SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY I EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO w sprawie wdrożenia rozporządzenia Rady (WE) nr 116/2009 z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie wywozu dóbr kultury 1 stycznia 2011 r. – 31 grudnia 2013 r. /* COM/2015/0144 final */
SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU
EUROPEJSKIEGO, RADY I EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO w sprawie wdrożenia rozporządzenia
Rady (WE) nr 116/2009 z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie wywozu
dóbr kultury 1 stycznia 2011 r. – 31 grudnia 2013 r. Spis treści 1............ Streszczenie. 4 2............ Wprowadzenie. 5 3............ Kontekst rozporządzenia. 5 3.1......... Kontekst europejski 5 3.2......... Kontekst międzynarodowy. 8 4............ Praktyczne kwestie dotyczące
rozporządzenia. 8 5............ Wykonanie rozporządzenia przez
państwa członkowskie w ujęciu statystycznym.. 9 5.1......... Stosowanie standardowego pozwolenia w
formie określonej w art. 2 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego 9 5.2......... Stosowanie szczególnego pozwolenia
otwartego na wywóz w formie określonej w art. 2 ust. 2
rozporządzenia wykonawczego. 9 5.3......... Stosowanie ogólnego pozwolenia otwartego
na wywóz w formie określonej w art. 2 ust. 3 rozporządzenia
wykonawczego. 10 5.4......... Odmowa wydania standardowego pozwolenia
na wywóz. 10 5.5......... Przesyłki uznane za niezgodne z
obowiązującymi przepisami 10 6............ Nadchodzące wyzwania. 11 6.1......... Wykorzystanie systemów elektronicznych. 11 6.2......... Interpretacja kategorii dóbr kultury. 11 6.3......... Współpraca organów.. 12 6.4......... Adekwatność progów finansowych. 12 6.5......... Przywóz dóbr kultury do UE.. 13 7............ Podsumowanie. 13 1. Streszczenie Niniejsze sprawozdanie dotyczące
wdrożenia rozporządzenia (WE) nr 116/2009 w sprawie wywozu dóbr
kultury („rozporządzenie podstawowe”) zawiera informacje na temat
wykorzystania pozwoleń na wywóz dóbr kultury w ramach regulacyjnych
stworzonych rozporządzeniem podstawowym oraz rozporządzeniem
wykonawczym Komisji (UE) nr 1081/2012. Sprawozdanie opiera się na
danych przekazanych przez państwa członkowskie w odpowiedzi na
kwestionariusz dotyczący stosowania pozwoleń na wywóz. Obejmuje ono
okres od 2011 r. do 2013 r. wraz z kilkoma faktami z początku 2014 r. Zgłoszone dane dotyczą trzech rodzajów
pozwoleń na wywóz: pozwoleń standardowych, szczególnych pozwoleń
otwartych oraz ogólnych pozwoleń otwartych. Całkowita liczba pozwoleń standardowych
udzielonych w latach 2011-2013 wyniosła 24 564. Głównymi
emitentami tego rodzaju pozwoleń były Zjednoczone Królestwo i
Włochy. Szczególne pozwolenia otwarte przyznaje się
dla powtarzalnych operacji czasowego wywozu konkretnych dóbr kultury przez
konkretną osobę fizyczną lub organizację. W okresie
objętym przeglądem przyznano 946 szczególnych pozwoleń otwartych
ogółem dla 588 osób lub organizacji. Ponad 90 % tych pozwoleń
wydanych zostało przez Zjednoczone Królestwo, Niderlandy i Polskę. Ogólne pozwolenia otwarte odnoszą się do
przypadków czasowego wywozu dóbr kultury, które należą do
stałych zbiorów muzeów lub innych instytucji. W okresie objętym
przeglądem pozwolenia takie udzielone zostały łącznie 472
razy przez pięć państw członkowskich, przy czym 84 % z
nich udzieliła Hiszpania. Udzielenia pozwoleń standardowych odmówiono
318 razy, a najczęstszym powodem był fakt, że przedmiotowe dobro
kultury uznane zostało za „narodowe dobro kultury”. W przedmiotowym
okresie wykryto 147 przesyłek niezgodnych z przepisami, w ogromnej
większość we Francji i w Holandii (93 % przypadków). Sprawozdanie dostarcza również informacji na
temat bieżących inicjatyw oraz przyszłych wyzwań, takich
jak ewentualne wprowadzenie internetowej bazy danych dla wydanych pozwoleń
na wywóz, która byłaby połączona z krajowymi systemami odprawy
celnej, wykładnia problematycznych kategorii dóbr kultury wymienionych w
załączniku I do rozporządzenia podstawowego, współpraca
między organami, adekwatność progów finansowych i brak kontroli
