom mimlijin bl-ilma u li huma magħmulin mill-plastik b’kisja li ma twaħħalx fuq is-superfiċe tal-kanali tad-demel.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 25 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”. L-emissjonijiet tal-metan jitnaqqsu wkoll.

r

Tkessiħ tad-demel likwidu

Tnaqqis tat-temperatura tad-demel likwidu (normalment biex tilħaq 15 °C) jinkiseb bl-installazzjoni ta’ sistema tat-tkessiħ li titqiegħed fuq id-demel likwidu (tkessiħ tas-superfiċe bil-pinen), fuq il-paviment tal-konkrit jew imqiegħda fil-paviment (tkessiħ tal-qiegħ). Is-sistema tikkonsisti f’pajpijiet li fihom jiġi ċċirkolat refriġerant jew ilma. Il-pajpijiet jitqabbdu ma’ apparat għall-iskambju tas-sħana biex tiġi rkuprata enerġija li tista’ tintuża għat-tisħin ta’ partijiet oħrajn tal-azjenda agrikola. Il-fossa jew il-kanali jeħtieġ li jitbattlu b’mod frekwenti minħabba s-superfiċe ta’ skambju relattivament żgħira tal-pajpijiet. Jekk is-sħana mormija jew l-ilma ta’ taħt l-art ma jkunx jista’ jintuża għat-tkessiħ, l-użu ta’ din it-teknika jista’ jżid il-konsum tal-enerġija.

Għat-tkessiħ tal-qiegħ, jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 20 % mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”. L-emissjonijiet tal-metan jitnaqqsu wkoll.

Għat-tkessiħ bl-aletti (fin cooling), jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 45 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”. L-emissjonijiet tal-metan jitnaqqsu wkoll.

s

Aċidifikazzjoni tad-demel likwidu

L-aċidu (eż. l-aċidu sulfuriku) jiżdied mad-demel likwidu sabiex il-pH jitnaqqas għal madwar 5,5 fil-fossa tad-demel likwidu. Iż-żieda tista’ titwettaq f’tank tal-proċess, segwita minn arjazzjoni u omoġenizzazzjoni. Parti mid-demel likwidu ttrattat jiġi ppumpjat lura fil-fossa tal-ħżin taħt il-pavimenti tal-alloġġi. Is-sistema ta’ trattament hija kompletament awtomatizzata. Qabel (jew wara) it-tifrix fuq il-ħamrija bl-aċtu, jista’ jkun hemm bżonn li jiżdied il-ġir sabiex jiġi nnewtralizzat il-pH tal-ħamrija. Inkella, l-aċidifikazzjoni tista’ titwettaq direttament fil-fossa tad-demel likwidu jew kontinwament matul it-tifrix.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 60 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”. L-emissjonijiet tal-metan jitnaqqsu wkoll.

t

Alloġġ b’żoni ta’ għajxien distinti għall-annimali

L-annimali jitrabbew fi gruppi, f’sistemi ta’ alloġġi li jinkludu mill-inqas tliet żoni funzjonali: mistrieħ, għalf/attività u eskrezzjoni. L-erja tas-superfiċe għal kull ħanżir hija akbar meta mqabbla ma’ sistemi konvenzjonali ta’ alloġġi. Jista’ jkun hemm disponibbli wkoll bitħa fuq barra, fejn l-annimali jkollhom aċċess għall-arja friska u għad-dawl naturali, u b’hekk jittejjeb il-benesseri tal-annimali. Billi jkun hemm żoni funzjonali differenti, il-karatteristiċi tas-sustanzi niġġiesa ta’ kull żona jistgħu jiġu mmirati permezz ta’ tekniki speċifiċi. Pereżempju, iż-żona ta’ eskrezzjoni tista’ tkun fil-bitħa fuq barra b’superfiċe emittenti żgħira u tneħħija frekwenti tad-demel (eż. sa 12-il darba kuljum bl-użu ta’ barraxa b’forma ta’ V b’kanal tal-awrina/segregazzjoni tar-rawt u tal-awrina ta’ taħt l-art). Normalment, l-annimali jżommu ż-żona għall-mistrieħ u għall-għalf nadifa (din l-imġiba naturali tittejjeb permezz ta’ ventilazzjoni naturali/ibrida għad-differenzjazzjoni fit-temperatura bejn iż-żona għall-eskrezzjoni u ż-żoni l-oħra). Meta mqabbel mas-sistemi konvenzjonali, il-konsum tal-ilma għal kull ħanżir tipikament huwa ogħla (minħabba l-erja tas-superfiċe akbar għal kull ħanżir), filwaqt li l-konsum tal-enerġija huwa aktar baxx (minħabba ventilazzjoni naturali/ibrida). Ir-rekwiżiti tax-xogħol huma wkoll tipikament ogħla (eż. minħabba t-tindif tat-tiben minn żona akbar).

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 75 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali”.

u

L-użu tal-addittivi li ġejjin għat-trattament tad-demel:

L-addittivi li għandhom l-għan li jibdlu l-proprjetajiet fiżiċi, kimiċi u bijoloġiċi tad-demel likwidu jistgħu jitqiegħdu, manwalment jew mekkanikament, fuq superfiċji emittenti (maħmuġin) (eż. strixxi, paviment pavimentat/solidu, taħt l-istrixxi), fil-fosos jew fil-faċilitajiet tal-ħżin tad-demel. L-applikazzjoni inizjali hija segwita minn żidiet perjodiċi bi frekwenza li tvarja (determinati mill-prinċipju attiv ta’ kull addittiv). L-addittivi tad-demel likwidu jinkludu diversi kategoriji, pereżempju, kumplessi ta’ batterji jew mikroorganiżmi, żeoliti u prodotti kimiċi. Dawn jaġixxu, pereżempju, billi jibdlu l-bilanċ mikrobiku naturali, billi tiġi mħeġġa l-bijoaċidifikazzjoni (il-produzzjoni ta’ aċidi organiċi) li tbaxxi l-pH (u b’hekk titnaqqas il-volatilizzazzjoni tal-ammonijaka), billi jiġu limitati l-perkorsi bijoloġiċi li jwasslu għall-formazzjoni tas-sulfid. Dan jirriżulta fi tnaqqis, pereżempju, tal-ammonijaka, tal-metan, tas-sulfid tal-idroġenu u/jew tal-emissjonijiet tal-irwejjaħ. Minbarra t-tnaqqis tal-emissjonijiet, l-addittivi jistgħu jtejbu l-immaniġġar tad-demel likwidu billi jħeġġu l-likwefazzjoni (viskożità aktar baxxa) u/jew id-dgħufija/id-diżaggregazzjoni tal-qoxra (li tirriżulta f’ippumpjar aħjar u inqas ragħwa), u b’hekk inaqqsu l-ħtiġijiet ta’ aġitazzjoni, jipproteġu t-tagħmir u jillimitaw l-interventi manwali (inklużi dawk assoċjati mal-esponiment perikoluż għall-H2S).

Mhux applikabbli

v

Membrani permeabbli għall-gass (GPM) għall-qbid tal-ammonijaka minn mezzi gassużi

Jintużaw membrani mikroporużi u idrofobiċi biex jaqbdu l-ammonijaka mill-arja. Il-forza mexxejja għat-trasferiment tal-ammonijaka fil-membrani hija l-gradjent tal-konċentrazzjoni. Il-proċess jitwettaq fi pressjoni atmosferika. Ladarba l-ammonijaka tkun fis-soluzzjoni aċiduża (fuq in-naħa l-oħra tal-membrana), din tingħaqad ma’ protoni liberi biex tifforma ammonju mhux volatili (NH4 +). Jistgħu jintużaw diversi aċidi inorganiċi jew organiċi biex titħejja s-soluzzjoni aċiduża, bħal aċidu sulfuriku, idrokloriku, fosforiku u lattiku. B’dan il-mod, l-ammonijaka li tinsab fl-arja tiġi ttrasformata f’fertilizzant siewi tal-ammonju (eż. sulfat tal-ammonju, klorur tal-ammonju, fosfat tal-ammonju, lattat tal-ammonju), li jkun jista’ jiġi ttrasportat ukoll barra mis-sit. Din it-teknika hija adatta kemm għall-ventilazzjoni naturali kif ukoll sfurzata fil-bini, peress li topera indipendentement mis-sistema ta’ ventilazzjoni. Is-sistema normalment tinsab barra l-alloġġ u teħtieġ spazju suffiċjenti għall-manutenzjoni.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 75 % (f’azjendi agrikoli tal-ħnieżer) u 45 % (f’azjendi agrikoli tal-pollam) meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza mingħajr l-użu ta’ din it-teknika.

Sistemi ta’ alloġġi

Deskrizzjoni

Sistemi ta’ gaġeġ

Sistemi ta’ alloġġi għall-pollam mibnija b’artijiet immejlin, magħmulin minn xibka tal-ħadid iwweldjata jew strixxi tal-plastik u mgħammra b’muntaġġi u bi spazju għall-għalf, għax-xorb, għall-bejtiet, għall-ħakk, għaż-żamma fuq perċa u għall-ġbir tal-bajd. Il-gaġeġ normalment jitqassmu fuq tliet saffi jew aktar. Is-sistemi tal-alloġġi jeħtieġ li jaderixxu mar-rekwiżiti stabbiliti fl-aħħar verżjoni tad-Direttiva tal-Kunsill 1999/74/KE (54) jew mal-leġiżlazzjoni li tissostitwiha.

Mifrex fond b’fossa tad-demel

Sistemi ta’ alloġġi għall-pollam b’mill-inqas terz tal-erja tal-paviment totali miksi bil-mifrex (eż. ramel, ċana tal-injam, tiben). Iż-żona tal-paviment li jifdal hija f’għamla ta’ gradilja, b’fossa tad-demel taħt. Il-muntaġġi tal-għalf u tax-xorb jinsabu fuq iż-żona f’għamla ta’ gradilja. Jistgħu jkunu preżenti strutturi addizzjonali kkunsidrati bħala żoni ta’ barra, bħal btieħi għall-eżerċizzju, verandi, żoni ta’ trobbija fil-beraħ jew ġonna tax-xitwa.

Guvi

Is-sistema ta’ alloġġi għall-pollam maqsumin f’żoni funzjonali differenti għall-għalf, għax-xorb, għat-tqegħid tal-bajd, għall-ħakk u għall-mistrieħ. Iż-żona utilizzabbli tiżdied permezz ta’ pavimenti elevati f’għamla ta’ gradilja, ikkombinati ma’ saffi differenti. Iż-żona f’għamla ta’ gradilja tvarja bejn 30 % u 60 % tal-erja tal-paviment totali. L-erja tal-paviment li jifdal hija tipikament mifrex.

