1

Permezz tal-appell tagħha, Swissgrid AG titlob l-annullament tad-digriet tal-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea tal-21 ta’ Diċembru 2022, Swissgrid vs Il-Kummissjoni (T‑127/21, iktar ’il quddiem id-“digriet appellat”, EU:T:2022:868), li permezz tiegħu din tal-aħħar ċaħdet bħala inammissibbli r-rikors tagħha intiż għall-annullament tad-deċiżjoni allegatament inkluża f’ittra ffirmata minn direttriċi tad-Direttorat Ġenerali (DĠ) “Enerġija” tal-Kummissjoni Ewropea, li permezz tagħha din irrifjutat li tawtorizza, skont l-Artikolu 1(7) tar-Regolament tal-Kummissjoni (UE) 2017/2195 tat-23 ta’ Novembru 2017 li jistabbilixxi linja gwida dwar l-ibbilanċjar tal-elettriku (ĠU 2017, L 312, p. 6), il-parteċipazzjoni tal-Konfederazzjoni Svizzera fil-pjattaformi Ewropej għall-iskambju ta’ prodotti standard għall-enerġija tal-ibbilanċjar (iktar ’il quddiem il-“pjattaformi Ewropej tal-ibbilanċjar”), b’mod partikolari fil-pjattaforma Trans European Replacement Reserves Exchange (il-Pjattaforma Ewropea ta’ Skambji Transkonfinali ta’ Riżervi ta’ Sostituzzjoni, iktar ’il quddiem il-“pjattaforma TERRE”).

Il-kuntest ġuridiku

2

L-Artikolu 1 tar-Regolament 2017/2195, intitolat “Is-suġġett u l-kamp ta’ applikazzjoni”, jipprovdi, fil-paragrafi 1, 2, 6 u 7 tiegħu:

Il-fatti li wasslu għall-kawża

3

Il-fatti li wasslu għall-kawża, kif esposti fil-punti 2 sa 10 tad-digriet appellat, jistgħu jinġabru fil-qosor kif ġej.

4

L-appellanti hija kumpannija b’responsabbiltà limitata rregolata mid-dritt Svizzeru, li taġixxi bħala l-uniku TSO fl-Isvizzera. Hija tipparteċipa fl-ENTSO‑E.

5

Ċertu numru ta’ TSOs, fosthom l-appellanti, fasslu l-pjattaforma TERRE.

6

Fis-7 ta’ Settembru 2017, it-TSOs kollha tal-Unjoni, miġbura fi ħdan l-ENTSO E, taw opinjoni favorevoli dwar il-parteċipazzjoni tal-Konfederazzjoni Svizzera fil-pjattaformi Ewropej tal-ibbilanċjar, skont l-Artikolu 1(7) tar-Regolament 2017/2195.

7

Fl-10 ta’ April 2018, l-Aġenzija tat ukoll opinjoni dwar il-parteċipazzjoni tal-Konfederazzjoni Svizzera fil-pjattaformi Ewropej tal-ibbilanċjar, skont l-istess dispożizzjoni. F’din l-opinjoni, l-Aġenzija enfasizzat li, b’mod ġenerali, hija kienet taqbel mal-evalwazzjoni tat-TSOs dwar l-effettività li parteċipazzjoni sħiħa tal-Konfederazzjoni Svizzera f’dawn il-pjattaformi jkollha. Barra minn hekk, hija enfasizzat li kien importanti li l-Konfederazzjoni Svizzera timplimenta fl-intier tagħhom ir-Regolament 2017/2195 u d-dispożizzjonijiet assoċjati miegħu, sabiex it-TSOs fl-Unjoni u fl-Isvizzera jkunu fl-istess livell ta’ ugwaljanza.

8

Fl-31 ta’ Lulju 2020, il-Viċi Direttur Ġenerali tad-DĠ “Enerġija” bagħat ittra lill-ENTSO‑E u lir-rikorrenti, li fiha huwa wera li kien sorpriż dwar l-intenzjoni tat-TSOs tal-Unjoni li jinkludu lill-appellanti fil-pjattaforma TERRE bħala membru sħiħ. Huwa enfasizza wkoll il-fatt li l-akkoppjament u l-ibbilanċjar tas-swieq kienu jaqgħu taħt qafas komplet ta’ drittijiet u ta’ obbligi legalment vinkolanti li miegħu l-Konfederazzjoni Svizzera kienet għadha ma wrietx qbil, b’tali mod li l-operaturi u t-TSOs Svizzeri ma kellhomx, bħala prinċipju, id-dritt li jipparteċipaw f’din il-pjattaforma. Barra minn hekk, huwa fakkar li l-Kummissjoni ma kienet tat ebda eċċezzjoni lill-Konfederazzjoni Svizzera skont l-Artikolu 1(7) tar-Regolament 2017/2195.

9

Fid-29 ta’ Settembru 2020, l-appellanti wieġbet lill-Kummissjoni billi argumentat li l-parteċipazzjoni sħiħa tagħha fil-pjattaformi Ewropej tal-ibbilanċjar kienet indispensabbli għal raġunijiet ta’ sigurtà tas-sistema tal-elettriku. Essenzjalment, hija sostniet li t-teħid inkunsiderazzjoni tagħha fil-proċess tal-kalkolu tal-kapaċità tal-Unjoni u l-inklużjoni tagħha fl-analiżi tas-sigurtà operattiva kienu insuffiċjenti. Barra minn hekk, hija rreferiet għar-raġunijiet li jinsabu fl-opinjoni tal-ENTSO‑E tas-7 ta’ Settembru 2017 kif ukoll f’dik tal-Aġenzija tal-10 ta’ April 2018.

10

Fil-5 ta’ Novembru 2020, l-ENTSO‑E wieġeb lill-Kummissjoni li, għalkemm id-deċiżjoni dwar il-parteċipazzjoni tal-Konfederazzjoni Svizzera fil-pjattaformi Ewropej tal-ibbilanċjar għandha tingħata mill-Kummissjoni skont l-Artikolu 1(7) tar-Regolament 2017/2195, it-TSOs tal-Unjoni u l-Aġenzija kienu taw opinjoni favorevoli għal tali parteċipazzjoni.