przy przywozie dóbr kultury. 2. Wprowadzenie Rozporządzenie
Rady (WE) nr 116/2009[1]
z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie wywozu dóbr kultury (wersja skodyfikowana)
(„rozporządzenie podstawowe”) nakłada na wywóz niektórych dóbr
kultury poza strefę celną Unii Europejskiej („UE”) wymóg
przedstawienia pozwolenia na wywóz oraz zapewnia poddanie wywozu tych towarów
jednolitym kontrolom na zewnętrznych granicach UE. Załącznik I
zawiera informacje na temat kategorii, jak również wymogów
dotyczących wieku i wartości dóbr kultury, które mają być
objęte zakresem rozporządzenia podstawowego. Pozwolenia na wywóz
wydawane są przez właściwy organ państwa
członkowskiego, na którego terytorium dany przedmiot kultury zgodnie z
prawem się znajduje. Kontrole celne zapewniają, że dobra kultury
mogą opuścić obszar celny UE jedynie w przypadku, gdy towarzyszy
im ważne pozwolenie na wywóz. Powinno to zapewnić wysoki poziom
ochrony dóbr kultury w ramach rynku wewnętrznego. Zgodnie z
rozporządzeniem podstawowym Komisja ma obowiązek regularnie
przedstawiać Parlamentowi Europejskiemu, Radzie i Europejskiemu Komitetowi
Ekonomiczno-Społecznemu sprawozdanie w sprawie wdrożenia tego
rozporządzenia. Pierwsze sprawozdanie, zgodnie z rozporządzeniem Rady
nr 3911/92, zostało przedstawione w 2000 r.[2],
a drugie sprawozdanie, zgodnie z art. 10 rozporządzenia podstawowego,
w 2011 r.[3]. Po około 20 latach
doświadczenia w zakresie wdrażania przepisów w sprawie wywozu dóbr
kultury, niniejsze sprawozdanie obejmuje okres 3 lat między dniem 1
stycznia 2011 r. a dniem 31 grudnia 2013 r., ale obejmuje także kilka
faktów z początku 2014 r. Sprawozdanie opiera się na danych
przekazanych przez państwa członkowskie w odpowiedzi na
kwestionariusz, łącznie z danymi statystycznymi dotyczącymi
stosowania pozwoleń na wywóz[4].
Odzwierciedla ono znaczne wysiłki dokonane we wspomnianym okresie we
współpracy z państwami członkowskimi. 3. Kontekst
rozporządzenia 3.1. Kontekst
europejski System wprowadzony na szczeblu UE
rozporządzeniem Rady (WE) nr 116/2009 w odniesieniu do wywozu dóbr
kultury stanowi uzupełnienie pozostałych instrumentów i inicjatyw
mających na celu ochronę dóbr kultury. Poniżej ukazanych jest
kilka przykładów powiązanych działań na szczeblu UE. Zwrot dóbr kultury W 2009 r. Komisja powołała
grupę roboczą ad hoc w ramach Komitetu ds. Wywozu i Zwrotu
Dóbr Kultury („Komitet“), w celu określenia problemów związanych ze
stosowaniem dyrektywy Rady 93/7/EWG[5]
i zaproponowania rozwiązań. W 2011 r. grupa ta stwierdziła,
że dyrektywa powinna zostać poddana przeglądowi, tak aby
uczynić z niej skuteczniejszy instrument zwracania narodowych dóbr
kultury. Stwierdziła ona także, że niezbędne jest
ustanowienie mechanizmów usprawniających współpracę
administracyjną i konsultacje między organami centralnymi. Ustalenia
te zostały potwierdzone zostały przez czwarte sprawozdanie Komisji dokonujące
oceny stosowania dyrektywy 93/7/EWG[6]. Po przeprowadzeniu publicznych konsultacji oraz
oceny wpływu, wniosek Komisji w sprawie przekształcenia dyrektywy
93/7/EWG został przedstawiony w dniu 30 maja 2013 r.[7]. W rezultacie w dniu 15
maja 2014 r. przyjęto dyrektywę 2014/60/UE[8]. Nowe przepisy będą
obowiązywać od dnia 19 grudnia 2015 r. Nowa dyrektywa umożliwi zwrot wszelkich dóbr
kultury[9]
uznanych przez państwo członkowskie za narodowe dobra kultury o
wartości artystycznej, historycznej lub archeologicznej, zapewniając
tym samym bardziej skuteczną ochronę dziedzictwa kulturowego
państw członkowskich. W tym celu od organów centralnych
odpowiedzialnych za wykonanie dyrektywy w państwach członkowskich
wymagać się będzie współpracy i wymiany informacji dotyczących
wyprowadzonych niezgodnie z prawem dóbr kultury, poprzez wykorzystanie systemu
wymiany informacji na rynku wewnętrznym (IMI)[10]. Wzajemne udostępnianie zbiorów muzealnych W marcu 2011 r. ustanowiono grupę
roboczą ds. wzajemnego udostępniania zbiorów muzealnych w ramach
planu prac Rady w dziedzinie kultury na lata 2011-2014[11], w kontekście
realizacji europejskiej agendy kultury w dobie globalizacji świata[12]. We wrześniu 2012