Jistgħu jkunu preżenti strutturi addizzjonali kkunsidrati bħala żoni ta’ barra, bħal btieħi għall-eżerċizzju, verandi, żoni ta’ trobbija fil-beraħ jew ġonna tax-xitwa.

Tekniki

Deskrizzjoni

Informazzjoni dwar l-emissjonijiet

L-ispeċijiet kollha tal-pollam

a

Użu ta’ sistema ta’ tindif tal-arja, bħal:

Ara t-Taqsima 4.2.3.

b

Membrani permeabbli għall-gass (GPM) għall-qbid tal-ammonijaka minn mezzi gassużi

Ara t-Taqsima 4.2.1.

Tiġieġ tal-bajd, tiġieġ tat-tnissil u għawwietaq

c

Tneħħija tad-demel permezz ta’ ċinturini b’mill-inqas:

Iċ-ċinturini jitqiegħdu taħt il-gaġeġ għat-tneħħija tad-demel. Il-frekwenza tat-tneħħija tista’ tkun darba fil-ġimgħa (bit-tnixxif bl-arja) jew aktar (mingħajr it-tnixxif bl-arja). Iċ-ċinturin tal-ġbir jista’ jkun bil-ventilazzjoni għat-tnixxif tad-demel. It-tnixxif bl-arja whisk-forced fiċ-ċinturin tad-demel jista’ jintuża wkoll.

B’żewġ tneħħijiet fil-ġimgħa bit-tnixxif bl-arja, jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 30 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “żewġ tneħħijiet fil-ġimgħa mingħajr ventilazzjoni”.

d

Sistema ta’ ventilazzjoni sfurzata jew naturali mingħajr tneħħija frekwenti tad-demel f’impjanti eżistenti b’mifrex fond u b’fossa tad-demel, kombinata b’mill-inqas miżura ta’ mitigazzjoni addizzjonali (eż. il-kisba ta’ kontenut għoli ta’ materja niexfa tad-demel, sistema ta’ tindif tal-arja)

Is-sistema tal-mifrex fond (ara hawn fuq għal deskrizzjoni) hija kombinata ma’ tneħħija infrekwenti tad-demel, eż. fit-tmien taċ-ċiklu tat-trobbija. Huwa żgurat kontenut minimu ta’ materja niexfa ta’ demel ta’ madwar 50 % sa 60 %. Dan jinkiseb b’sistema xierqa ta’ ventilazzjoni (eż. fannijiet u estrazzjoni tal-arja mqiegħda fil-livell tal-paviment).

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 40 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”. It-teknika tista’ tirriżulta f’żieda fl-emissjonijiet tal-metan.

e

Ċinturin tad-demel jew barraxa (fil-każ ta’ mifrex fond b’fossa tad-demel)

Id-demel jitneħħa permezz ta’ barraxi (perjodikament) jew permezz ta’ ċinturini (darba fil-ġimgħa għad-demel imnixxef, darbtejn fil-ġimgħa mingħajr tnixxif).

Għal ċinturini tad-demel mhux ventilati, jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 70 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”.

Għaċ-ċinturini tad-demel ventilati, jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 80 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”.

f

Tnixxif sfurzat bl-arja tad-demel permezz ta’ tubi (fil-każ ta’ mifrex fond b’fossa tad-demel)

Is-sistema tal-mifrex fond (ara hawn fuq għal deskrizzjoni) hija kombinata mat-tnixxif tad-demel permezz ta’ ventilazzjoni sfurzata applikata fit-tubi li jitfgħu l-arja (eż. bi 17 °C sa 20 °C u 1,2 m3/għasfur) fuq id-demel maħżun taħt il-paviment f’għamla ta’ gradilja.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 45 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”.

g

Tnixxif sfurzat bl-arja tad-demel bl-użu ta’ paviment perforat (fil-każ ta’ mifrex fond b’fossa tad-demel)

Is-sistema tal-mifrex fond (ara hawn fuq għal deskrizzjoni) hija mgħammra b’paviment perforat taħt id-demel li jippermetti l-infiħ tal-arja sfurzata minn taħt. Id-demel jitneħħa fit-tmiem taċ-ċiklu tat-trobbija.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 45 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”.

h

Tnixxif tal-mifrex fuq iċ-ċinturini tad-demel (fil-każ ta’ guvi)

Id-demel jinġabar fuq ċinturini taħt il-paviment f’għamla ta’ gradilja u jitneħħa mill-inqas darba fil-ġimgħa permezz ta’ ċinturini bil-ventilazzjoni jew mingħajr il-ventilazzjoni. L-artijiet bil-mifrex u solidi jistgħu jiġu kombinati f’guvi għall-għawwietaq.

Għal ċinturini tad-demel mhux ventilati, jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 70 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”.

Għaċ-ċinturini tad-demel ventilati, jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 80 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”.

i

Tnixxif sfurzat bl-arja tal-mifrex fuq iċ-ċinturin tad-demel (fil-każ ta’ guvi)

It-teknika tnaqqas l-emissjonijiet tal-ammonijaka mid-demel permezz ta’ fluss tal-arja mmirat madwaru, li jnaqqas ir-ritmu tal-attività mikrobika (tat-tkissir tal-aċidu uriku fid-demel tal-pollam) u jillimita l-konverżjoni tal-komposti tan-nitroġenu f’ammonijaka volatili. Id-demel jaqa’ fuq ċinturini li jinsabu taħt l-istrixxi, fejn jitnixxef bl-arja (eż. 0,3 m3 ta’ arja għal kull annimal fis-siegħa f’temperatura minima ta’ 20 °C) fornuta minn kanali taħt jew ħdejn il-paviment f’għamla ta’ gradilja. Il-fluss tal-arja jitqiegħed b’mod strateġiku biex jiġi żgurat tnixxif uniformi, filwaqt li jiġu evitati żoni ta’ umdità għolja. Is-sistema topera kontinwament, filwaqt li tiżgura li d-demel jibqa’ fi stat semixott (eż. kontenut ta’ materja niexfa ta’ mill-inqas 50 %) mill-mument tal-eskrezzjoni sakemm jitneħħa (mill-inqas darba fil-ġimgħa jew darbtejn fil-ġimgħa jekk jintuża aktar tnixxif).

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 62 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”. L-emissjonijiet tat-trab jitnaqqsu wkoll.

j

Tnixxif sfurzat tal-mifrex bl-użu ta’ arja ta’ ġewwa (fil-każ ta’ paviment solidu b’mifrex fond)

F’sistema ta’ mifrex fond mingħajr fossa tad-demel, is-sistemi ta’ riċirkolazzjoni tal-arja fuq ġewwa jistgħu jintużaw biex inixxfu l-mifrex, filwaqt li jiġu ssodisfati l-ħtiġijiet fiżjoloġiċi tal-għasafar. Għal dan il-għan, jistgħu jintużaw fannijiet, skambjaturi tas-sħana u/jew ħiters.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 25 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”.

k

Slajd tal-mifrex (fil-każ ta’ guvi)

It-teknika żżomm il-ħxuna tas-saff tal-mifrex limitata (eż. massimu ta’ 3 cm) fuq is-superfiċe kollha tal-paviment mgħotti bil-mifrex, billi tneħħi ta’ spiss porzjon tas-saff tal-mifrex bi slajd.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 15 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”. L-emissjonijiet tat-trab jitnaqqsu wkoll.

Tiġieġ tas-simna

l

Tnixxif sfurzat tal-mifrex bl-użu ta’ arja ta’ ġewwa (fil-każ ta’ paviment solidu b’mifrex fond)

Is-sistemi tar-riċirkolazzjoni tal-arja fuq ġewwa jistgħu jintużaw biex inixxfu l-mifrex, filwaqt li jiġu ssodisfati l-ħtiġijiet fiżjoloġiċi tal-għasafar.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 25 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”.

m

Tnixxif sfurzat tal-mifrex bl-użu ta’ arja ta’ ġewwa msaħħna (fil-każ ta’ paviment solidu b’mifrex fond)

L-emissjonijiet tal-ammonijaka jitnaqqsu bit-tnixxif tal-friex b’arja sħuna u bit-tneħħija tal-umdità evaporata b’arja msaħħna (miksuba minn skambjaturi tas-sħana u/jew ħiters). Huma possibbli żewġ konfigurazzjonijiet:

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 55 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”.

n

Ventilazzjoni naturali jew sfurzata b’sistema ta’ xorb li ma tnixxix (fil-każ ta’ paviment solidu b’mifrex fond)

Il-paviment solidu jitgħatta kompletament b’mifrex li jista’ jiżdied skont il-bżonn. L-iżolament tal-paviment (pereżempju, bl-użu tal-konkrit, jew tat-tafal) jipprevjeni l-kondensazzjoni tal-ilma fil-mifrex. Id-demel solidu jitneħħa fit-tmiem taċ-ċiklu tat-trobbija. It-tfassil u l-operat tas-sistema tal-ilma għax-xorb tipprevjeni t-tnixxija u t-tixrid tal-ilma fuq il-mifrex. Jistgħu jkunu preżenti strutturi addizzjonali kkunsidrati bħala żoni ta’ barra, bħal btieħi għall-eżerċizzju, verandi, żoni ta’ trobbija fil-beraħ jew ġonna tax-xitwa. Il-ventilazzjoni naturali tista’ tiġi kombinata ma’ sistema ta’ trobbija fil-beraħ.

Mhux applikabbli

o

Paviment bil-mifrex imsaħħan u mkessaħ (fil-każ ta’ sistemi “combideck”)

Ċirkwit tal-ilma magħluq huwa installat taħt il-paviment u ċirkwit ieħor jinbena f’livell aktar fond għall-ħżin tas-sħana eċċessiva jew biex din tintbagħat lura fl-alloġġ tal-pollam meta jkun meħtieġ. Pompa tas-sħana tgħaqqad iż-żewġ ċirkwiti tal-ilma. Fil-bidu tal-perjodu tat-trobbija, il-paviment jissaħħan bis-sħana maħżuna sabiex il-mifrex jinżamm niexef billi tiġi evitata l-kondensazzjoni tal-umdità; matul it-tieni ċiklu tat-trobbija, l-għasafar jipproduċu eċċess ta’ sħana li tiġi ppreservata fiċ-ċirkwit tal-ħżin waqt li jkessħu l-paviment, u dan inaqqas it-tkissir tal-aċidu uriku billi titnaqqas l-attività mikrobika.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 40 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”.

p

Mifrex magħmul minn tiben u minn sulfat tal-idroġenu tas-sodju

Sabiex jitnaqqas il-valur tal-pH tal-mifrex, li min-naħa tiegħu jinibixxi l-attività mikrobijoloġika, pellet magħmul minn taħlita ta’ 80 % tiben (jew materjal rinnovabbli ieħor) u 20 % sulfat tal-idroġenu tas-sodju (NaHSO4) jintuża bħala friex.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 58 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”.