11

Permezz ta’ ittra tat-8 ta’ Diċembru 2020, l-appellanti fakkret ukoll lill-Kummissjoni li t-TSOs tal-Unjoni u l-Aġenzija kienu ħarġu opinjoni favorevoli għall-parteċipazzjoni tagħha fil-pjattaforma TERRE. Hija talbitha tawtorizza din il-parteċipazzjoni skont l-Artikolu 1(7) tar-Regolament 2017/2195.

12

Permezz ta’ ittra tas-17 ta’ Diċembru 2020 (iktar ’il quddiem l-“ittra kontenzjuża”), mibgħuta lit-TSOs tal-Unjoni u ffirmata minn direttriċi tad-DĠ “Enerġija”, ġie, l-ewwel nett, enfasizzat li l-parteċipazzjoni tal-appellanti fil-proġett tal-pjattaforma TERRE ma kinitx konformi mad-dritt tal-Unjoni applikabbli, jiġifieri l-Artikolu 1(6) u (7) tar-Regolament 2017/2195. It-tieni nett, tfakkar li l-opinjoni tal-Aġenzija kienet tenfasizza l-importanza ta’ implimentazzjoni mill-Konfederazzjoni Svizzera tal-intier ta’ dan ir-regolament u tad-dispożizzjonijiet li kienu assoċjati miegħu. It-tielet nett, tqies li ċerti miżuri kienu jilqgħu b’mod suffiċjenti għar-riskji li kienu jippreżentaw il-flussi fiżiċi tal-elettriku mhux skedati, u għalhekk, li l-parteċipazzjoni tal-Konfederazzjoni Svizzera fil-pjattaformi Ewropej tal-ibbilanċjar ma kinitx neċessarja. F’dan ir-rigward, ġie enfasizzat li l-bażi tas-sigurtà operattiva kienet tinsab, minn naħa, fil-kalkolu (mill-ġdid) tal-kapaċitajiet u, min-naħa l-oħra, fil-koordinazzjoni tas-sigurtà operattiva fuq bażi reġjonali, li diġà kienu jinkludu lill-Konfederazzjoni Svizzera. Ir-raba’ nett, u bħala konsegwenza, ġie konkluż li l-Kummissjoni ma sabitx raġuni sabiex tadotta deċiżjoni li tawtorizza lill-Konfederazzjoni Svizzera tipparteċipa fil-pjattaformi Ewropej tal-ibbilanċjar, fosthom il-pjattaforma TERRE. Il-ħames nett, it-TSOs tal-Unjoni ntalbu “jistabbilixxu mill-ġdid sitwazzjoni konformi mal-kundizzjonijiet ta’ parteċipazzjoni fil-pjattaformi tal-[Unjoni] previsti mir-[Regolament 2017/2195] u jeskludu [lill-appellanti] mill-pjattaforma TERRE, sa mhux iktar tard mill-1 ta’ Marzu 2021”.

Il-proċedura quddiem il-Qorti Ġenerali u d-digriet appellat

13

Permezz ta’ rikors ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fis-26 ta’ Frar 2021, l-appellanti ressqet appell skont l-Artikolu 263 TFUE intiż għall-annullament tad-deċiżjoni allegatament kontenuta fl-ittra kontenzjuża.

14

Permezz ta’ att separat, ippreżentat fir-Reġistru tal-Qorti Ġenerali fid-19 ta’ Mejju 2021, il-Kummissjoni qajmet eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà. Minn naħa, hija sostniet li l-ittra kontenzjuża ma kinitx att li jista’ jiġi kkontestat, fis-sens tal-Artikolu 263 TFUE, sa fejn din kienet taqa’ fil-kuntest ta’ sempliċi skambju informali bejn rappreżentanti tat-TSOs tal-Unjoni u d-DĠ “Enerġija”, u li din ma kinitx tirrifletti l-pożizzjoni definittiva tal-Kummissjoni, b’tali mod li ma kienet tipproduċi ebda effett legali vinkolanti. Min-naħa l-oħra, il-Kummissjoni enfasizzat li l-appellanti ma kellhiex locus standi, fis-sens tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE peress li l-imsemmija ittra ma kinitx tikkonċernaha direttament.

15

Permezz ta’ digriet tas-7 ta’ Ottubru 2021, il-Qorti Ġenerali ddeċidiet li tkompli bil-proċedura fil-mertu qabel ma tiddeċiedi dwar l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà tal-Kummissjoni.

16

Permezz tad-digriet appellat, il-Qorti Ġenerali ċaħdet ir-rikors bħala inammissibbli, peress li l-ittra kontenzjuża ma kinitx att li jista’ jiġi kkontestat b’rikors għal annullament skont l-Artikolu 263 TFUE. Effettivament, skont il-Qorti Ġenerali, l-appellanti, bħala TSO Svizzeru, ma għandha ebda dritt individwali li titlob jew tikseb mill-Kummissjoni l-adozzjoni ta’ deċiżjoni li tawtorizza l-parteċipazzjoni tal-Konfederazzjoni Svizzera, u għalhekk, tat-TSOs li joperaw f’dan il-pajjiż fil-pjattaformi Ewropej tal-ibbilanċjar. Din l-ittra ma kinitx għalhekk tikkostitwixxi deċiżjoni li tista’ tipproduċi effetti legali fir-rigward tal-appellanti, ta’ natura li jbiddlu s-sitwazzjoni legali tagħha.

It-talbiet tal-partijiet quddiem il-Qorti tal-Ġustizzja

17

Permezz tal-appell tagħha, l-appellanti titlob li l-Qorti tal-Ġustizzja:

–

tannulla d-digriet appellat;

–

tiddikjara r-rikors għal annullament ammissibbli;

–

tibgħat lura l-kawża quddiem il-Qorti Ġenerali sabiex din tiddeċiedi fuq il-fondatezza tar-rikors, u

–

tirriżerva l-ispejjeż marbuta mal-proċedura tal-appell.