r. grupa robocza przedstawiła sprawozdanie i zestaw instrumentów
umożliwiających praktyczne sposoby ograniczenia kosztów związanych
z wzajemnym wypożyczaniem dóbr kultury pomiędzy państwami
członkowskimi. Nielegalny handel dobrami kultury Komisja sfinansowała badanie „Étude sur la
prévention et la lutte contre le trafic illicite des biens culturels dans
l’Union européenne“ (badanie na temat zapobiegania nielegalnemu obrotowi
dobrami kultury w Unii Europejskiej i zwalczania go)[13], z którego w
październiku 2011 r. przedstawiono sprawozdanie końcowe[14]. W sprawozdaniu
wskazano na istniejące przeszkody prawne i operacyjne utrudniające zapobieganie
nielegalnemu obrotowi dobrami kultury i zwalczanie go, takie jak trudności
w wymianie informacji między państwami członkowskimi oraz na
potrzebę zorganizowania specjalnego szkolenia dla urzędników celnych,
aby potrafili identyfikować podejrzane towary. W sprawozdaniu zaleca
się, aby Komisja utworzyła dział koordynacji, który byłby
odpowiedzialny za ułatwianie kontaktów między zainteresowanymi
organami i organizowanie szkolenia dla urzędników. W grudniu 2011 r. w konkluzjach Rady w sprawie
zapobiegania przestępstwom przeciwko dobrom kultury i zwalczania tych
przestępstw[15]
zalecono między innymi, aby państwa członkowskie
zacieśniły współpracę między organami ścigania,
organami władzy zajmującymi się kulturą i prywatnymi
organizacjami. Ponadto w październiku 2012 r. na mocy
rezolucji Rady utworzono nieformalną sieć organów ścigania i
ekspertów kompetentnych w dziedzinie dóbr kultury (EU CULTNET)[16]. Głównym celem
sieci jest usprawnienie wymiany informacji dotyczących zapobiegania
nielegalnemu handlowi dobrami kultury, np. pozyskiwanie i wymiana informacji
nieoperacyjnych na temat sieci przestępczych podejrzanych o
zaangażowanie w nielegalny handel oraz informacji dotyczących
przeszkód we współpracy transgranicznej. Władze celne zostały
zaproszone do udziału w sieci ze względu na ich kompetencje w
zakresie monitorowania i kontrolowania przepływu dóbr kultury przez
zewnętrzne granice UE. W listopadzie 2011 r. Włochy, Malta, Grecja i
Cypr, we współpracy z regionalnym biurem łącznikowym ds. wywiadu
Światowej Organizacji Celnej i 17 innymi państwami[17], przeprowadziły
wspólną operację celną („WOC“) COLOSSEUM)[18]. W czasie
trwającej 10 dni operacji cztery państwa członkowskie
zajęły znajdujące się w nielegalnym obrocie dobra kultury
(Włochy, Malta, Grecja i Niderlandy, po jednym zajęciu przez
każde z tych państw, w sumie 134 przedmiotów). Przeprowadzona w pierwszym półroczu 2014 r.
WOC ODYSSEUS miała na celu zwalczanie oszustw związanych z
dziedzictwem kulturowym w regionie Morza Śródziemnego. Do udziału w
operacji zaproszono 19 państw członkowskich[19]. Dwie fazy operacyjne
skoncentrowane były na gromadzeniu danych dotyczących wykrywania i
zajmowania nielegalnych przesyłek dóbr kultury oraz wzmożonych
kontroli. Sprawozdanie końcowe zostanie opublikowane w marcu 2015 r. W grudniu 2013 r. Rada przyjęła
rozporządzenie nakładające ograniczenia na przepływ dóbr
kultury wywiezionych z Syrii[20].
Wykaz przedmiotów objętych ograniczeniami jest identyczny z wykazem
zawartym w rozporządzeniu podstawowym. Ponadto Komisja sfinansowała projekt
mający na celu stworzenie międzynarodowego centrum monitorowania
nielegalnego obrotu dobrami kultury, przedstawiony przez ICOM[21]. Centrum monitorowania
utworzone zostało ze względu na brak ujednoliconych statystyk oraz
brak dostępnych aktualnych informacji na temat nielegalnego handlu dobrami
kultury. Zadaniem centrum monitorowania jest zbieranie informacji z
różnych źródeł, a następnie zestawianie ich w pierwszym
ogólnym raporcie, który przyczynia się do wymiany informacji między
państwami członkowskimi i zwiększenia wiedzy wśród
urzędników. Specjalna strona internetowa uruchomiona została w
kwietniu 2014 r[22]. 3.2. Kontekst
międzynarodowy Najważniejszymi instrumentami w odniesieniu
do wywozu dóbr kultury na szczeblu międzynarodowym są konwencja UNESCO
z 1970 r.[23]
oraz konwencja UNIDROIT z 1995 r.[24].