Papri

q

Żieda frekwenti tal-mifrex (fil-każ ta’ paviment solidu b’mifrex fond jew mifrex fond kombinat ma’ paviment f’għamla ta’ gradilja)

Il-mifrex jinżamm niexef permezz ta’ żieda frekwenti (eż. ta’ kuljum) ta’ materjal frisk skont il-ħtiġijiet. Id-demel solidu jitneħħa fit-tmiem taċ-ċiklu tat-trobbija.

Is-sistema ta’ alloġġi tista’ tkun mgħammra b’ventilazzjoni naturali jew sfurzata u kombinata ma’ sistema ta’ trobbija fil-beraħ.

Fil-każ ta’ mifrex fond kombinat ma’ paviment f’għamla ta’ gradilja, il-paviment huwa mgħammar bi strixxi fiż-żona tax-xorb (madwar 25 % tal-erja tal-paviment totali).

Mhux applikabbli

r

Tneħħija frekwenti tad-demel (fil-każ ta’ paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja)

L-istrixxi jgħattu l-fossa fejn jinħażen id-demel u fejn jiġi evakwat għal fossa esterna. It-tneħħija frekwenti tad-demel għal fossa esterna tista’ ssir:

Is-sistema ta’ alloġġi tista’ tkun mgħammra b’ventilazzjoni naturali jew sfurzata u kombinata ma’ sistema ta’ trobbija fil-beraħ.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 15 % (għall-fluss tal-gravità permanenti) u ta’ 30 % (għall-brix) meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ “mifrex/fossa fonda b’mifrex parzjali”.

Dundjani

s

Ventilazzjoni naturali jew sfurzata b’sistema ta’ xorb li ma tnixxix (fil-każ ta’ paviment solidu b’mifrex fond)

Ara d-deskrizzjoni tat-teknika (n) (fit-taqsima dwar it-tiġieġ tas-simna).

t

Tnixxif sfurzat tal-mifrex bl-użu ta’ arja ta’ ġewwa msaħħna (fil-każ ta’ paviment solidu b’mifrex fond)

Ara d-deskrizzjoni tat-teknika (m) (fit-taqsima dwar it-tiġieġ tas-simna).

Teknika

Deskrizzjoni

Informazzjoni dwar l-emissjonijiet

a

Bijofiltru

L-arja tal-egżost tgħaddi minn saff filtranti ta’ materjal organiku, bħal għeruq tal-injam jew laqx tal-injam, qoxra tas-siġar ħarxa, kompost jew pit. Il-materjal tal-filtru dejjem jinżamm niedi permezz ta’ traxxix bl-ilma intermittenti tas-superfiċe. Komposti tal-arja u partikoli tat-trab bir-riħa jiġu assorbiti mir-rita niedja u jiġu ossidizzati jew degradati minn mikroorganiżmi li jgħixu fuq il-materjal tal-mifrex niedi. L-inokulazzjoni ta’ taħlitiet ta’ mikroorganiżmi magħżula tista’ ttejjeb l-effiċjenza tal-bijofiltri.

Hija meħtieġa żona suffiċjenti fuq barra tal-alloġġ tal-annimal sabiex takkomoda l-pakketti tal-filtru.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 70 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza mingħajr l-użu ta’ din it-teknika. L-emissjonijiet tal-metan fl-arja jistgħu jitnaqqsu wkoll skont il-kundizzjonijiet operattivi. Jistgħu potenzjalment iseħħu emissjonijiet ta’ N2O.

b

Bijopurifikatur (jew filtru tal-bijotqattir)

Filtru għoli mballat b’materjal ta’ mballaġġ inerti li normalment jinżamm kontinwament imxarrab permezz tal-ilma tal-bexx. Is-sustanzi niġġiesa tal-arja jiġu assorbiti fil-fażi likwida u sussegwentement jiġu degradati minn mikroorganiżmi li joqogħdu fuq l-elementi tal-filtru. L-inokulazzjoni ta’ taħlitiet ta’ mikroorganiżmi magħżula tista’ ttejjeb l-effiċjenza tal-bijofiltri.

F’ċerti każijiet jista’ jiġi applikat ukoll tindif parzjali tal-arja (eż. biex jiġi mmirat sehem magħżul tal-arja tal-egżost b’tagħbija ogħla ta’ sustanzi niġġiesa).

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 70 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza mingħajr l-użu ta’ din it-teknika. L-emissjonijiet tal-irwejjaħ u tat-trab jitnaqqsu wkoll.

c

Filtru niexef

L-arja tal-egżost tintnefaħ kontra skrin magħmul minn, pereżempju, plastik b’diversi saffi mqiegħed quddiem il-ħajt ta’ wara tal-ventilatur. L-arja li tgħaddi hija soġġetta għal bidliet b’saħħithom fid-direzzjoni, li jikkawżaw is-separazzjoni tal-partikoli b’forza ċentrifugali, u dan iwassal għat-tnaqqis tal-emissjonijiet tat-trab.

Mhux applikabbli

d

Sistema ta’ tindif tal-arja b’żewġ stadji jew bi tliet stadji

F’sistema b’żewġ stadji, l-ewwel stadju (purifikatur niedi tal-aċidu) normalment ikun kombinat ma’ bijopurifikatur (it-tieni stadju). F’sistema bi tliet stadji, l-ewwel stadju li jikkonsisti f’purifikatur niedi normalment ikun ikkombinat mat-tieni stadju (purifikatur niedi tal-aċidu), segwit minn bijofiltru (it-tielet stadju). F’ċerti każijiet jista’ jiġi applikat ukoll tindif parzjali tal-arja (eż. biex jiġi mmirat sehem magħżul tal-arja tal-egżost b’tagħbija ogħla ta’ sustanzi niġġiesa).

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 70 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza mingħajr l-użu ta’ din it-teknika. L-emissjonijiet tal-irwejjaħ u tat-trab jitnaqqsu wkoll.

e

Purifikatur niedi

L-arja tal-egżost tintnefaħ permezz ta’ mezz ta’ filtru mballat minn fluss trażversali. L-ilma jiġi sprejjat kontinwament fuq il-materjal imballat. It-trab jitneħħa u joqgħod fit-tank tal-ilma, li jitbattal qabel ma jimtela mill-ġdid. Din it-teknika hija magħrufa wkoll bħala “reattur b’sodda perkolatriċi”.

Mhux applikabbli

f

Imqabad tal-ilma

L-arja tal-egżost hija indirizzata mill-fannijiet tal-ventilazzjoni għal fuq banju tal-ilma fejn il-partikoli tat-trab jixxarrbu. Imbagħad, il-fluss jitmexxa 180 grad ’il fuq. Il-livell tal-ilma jimtela b’mod regolari sabiex jikkumpensa għall-evaporazzjoni.

Mhux applikabbli

g

Purifikatur niedi tal-aċidu

L-arja tal-egżost hija sfurzata minn filtru (eż. ħajt imballat) fejn jiġi sprejjat likwidu aċidu li jiċċirkola (eż. l-aċidu sulfuriku). F’ċerti każijiet jista’ jiġi applikat ukoll tindif parzjali tal-arja (eż. biex jiġi mmirat sehem magħżul tal-arja tal-egżost b’tagħbija ogħla ta’ sustanzi niġġiesa).

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 70 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza mingħajr l-użu ta’ din it-teknika. L-emissjonijiet tal-irwejjaħ u tat-trab jitnaqqsu wkoll.

Teknika

Deskrizzjoni

Emissjonijiet tat-trab

a

Prevenzjoni jew tnaqqis tal-ġenerazzjoni tat-trab fil-bini tal-bhejjem billi jintużaw, eż. tekniki ta’ mifrex b’livell baxx ta’ trab, materjal tal-mifrex aktar artab, slajds tal-mifrex, għalf ad libitum, għalf b’livell baxx ta’ trab, separaturi tat-trab, ventilazzjoni ottimizzata b’veloċità tal-arja

Il-ġenerazzjoni tat-trab fil-bini tal-bhejjem tiġi evitata jew imnaqqsa bl-applikazzjoni ta’ tekniki bħal:

b

Tnaqqis tal-konċentrazzjoni tat-trab fil-bini tal-bhejjem billi jiġu applikati, eż. il-ħolqien ta’ ċpar bl-ilma, il-jonizzazzjoni, il-bexx biż-żejt

Il-konċentrazzjoni tat-trab fil-bini tal-bhejjem titnaqqas bl-applikazzjoni ta’ tekniki bħal:

c

Tnaqqis tat-trab bl-użu ta’ sistema ta’ tindif tal-arja, eż. filtru niexef, sistema ta’ tindif tal-arja b’żewġ stadji jew bi tliet stadji, purifikatur niedi, imqabad tal-ilma, purifikatur niedi tal-aċidu, bijofiltru, bijopurifikatur

Ara t-Taqsima 4.2.3.

Emissjonijiet tal-irwejjaħ

d

Miżuri ta’ prevenzjoni u ta’ tnaqqis tal-irwejjaħ fis-sistemi tal-alloġġi, eż. iż-żamma tal-annimali u tas-superfiċji xotti u nodfa, it-tnaqqis ta’ superfiċe li jarmi d-demel, it-tneħħija frekwenti tad-demel, it-tnaqqis tat-temperatura tad-demel u tal-ambjent ta’ ġewwa, it-tnaqqis tal-fluss tal-arja

L-emissjonijiet tal-irwejjaħ fis-sistemi tal-alloġġi jiġu evitati u/jew imnaqqsa bl-applikazzjoni ta’ tekniki bħal:

e

Ottimizzazzjoni tal-kundizzjonijiet ta’ skariku tal-arja tal-egżost mill-alloġġi tal-annimali, eż. żieda fl-għoli tal-iżbokk u/jew fil-veloċità tal-ventilazzjoni

L-arja tal-egżost tiġi skarikata mill-alloġġi tal-annimali billi jiġu applikati tekniki bħal:

f

Tnaqqis tal-irwejjaħ bl-użu ta’ sistema ta’ tindif tal-arja, eż. bijopurifikatur (jew filtru tal-bijotqattir), bijofiltru, sistema ta’ tindif tal-arja b’żewġ stadji jew bi tliet stadji)

Ara t-Taqsima 4.2.3.