18

Il-Kummissjoni titlob li l-Qorti tal-Ġustizzja tiċħad dan l-appell bħala infondat u tikkundanna lill-appellanti għall-ispejjeż.

Fuq l-appell

19

Insostenn tal-appell tagħha, l-appellanti tqajjem tliet aggravji. Permezz tal-ewwel aggravju, hija ssostni li l-Qorti Ġenerali wettqet żball ta’ liġi meta applikat kriterju ġuridiku żbaljat sabiex tiddetermina jekk l-ittra kontenzjuża tikkostitwixxix att li jista’ jiġi kkontestat, fis-sens tal-Artikolu 263 TFUE. Permezz tat-tieni aggravju, hija tikkritika lill-Qorti Ġenerali li wettqet żball ta’ liġi meta ddeċidiet li l-Artikolu 1(6) u (7) tar-Regolament 2017/2195 ma jagħtihiex drittijiet li jistgħu jiġu affettwati minn din l-ittra. Permezz tat-tielet aggravju, hija tinvoka nuqqas ta’ motivazzjoni fid-digriet appellat dwar il-konklużjoni li dan l-Artikolu 1(7) ma jagħtiha ebda dritt individwali.

20

Hemm lok li l-ewwel jiġi eżaminat l-ewwel aggravju.

L-argumenti tal-partijiet

21

Permezz tal-ewwel aggravju tagħha, li jirrigwarda l-punti 19, 23, 29 u 30 tad-digriet appellat, l-appellanti ssostni li, sa fejn hija ma kinitx destinatarja tal-ittra kontenzjuża, il-Qorti Ġenerali applikat, fil-punti 23 u 30 ta’ dan id-digriet, kriterju ġuridiku żbaljat billi eżiġiet li din l-ittra tipproduċi effetti legali vinkolanti fir-rigward tagħha. L-istess żball jivvizzja l-punt 29 tal-imsemmi digriet.

22

F’dan ir-rigward, l-appellanti tosserva, l-ewwel nett, li hija ma kinitx fost id-destinatarji tal-ittra kontenzjuża, peress li din kienet indirizzata formalment lir-rappreżentanti tat-TSOs tal-Unjoni. Issa, meta persuna fiżika jew ġuridika tippreżenta rikors kontra att li tiegħu hija ma hijiex id-destinatarja, ma huwiex neċessarju, sabiex ir-rikors tagħha jkun ammissibbli, li dan l-att jipproduċi effetti legali vinkolanti fir-rigward tagħha. F’tali każ, ikun biżżejjed li jiġi stabbilit li, minn naħa, l-imsemmi att huwa intiż li jipproduċi effetti legali vinkolanti fir-rigward tad-destinatarju tiegħu u li, min-naħa l-oħra, il-persuna li ppreżentat ir-rikors tiġġustifika l-locus standi tagħha fis-sens tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE.

23

It-tieni nett, fl-ittra kontenzjuża, il-Kummissjoni talbet lit-TSOs tal-Unjoni “jistabbilixxu mill-ġdid sitwazzjoni konformi mal-kundizzjonijiet ta’ parteċipazzjoni fil-pjattaformi tal-[Unjoni] previsti mir-[Regolament 2017/2195] u jeskludu [lill-appellanti] mill-pjattaforma TERRE, sa mhux iktar tard mill-1 ta’ Marzu 2021”. Fid-dawl tat-termini użati u tat-terminu stabbilit, din l-ittra tinkludi għalhekk ordni indirizzata lit-TSOs kollha tal-Unjoni.

24

It-tielet nett, l-appellanti ssostni li hija individwalment u direttament ikkonċernata mill-ittra kontenzjuża, fis-sens tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE, fatt li barra minn hekk il-Qorti Ġenerali allegatament aċċettat fil-punt 30 tad-digriet appellat.

25

Il-Kummissjoni titlob li l-ewwel aggravju jiġi miċħud bħala infondat u, fi kwalunkwe każ, ineffettiv.

26

Effettivament, l-ewwel nett, mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja jirriżulta ċar li, anki meta rikors għal annullament jitressaq minn persuna fiżika jew ġuridika kontra att li tiegħu ma tkunx id-destinatarja, ir-rekwiżit li l-effetti ġuridiċi vinkolanti ta’ dan l-att għandhom ikunu tali li jaffettwaw l-interessi ta’ din il-persuna, billi jibdlu b’mod sostanzjali s-sitwazzjoni legali tagħha, jibqa’ applikabbli, flimkien mal-kundizzjonijiet imposti fir-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE. Konsegwentement, il-Qorti Ġenerali ma wettqitx żball ta’ liġi meta eżaminat, fid-digriet appellat, jekk l-ittra kontenzjuża setgħetx tipproduċi tali effetti legali fir-rigward tal-appellanti.

27

It-tieni nett, l-ittra kontenzjuża sempliċement telenka l-istat tas-sitwazzjoni legali skont ir-Regolament 2017/2195 u ma tipproduċi ebda effett legali vinkolanti fuq id-destinatarji tagħha, fid-dawl tal-assenza ta’ setgħat ta’ eżekuzzjoni diretti tal-Kummissjoni fir-rigward tat-TSOs.

28

It-tielet nett, sempliċi ittra ta’ direttriċi tad-DĠ “Enerġija” ma tikkostitwixxix att li jista’ jorbot lill-Kummissjoni bi kwalunkwe mod. Fil-fatt, skont ir-Regoli tal-Proċedura ta’ din l-istituzzjoni, id-deċiżjonijiet ta’ din tal-aħħar jiġu adottati mill-Kulleġġ tal-Kummissarji, ħlief fil-każ ta’ għoti ta’ awtorizzazzjoni jew ta’ delega lil membru tal-Kummissjoni jew lil direttur ġenerali jew kap ta’ dipartiment, li ma huwiex il-każ hawnhekk.