Konwencja UNESCO z 1970 r. została dotychczas ratyfikowana przez 23
państwa członkowskie UE; ej sygnatariuszami jest obecnie 127
państw. Jedynie 14 państw członkowskich UE ratyfikowało
konwencję UNIDROIT z 1995 r. W marcu 2014 r. rozpoczęto wspólną
operację UNESCO-UE mającą na celu powstrzymanie
postępującej utraty dziedzictwa kulturowego w Syrii. Projekt
nadzwyczajnej ochrony syryjskiego dziedzictwa kulturowego[25] ma na celu
zwiększenie pomocy technicznej i budowanie potencjału
zainteresowanych stron i beneficjentów na szczeblu krajowym, w tym szkolenie
funkcjonariuszy policji i służb celnych w Syrii i krajach
sąsiadujących. 4. Praktyczne
kwestie dotyczące rozporządzenia Pierwotne rozporządzenie wykonawcze
(EWG) nr 752/93 zostało uchylone rozporządzeniem wykonawczym
Komisji (UE) nr 1081/2012 („rozporządzenie wykonawcze”).
Rozporządzenie to przewiduje trzy rodzaje pozwoleń na wywóz
(pozwolenie standardowe, szczególne pozwolenie otwarte i ogólne pozwolenie otwarte)
oraz określa zasady ich stosowania. Zgodnie z art. 3 ust. 2 i art. 5 ust.
2 rozporządzenia podstawowego najnowszy wykaz organów upoważnionych
do wydawania pozwoleń na wywóz[26]
został opublikowany w Dzienniku Urzędowym w marcu 2014 r., a wykaz
urzędów celnych upoważnionych do przeprowadzania formalności
wywozowych[27]
opublikowany został miesiąc wcześniej. Ponadto Komitet ds.
Wywozu i Zwrotu Dóbr Kultury ustanowiony na mocy art. 8
rozporządzenia podstawowego spotykał się trzy razy w okresie
objętym przeglądem i raz na początku 2014 r. 5. Wykonanie
rozporządzenia przez państwa członkowskie w ujęciu
statystycznym 5.1. Stosowanie
standardowego pozwolenia w formie określonej w art. 2 ust. 1
rozporządzenia wykonawczego Standardowe pozwolenie stosuje się zasadniczo
w każdym przypadku wywozu podlegającego przepisom rozporządzenia
podstawowego. W załączniku 1 znajduje się
przegląd liczby standardowych pozwoleń na wywóz wystawianych przez
poszczególne państwa członkowskie[28].
Łączna ich liczba wzrosła z 21 498 w 2011 r. do
24 564 w 2013 r. (+14 %). Te roczne dane liczbowe są
także wyższe niż średnie zgłoszone w poprzednim
okresie (2000–2010). Załącznik 1 pokazuje również, jaki udział w ogólnej liczbie wydanych
pozwoleń mają poszczególne państwa członkowskie28. Z danych wynika, że wywóz dóbr
kultury z UE koncentruje się w dużej mierze w dwóch państwach
członkowskich: we Włoszech 37-40 % i w Zjednoczonym Królestwie
33-36 % ogólnej liczby w latach 2011-2013. Następne w kolejności
są Francja (12–13 %), Niemcy (4–5 %), Austria (2–3 %),
Hiszpania (1–3 %) oraz Portugalia, Niderlandy i Belgia (każde
1 %). 5.2. Stosowanie
szczególnego pozwolenia otwartego na wywóz w formie określonej w art. 2
ust. 2 rozporządzenia wykonawczego Szczególne pozwolenia otwarte odnoszą
się do powtarzalnych operacji czasowego wywozu konkretnych dóbr kultury
przez konkretną osobę fizyczną lub organizację. W załączniku 2 znajduje się przegląd liczby szczególnych pozwoleń na
wywóz znajdujących się w obiegu w państwach członkowskich28. Całkowita liczba wzrosła z 261
w 2011 r. do 365 w 2013 r. (+ 40 %). Nie można
jednakże ustalić wyraźnej tendencji, jako że dane dla
poprzedniego okresu (2000–2010) wskazują, że wartości roczne
podlegają znacznym wahaniom. W każdym razie liczby te są
stosunkowo niskie. Z przedstawionych danych wynika, że z tego
rodzaju pozwoleń korzystało tylko siedem państw
członkowskich (Francja, Cypr, Węgry, Niderlandy, Polska,
Słowenia i Zjednoczone Królestwo). W największym stopniu korzystały
z nich Zjednoczone Królestwo (33 %), Niderlandy (30 %) i Polska
(28 % w latach 2011-2013). Załącznik 3 obrazuje liczbę osób fizycznych lub organizacji, którym wydano
szczególne pozwolenia otwarte. 5.3. Stosowanie
ogólnego pozwolenia otwartego na wywóz w formie określonej w art. 2
ust. 3 rozporządzenia wykonawczego Ogólne pozwolenia otwarte odnoszą się do
przypadków czasowego wywozu takich dóbr kultury, które należą do
stałych zbiorów muzeów lub innych instytucji. Załącznik 4
pokazuje zestawienie liczby ogólnych pozwoleń otwartych będących
w obiegu w państwach członkowskich28.