Konsum tal-ilma

g

Għażla u użu ta’ tagħmir adattat (eż. nipple drinkers, round drinkers, ħwat tal-ilma) għall-kategorija tal-annimal speċifika filwaqt li tiġi żgurata d-disponibbiltà tal-ilma (ad libitum)

Jintgħażlu u jintużaw sistemi ta’ twassil effiċjenti fl-użu tal-ilma (eż. nipple drinkers, round drinkers, ħwat tal-ilma), filwaqt li titqies l-imġiba tax-xorb tal-ispeċijiet differenti tal-annimali. Tiġi żgurata l-idratazzjoni ottimali u jiġi żgurat il-benesseri tal-annimali permezz ta’ aċċess ad libitum.

h

Verifika u (jekk meħtieġ) aġġustament, fuq bażi regolari, tal-kalibrazzjoni tat-tagħmir tal-ilma għax-xorb

It-tagħmir tal-ilma tax-xorb jiġi ċċekkjat regolarment u, jekk ikun meħtieġ, jiġi aġġustat, biex jiġu żgurati rati ta’ fluss u funzjonalità konsistenti, filwaqt li jiġi evitat it-tixrid tal-ilma.

i

Użu ta’ tekniki bħal tindif fix-xott bil-makkinarju jew deterġenti tat-tindif bi pressjoni għolja għall-alloġġ u għat-tagħmir tal-annimali

L-alloġġ u t-tagħmir tal-annimali jitnaddfu b’mod li jiżgura l-iġjene filwaqt li tiġi żgurata l-effiċjenza fl-użu tal-ilma, pereżempju bl-użu ta’ metodi ta’ tindif minn qabel bħal tindif mekkaniku fix-xott jew bl-użu ta’ tekniki bħal tindif bi pressjoni għolja.

Konsum tal-enerġija

j

Sistemi b’effiċjenza għolja tat-tisħin/tat-tkessiħ u ventilazzjoni

Is-sistemi b’effiċjenza għolja tat-tisħin/tkessiħ u tal-ventilazzjoni jużaw soluzzjonijiet tekniċi li jimminimizzaw il-konsum tal-enerġija, filwaqt li jqisu r-rekwiżiti tal-benesseri tal-annimali.

k

Ottimizzazzjoni tas-sistemi u tal-ġestjoni tat-tisħin/tat-tkessiħ u tal-ventilazzjoni, speċjalment fejn jintużaw is-sistemi ta’ tindif tal-arja

Is-sistemi eżistenti tat-tisħin/tat-tkessiħ u tal-ventilazzjoni jittejbu, filwaqt li jitqiesu r-rekwiżiti tal-benesseri tal-annimali (eż. il-konċentrazzjoni tas-sustanzi niġġiesa tal-arja, it-temperaturi xierqa). Dan jista’ jinkiseb permezz ta’ miżuri bħal:

l

Iżolament tal-ħitan, tal-artijiet u/jew tas-soqfa tal-alloġġ tal-annimali

Il-materjal ta’ iżolament jista’ jkun impermeabbli b’mod naturali jew jingħata kisja impermeabbli. Il-materjali permeabbli jiġu pprovduti b’barriera tal-fwar installata, peress li l-umdità hija kawża prinċipali tad-deterjorament tal-materjal ta’ iżolament.

Varjant tal-materjal ta’ iżolament għall-azjendi agrikoli tal-pollam jista’ jkun membrani li jirriflettu s-sħana, li jikkonsistu f’fojls tal-plastik laminati li jissiġillaw l-alloġġi mill-ħruġ tal-arja u mill-umdità.

m

Irkupru tas-sħana (eż. sistema combideck, sistemi ta’ ventilazzjoni għall-irkupru tas-sħana, irkupru tas-sħana tat-tkessiħ tad-demel likwidu)

Ir-riċiklaġġ tal-enerġija termali mill-ventilazzjoni, mill-prodotti tal-iskart, jew mill-istrutturi interni.

Unità ċentrali tuża skambjatur tas-sħana mill-arja għall-arja biex tittrasferixxi s-sħana minn arja sħuna u ħażina tal-egżost għal arja kiesħa u friska li tidħol.

Għad-deskrizzjoni tas-sistema combideck, ara t-Taqsima 4.2.2.

n

Użu ta’ ventilazzjoni naturali

Ventilazzjoni (naturali) ħielsa fl-alloġġ tal-annimal hija ġġenerata minn effetti termali u/jew fluss tar-riħ. L-alloġġ tal-annimali jista’ jkollu fetħiet fix-xifer u, jekk ikun meħtieġ, anke fuq il-ġnub tas-saqaf imżerżaq flimkien mal-fetħiet kontrollabbli fil-ħitan tal-ġnub. Il-fetħiet jistgħu jkunu mgħammra bi xbieki għall-protezzjoni mir-riħ. L-assistenza ta’ fann tista’ tintuża matul temp sħun.

o

Użu ta’ ventilazzjoni ibrida

Il-ventilazzjoni sfurzata u naturali huma kkombinati f’taqsimiet differenti fl-alloġġ tal-annimali. Fit-taqsima ventilata sfurzata, l-annimali huma protetti mill-kesħa, mis-sħana, mir-radjazzjoni solari, u mix-xita. Fit-taqsima ventilata b’mod naturali, l-annimali għandhom aċċess għal kundizzjonijiet ta’ barra (fil-każ tal-ħnieżer, iż-żona ta’ eskrezzjoni tipikament tinsab fiż-żona ta’ barra).

p

Sistemi ta’ tkessiħ evaporattivi bl-użu ta’ pads u ta’ riċirkolazzjoni tal-ilma

Is-sistemi tat-tkessiħ evaporattivi bil-pad jużaw ċelluloża riġida, pannelli porużi aspen jew sintetiċi installati fuq ħajt wieħed tal-alloġġ, u huwa kontinwament saturati bl-ilma bl-ippumpjar. L-ilma li ma jiġix evaporat jew mbexx jinġabar u jiġi ċċirkolat mill-ġdid fis-sistema. Il-fannijiet tal-mina jiġbdu l-arja minn barra mill-pannelli mxarrba, filwaqt li jevaporaw l-ilma u jkessħu l-arja.

Teknika

Deskrizzjoni

Informazzjoni dwar l-emissjonijiet

a

Użu ta’ faċilità ta’ ħżin b’kapaċità suffiċjenti biex iżżomm id-demel matul perjodi li fihom it-tixrid ma jkunx possibbli

Il-faċilitajiet tal-ħżin huma mfassla b’kapaċità suffiċjenti biex iżommu d-demel matul perjodi li fihom it-tifrix ma jkunx possibbli. Dawn il-perjodi jiddependu fuq il-kundizzjonijiet klimatiċi u r-rekwiżiti tan-nitroġenu tal-għelejjel.

Mhux applikabbli

b

Użu ta’ faċilitajiet ta’ ħżin li huma kapaċi jirreżistu għal influwenzi mekkaniċi, kimiċi u termali

Il-faċilitajiet tal-ħżin huma mibnija bl-użu ta’ elementi (eż. azzar b’kisi protettiv, konkrit impermeabbli, kisi li ma jnixxix) li jistgħu jifilħu għall-istress mekkaniku, għall-esponiment kimiku, u għall-fluttwazzjonijiet termali, u b’hekk jiżguraw id-durabbiltà, il-protezzjoni ambjentali u l-affidabbiltà operattiva.

Mhux applikabbli

c

Użu ta’ faċilitajiet u ta’ tagħmir li ma jnixxux għall-ġbir u għat-trasferiment tad-demel likwidu (eż. fosos, kanali, katusi, stazzjonijiet tal-pompi)

Il-faċilitajiet u t-tagħmir għall-ġbir u għat-trasferiment tad-demel likwidu (eż. fosos, kanali, katusi, stazzjonijiet tal-pompi) huma mfassla biex jipprevjenu t-tnixxijiet u l-kontaminazzjoni konsegwenti. Dan jinvolvi l-użu ta’ materjali xierqa li ma jnixxux u reżistenti għall-korrużjoni.

Mhux applikabbli

d

Verifika tal-integrità strutturali tal-faċilitajiet tal-ħżin mill-inqas darba fis-sena

Isiru u jiġu ddokumentati kontrolli regolari tal-affidabbiltà funzjonali (mill-inqas annwali) (permezz ta’, pereżempju, kontrolli viżwali, ritratti, rapporti tat-testijiet, detezzjoni ta’ tnixxijiet, osservazzjoni ta’ bidla fil-livell tal-ħżin mimli bl-ilma, data miksuba minn sensuri), inkluża verifika tal-issikkar tal-komponenti kollha tal-faċilitajiet tal-ħżin, tal-pajpijiet u tal-fittings, biex jiġu żgurati l-integrità u l-istandards operattivi li ma jnixxux.

Mhux applikabbli

e

Kopertura li tiżgura l-ogħla prestazzjoni ambjentali, b’waħda mit-tekniki li ġejjin:

L-imħażen huma mgħottija b’għotjien riġidi, flessibbli jew li jżommu fil-wiċċ.

L-għotjien riġidi jistgħu jkunu magħmulin mill-konkrit, minn panelli tal-fibra tal-ħġieġ jew minn folji tal-poliester b’superfiċe ċatta jew b’forma konika, li jiġu applikati għal tankijiet u għal sajlos tal-konkrit jew tal-azzar. L-għotjien ikunu ssiġillati sew u “ssikkati” sabiex inaqqsu l-iskambju tal-arja u sabiex jipprevjenu milli jidħlu xita u borra.

Għotjien riġidi: Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ kważi 100 % meta mqabbla ma’ fossa mingħajr ebda għatu.

Għotjien flessibbli jinkludu:

Għata forma ta’ tinda: Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 85 % meta mqabbla ma’ fossa mingħajr ebda għatu.

Għata forma ta’ koppla: Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 80 % meta mqabbla ma’ fossa mingħajr ebda għatu.

Għotjien ċatti: Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 60 % meta mqabbla ma’ fossa mingħajr ebda għatu.

L-għotjien li jżommu fil-wiċċ jinkludu:

Saffi tal-qoxra: Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 20 % meta mqabbla ma’ fossa mingħajr ebda għatu.

Materjali tal-massa li jżommu fil-wiċċ: Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 40 % meta mqabbla ma’ fossa mingħajr ebda għatu.

Għotjien li jintnefħu bl-arja: Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 60 % meta mqabbla ma’ fossa mingħajr ebda għatu.

Għotjien flessibbli li jżommu fil-wiċċ: Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 80 % meta mqabbla ma’ fossa mingħajr ebda għatu.

Folja tal-plastik flessibbli: Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 60 % meta mqabbla ma’ fossa mingħajr ebda għatu.

f

Installazzjoni ta’ sistema ta’ detezzjoni ta’ tnixxijiet

Sistema li tuża, pereżempju, ġeomembrana, saff tad-drenaġġ sottostanti, u sistema ta’ pajpijiet tad-drenaġġ li tippermetti detezzjoni bikrija (eż. bi pjeżometru) u l-konteniment ta’ ksur.