29

Ir-raba’ nett, it-talba indirizzata lit-TSOs tal-Unjoni sabiex jistabbilixxu mill-ġdid l-osservanza tad-dritt tal-Unjoni fi żmien iddeterminat, li tinsab fl-ittra kontenzjuża, hija intiża biss sabiex tagħti “terminu ta’ grazzja”, li matulu l-Kummissjoni tastjeni milli tieħu miżuri ta’ eżekuzzjoni fir-rigward tal-Istati Membri, u sabiex tħeġġeġ lill-partijiet ikkonċernati jipproċedu għal dan l-istabbiliment mill-ġdid mingħajr ma l-Kummissjoni jkollha tibda proċeduri ġudizzjarji formali. Fil-fatt, din l-ittra ma ssemmi ebda sanzjoni immedjata fil-każ ta’ nuqqas ta’ osservanza, mit-TSOs tal-Unjoni, ta’ dan it-terminu.

30

Il-ħames nett, l-ittra kontenzjuża ma tikkonċernax direttament lill‑appellanti, li, għaldaqstant, ma għandhiex locus standi, fis-sens tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE. Fil-fatt, minn ġurisprudenza stabbilita jirriżulta li l-fatt li persuna fiżika jew ġuridika tkun direttament ikkonċernata minn miżura tal-Unjoni jippreżupponi li din il-miżura tipproduċi direttament effetti fuq is-sitwazzjoni legali tagħha u ma tħalli ebda setgħa diskrezzjonali lid-destinatarji tagħha fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-imsemmija miżura. Issa, l-appellanti ma stabbilixxietx li dan kien il-każ f’dan il-każ u, kuntrarjament għal dak li ssostni, il-Qorti Ġenerali ma kkonkludietx, fil-punt 30 tad-digriet appellat, li hija kienet direttament u individwalment ikkonċernata minn din l-ittra.

31

Fir-rigward, b’mod partikolari, tad-dikjarazzjoni tar-rikorrenti li l-ittra kontenzjuża tikkonċernaha direttament sa fejn iċċaħħadha mid-drittijiet u mill-obbligi marbuta mal-adeżjoni mal-pjattaforma TERRE, il-Kummissjoni ssostni li tali effetti ma jistgħux jiġu kkunsidrati bħala li jirriżultaw direttament minn din l-ittra. Anki jekk jitqies li t-TSOs tal-Unjoni huma mġiegħla jeskludu lill-appellanti minn din il-pjattaforma, tali miżura tirriżulta mill-fatt li l-appellanti ma tistax legalment tkun membru tal-imsemmija pjattaforma u kif ukoll mill-applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni mir-regolaturi nazzjonali tal-enerġija. L-imsemmija ittra ma tistax, fiha nnifisha, iċċaħħad lill-appellanti minn dritt li hija ma għandhiex.

32

Fir-replika tagħha, l-appellanti tenfasizza li, billi ddeċidiet li l-ittra kontenzjuża ma kinitx intiża li tipproduċi effetti legali vinkolanti fir-rigward tagħha u li din ma setgħetx tkun is-suġġett ta’ rikors għal annullament, il-Qorti Ġenerali ħalltet in-natura kontestabbli ta’ att mal-locus standi, kif iddefiniti fis-sentenza tat-13 ta’ Ottubru 2011, Deutsche Post u Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni (C‑463/10 P u C‑475/10 P, EU:C:2011:656).

33

Fir-rigward, l-ewwel nett, tal-argument tal-Kummissjoni li din ma kellhiex l-intenzjoni li tagħti lill-ittra kontenzjuża effetti legali vinkolanti, l-appellanti ssostni li l-intenzjoni tal-awtur ta’ att għandha tiġi ddeterminata b’mod oġġettiv. Fil-fatt, in-natura kontestabbli tal-att tiddependi mit-tifsira oġġettiva li dan l-att jista’ raġonevolment ikollu, fil-mument meta jiġi kkomunikat, lil destinatarju diliġenti u avżat. Għalhekk, l-affermazzjonijiet tal-Kummissjoni dwar l-għan tal-ittra kontenzjuża, ifformulati a posteriori, ma humiex rilevanti.

34

It-tieni nett, l-argumenti tal-Kummissjoni bbażati fuq il-fatt li hija ma għandhiex setgħat vinkolanti, fir-rigward tat-TSOs tal-Unjoni, sabiex teżiġi l-esklużjoni tal-appellanti mill-pjattaforma TERRE u li l-ittra kontenzjuża ma tipprevedix sanzjoni fil-każ ta’ nuqqas ta’ osservanza ta’ dan ir-rekwiżit lanqas ma huma rilevanti, peress li dawn iċ-ċirkustanzi ma humiex evidenti għat-TSOs tal-Unjoni.

35

It-tielet nett, l-assenza ta’ delega ta’ setgħa fi ħdan il-Kummissjoni fir-rigward tal-ħruġ tal-ittra kontenzjuża hija kwistjoni li taqa’ taħt l-analiżi tal-mertu tal-kawża, u mhux taħt dik tan-natura kontestabbli ta’ din l-ittra.

Il-kunsiderazzjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja

36

Preliminarjament, għandu jiġi kkonstatat li l-argument tal-Kummissjoni bbażat fuq in-natura ineffettiva ta’ dan l-aggravju ma jistax jintlaqa’. Fil-fatt, mill-argumenti tal-appellanti żviluppati insostenn ta’ dan l-aggravju jirriżulta b’mod ċar li din tikkontesta l-motivi kollha tad-digriet appellat dwar il-kriterji applikati mill-Qorti Ġenerali sabiex tiddetermina jekk l-ittra kontenzjuża tikkostitwixxix att li jista’ jiġi kkontestat, fis-sens tar-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE. Konsegwentement, jekk il-Qorti tal-Ġustizzja tilqa’ l-imsemmi aggravju, dan id-digriet jitqies li huwa vvizzjat bi żball ta’ liġi, li jwassal għall-annullament tiegħu (ara, b’analoġija, is-sentenza tal-5 ta’ April 2017, Changshu City Standard Parts Factory u Ningbo Jinding Fastener vs Il-Kunsill, C‑376/15 P u C‑377/15 P, EU:C:2017:269, punti 44 u 45).