Ich liczba jest stosunkowo niska (141 pozwoleń w 2011 r., 172 w 2012 r. i
159 w 2013 r.). W świetle zebranych liczb, tego rodzaju
pozwolenia wydawano tylko w pięciu państwach członkowskich (w
Bułgarii, Hiszpanii, na Cyprze, w Polsce i w Słowenii).
Najwięcej korzystała z nich Hiszpania, gdzie wydano 84 %
wszystkich takich pozwoleń. 5.4. Odmowa
wydania standardowego pozwolenia na wywóz Załącznik 5
pokazuje zestawienie liczby wniosków o pozwolenia otwarte będących w
obiegu w państwach członkowskich28..
Jedynie siedem państw członkowskich zgłosiło jakiekolwiek
odmowy wydania, a z ogólnej ilości 318 zgłoszonych przypadków,
72 % przypadło na Włochy i 25 % na Hiszpanię. Głównym powodem odmowy wydania pozwolenia na
wywóz był fakt, że dany obiekt uznano w danym państwie
członkowskim za narodowe dobro kultury. Przypadki, w których przedstawiono niekompletny
wniosek, nie są ujęte w zgłoszonych danych liczbowych,
ponieważ zwykle nie prowadzą one do odmowy, lecz organy wydające
pozwolenia dają wnioskodawcom możliwość dostarczenia
brakujących dokumentów. Liczba odmownie rozpatrzonych wniosków o
pozwolenie jest w UE bardzo niska w stosunku do całkowitej liczby wydanych
pozwoleń (0,4 %). Podobny odsetek stwierdzono w poprzednim okresie
(lata 2000-2010). 5.5. Przesyłki
uznane za niezgodne z obowiązującymi przepisami Załącznik 6
przedstawia liczbę przesyłek, w odniesieniu do których stwierdzono
niezgodność z obowiązującymi przepisami[29]. Wszystkie
państwa członkowskie zgłosiły ogółem 147 takich
przypadków w całym trzyletnim okresie. Wynik ten można uznać za
bardzo niski w stosunku do całkowitej liczby wydanych pozwoleń (0,2 %
ogólnej liczby pozwoleń). W dwóch państwach członkowskich
(Francja i Niderlandy) odnotowano największą liczbę przypadków
(136 z łącznej liczby 147 przypadków). Państwa członkowskie wskazują,
że przesyłki niezgodne z przepisami były przeważnie
wykrywane przez ich organy celne lub policyjne. W zależności od
okoliczności związanych z konkretnym przypadkiem i od
obowiązujących przepisów ustawodawstwa krajowego, właściwe
organy, policja lub władze sądowe wszczynają odpowiednie
procedury. 6. Nadchodzące
wyzwania W okresie objętym przeglądem odbyły
się szczegółowe dyskusje na temat kilku podstawowych zagadnień
mających wpływ na przyszłość istniejącego
systemu. Posiedzenia komitetu stały się dogodną platformę
dla wymiany pomysłów i zachęcania do działań. 6.1. Wykorzystanie
systemów elektronicznych W przytłaczającej większości
państw członkowskich nie ma wciąż możliwości
wystąpienia o pozwolenie na wywóz za pomocą formularza
elektronicznego. Z wyjątkiem Hiszpanii nawet w tych państwach
członkowskich, w których wypełnienie formularza elektronicznego jest
możliwe, sam wniosek musi być złożony w formie papierowej.