Mhux applikabbli

g

Minimizzazzjoni tat-tħawwid tad-demel likwidu

It-tħawwid tad-demel likwidu jinżamm f’minimu. Dan jinvolvi:

Mhux applikabbli

h

Disinn xieraq tal-fossa tad-demel likwidu bl-użu ta’ tekniki bħal:

Il-faċilitajiet tal-ħżin huma mfassla filwaqt li jitqiesu l-karatteristiċi strutturali u operazzjonali mmirati lejn it-tnaqqis tal-emissjonijiet fl-arja. Dan jinkludi t-tnaqqis tal-proporzjon tal-erja tas-superfiċe emittenti għall-volum tad-demel likwidu, il-ġestjoni tal-livelli ta’ mili biex jiġu limitati l-veloċità tar-riħ u l-iskambju tal-arja fuq is-superfiċe tad-demel likwidu, u ż-żieda tal-freeboard biex jinħoloq effett ta’ lqugħ kontra r-riħ li jrażżan il-movimenti tal-arja turbulenti.

Mhux applikabbli

i

Aċidifikazzjoni tad-demel likwidu

Ara t-Taqsima 4.2.1.

j

Tkessiħ tad-demel likwidu

Ara t-Taqsima 4.2.1.

k

Bażi u ħitan impermeabbli, eż. b’kisi tat-tafal jew tal-plastik (jew miksija doppju), u bi strutturi li ma jnixxux

Il-ħżin ta’ fossa tad-demel likwidu fil-ħamrija huwa mibni bi strutturi li ma jnixxux (eż. ġonot, muntaġġi) u b’bażijiet u ħitan impermeabbli bl-użu ta’ materjali bħat-tafal kumpatt, il-kisi tal-plastik tal-polietilen b’densità għolja (HDPE), jew sistemi ta’ kisi doppju (eż. ġeomembrana, tafal) biex jiġu evitati t-tnixxija u l-kontaminazzjoni tal-ilma ta’ taħt l-art.

Mhux applikabbli

l

Ħżin tad-demel solidu mnixxef f’matmura

Normalment, il-matmura hija kostruzzjoni sempliċi b’paviment impermeabbli u saqaf, b’biżżejjed ventilazzjoni sabiex jiġu evitati l-kundizzjonijiet anaerobiċi u bieb ta’ aċċess għall-vetturi. Id-demel tal-pollam imnixxef (eż. mifrex minn tiġieġ tas-simna u tiġieġ tal-bajd, ħmieġ tat-tiġieġa tal-bajd imnixxef bl-arja li jinġabar fuq ċinturini) jista’ tipikament jiġi trasportat permezz ta’ ċinturini jew tagħmir għat-tagħbija minn quddiem mill-alloġġi għall-pollam sal-matmura fejn jista’ jinħażen għal perjodu twil ta’ żmien mingħajr ir-riskju li jerġa’ jixxarrab.

Mhux applikabbli

m

Użu ta’ sajlo tal-konkrit għall-ħżin ta’ demel solidu

Ċangatura tal-pedament tal-konkrit impermeabbli għall-ilma li tista’ tiġi kkombinata ma’ ħitan fuq tliet ġnub u ma’ għatu (eż. saqaf fuq il-pjattforma tad-demel, plastik stabbilizzat bil-UV). Il-paviment ixaqleb (eż. 2 %) lejn kanal fuq quddiem. Il-frazzjonijiet likwidi u kwalunkwe skular ikkawżat mix-xita jinġabru f’fossa tal-konkrit li ma tippermettix tnixxija u jiġu mmaniġġati wara.

Mhux applikabbli

n

Ħżin ta’ demel solidu fuq paviment impermeabbli solidu mfassal biex jipprevjeni t-tnixxijiet fl-ambjent

Il-ħżin huwa mgħammar b’paviment solidu impermeabbli, sistema tad-drenaġġ, u mqabbad ma’ tank għall-ġbir tal-frazzjonijiet likwidi u kwalunkwe skular ikkważat mix-xita.

Mhux applikabbli

o

Distanzi xierqa bejn il-munzelli temporanji tad-demel solidu u l-korpi tal-ilma, b’bidla annwali fil-post u b’minimizzazzjoni tal-ħin fuq il-post

Meta d-demel solidu jitqiegħed direttament fuq il-ħamrija fl-għalqa qabel it-tifrix, il-ħin tad-demel fl-għalqa jiġi minimizzat u l-post tal-ħżin jinbidel mill-inqas kull sena u jkun kemm jista’ jkun ’il bogħod mill-korpi tal-ilma.

Mhux applikabbli

p

Tnaqqis tal-proporzjon bejn iż-żona tas-superfiċe emittenti u l-volum tal-munzell tad-demel solidu

Il-proporzjon bejn l-erja tas-superfiċe emittenti u l-volum tal-munzell jista’ jitnaqqas, pereżempju permezz tal-kumpattazzjoni tad-demel jew bl-użu ta’ maħżen b’ħajt bi tliet naħat.

Mhux applikabbli

q

Kopertura ta’ munzelli temporanji tad-demel solidu

Il-munzelli tad-demel solidu huma mgħottija b’materjali bħal għotjien tal-plastik stabbilizzat bl-UV, pit, serratura, jew laqx tal-injam. Għotjien dojoq inaqqsu l-iskambju tal-arja u d-dekompożizzjoni aerobika fil-munzell ta’ demel.

Mhux applikabbli

Teknika

Deskrizzjoni

a

Separazzjoni mekkanika tad-demel likwidu, eż. bl-użu ta’:

Separazzjoni ta’ frazzjonijiet likwidi u solidi b’kontenut differenti ta’ materja niexfa, pereżempju, bl-użu ta’ separaturi bi pressa tal-viti, separaturi dekanter-ċentrifugaturi, separazzjoni permezz ta’ għeriebel jew pressa bil-filtru. Is-separazzjoni tista’ tittejjeb permezz ta’ addittivi jew billi jiġu applikati temperaturi/pressjonijiet differenti.

It-teknika hija applikata, pereżempju, meta jkun meħtieġ tnaqqis fil-kontenut tan-nitroġenu u tal-fosforu fil-fażi solida minħabba art disponibbli limitata għall-applikazzjoni tad-demel.

b

Diġestjoni anaerobika

Mikroorganiżmi anaerobiċi jiddekomponu l-materja organika tad-demel f’reattur magħluq fin-nuqqas ta’ ossiġenu. Il-bijogass huwa prodott u jinġabar sabiex iservi l-ġenerazzjoni tal-enerġija, jiġifieri l-produzzjoni tas-sħana, sħana u enerġija kombinata, u/jew fjuwil tat-trasport. Xi ftit mis-sħana prodotta tiġi rriċiklata fil-proċess. Ir-residwu stabbilizzat (diġestat) jista’ jintuża bħala fertilizzant (b’diġestat solidu suffiċjenti wara l-ikkompostjar). Id-demel solidu jista’ jiġi kodiġestat mad-demel likwidu u/jew ma’ kosubstrati oħrajn, filwaqt li jiġi żgurat kontenut ta’ materja niexfa inqas minn 18 %. L-inokulazzjoni ta’ taħlitiet ta’ mikroorganiżmi magħżula tista’ ttejjeb il-veloċità u l-effiċjenza tal-proċess.

c

Tnixxif tad-demel b’mina esterna

Id-demel jinġabar mill-alloġġi għat-tiġieġ tal-bajd u jitneħħa permezz ta’ ċinturini li jġorruh barra lejn struttura magħluqa apposta, li fiha serje ta’ ċinturini mrikkba perforati li jiffurmaw mina. L-arja sħuna tintnefaħ miċ-ċinturini, u tnixxef id-demel fi żmien jumejn jew tlieta. Il-mina tiġi ventilata b’arja estratta mill-alloġġ għat-tiġieġ tal-bajd.

d

Separazzjoni mekkanika tad-demel likwidu fi frazzjonijiet solidi u likwidi, segwita minn diġestjoni aerobika (arjazzjoni) tal-frazzjoni likwida, bl-irkupru tan-nutrijenti

Id-demel likwidu jiġi sseparat fi frazzjonijiet likwidi u solidi bl-użu ta’ tagħmir ta’ separazzjoni mekkanika u n-nutrijenti huma rkuprati meta l-frazzjonijiet solidi u likwidi jintużaw għan-nutrizzjoni tal-għelejjel. Il-biċċa l-kbira tal-fosforu u porzjon sostanzjali tan-nitroġenu jinżammu fil-frazzjoni solida, li hija prodott b’volum u b’piż aktar baxxi.

Il-frazzjoni likwida tiġi arjata, b’mod intermittenti u b’intensità baxxa, permezz ta’ arjaturi mgħaddsa jew li jżommu fil-wiċċ fi proċess kontinwu jew ta’ lottijiet li jwassal għal ossidazzjoni bijoloġika ta’ komposti organiċi volatili. Il-proċess huwa ġestit permezz tal-kontroll tal-parametri operattivi, bħall-intensità tal-arjazzjoni (konċentrazzjoni tal-ossiġenu dissolta), il-limitazzjoni taż-żieda fil-pH, it-temperatura (eż. bejn 45 oC u 75 oC) u l-minimizzazzjoni tat-taħlit tad-demel likwidu, bl-objettiv li jitnaqqas it-telf tal-ammonijaka (NH3) fl-atmosfera, filwaqt li jiġu mrażżna l-kundizzjonijiet anaerobiċi u l-formazzjoni tal-metan. L-ammonijaka rilaxxata matul l-arjazzjoni tista’ tinġabar b’mod fakultattiv (ara pereżempju t-teknika “Membrani permeabbli għall-gass (GPM) għall-qbid tal-ammonijaka minn mezzi gassużi”). Ir-ragħwa u l-ħama, li fihom xi nutrijenti (eż. P) maqbuda mill-frazzjoni likwida, jinġabru mir-reattur u jitnixxfu bl-użu ta’ separaturi mekkaniċi, u mbagħad jiġu ġestiti mal-bqija tal-frazzjoni solida.

It-teknika hija tipikament applikata fejn it-tnaqqis tal-patoġenu u tal-irwejjaħ huwa importanti qabel it-tifrix. Għandha tingħata attenzjoni biex jiġu indirizzati l-effetti transmedjali possibbli.

e

Separazzjoni mekkanika tad-demel likwidu fi frazzjonijiet solidi u likwidi, segwita minn nitrifikazzjoni-denitrifikazzjoni tal-frazzjoni likwida, bl-irkupru tan-nutrijenti

Id-demel likwidu jiġi sseparat fi frazzjonijiet likwidi u solidi bl-użu ta’ tagħmir ta’ separazzjoni mekkanika u n-nutrijenti huma rkuprati meta l-frazzjoni solida u likwida jintużaw għan-nutrizzjoni tal-għelejjel. Il-biċċa l-kbira tal-fosforu u porzjon sostanzjali tan-nitroġenu jinżammu fil-frazzjoni solida, li hija prodott b’volum u b’piż aktar baxxi.