37

F’dan ir-rigward, hija ġurisprudenza stabbilita li jistgħu jkunu s-suġġett ta’ rikors għal annullament, skont ir-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE, moqri flimkien mal-ewwel paragrafu ta’ dan l-artikolu, il-miżuri kollha adottati mill-istituzzjonijiet, mill-korpi jew mill-organi tal-Unjoni, tkun xi tkun il-forma tagħhom, li huma intiżi li jipproduċu effetti legali vinkolanti ta’ natura li jaffettwaw l-interessi ta’ persuna fiżika jew ġuridika. Sabiex jiġi ddeterminat jekk miżura hijiex intiża li tipproduċi tali effetti u jekk, għaldaqstant, tistax tkun is-suġġett ta’ tali rikors, għandu jsir riferiment għas-sustanza ta’ din il-miżura u għandhom jiġu evalwati dawn l-effetti fid-dawl ta’ kriterji oġġettivi, bħall-kontenut tagħha, billi jittieħdu inkunsiderazzjoni, jekk ikun il-każ, il-kuntest tal-adozzjoni tagħha kif ukoll is-setgħat tal-istituzzjoni, tal-korp jew tal-organu li huwa l-awtur tagħha, peress li dawn is-setgħat għandhom jinftiehmu mhux b’mod astratt, iżda bħala elementi ta’ natura li jiċċaraw l-analiżi konkreta tal-kontenut ta’ din il-miżura (ara, f’dan is-sens, is-sentenzi tas-6 ta’ Mejju 2021, ABLV Bank et vs BCE, C‑551/19 P u C‑552/19 P, EU:C:2021:369, punt 41 u l-ġurisprudenza ċċitata, kif ukoll tat-18 ta’ Ġunju 2024, Il‑Kummissjoni vs CRU, C‑551/22 P, EU:C:2024:520, punt 65 u l-ġurisprudenza ċċitata).

38

Meta rikors għal annullament kontra att adottat minn istituzzjoni jiġi ppreżentat minn persuna fiżika jew ġuridika, il-Qorti tal-Ġustizzja repetutament iddeċidiet li dan jista’ jseħħ biss meta l-effetti legali vinkolanti ta’ dan l-att ikunu tali li jaffettwaw l-interessi tal-persuna kkonċernata, billi jibdlu b’mod sinjifikattiv il-pożizzjoni legali tagħha (sentenza tat-13 ta’ Ottubru 2011, Deutsche Post u Il-Ġermanja vs Il‑Kummissjoni, C‑463/10 P u C‑475/10 P, EU:C:2011:656, punt 37 u l-ġurisprudenza ċċitata).

39

Madankollu, għandu jiġi enfasizzat li l-ġurisprudenza ċċitata fil-punt preċedenti ġiet żviluppata fil-kuntest ta’ azzjonijiet imressqa quddiem il-qorti tal-Unjoni minn persuni fiżiċi jew ġuridiċi kontra atti li tagħhom kienu d-destinatarji. Meta, bħalma huwa l-każ fil-każ ineżami, rikors għal annullament jiġi ppreżentat minn rikorrent bħala parti mhux privileġġata kontra att li tiegħu ma huwiex id-destinatarju, ir-rekwiżit li l-effetti ġuridiċi vinkolanti tal-miżura kkontestata għandhom ikunu tali li jaffettwaw l-interessi ta’ dan ir-rikorrent, billi jibdlu b’mod sostanzjali s-sitwazzjoni legali tiegħu, jikkoinċidi mal-kundizzjonijiet imposti fir-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-13 ta’ Ottubru 2011, Deutsche Post u Il-Ġermanja vs Il‑Kummissjoni, C‑463/10 P u C‑475/10 P, EU:C:2011:656, punt 38).

40

F’dan ir-rigward, fid-dawl tal-għan tal-ewwel aggravju mqajjem, għandu l-ewwel jiġi eżaminat jekk, sabiex tilqa’ l-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà mqajma mill-Kummissjoni minħabba li l-ittra kontenzjuża ma kinitx ta’ natura li tipproduċi effetti legali vinkolanti li jaffettwaw l-interessi tal-appellanti billi jbiddlu b’mod sostanzjali s-sitwazzjoni legali tagħha u, għalhekk, li tikkostitwixxi att li jista’ jiġi kkontestat, il-Qorti Ġenerali applikat b’mod korrett il-kriterji dwar in-natura kontestabbli ta’ att, fid-dawl tal-ġurisprudenza ċċitata fil-punti 37 sa 39 ta’ din is-sentenza.

41

F’dan il-każ, il-Qorti Ġenerali rrilevat, fil-punt 21 tad-digriet appellat, li din l-ittra, l-ewwel nett, tfakkar li l-parteċipazzjoni tal-appellanti fil-pjattaforma TERRE ma hijiex possibbli mingħajr ma l-Kummissjoni tawtorizza minn qabel lill-Konfederazzjoni Svizzera sabiex tipparteċipa fiha, skont l-Artikolu 1(6) u (7) tar-Regolament 2017/2195, it-tieni nett, tenfasizza li ma jidhirx li l-kundizzjonijiet ta’ tali parteċipazzjoni ġew issodisfatti u, it-tielet nett, titlob lit-TSOs tal-Unjoni jeskludu lill-appellanti mill-imsemmija pjattaforma, mhux iktar tard mill-1 ta’ Marzu 2021.

42

Sussegwentement, il-Qorti Ġenerali kkonstatat, fil-punti 23 u 24 tad-digriet appellat, li l-kuntest ġuridiku li fih taqa’ l-ittra kontenzjuża jipprekludi li din tiġi kklassifikata bħala att intiż li jipproduċi effetti legali vinkolanti fir-rigward tal-appellanti, peress li l-Artikolu 1(7) tar-Regolament 2017/2195 ma jipprevedix id-dritt għall-appellanti li titlob lill-Kummissjoni u li tikseb mingħandha l-awtorizzazzjoni favur il-konfederazzjoni Svizzera u, għaldaqstant, favur it-TSOs li joperaw f’dan il-pajjiż sabiex dawn jipparteċipaw fil-pjattaformi Ewropej tal-ibbilanċjar, b’mod partikolari fil-pjattaforma TERRE.

