ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 28.7.2025
COM(2025) 442 final
ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ
σχετικά με την άσκηση της εξουσίας έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που έχει ανατεθεί στην Επιτροπή με τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/792 για τους εναρμονισμένους δείκτες τιμών καταναλωτή και τον δείκτη τιμών κατοικιών
ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ
σχετικά με την άσκηση της εξουσίας έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων που έχει ανατεθεί στην Επιτροπή με τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/792 για τους εναρμονισμένους δείκτες τιμών καταναλωτή και τον δείκτη τιμών κατοικιών
1.ΙΣΤΟΡΙΚΟ
Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/792 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Μαΐου 2016, για τους εναρμονισμένους δείκτες τιμών καταναλωτή και τον δείκτη τιμών κατοικιών(), ανατίθεται στην Επιτροπή η εξουσία να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις (βλ. άρθρο 10 σχετικά με την άσκηση της εξουσιοδότησης).
Η εξουσιοδότηση αυτή αφορά τους ακόλουθους σκοπούς:
·την τροποποίηση του παραρτήματος I, προκειμένου να διασφαλιστεί η συγκρισιμότητα των εναρμονισμένων δεικτών σε διεθνές επίπεδο σύμφωνα με την ταξινόμηση της ατομικής κατανάλωσης με βάση τον σκοπό (COICOP) των Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ) (άρθρο 4 παράγραφος 3)·
·την προσθήκη στοιχείων στον κατάλογο του άρθρου 4 παράγραφος 4 πρώτο εδάφιο·
·την τροποποίηση του καταλόγου του άρθρου 5 παράγραφος 8 ώστε να συμπεριλαμβάνονται τα «τυχερά παιχνίδια» στον εναρμονισμένο δείκτη τιμών καταναλωτή (ΕνΔΤΚ) και στον ΕνΔΤΚ με σταθερούς φορολογικούς συντελεστές (ΕνΔΤΚ-ΣΦ).
Κατά την άσκηση της εξουσίας έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, η Επιτροπή πρέπει να διασφαλίζει, σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/792, ότι οι εν λόγω πράξεις είναι δικαιολογημένες και δεν συνεπάγονται σημαντική πρόσθετη επιβάρυνση για τα κράτη μέλη ή τις ανταποκρινόμενες μονάδες. Το άρθρο 10 παράγραφος 2 απαιτεί επίσης από την Επιτροπή να ακολουθεί τη συνήθη πρακτική της και να διαβουλεύεται με εμπειρογνώμονες, μεταξύ άλλων και στα κράτη μέλη, στο πλαίσιο των προπαρασκευαστικών εργασιών για την κατ’ εξουσιοδότηση πράξη.
Τέλος, σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 5, η Επιτροπή πρέπει να κοινοποιήσει την κατ’ εξουσιοδότηση πράξη ταυτόχρονα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο μόλις την εκδώσει.
2.ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ
Σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 3 του κανονισμού (EE) 2016/792, η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων ανατίθεται στην Επιτροπή για περίοδο πέντε ετών από τις 13 Ιουνίου 2016. Αυτή η εξουσιοδότηση ανανεώνεται σιωπηρά για περιόδους πέντε ετών, εκτός αν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο προβάλουν αντιρρήσεις το αργότερο τρεις μήνες πριν από τη λήξη της κάθε περιόδου.
Η Επιτροπή υποχρεούται να υποβάλλει έκθεση σχετικά με τη χρήση των εξουσιών που της έχουν ανατεθεί, το αργότερο εννέα μήνες πριν από τη λήξη κάθε πενταετίας.
Με την παρούσα έκθεση εκπληρώνεται η εν λόγω υποχρέωση.
3.ΆΣΚΗΣΗ ΤΩΝ ΑΝΑΤΕΘΕΙΣΩΝ ΕΞΟΥΣΙΩΝ
Το 2020 η Επιτροπή εξέδωσε την έκθεση COM (2020) 354 final (), η οποία καλύπτει την πρώτη πενταετή περίοδο άσκησης της εξουσίας έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/792 και επισήμανε ότι, κατά τη διάρκεια της εν λόγω περιόδου, δεν είχε ασκηθεί η εξουσία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων.
Για την επόμενη περίοδο, σύμφωνα με τη σιωπηρή παράταση της εξουσιοδότησης, η Επιτροπή άσκησε την εξουσία της να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, όπως της έχει ανατεθεί δυνάμει του άρθρου 10 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/792 και εξέδωσε τον κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό (ΕΕ) 2024/3159 της Επιτροπής ().
Ο κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμός (ΕΕ) 2024/3159 της Επιτροπής τροποποίησε τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/792 όσον αφορά:
·την επικαιροποίηση του παραρτήματος Ι «Ευρωπαϊκή ταξινόμηση της ατομικής κατανάλωσης με βάση τον σκοπό (ECOICOP)» σε νέα έκδοση («ECOICOP, Ver. 2»), σύμφωνα με τις εξουσίες που ανατέθηκαν στην Επιτροπή δυνάμει του άρθρου 4 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/792· και
·τη συμπερίληψη των τυχερών παιχνιδιών στον ΕνΔΤΚ και στον ΕνΔΤΚ-ΣΦ, σύμφωνα με την εξουσία που ανατέθηκε στην Επιτροπή δυνάμει του άρθρου 5 παράγραφος 8 δεύτερο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ) 2016/792.