Il-frazzjoni likwida hija soġġetta għal nitrifikazzjoni permezz ta’ trattament bijoloġiku f’kundizzjonijiet aerobiċi kkontrollati, li fihom l-ammonijaka (NH3) tiġi ossidizzata għal nitriti (NO2 –) u nitrati (NO3 –), u b’hekk jitnaqqas it-telf tal-ammonijaka fl-atmosfera. Il-koagulanti u l-flokkulanti huma miżjuda biex itejbu l-proċess. L-effluwent, li fih ħafna nitrati, u li fih ukoll kwalunkwe P, kif ukoll K, Na u Ca li jifdal, jista’ jerġa’ jintuża fl-agrikoltura (eż. permezz ta’ fertigazzjoni). Inkella, jista’ jintbagħat lill-istadju tad-denitrifikazzjoni, li fih in-nitrit u n-nitrat jiġu ttrasformati f’N2 fil-preżenza ta’ karbonju organiku.

Uħud mill-mikroorganiżmi jistgħu jiġu riċirkolati fil-baċir tal-arjazzjoni biex tinżamm l-attività bijoloġika. Ir-ragħwa u l-ħama, li fihom xi nutrijenti (eż. P) maqbuda mill-frazzjoni likwida, jinġabru mill-baċir(i) u jitnixxfu bl-użu ta’ separaturi mekkaniċi, u mbagħad jiġu ġestiti mal-bqija tal-frazzjoni solida.

Il-proċess ta’ nitrifikazzjoni-denitrifikazzjoni jista’ jinkiseb f’baċir wieħed jew f’diversi baċiri f’serje. Permezz tal-issettjar tal-ħin ta’ ritenzjoni fil-baċir(i), il-grad ta’ nitrifikazzjoni-denitrifikazzjoni, inkluż il-konċentrazzjoni tan-nitrati fl-effluwent, jista’ jiġi kkontrollat. Għandha tingħata attenzjoni biex jiġu indirizzati l-effetti transmedjali possibbli.

f

Ikkompostjar tad-demel solidu

Id-demel solidu, inkluż il-frazzjoni solida tad-demel likwidu, huwa dekompost minn mikroorganiżmi f’kundizzjonijiet aerobiċi, li jipproduċu prodott finali (kompost) stabbli biżżejjed għat-trasport, għall-ħżin u għat-tifrix. Inokulu bijoloġiku, tiben, serratura, residwi ħodor jew skart organiku ieħor (eż. id-diġestat) jistgħu jiġu kkompostjati b’mod konġunt ma’ demel solidu. Jitnaqqsu l-irwejjaħ, il-patoġeni mikrobiċi u l-kontenut tal-ilma tad-demel. Il-provvista tal-ossiġenu tinkiseb permezz ta’ treġġigħ lura mekkaniku tad-dawwara jew permezz ta’ arjazzjoni sfurzata tal-munzelli. Jistgħu jintużaw ukoll ċilindri u tankijiet/sajlos (vertikali u orizzontali) tal-ikkompostjar. L-inokulazzjoni ta’ taħlitiet ta’ mikroorganiżmi magħżula tista’ ttejjeb il-veloċità u l-effiċjenza tal-proċess.

It-teknika tista’ tintuża, pereżempju, meta l-patoġenu u t-tnaqqis tal-irwejjaħ ikunu importanti qabel it-tifrix. Id-dawwara jeħtieġu biżżejjed spazju biex jiġu stabbiliti fl-azjenda agrikola. Għażliet oħra tal-ikkompostjar (eż. tankijiet/sajlos, ċilindri) normalment jirrikjedu inqas spazju.

g

Evaporazzjoni bil-vakwu bl-irkupru tal-ammonijaka

L-evaporazzjoni tintuża biex jitnaqqas il-volum tad-diġestat (sa 70 %), li jirriżulta f’nutrijenti kkonċentrati. Tipikament, il-fażi likwida tad-demel tiġi evaporata f’kundizzjonijiet ta’ vakwu f’temperaturi baxxi (eż. madwar 60 °C). Matul il-proċess tal-evaporazzjoni, l-ammonijaka gassuża hija marbuta bħala soluzzjoni tas-sulfat tal-ammonju. L-evaporazzjoni bil-vakwu hija primarjament metodu għat-tnaqqis tal-volum tad-demel tal-azjenda agrikola.

h

Separaturi fini bil-vakwu bi skrins

It-teknika tikkonsisti f’teknoloġija ta’ separazzjoni fina kontinwa mfassla għall-ipproċessar ottimizzat bin-nutrijenti ta’ sospensjonijiet likwidi rikki fin-nutrijenti (eż. id-demel likwidu, id-diġestati). Dan jippermetti separazzjoni solida-likwida fi frazzjoni solida rikka fl-enerġija u fażi likwida mnaqqsa bin-nutrijenti, adatta għal aktar filtrazzjoni bil-membrana jew għall-ipproċessar tal-fertilizzanti. Din it-teknika hija adatta għal likwidi b’kontenut baxx ta’ materja niexfa (eż. 1 %) bl-użu, pereżempju, ta’ skrins li jżommu l-fibra b’daqsijiet differenti ta’ apertura. Tista’ tintuża flimkien ma’ tekniki ta’ qabel is-separazzjoni.

i

Separaturi solidi-likwidi ta’ pressjoni u ta’ flokkulazzjoni

Teknika ta’ trattament tad-demel likwidu li tikkonsisti f’diversi stadji. L-ewwel nett, id-demel jinqasam fi frazzjoni solida u fi frazzjoni likwida. Il-frazzjoni likwida mbagħad tkun soġġetta għal trattament fiżikokimiku kkomplementat b’dekantazzjoni, li jirriżulta fi kjarifika u fi tneħħija ta’ solidi sospiżi. Wara, il-likwidu ttrattat jiġi aċidifikat biex jitnaqqsu l-emissjonijiet tal-ammonijaka. B’mod parallel, il-frazzjoni solida u l-ħama ġġenerati matul l-istadji differenti tat-trattament likwidu jgħaddu minn proċess ta’ tneħħija tal-ilma u jitnixxfu bl-użu tal-enerġija solari.

Jista’ jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 63 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza mingħajr l-użu ta’ din it-teknika.

j

Separazzjoni mekkanika tad-demel likwidu fi frazzjoni solida u likwida, segwita minn trattament f’artijiet mistagħdra mibnija tal-frazzjoni likwida, bl-irkupru tan-nutrijenti.

Id-demel likwidu jiġi sseparat fi frazzjonijiet likwidi u solidi bl-użu ta’ tagħmir ta’ separazzjoni mekkanika. Jekk ikun hemm biżżejjed spazju, is-separazzjoni tista’ tissaħħaħ ulterjorment bi stadju sussegwenti tad-dekantazzjoni. Il-biċċa l-kbira tal-fosforu u porzjon sostanzjali tan-nitroġenu jinżammu fil-frazzjoni solida, li hija prodott b’volum u b’piż aktar baxxi.

Il-frazzjoni likwida tiċċirkola lejn l-art mistagħdra mibnija, fejn tipperkola s-sottosuperfiċe minn ġos-sodda taż-żrar imħawla bi speċijiet ta’ pjanti speċjalizzati (eż. Phragmites australis, Juncus, Typha, Apium nodiflorum), mingħajr ma tgħarraq is-superfiċe tar-ramel. In-nitroġenu (bħala NO3 – u NH4 +) huwa assorbit mill-pjanti, u b’hekk inaqqas it-telf tal-ammonijaka (NH3) fl-atmosfera. L-emissjonijiet possibbli tal-ossidu nitruż (N2O) jinżammu baxxi b’ġestjoni xierqa tal-parametri operattivi. Is-solidi sospiżi u d-Domanda Bijoloġika ta’ Ossiġenu (BOD) jitnaqqsu wkoll. L-effluwent ittrattat joħroġ mill-art mistagħdra mibnija bil-gravità f’għadira tal-ġbir permezz ta’ pajp tad-drenaġġ u jista’ jerġa’ jintuża fl-agrikoltura (eż. permezz ta’ fertigazzjoni), peress li fih kwalunkwe N u/jew P li jifdal. Ma huwa meħtieġ l-ebda konsum tal-enerġija għall-operat tal-artijiet mistagħdra mibnija.

Is-sistema hija mdaqqsa b’mod adegwat (il-ħin ta’ ritenzjoni idrawlika huwa bejn 3-5 ijiem) biex timmaniġġa l-volum kollu tal-frazzjoni likwida u hija mfassla biex tipprevjeni kwalunkwe tnixxija fl-ambjent (jiġifieri l-ħamrija u l-ilma ta’ taħt l-art), billi tinkorpora impermeabilizzazzjoni tal-plastik b’saff doppju. Il-ħsad perjodiku tal-veġetazzjoni/tal-bijomassa, li jista’ jintuża bħala kosottostrat għad-diġestjoni anaerobika jew bħala materja prima għall-ikkompostjar, u t-tneħħija tal-materja organika akkumulata jsiru bħala parti minn ġestjoni xierqa. Għandha tingħata attenzjoni biex jiġu indirizzati l-effetti transmedjali possibbli.

Teknika

Deskrizzjoni

Użu ta’ sistemi ta’ ħżin awtorizzati

Bhejjem mejta li ma jinġabrux immedjatament minn kollettur awtorizzat, jew li ma jiġux trattati immedjatament, jinħażnu f’sistemi ta’ ħżin awtorizzati, bħal kontenituri magħluqa u li ma jnixxux. Ir-refriġerazzjoni tista’ tkun meħtieġa, skont it-temperatura u l-frekwenza tat-tneħħija (eż. bhejjem mejta jinġabru inqas ta’ spiss minn darba fil-ġimgħa). Is-sistemi ta’ ħżin jinsabu f’konformità mal-leġiżlazzjoni rilevanti.

Teknika

Deskrizzjoni

Distanzi adegwati bejn l-azjenda agrikola/l-impjant u riċetturi sensittivi

Fl-istadju tal-ippjanar tal-impjant/tal-azjenda agrikola, jiġu żgurati distanzi xierqa bejn l-impjant/l-azjenda agrikola u riċetturi sensittivi billi jiġu applikati distanzi standard minimi jew billi jsir immudellar tad-dispersjoni sabiex wieħed ibassar/jissimula l-konċentrazzjoni tal-irwejjaħ fl-inħawi tal-madwar.

Prevenzjoni u tnaqqis tal-emissjonijiet tal-irwejjaħ fl-akkomodazzjoni tal-annimali

Ara t-Taqsima 4.2.2.

Prevenzjoni u tnaqqis tal-emissjonijiet tal-irwejjaħ mill-ħżin tad-demel

Ara Taqsima 4.3.

Prevenzjoni u tnaqqis tal-emissjonijiet tal-irwejjaħ mill-ipproċessar tad-demel

Ara Taqsima 4.4.