43

Sabiex issostni din il-konklużjoni, il-Qorti Ġenerali sostniet, l-ewwel, fil-punti 25 sa 27 tal-imsemmi digriet, li mill-formulazzjoni tal-Artikolu 1(7) tar-Regolament 2017/2195 jirriżulta li din id-dispożizzjoni tippermetti biss lill-Kummissjoni tieħu pożizzjoni fuq il-kwistjoni dwar jekk din il-parteċipazzjoni għandhiex tiġi awtorizzata, iżda ma timponilha ebda obbligu f’dan ir-rigward, u għalhekk il-Kummissjoni żżomm id-dritt li tirrifjuta tali parteċipazzjoni, anki fil-każ fejn il-kundizzjonijiet għall-applikazzjoni tal-Artikolu 1(6) ta’ dan ir-regolament ikunu ssodisfatti.

44

It-tieni, il-Qorti Ġenerali enfasizzat, fil-punti 28 u 29 tal-istess digriet, essenzjalment, li, anki jekk l-Artikolu 1(7) tar-Regolament 2017/2195 jistabbilixxi proċedura li l-Kummissjoni għandha ssegwi qabel ma tadotta deċiżjoni ta’ awtorizzazzjoni, din id-dispożizzjoni ma tagħti ebda dritt lir-rikorrenti bħala TSO li jopera fl-Isvizzera sabiex tibda l-imsemmija proċedura jew sabiex tiġi assoċjata magħha, bi kwalunkwe mod, b’mod partikolari abbażi tal-eżerċizzju ta’ dritt għal smigħ. Il-Qorti Ġenerali kkonkludiet li l-adozzjoni ta’ deċiżjoni li tawtorizza lill-Konfederazzjoni Svizzera u, għalhekk, lit-TSOs li joperaw f’dan il-pajjiż sabiex jipparteċipaw fil-pjattaformi Ewropej tal-ibbilanċjar tiddependi biss mill-għażla tal-Kummissjoni, li f’dan ir-rigward, għandha setgħa diskrezzjonali.

45

Fil-punt 30 tad-digriet appellat, il-Qorti Ġenerali żiedet ukoll li l-fatt li l-appellanti kellha interess dirett u individwali fl-annullament tal-ittra kontenzjuża sa fejn din tal-aħħar irrifjutat li tawtorizza lill-Konfederazzjoni Svizzera u, għaldaqstant, lit-TSOs li huma stabbiliti fiha sabiex jipparteċipaw fil-pjattaformi Ewropej tal-ibbilanċjar ma huwiex ta’ natura li jagħtiha dritt tikkontesta din l-ittra, peress li din ma tistax titqies li hija att intiż li jipproduċi effetti legali vinkolanti fir-rigward tagħha.

46

Issa, billi eżaminat jekk l-ittra kontenzjuża tikkostitwixxix deċiżjoni li tista’ tipproduċi effetti legali vinkolanti “fir-rigward tal-appellanti”, ta’ natura li jbiddlu s-sitwazzjoni legali tagħha, il-Qorti Ġenerali applikat b’mod żbaljat kriterji speċifiċi għas-sitwazzjonijiet fejn ir-rikorrenti tkun destinatarju tal-att ikkontestat u mhux dawk applikabbli għas-sitwazzjonijiet fejn, bħal f’dan il-każ, l-appellanti ma hijiex destinatarja tal-att appellat. Fil-fatt, f’din it-tieni ipoteżi, huwa biżżejjed li jiġi stabbilit li dan l-att huwa intiż li jipproduċi effetti legali vinkolanti fir-rigward, b’mod partikolari, tad-destinatarji tiegħu sabiex jitqies bħala att li jista’ jkun is-suġġett ta’ rikors għal annullament (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-13 ta’ Ottubru 2011, Deutsche Post u Il-Ġermanja vs Il‑Kummissjoni, C‑463/10 P u C‑475/10 P, EU:C:2011:656, punt 40). Min-naħa l-oħra, f’dan l-istadju, ma hemmx bżonn li jiġi vverifikat jekk dawn l-effetti legali humiex ta’ natura li jaffettwaw l-interessi tal-appellanti, billi jbiddlu b’mod sinjifikattiv is-sitwazzjoni legali tagħha, fis-sens tal-ġurisprudenza ċċitata fil-punt 39 ta’ din is-sentenza, peress li din il-verifika titwettaq neċessarjament, kif tindika, essenzjalment, din il-ġurisprudenza tal-aħħar, fl-istadju tal-eżami tal-kundizzjoni stipulata fir-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE, li tipprovdi li persuna għandha tkun direttament u individwalment ikkonċernata mill-att li hija tikkontesta.

47

Barra minn hekk, ir-raġunament tal-Qorti Ġenerali, kif ipprovdut fil-qosor fil-punti 41 sa 45 ta’ din is-sentenza, ma jiħux biżżejjed inkunsiderazzjoni s-sustanza tal-ittra kontenzjuża, li permezz tagħha l-Kummissjoni qieset illegali l-parteċipazzjoni tal-appellanti fil-pjattaforma TERRE u ħtieġet li din il-parteċipazzjoni tintemm, b’mod partikolari tal-fatt li, f’din l-ittra, il-Kummissjoni kkonstatat li l-kundizzjonijiet meħtieġa mill-Artikolu 1(6) u (7) tar-Regolament 2017/2195 sabiex il-Konfederazzjoni Svizzera tkun tista’ tipparteċipa fil-pjattaformi Ewropej tal-ibbilanċjar ma kinux issodisfatti u talbet lit-TSOs tal-Unjoni “jistabbilixxu mill-ġdid sitwazzjoni konformi mal-kundizzjonijiet ta’ parteċipazzjoni fil-pjattaformi tal-[Unjoni] previsti [minn dan ir-regolament] u jeskludu [lill-appellanti] mill-pjattaforma TERRE, sa mhux iktar tard mill-1 ta’ Marzu 2021”.