Zezwolenie elektroniczne nie są zatem również dostępne we
wszystkich państwach członkowskich za wyjątkiem Hiszpanii. W
Hiszpanii pozwolenie uzyskane drogą elektroniczną musi być w
celu przedstawienia organom celnym wydrukowane lub pobrane drogą
elektroniczną. Możliwość opracowania na szczeblu
UE elektronicznego systemu do celów wydawania pozwoleń na wywóz była
w trakcie badanego okresu szeroko omawiana. W 2011 r. Francja
zaproponowała zbadanie możliwości wprowadzenia usługi
on-line, która mogłaby być połączona z krajowymi systemami
odprawy celnej. W 2012 r. odbyło się w tej sprawie spotkanie z
udziałem 8 państw członkowskich. Państwa członkowskie uzgodniły,
że ewentualny przyszły rozwój wspólnej bazy danych może
przynieść znaczące korzyści, które zdecydowanie
przeważą nad oczekiwanymi potencjalnymi problemami. Podkreślono
jednak, że brak na to środków finansowych. Biorąc pod uwagę istniejące
ograniczenia, Komisja stwierdziła, że projekt nie jest jeszcze
wystarczająco dojrzały, ale wezwała Francję, Włochy i
Zjednoczone Królestwo (największych emitentów pozwoleń) do
wypracowania bardziej konkretnych pomysłów. Te trzy państwa
członkowskie współpracowały w tej dziedzinie i powinny
przedstawić swoje wnioski w najbliższej przyszłości. 6.2. Interpretacja
kategorii dóbr kultury Nie zawsze łatwo jest zakwalifikować
określone przedmioty do jednej z kategorii dóbr kultury wymienionych w
załączniku I do rozporządzenia podstawowego. Różne
państwa członkowskie mogą w tym zakresie podejmować
różne decyzje. Tekst opisujący poszczególne kategorie jest czasami
niejasny i w związku z tym możliwe są różne interpretacje. W następstwie dyskusji na posiedzeniach
Komisji uzgodniono, że powołana zostanie grupa robocza, która zajmie
się wykładnią kategorii i która składać się
będzie z przedstawicieli pewnej liczby państw członkowskich i
Komisji. Grupa robocza otrzymała za zadanie opracowanie wytycznych
dotyczących interpretacji kilku problematycznych kategorii, które obejmowałyby
również konkretne rodzaje przedmiotów stwarzających szczególne
trudności klasyfikacyjne (monety, ikony, skamieliny). Grupa robocza
spotkała się dwa razy w 2013 r.; pracowała ona
również w podgrupach i w drodze wymiany korespondencji. Grupa robocza doszła do wniosku, że
jednolita interpretacja nie rozwiązuje wszystkich problemów. Zamiast tego
należałoby dokonać ponownej interpretacji niektórych kategorii,
pewne z nich usunąć, a inne ewentualnie dodać. Przyznając,
że fakt zmiany załącznika I oznaczałby zmianę
całego rozporządzenia, grupa robocza zdecydowała, że
będzie się zajmować jedynie interpretacją i wskazała
po prostu na pewne aspekty, które należałoby zmienić:
klasyfikację ikon, klasyfikację pojedynczych monet i poszczególnych
obiektów paleontologicznych, definicję „kolekcji“ oraz zakres kategorii
15. 6.3. Współpraca
organów Właściwe wdrożenie
rozporządzenia podstawowego wymaga udziału różnych organów, nie
tylko władz odpowiedzialnych za sprawy kultury i służb celnych,
ale także policji. Niezwykle istotne jest, by władze otwarcie i
aktywnie współpracowały, a także rozumiały punkt widzenia,
ograniczenia i potrzeby drugiej strony. Na kwestię tę zwracano szczególną
uwagę w dyskusjach na forum Komitetu. Inicjatywa zapoczątkowana
została przez Austrię prezentacją istotnych przepisów celnych.
Następnie Niderlandy, Węgry i Włochy przedstawiły
przykłady dobrej współpracy między organami na wszystkich
szczeblach. Wszystkie państwa członkowskie zostały poproszone o
przedstawienie swoich doświadczeń, aby w ten sposób przyczynić
się do lepszego wzajemnego zrozumienia. Prezentacje pokazały, że współpraca
między organami w Niderlandach, na Węgrzech i we Włoszech ma
charakter ramowy lub opiera się na wielostronnych porozumieniach
między właściwymi ministerstwami. Współpraca polega na
specjalnych szkoleniach dla funkcjonariuszy celnych, wymianie informacji w
odniesieniu do wskaźników i profili ryzyka, udziale we wspólnych
operacjach wykrywania nielegalnych towarów i pomocy w identyfikacji dóbr
kultury. Inicjatywa ta kontynuowana będzie w
przyszłości, co może prowadzić do wypracowania zbioru
najlepszych praktyk. Pojawił się również konsensus co do
konieczności ustanowienia instrumentów umożliwiających skuteczną
współpracę między właściwymi organami z różnych
państw członkowskich. 6.4. Adekwatność
progów finansowych W załączniku I do rozporządzenia
podstawowego określono progi finansowe mające zastosowanie do
większości wymienionych w tym załączniku kategorii[30] dóbr kultury. W
przypadku przedmiotów należących do tych kategorii, pozwolenie na