Prevenzjoni u tnaqqis tal-emissjonijiet tal-irwejjaħ mit-tifrix tad-demel

Ara Taqsima 4.5.

Teknika

Deskrizzjoni

a

Distanzi xierqa bejn l-impjant/l-azjenda agrikola u riċetturi sensittivi

Fl-istadju tal-ippjanar tal-impjant/tal-azjenda agrikola, jiġu żgurati distanzi xierqa bejn l-impjant/l-azjenda agrikola u riċetturi sensittivi billi jiġu applikati distanzi standard minimi.

b

Post xieraq tat-tagħmir

Dan jinkludi tekniki bħal:

c

Miżuri operazzjonali

Dawn jinkludu miżuri, bħal:

d

Tagħmir li ma jagħmilx ħafna storbju

Dan jinkludi tagħmir, bħal:

e

Tagħmir għall-kontroll tal-istorbju

Dan jinkludi:

f

Tekniki għat-tnaqqis tal-istorbju

L-inklużjoni ta’ ostakli bejn l-emittenti u r-riċevituri.

Teknika

Deskrizzjoni

a

Użu ta’ dawl effiċjenti fl-użu tal-enerġija

Aktar dawl effiċjenti fl-użu tal-enerġija jista’ jinkiseb b’dan li ġej:

b

Użu ta’ skambjaturi tas-sħana. Tista’ tintuża waħda mis-sistemi li ġejjin:

Fi skambjatur tas-sħana arja-arja, l-arja li tidħol tassorbi s-sħana mill-arja tal-egżost mill-impjant. Dan jista’ jkun magħmul minn pjanċi tal-aluminju anodizzat jew minn tubi tal-PVC.

Fl-iskambjatur tas-sħana arja-ilma, l-ilma jgħaddi minn pinen tal-aluminju li jinsabu fil-katusi tal-egżost u jassorbi s-sħana mill-arja tal-egżost.

Fl-iskambjatur tas-sħana arja-art, l-arja friska tiġi ċċirkolata fil-pajpijiet midfuna (eż. f’fond ta’ madwar 2 metri) u tieħu vantaġġ mill-varjazzjoni tat-temperatura staġunali baxxa tal-ħamrija.

c

Użu ta’ pompi tas-sħana għall-irkupru tas-sħana

Is-sħana tiġi assorbita minn diversi oġġetti (ilma, demel likwidu, art, arja, eċċ.) u tiġi ttrasferita f’post ieħor, permezz ta’ fluwidu ċċirkolat f’ċirkwit issiġillat bl-użu tal-prinċipju taċ-ċiklu ta’ refriġerazzjoni inversa. Is-sħana tista’ tintuża biex tipproduċi ilma sanitizzat jew biex tforni lil sistema ta’ tisħin jew lil sistema ta’ tkessiħ. It-teknika tista’ tassorbi s-sħana minn diversi ċirkwiti, bħal sistemi tat-tkessiħ tad-demel likwidu, enerġija ġeotermali, ilma ta’ purifikazzjoni, reatturi tat-trattament bijoloġiku tad-demel likwidu, jew gassijiet tal-egżost tal-magni tal-bijogass.

d

Ġenerazzjoni tal-enerġija rinnovabbli

L-installazzjoni ta’ ġeneraturi tal-enerġija rinnovabbli xierqa għas-sit fuq il-bini u fuq l-art, inkluż il-ħżin fejn xieraq tal-batteriji korrispondenti tagħhom.

e

Iżolament tal-ħitan, tal-artijiet u/jew tas-soqfa tal-bini/tal-istrutturi

Il-materjal ta’ iżolament jista’ jkun impermeabbli b’mod naturali jew jingħata kisja impermeabbli. Il-materjali permeabbli jiġu pprovduti b’barriera tal-fwar installata, peress li l-umdità hija kawża prinċipali tad-deterjorament tal-materjal ta’ iżolament.

Teknika

Deskrizzjoni

a

Bilanċ tal-massa tan-nitroġenu u tal-fosforu bbażat fuq il-konsum tal-għalf, il-proteini mhux raffinati u l-kontenut ta’ fosforu totali fid-dieta, u l-prestazzjoni tal-annimali

Il-bilanċ tal-massa huwa kkalkolat għal kull kategorija tal-annimal imrobbi fl-azjenda agrikola, li jikkoinċidi mat-tmiem taċ-ċiklu tat-trobbija, abbażi tal-ekwazzjonijiet li ġejjin:

Nimneħħi = Ndieta – Nritenzjoni

Pimneħħi = Pdieta – Pritenzjoni

Ndieta huwa bbażat fuq l-input tal-għalf u fuq il-kontenut ta’ proteini mhux raffinati tad-dieta. Pdieta huwa bbażat fuq l-input tal-għalf u fuq il-kontenut tal-fosforu totali tad-dieta. Il-proteini mhux raffinati u l-kontenut ta’ fosforu totali jistgħu jinkisbu permezz ta’ wieħed mill-metodi li ġejjin:

Nritenzjoni u Pritenzjoni jistgħu jkunu stamti b’wieħed mill-metodi li ġejjin:

Il-bilanċ tal-massa jqis, b’mod partikolari, kull bidla sinifikanti fid-dieta applikata b’mod komuni (eż. tibdil ta’ għalf kompost).

It-teknika ta’ monitoraġġ hija żviluppata ulterjorment fil-livell tal-Istati Membri. Sabiex tiġi applikata t-teknika ta’ monitoraġġ, l-azjendi agrikoli jeħtieġ li jżommu rekord tal-informazzjoni dwar il-parametri ewlenin (skont il-metodoloġija definita mill-Istat Membru), eż. l-għadd ta’ annimali, il-konsum tal-għalf, il-proteini mhux raffinati u l-kontenut ta’ fosforu totali fid-dieta, il-kwantità ta’ demel iġġenerat.

Teknika

Deskrizzjoni

a

Fatturi ta’ emissjonijiet

L-emissjonijiet tal-metan huma kkalkolati bl-użu ta’ fatturi ta’ emissjonijiet, abbażi ta’ metodi nazzjonali jew internazzjonali (eż. il-Linji Gwida tal-IPCC għall-Inventarji Nazzjonali tal-Gassijiet Serra). Dawn jinkludu l-approċċi li ġejjin:

Saff 1 – Dan l-approċċ jinvolvi l-multiplikazzjoni tal-ammont totali ta’ solidi volatili (l-ammont ta’ demel imneħħi) mill-annimali b’fattur ta’ emissjoni speċifiku għal dak it-tip ta’ kategorija ta’ annimali f’żona klimatika partikolari u bl-użu ta’ sistema speċifika ta’ ġestjoni tad-demel.

Saff 2 – Dan l-approċċ jinvolvi l-ġbir ta’ data dettaljata dwar il-kategoriji ta’ annimali u l-prattiki tal-immaniġġar tad-demel biex jinħolqu fatturi personalizzati ta’ emissjonijiet. B’kuntrast għas-Saff 1, dan l-approċċ jippermetti kalkoli aktar preċiżi bl-użu ta’ data speċifika għall-pajjiż minflok valuri prestabbiliti, u joffri rappreżentazzjoni dettaljata tas-sistemi ta’ ġestjoni tad-demel skont il-kategorija tal-bhejjem u r-reġim tat-temperatura (żona klimatika).

Saff 3 – Dan l-approċċ jinvolvi l-użu ta’ mudelli personalizzati jew metodi bbażati fuq il-kejl biex jiġu stmati l-emissjonijiet tal-metan mill-ġestjoni tad-demel.

It-teknika ta’ monitoraġġ hija żviluppata ulterjorment fil-livell tal-Istati Membri. Sabiex tiġi applikata t-teknika ta’ monitoraġġ, l-azjendi agrikoli jeħtieġ li jżommu rekord tal-informazzjoni dwar il-parametri ewlenin (skont il-metodoloġija definita mill-Istat Membru), eż. l-għadd ta’ annimali, il-konsum tal-għalf, il-kwantità ta’ demel iġġenerat, il-prattiki ta’ ġestjoni tad-demel fl-azjendi agrikoli.

a

Fatturi ta’ emissjonijiet

Ara t-teknika (b) fit-Taqsima 4.8.2.

Teknika

Deskrizzjoni

a

Monitoraġġ tal-konsum tal-ilma fil-livell tal-azjenda agrikola u għall-proċessi ewlenin li jikkunsmaw l-ilma.

Reġistrazzjoni bl-użu ta’ miters jew ta’ fatturi, pereżempju. Il-proċessi ewlenin li jikkunsmaw l-ilma (eż. it-tindif, l-għalf) jiġu mmonitorjati separatament.

b

Monitoraġġ tal-konsum tal-enerġija elettrika.

Reġistrazzjoni bl-użu ta’ miters jew ta’ fatturi, pereżempju. Il-konsum tal-elettriku tal-alloġġi tal-annimali jiġi mmonitorjat separatament. Il-proċessi ewlenin li jikkunsmaw l-enerġija (it-tisħin, il-ventilazzjoni, id-dawl, eċċ.) jistgħu jiġu mmonitorjati separatament.

c

Monitoraġġ tal-konsum tal-fjuwil.

Reġistrazzjoni bl-użu ta’ miters jew ta’ fatturi, pereżempju.

d

Monitoraġġ tal-għadd ta’ annimali inkluż it-twelid u l-imwiet.

Ir-reġistrazzjoni ta’ annimali deħlin u ħerġin, inkluż it-twelid u l-imwiet, bl-użu ta’ reġistri, pereżempju.

e

Monitoraġġ tal-konsum tal-fjuwil.

Reġistrazzjoni bl-użu ta’ fatturi jew ta’ reġistri, pereżempju.

f

Monitoraġġ tal-kwantità ta’ demel iġġenerat.

Reġistrazzjoni bl-użu ta’ reġistri, pereżempju.

Teknika

Deskrizzjoni

Informazzjoni dwar l-emissjonijiet

a

Adsorbiment tal-ammonijaka minn mezzi gassużi

Jintużaw assorbenti aċidużi u porużi (eż. tafal modifikat b’ossidi tal-metall) biex titneħħa l-ammonijaka mill-arja u mid-demel likwidu. Għat-trattament tal-arja, l-assorbenti huma installati f’kolonni ta’ ventilazzjoni, fejn l-ammonijaka, mill-arja li tgħaddi mill-kolonna, tintrabat mal-assorbent permezz ta’ kemisorbiment jew fiżisorbiment. Xi assorbenti jippermettu r-riġenerazzjoni permezz ta’ desorbiment termali jew bil-vakwu, li jippermetti l-użu mill-ġdid tagħhom, għalkemm il-kost tagħhom jista’ jkun ogħla u l-konsum tal-enerġija tal-azjendi agrikoli jista’ jiżdied. Għat-trattament tad-demel likwidu, l-assorbenti jistgħu jiżdiedu direttament mal-fosos jew mal-faċilitajiet tal-ħżin, mingħajr il-ħtieġa ta’ xi modifika speċifika fl-istruttura tal-alloġġi (eż. installazzjoni ta’ sistema ta’ ventilazzjoni tal-arja bil-kolonni) u mingħajr konsum addizzjonali ta’ enerġija għall-użu mill-ġdid tagħhom. Madankollu, peress li dawn il-materjali mhux riġenerabbli jibqgħu fil-fażi tad-demel likwidu solidu, ma jrid ikun fihom l-ebda sustanza tossika.