48

F’dan ir-rigward, għandu jiġi kkonstatat, barra minn hekk, li l-fatt li l-ittra kontenzjuża ma għandhiex il-forma ta’ deċiżjoni formali tal-Kummissjoni, iżda dik ta’ ittra ffirmata minn direttriċi ta’ Direttorat Ġenerali ta’ din l-istituzzjoni, jiġifieri d-DĠ “Enerġija”, ma huwiex determinanti għall-klassifikazzjoni tagħha bħala “att li jista’ jiġi kkontestat”, fis-sens tal-Artikolu 263 TFUE (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-17 ta’ Lulju 2008, 2008, Athinaïki Techniki vs Il-Kummissjoni, C‑521/06 P, EU:C:2008:422, punti 44 u 59 u kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata). Għalhekk, bħala prinċipju, huwa irrilevanti għall-finijiet tal-klassifikazzjoni tal-att ikkonċernat jekk dan jissodisfax jew le ċerti rekwiżiti formali, jiġifieri, b’mod partikolari, li jkun debitament intitolat mill-awtur tiegħu jew li jsemmi d-dispożizzjonijiet li jikkostitwixxu l-bażi legali tiegħu. Huwa wkoll irrilevanti li l-att inkwistjoni ma ġiex innotifikat mill-Kummissjoni lill-appellanti, peress li tali difett ma jistax jibdel is-sustanza tal-imsemmi att (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-18 ta’ Novembru 2010, NDSHT vs Il‑Kummissjoni, C‑322/09 P, EU:C:2010:701, punt 47 u l-ġurisprudenza ċċitata).

49

Li kieku kien mod ieħor, il-Kummissjoni tkun tista’ tevita l-istħarriġ tal-qorti tal-Unjoni billi tinjora r-rekwiżiti formali li jirregolaw l-adozzjoni tal-att inkwistjoni, rekwiżiti li huma imposti fid-dawl tas-sustanza vera tiegħu u li fosthom hemm dawk dwar il-kompetenza tad-dipartiment li aġixxa u l-indikazzjoni korretta ta’ dan l-att bħala “deċiżjoni”. Issa, peress li l‑Unjoni hija komunità tad‑dritt fejn l‑istituzzjonijiet huma suġġetti għall‑istħarriġ tal‑konformità tal‑atti tagħhom mat‑Trattat, il‑modalitajiet proċedurali applikabbli għall-azzjonijiet li bihom hija adita l‑Qorti tal-Unjoni għandhom jiġu interpretati, sa fejn possibbli, b’tali mod li dawn il‑modalitajiet ikunu jistgħu jingħataw applikazzjoni li tikkontribwixxi għall‑implimentazzjoni tal‑għan li tiġi żgurata protezzjoni ġudizzjarja effettiva tad‑drittijiet li l‑individwi jiksbu mid‑dritt tal-Unjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tas-17 ta’ Lulju 2008, 2008, Athinaïki Techniki vs Il-Kummissjoni, C‑521/06 P, EU:C:2008:422, punti 45 u l-ġurisprudenza ċċitata).

50

Issa, mir-rifjut tal-Kummissjoni li tawtorizza lill-Konfederazzjoni Svizzera u, konsegwentement, lit-TSOs li jeżerċitaw f’dan il-pajjiż sabiex jipparteċipaw fil-pjattaformi Ewropej tal-ibbilanċjar, skont l-Artikolu 1(7) tar-Regolament 2017/2195, flimkien mat-talba indirizzata lit-TSOs tal-Unjoni sabiex itemmu l-parteċipazzjoni tal-appellanti fil-pjattaforma TERRE, jirriżulta li l-ittra kontenzjuża hija intiża li tipproduċi effetti legali vinkolanti.

51

Barra minn hekk, billi bbażat ruħha, fil-punt 29 tad-digriet appellat, fuq l-assenza ta’ dritt individwali tal-appellanti, skont l-Artikolu 1(7) tar-Regolament 2017/2195, li jirregola s-setgħa ta’ deċiżjoni tal-Kummissjoni kif ukoll, sussegwentement, fuq l-eżistenza ta’ setgħa diskrezzjonali tal-Kummissjoni fir-rigward tal-adozzjoni ta’ deċiżjonijiet skont din id-dispożizzjoni, il-Qorti Ġenerali żiedet kriterju dwar l-eżistenza ta’ dritt suġġettiv li ma jirriżultax mill-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar in-natura kontestabbli ta’ att, imfakkra fil-punti 37 u 38 ta’ din is-sentenza.

52

Għaldaqstant, il-Qorti Ġenerali wettqet żball doppju ta’ liġi, sa fejn, minn naħa, hija qieset, mingħajr ma ħadet inkunsiderazzjoni s-sustanza vera tal-ittra kontenzjuża, li din ma tikkostitwixxix att li jista’ jkun suġġett għal rikors għal annullament skont l-Artikolu 263 TFUE u sa fejn, min-naħa l-oħra, hija żiedet kriterju relatat mal-eżistenza ta’ dritt suġġettiv.

53

Barra minn hekk, fid-dawl tal-iżviluppi indikati fil-punti 47 u 50 ta’ din is-sentenza, l-argument tal-Kummissjoni li l-ittra kontenzjuża sempliċement issemmi s-sitwazzjoni legali skont ir-Regolament 2017/2195 u ma tipproduċi ebda effett legali vinkolanti fuq id-destinatarji tagħha jista’ biss jiġi miċħud.

54

Fid-dawl tal-kunsiderazzjonijiet kollha premessi, l-ewwel aggravju għandu jiġi milqugħ.

55

Konsegwentement, mingħajr ma hemm lok li jiġu eżaminati t-tieni u t-tielet aggravju, id-digriet appellat għandu jiġi annullat.