Η τροποποίηση του παραρτήματος I του κανονισμού (ΕΕ) 2016/792 ήταν αναγκαία για να διασφαλιστεί η συγκρισιμότητα των εναρμονισμένων δεικτών τιμών σε διεθνές επίπεδο μετά την έγκριση της COICOP 2018 των Ηνωμένων Εθνών () . Η τροποποίηση επιτρέπει την ευθυγράμμιση της ECOICOP με την αναθεωρημένη COICOP των Ηνωμένων Εθνών, αντικατοπτρίζοντας τις σημαντικές αλλαγές στα καταναλωτικά πρότυπα των νοικοκυριών μετά τη θέσπιση της αρχικής COICOP των Ηνωμένων Εθνών το 1999.
Η Επιτροπή, σε διαβούλευση με ομάδες εμπειρογνωμόνων, ανέπτυξε μεθοδολογικές οδηγίες, εξασφαλίζοντας επαρκή βαθμό εναρμόνισης για την κατάρτιση υποδείκτη για τα τυχερά παιχνίδια. Για τον λόγο αυτό, έκανε χρήση της εξουσίας της να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που ορίζονται στο άρθρο 4 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/792 για την αφαίρεση των τυχερών παιχνιδιών από τον πίνακα των εξαιρούμενων στοιχείων στο πεδίο εφαρμογής του ΕνΔΤΚ σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 8 του ίδιου κανονισμού. Ως εκ τούτου, τα τυχερά παιχνίδια περιλαμβάνονται πλέον στον ΕνΔΤΚ ως μέρος της τελικής νομισματικής καταναλωτικής δαπάνης των νοικοκυριών.
Η κατ’ εξουσιοδότηση πράξη θα αρχίσει να εφαρμόζεται από τον μήνα αναφοράς του Ιανουαρίου 2026.
Με τη συμπερίληψη των τυχερών παιγνίων στον ΕνΔΤΚ και στον ΕνΔΤΚ-ΣΦ, τερματίζεται η εξουσιοδότηση που έχει ανατεθεί για την τροποποίηση του άρθρου 5 παράγραφος 8, δεδομένου ότι οι αλλαγές που εισήχθησαν με την εξουσιοδότηση έχουν ήδη πραγματοποιηθεί.
Η συνέπεια μεταξύ της νέας ταξινόμησης και του καταλόγου των εξαιρούμενων ειδών στον πίνακα του άρθρου 5 παράγραφος 8 μπορεί να επηρεαστεί από την τροποποίηση της ταξινόμησης. Συνεπώς, όπως ορίζεται στο τέταρτο προοίμιο του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2024/3159 της Επιτροπής, σε περίπτωση διαφορών, ο πίνακας θα πρέπει να νοείται ως αναφερόμενος στην τροποποιημένη ταξινόμηση για τα υπόλοιπα απαριθμούμενα προϊόντα.
Για την αντιμετώπιση του κόστους και της επιβάρυνσης των κρατών μελών, όπως προβλέπεται στο άρθρο 10 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/792, κατανεμήθηκε χρηματοδοτική στήριξη από τον γενικό προϋπολογισμό της ΕΕ μέσω επιχορηγήσεων, με βάση τις προτάσεις των κρατών μελών και σύμφωνα με τις ανάγκες στήριξης των αλλαγών που απαιτούνται στα εθνικά συστήματα παραγωγής τους, ώστε να διευκολυνθεί η μετάβαση στη νέα ταξινόμηση COICOP και να προετοιμαστεί η ένταξη των τυχερών παιχνιδιών.
Ειδικές συστάσεις σχετικά με τη μεταχείριση των τυχερών παιχνιδιών() τέθηκαν επίσης στη διάθεση των κρατών μελών και των ανταποκρινόμενων για την υποστήριξή τους στην εφαρμογή αυτής της αλλαγής.
Οι αλλαγές στον κανονισμό (ΕΕ) 2016/792, οι οποίες κρίθηκαν αναγκαίες για τη διατήρηση υψηλών προτύπων στατιστικής ακρίβειας του ΕνΔΤΚ, συζητήθηκαν με εμπειρογνώμονες από τα κράτη μέλη, όπως απαιτείται βάσει του άρθρου 10 παράγραφος 2 τρίτο εδάφιο του ίδιου κανονισμού.
Υπήρξαν επίσης συνέργειες κατά την από κοινού έγκριση και των δύο αλλαγών.
Συνολικά, η χρήση των κατ’ εξουσιοδότηση αρμοδιοτήτων από την Επιτροπή θα βελτιώσει τη συνάφεια των εναρμονισμένων δεικτών τιμών ώστε να αντικατοπτρίζονται οι τρέχουσες οικονομικές δομές και τα υψηλότερα στατιστικά πρότυπα.
4.ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
Με την έκδοση του κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμού (ΕΕ) 2024/3159 της Επιτροπής, η Επιτροπή άσκησε την εξουσία της να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 10 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/792.
Η Επιτροπή θεωρεί ότι θα πρέπει να διατηρήσει τις εξουσίες που της έχουν ανατεθεί με τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/792. Οι εξουσίες τροποποίησης του άρθρου 4 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2016/792 ή περαιτέρω τροποποίησης του παραρτήματος Ι παραμένουν ουσιαστικής σημασίας για την αντιμετώπιση μελλοντικών αναγκών που μπορεί να προκύψουν από την εξέλιξη του πληθωρισμού. Το αποτέλεσμα θα είναι η βελτίωση των εναρμονισμένων δεικτών τιμών καταναλωτή και του δείκτη τιμών κατοικιών, ώστε να συνεχίσουν να πληρούν υψηλά πρότυπα ποιότητας και συγκρισιμότητας.
Η Επιτροπή καλεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο να λάβουν γνώση της παρούσας έκθεσης.