Huwa mistenni li jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 38 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza mingħajr l-użu ta’ din it-teknika.

b

Materjali alternattivi għall-mifrex

Jintużaw materjali alternattivi tal-mifrex, b’karatteristiċi favorevoli f’termini ta’ prevenzjoni tal-ġenerazzjoni tal-ammonijaka u t-tnaqqis konsegwenti fl-emissjonijiet meta mqabbla ma’ materjali konvenzjonali tal-mifrex (eż. tiben, pellets, ċana tal-injam). Il-proprjetajiet li jnaqqsu l-emissjonijiet jistgħu jittejbu bl-użu ta’ addittivi f’materjali konvenzjonali. Billi jinbidlu l-karatteristiċi kimiċi jew mikrobiċi tal-mifrex, il-proċessi responsabbli għall-ġenerazzjoni tal-ammonijaka jistgħu jitnaqqsu aktar bil-mod. L-għażla tal-materjal tal-mifrex u tal-addittivi tiegħu jeħtieġ li tqis l-użu jew ir-rimi sussegwenti tagħhom.

Mhux applikabbli

c

Użu ta’ addittivi oħra tad-demel likwidu

Minbarra l-addittivi tad-demel likwidu deskritti fit-Taqsima 4.2.1, l-użu ta’ addittivi oħra tad-demel likwidu (eż. inibitur tal-ureażi PPDA, soluzzjoni milwiema ta’ H2O2) ġie identifikat bħala teknika emerġenti.

Għaż-żieda tal-inibitur tal-ureażi PPDA, huwa mistenni li jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 28 % (jekk applikat taħt il-paviment f’għamla ta’ gradilja) jew ta’ 32 % (jekk applikat fuq l-paviment solidu) meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali.

Għaż-żieda ta’ soluzzjoni milwiema ta’ 35 sa 50 % ta’ H2O2, huwa mistenni li jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 50 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali.

d

Robot għat-tneħħija tad-demel likwidu

Ir-robots tad-demel bil-vakwu likwidu huma apparati awtonomi li joperaw taħt il-pavimenti f’għamla ta’ gradilja fl-alloġġi tal-ħnieżer. Dawn għandhom l-għan li jneħħu d-demel likwidu b’mod kontinwu, u b’hekk inaqqsu l-emissjonijiet tal-ammonijaka u l-irwejjaħ, kif ukoll jipprovdu kumdità aħjar għall-ħnieżer u għall-impjegati tal-azjendi agrikoli. Il-frekwenza tal-passaġġi tar-robots tista’ tiġi aġġustata (eż. diversi drabi kuljum). Sabiex tiġi implimentata t-teknika fl-azjendi agrikoli eżistenti, huwa meħtieġ spazju minimu taħt il-gradilja (eż. aktar minn 80 cm), ix-xaqliba tal-paviment jeħtieġ li tkun limitata (eż. inqas minn 10 %), u t-tħaffir minn ġol-ħitan bejn il-kmamar irid ikun possibbli.

Huwa mistenni li jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 28 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza ta’ fossa fonda b’paviment kompletament f’għamla ta’ gradilja mingħajr ebda teknika addizzjonali. L-emissjonijiet tal-metan huma mistennija wkoll li jitnaqqsu.

Teknika

Deskrizzjoni

a

Ivvampjar tal-metan mill-ħżin tad-demel likwidu

Il-gassijiet rikki fil-metan miġbura mill-fosos mgħottija tad-demel likwidu huma ddevjati lejn apparat tal-ivvampjar bi pressjoni baxxa li jossida l-metan għad-diossidu tal-karbonju u għall-fwar tal-ilma, u b’hekk jitnaqqas b’mod sinifikanti l-impatt klimatiku meta mqabbel mar-rilaxx atmosferiku dirett tal-metan. It-teknika tirrikjedi li t-tankijiet tad-demel likwidu jkunu mgħammra b’sistemi bħal għotjien densi forma ta’ tinda, sabiex jiġi evitat id-dħul tal-arja fit-tnixxijiet u l-konċentrazzjoni tal-metan tinżamm ogħla minn 5 %. Il-gassijiet huma estratti bl-użu ta’ pompa tal-vakwu, imbagħad jgħaddu minn nassa tal-kondensat (il-kondensati maqbuda jiġu ppumpjati lura għall-ħżin tad-demel likwidu) qabel ma jilħqu l-berner, filwaqt li l-arja tal-kombustjoni tiżdied eżatt taħt ir-ras tal-berner. Strumenti bħal apparati li jaqbdu bl-ispark, kif ukoll fjamma, temperatura u sensuri ta’ ossiġenu żejjed, jintużaw biex il-proċess jiġi aġġustat għall-aħjar kundizzjonijiet ta’ kombustjoni. L-enerġija fil-proċess ta’ kombustjoni tista’ tiġi rkuprata parzjalment bl-użu ta’ skambjaturi tas-sħana, jekk teżisti domanda fl-azjenda agrikola. Din it-teknika ma tirrikjedix l-użu ta’ fjuwil addizzjonali għall-fjamma pilota.

Teknika

Deskrizzjoni

a

Irkupru tal-fosforu mid-demel

L-imlieħ tal-fosfat huma preċipitati permezz taż-żieda ta’ joni (eż. manjeżju u potassju) u regolatur tal-pH, spiss f’reattur. Sabiex jiġi ottimizzat il-proċess u tiġi minimizzata l-kopreċipitazzjoni mhux mixtieqa, huwa meħtieġ li jiġu mmonitorjati l-pH tas-soluzzjoni u l-proporzjonijiet molari tal-joni preżenti fis-soluzzjoni matul il-proċess. Il-fosforu jista’ jiġi rkuprat fil-forma ta’ mlielaħ (eż. struvit) li jista’ jerġa’ jintuża bħala fertilizzanti.

b

Irkupru tar-riżorsi mid-diġestati bl-użu tal-ġipsum

Diġestat prodott fl-azjenda agrikola jiġi ttrattat biex jinkisbu fertilizzanti minerali bl-użu tal-ġipsum, li jista’ jkun “naturali” jew “sintetiku”, jiġifieri ġġenerat f’sistemi ta’ desulfurizzazzjoni ta’ gassijiet miċ-ċmieni (sistemi ta’ tindif tal-gass użati għall-qbid tal-emissjonijiet tad-diossidu tal-kubrit mill-gassijiet miċ-ċmieni). Meta l-ġipsum jiżdied mad-diġestat, l-ammonijaka u d-diossidu tal-karbonju jitneħħew gradwalment f’temperaturi/pressjonijiet baxxi (eż. minn 50 °C sa 85 °C/minn 200 sa 700 mbar, mingħajr arja jew fwar). L-aġġustament preċiż tal-ekwilibriji kimiċi u termodinamiċi f’kull stadju jiżgura konsum baxx ta’ enerġija u ta’ sħana u proċess effiċjenti ħafna. Sabiex jitnaqqas il-konsum tal-enerġija, tista’ tintuża s-sħana mormija minn proċess ieħor. Is-sospensjoni ffurmata tiġi separata bl-użu ta’ pressa bil-filtru f’żewġ fertilizzanti minerali: is-sulfat tal-ammonju (is-soluzzjoni) u l-karbonat tal-kalċju (is-solidu).

c

Membrani permeabbli għall-gass (GPM) għall-qbid tal-ammonijaka minn mezz likwidu

Din it-teknika topera f’żewġ stadji: fl-ewwel stadju, l-ammonijaka gassuża tiġi rilaxxata minn flussi likwidi rikki fl-ammonijaka (eż. diġestat anaerobiku, demel likwidu) permezz ta’ arjazzjoni u bexx, li jiġġeneraw fluss tal-arja rikk fl-ammonijaka; fit-tieni stadju, dan il-fluss tal-gass jiġi f’kuntatt ma’ membrana mikroporuża, idrofobika, fejn l-ammonijaka tgħaddi mill-pori tal-membrana. Il-forza mexxejja għat-trasferiment tal-ammonijaka fil-membrani hija l-gradjent tal-konċentrazzjoni. Il-proċess jitwettaq fi pressjoni atmosferika. Ladarba l-ammonijaka tkun fis-soluzzjoni aċiduża (fuq in-naħa l-oħra tal-membrana), din tingħaqad ma’ protoni liberi biex tifforma ammonju mhux volatili (NH4 +). Jistgħu jintużaw diversi aċidi inorganiċi jew organiċi biex titħejja s-soluzzjoni aċiduża, bħal aċidu sulfuriku, idrokloriku, fosforiku u lattiku. B’dan il-mod, l-ammonijaka li tinsab fil-likwidu tiġi ttrasformata f’fertilizzant siewi tal-ammonju (eż. sulfat tal-ammonju, klorur tal-ammonju, fosfat tal-ammonju, lattat tal-ammonju). Is-sistema normalment tinsab barra l-alloġġ u teħtieġ spazju suffiċjenti għall-manutenzjoni.

Huwa mistenni li jinkiseb tnaqqis tal-ammonijaka ta’ mill-inqas 30 % meta mqabbel ma’ sistema ta’ referenza mingħajr l-użu ta’ din it-teknika.

Teknika

Deskrizzjoni

a

Kalkolu bbażat fuq il-kejl f’ħin reali tal-konċentrazzjoni tal-ammonijaka u/jew tal-metan fl-arja u tal-fluss tal-ventilazzjoni.

Bl-użu ta’ sensuri, il-konċentrazzjoni tal-ammonijaka u tal-metan fl-arja tal-ventilazzjoni ħierġa mill-alloġġi tal-annimali titkejjel kontinwament. Ir-rata tal-fluss tal-ventilazzjoni titkejjel bl-użu ta’ fannijiet tal-kejl jew fannijiet operattivi kkontrollati bil-frekwenza b’reġistrazzjoni. Iż-żewġ tipi ta’ kejl jitwettqu skont protokoll strett, ibbażat fuq metodi stabbiliti xjentifikament. Billi l-konċentrazzjoni mkejla tiġi mmultiplikata bir-rata tal-fluss tal-ventilazzjoni, tiġi kkalkolata l-emissjoni mill-alloġġ tal-annimali. Din it-teknika ta’ monitoraġġ tista’ tintuża f’impjanti b’ventilazzjoni sfurzata.