Fuq ir-rinviju tal-kawża lill-Qorti Ġenerali

56

Konformement mal-ewwel paragrafu tal-Artikolu 61 tal-Istatut tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea, meta l-appell ikun fondat, il-Qorti tal-Ġustizzja għandha tannulla d-deċiżjoni tal-Qorti Ġenerali. Għalhekk hija tista’ jew tiddeċiedi hija stess il-kawża definittivament, meta din tkun fi stat li tiġi deċiża, jew tibgħat il-kawża lura quddiem il-Qorti Ġenerali sabiex din tal-aħħar tiddeċidiha.

57

F’dan il-każ, peress li l-Qorti Ġenerali ddikjarat ir-rikors inammissibbli minħabba li l-ittra kontenzjuża ma kinitx ta’ natura li tipproduċi effetti legali vinkolanti, il-Qorti tal-Ġustizzja ma hijiex f’pożizzjoni, f’dan l-istadju tal-proċedura, li tagħti deċiżjoni definittiva fuqu.

58

Barra minn hekk, insostenn tal-eċċezzjoni ta’ inammissibbiltà li hija tqajjem, il-Kummissjoni sostniet mhux biss li l-ittra kontenzjuża ma hijiex att li jista’ jiġi kkontestat, iżda wkoll li l-appellanti ma għandhiex locus standi, billi din l-ittra ma tikkonċernahiex direttament.

59

F’dan ir-rigward, għandu jitfakkar li, skont ir-raba’ paragrafu tal-Artikolu 263 TFUE, persuna fiżika jew ġuridika tista’ biss tippreżenta azzjoni kontra deċiżjoni indirizzata lil persuna oħra jekk l-imsemmija deċiżjoni tkun tikkonċernaha direttament u individwalment (sentenza tat-13 ta’ Ottubru 2011, Deutsche Post u Il-Ġermanja vs Il‑Kummissjoni (C‑463/10 P u C‑475/10 P, EU:C:2011:656, punt 65).

60

Fir-rigward, minn naħa, tal-kwistjoni dwar jekk l-appellanti hijiex direttament ikkonċernata mill-ittra kontenzjuża, li hija indirizzata lit-TSOs tal-Unjoni, minn ġurisprudenza stabbilita jirriżulta li din il-kundizzjoni titlob li jkunu ssodisfatti ż-żewġ kriterji kumulattivi, jiġifieri li l-miżura kkontestata, fl-ewwel lok, toħloq direttament effetti fuq is-sitwazzjoni legali tal-individwu u, fit-tieni lok, ma tħalli ebda setgħa diskrezzjonali lid-destinatarji tagħha li għandhom jimplimentawha, peress li din hija ta’ natura purament awtomatika u tirriżulta biss mil-leġiżlazzjoni tal-Unjoni, mingħajr applikazzjoni ta’ regoli oħra intermedji (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-13 ta’ Ottubru 2011, Deutsche Post u Il-Ġermanja vs Il-Kummissjoni, C‑463/10 P u C‑475/10 P, EU:C:2011:656, punt 66 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

61

Min-naħa l-oħra, fir-rigward tal-kwistjoni dwar jekk l-appellanti hijiex individwalment ikkonċernata mill-ittra kontenzjuża, għandu jitfakkar li, skont ġurisprudenza stabbilita tal-Qorti tal-Ġustizzja, persuni li ma humiex id-destinatarji ta’ deċiżjoni ma jistgħux jippretendu li huma kkonċernati individwalment ħlief fil-każ li din id-deċiżjoni tolqothom minħabba ċerti kwalitajiet li huma partikolari għalihom jew minħabba sitwazzjoni ta’ fatt li tiddifferenzjahom minn kull persuna oħra u, minħabba dan il-fatt, tindividwalizzahom bl-istess mod bħalma jkun individwalizzat id-destinatarju ta’ tali deċiżjoni (ara, f’dan is-sens, is-sentenza tat-13 ta’ Ottubru 2011, Deutsche Post u Il-Ġermanja vs Il‑Kummissjoni, C‑463/10 P u C‑475/10 P, EU:C:2011:656, punt 71 kif ukoll il-ġurisprudenza ċċitata).

62

Barra minn hekk, il-fatt li l-Qorti Ġenerali indikat, fil-punt 30 tad-digriet appellat, li “l-fatt li l-appellanti kellha interess dirett u individwali fir-rigward tal-annullament tal-ittra [kontenzjuża] […] ma huwiex ta’ natura li jagħtiha dritt li tikkontesta l-imsemmija ittra, sa fejn din tal-aħħar ma tistax titqies li hija att intiż li jipproduċi effetti legali vinkolanti fir-rigward tagħha […] ”, għandu jiġi analizzat, fl-assenza ta’ kull motivazzjoni intiża sabiex issostni l-eżistenza ta’ tali interess dirett u individwali, bħala li huwa kunsiderazzjoni superfluwa, sa fejn ingħad fl-ipoteżi fejn interess individwali u dirett ġie kkonstatat. Din il-kunsiderazzjoni ma hijiex, fi kwalunkwe każ, rilevanti, peress li l-Qorti Ġenerali kkonkludiet li l-ittra kontenzjuża ma kinitx tikkostitwixxi att intiż li jipproduċi effetti legali vinkolanti.

63

F’dawn iċ-ċirkustanzi, hemm lok li l-kawża tintbagħat lura quddiem il-Qorti Ġenerali sabiex din tal-aħħar tiddeċiedi l-kwistjoni dwar jekk l-appellanti hijiex direttament u individwalment ikkonċernata mill-ittra kontenzjuża u kif ukoll, jekk ikun il-każ, it-talba tal-appellanti intiża għall-annullament ta’ din l-ittra.

Fuq l-ispejjeż

64

Peress li l-kawża ġiet mibgħuta lura quddiem il-Qorti Ġenerali, hemm lok li l-ispejjeż marbuta ma’ din il-proċedura tal-appell jiġu rriżervati.

1)

Id-digriet tal-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea tal-21 ta’ Diċembru 2022, Swissgrid vs Il-Kummissjoni (T‑127/21, EU:T:2022:868), huwa annullat.

2)

Il-kawża hija mibgħuta lura quddiem il-Qorti Ġenerali tal-Unjoni Ewropea.

3)

L-ispejjeż huma rriżervati.