wywóz jest wymagane tylko w przypadku, gdy ich wartość osiąga
odpowiedni próg finansowy, W opinii większości państw
członkowskich te progi finansowe są zbyt wysokie i powinny
zostać obniżone. Państwa te twierdzą, że
rozporządzenie nie spełnia swojej roli w ochronie ich dziedzictwa
narodowego z powodu zbyt wysokich progów. Częściowo tłumaczy to
bardzo ograniczone korzystanie z rozporządzenia w wielu państwach
członkowskich[31]. Zgodnie z art. 10 rozporządzenia
podstawowego, stawki określone w załączniku I powinny być
poddawane regularnym przeglądom i aktualizacji na podstawie
wskaźników ekonomicznych i walutowych. Przepis ten nie pasuje już do
obecnej sytuacji w UE. Gdyby rozporządzenie miało zostać
zmienione, większość państw członkowskich
opowiedziałaby się za obniżeniem obowiązujących
progów. 6.5. Przywóz
dóbr kultury do UE Na różnych forach wyrażono obawy co do
braku instrumentu kontroli przywozu dóbr kultury do UE, która to kwestia
wchodzi w zakres wyłącznych kompetencji UE. W związku z powyższym UE
nałożyła ograniczenia na przywóz dóbr kultury z Iraku[32] i Syrii[33]. Rozporządzenie
(WE) nr 1210/2003 zakazuje przywozu, wywozu i obrotu handlowego irackimi
dobrami kultury, jeśli dane artykuły zostały nielegalnie
usunięte z Iraku wbrew woli ich prawowitych właścicieli lub z
naruszeniem irackich przepisów. Podobnie rozporządzenie (UE)
nr 1332/2013 zakazuje przywozu, wywozu i transferu syryjskich dóbr
kultury, jeżeli istnieją podstawy, aby podejrzewać, że
dobra te zostały usunięte bez zgody ich prawowitego
właściciela lub z naruszeniem prawa syryjskiego lub
międzynarodowego. Kategorie towarów, do których odnoszą się
niniejsze przepisy, zostały wymienione w załącznikach do tych
rozporządzeń, które odpowiadają załącznikowi I do
rozporządzenia podstawowego. W dniu 12 października 2012 r. 13
przedmiotów archeologicznych z Iraku zajętych zostało przez
francuskich funkcjonariuszy celnych. 7. Podsumowanie Z systemu, który pierwotnie utworzony został
dla 12 państw członkowskich i wdrożony w 1993 r. do celów
kontroli wywozu dóbr kultury na granicach zewnętrznych UE, państwa
członkowskie korzystały w różnym stopniu. Wielkość i
znaczenie narodowego dziedzictwa kultury poszczególnych krajów, a także
odpowiedni rozwój ich rynku dzieł sztuki, w znacznej mierze
determinowały korzystanie przez państwa członkowskie z tego
systemu. Podczas gdy znaczna większość
państw członkowskich uważa istniejące przepisy za
pożyteczne, widzą one także potrzebę praktycznych
ulepszeń. Liczne obecne i przyszłe inicjatywy powinny przyczynić
się do lepszego funkcjonowania systemu. Dobra współpraca wszystkich
podmiotów na wszystkich szczeblach ma kluczowe znaczenie dla urzeczywistnienia
tego celu. * * * Komisja
zwraca się do Parlamentu Europejskiego, Rady i Europejskiego Komitetu
Ekonomiczno-Społecznego z prośbą o przyjęcie do
wiadomości niniejszego sprawozdania. [1] Rozporządzenie Rady (WE) nr 116/2009 z dnia 18
grudnia 2008 r. w sprawie wywozu dóbr kultury (wersja skodyfikowana), Dz.U. L
39 z 10.2.2009, s. 1. Rozporządzeniem tym zastąpiono
rozporządzenie Rady (EWG) nr 3911/92 z dnia 9 grudnia 1992 r. w sprawie
wywozu dóbr kultury (Dz.U. L 395 z 31.12.1992, s. 1), które
obowiązywało od dnia 30 marca 1993 r. [2] Sprawozdanie Komisji dla Rady, Parlamentu Europejskiego
i Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego dotyczące wykonania
rozporządzenia Rady (EWG) nr 3911/92 w sprawie wywozu dóbr kultury oraz
dyrektywy Rady 93/7/EWG w sprawie zwrotu dóbr kultury wyprowadzonych niezgodnie
z prawem z terytorium państwa członkowskiego, COM(2000)325 z
25.5.2000 r. [3] Sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego, Rady
i Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego z wykonania
rozporządzenia Rady (WE) nr 116/2009 z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie
wywozu dóbr kultury, 1 stycznia 2000 r. – 31 grudnia 2010 r.
(COM(2011) 382 z 27.6.2011 r.). [4] Informacje otrzymane od 26 państw
członkowskich (BE, BG, CZ, DK, DE, IE, ES, FR, HR, IT, CY, LV, LT, LU, HU,
MT, NL, AT, PL, PT, RO, SI, SK, FI, SE, UK). [5] Dyrektywa Rady 93/7/EWG z dnia 15 marca 1993 r. w
sprawie zwrotu dóbr kultury wyprowadzonych niezgodnie z prawem z terytorium
państwa członkowskiego, Dz.U. L 74 z 27.3.1993, s. 74, zmieniona
dyrektywą 96/100/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 lutego 1997
r., Dz.U. L 60 z 1.3.1997, s. 59, i dyrektywą 2001/38/WE Parlamentu
Europejskiego i Rady z dnia 5 czerwca 2001 r. (Dz.U. L 187 z 10.7.2001, s. 43).
Dyrektywa ta została w międzyczasie zastąpiona dyrektywą
2014/60/UE (Dz.U. L 159 z 28.5.2014, s. 1). Zob. także przypis 8
poniżej. [6] W celu uzyskania dalszych szczegółowych informacji
zob. Czwarte sprawozdanie dotyczące stosowania dyrektywy Rady 93/7/EWG,
COM(2013)310 z 30.5.2013. [7] COM(2013)311 z 30.5.2013. [8] Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/60/UE z
dnia 15 maja 2014 r. w sprawie zwrotu dóbr kultury wyprowadzonych niezgodnie z
prawem z terytorium państwa członkowskiego, zmieniająca
rozporządzenie (UE) nr 1024/2012 (wersja przekształcona) Zob.
także przypis 5 powyżej. [9] Dyrektywa 93/7/EWG zawierała załącznik z
wykazem kategorii dóbr kultury, który był identyczny z
załącznikiem I do rozporządzenia podstawowego; nowa dyrektywa
nie zawiera już tego załącznika. [10] System IMI został formalnie ustanowiony
rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1024/2012 z dnia
25 października 2012 r. w sprawie współpracy
administracyjnej za pośrednictwem systemu wymiany informacji na rynku
wewnętrznym i uchylającym decyzję Komisji 2008/49/WE
(„rozporządzenie w sprawie IMI”) [11] (Dz.U. C 325 z 2.12.2010, s. 1) [12] Rezolucja Rady z dnia 16 listopada 2007 r. dotycząca
europejskiego planu działań na rzecz kultury (Dz.U. C 287
z 29.11.2007, s. 1). [13] Sprawozdanie
zostało przygotowane dla DG do Spraw Wewnętrznych Komisji na
podstawie umowy HOME/2009/ISEC/PR/019-A2. [14] http://ec.europa.eu/home-affairs/doc_centre/crime/crime_prevention_en.htm. [15] 17541/11 ENFOPOL 415 CULT 111 ENFOCUSTOM 143. [16] 14232/12 ENFOPOL 292 CULT 116 ENFOCUSTOMS 93. [17] BE, BG, CZ, DE, ES, IT, LU, HU, NL, AT, RO, SK oraz Rosja,
Szwajcaria, Turcja, Ukraina i USA [18] 10515/1/12 REV 1 ENFOCUSTOMS 45 ENFOPOL 159. [19] BE, BG, CZ, DE, EL, ES, FR, HR, IT, CY, MT, HU, NL, AT,
PL, PT, RO, SI, UK. [20] Rozporządzenie Rady (UE) nr 1332/2013 z dnia 13
grudnia 2013 r. zmieniające rozporządzenie (UE) nr 36/2012 w sprawie
środków ograniczających w związku z sytuacją w Syrii (Dz.U.
L 335 z 14.12.2013, s. 3). [21] HOME/2011/ISEC/AG/2607. [22] http://obs-traffic.museum/ [23] Konwencja Organizacji Narodów Zjednoczonych do spraw
Oświaty, Nauki i Kultury dotycząca środków zakazujących i
zapobiegających nielegalnemu przywozowi, wywozowi, i przenoszeniu prawa
własności kulturalnej własności dóbr kulturalnych,
sporządzona w Paryżu dnia 14 listopada 1970 r.; ratyfikowana przez
następujące państwa członkowskie: BE, BG, CZ, DK, DE, EE,
EL, ES, FR, HR, IT, CY, LT, HU, NL, PL, PT, RO, SI, SK, FI, SE, UK. [24] Konwencja UNIDROIT o skradzionych lub nielegalnie
wywiezionych dobrach kultury, sporządzona w Rzymie dnia 24 czerwca 1995
r.; ratyfikowana przez następujące państwa członkowskie:
DK, EL, ES, HR, IT, CY, LT, HU, PT, RO, SI, SK, FI, SE. [25] http://www.unesco.org/new/en/safeguarding-syrian-cultural-heritage/international-initiatives/emergency-safeguarding-of-syria-heritage/ [26] Dz.U. C 72 z 11.3.2014, s. 16 (sprostowanie
chorwackiej wersji opublikowane zostało w Dz.U. C 205 z 2.7.2014,
s. 27). [27] (Dz.U. C 40 z 11.2.2014, s. 6) [28] Liczby te obejmują dane dostarczone przez 26
państw członkowskich, zob. przypis 4. Porównywalne dane z lat
2000-2010 nie wskazują jednak, że brakujące informacje
mogłyby zmienić wnioski wyciągnięte dla badanego okresu. [29] Liczby te obejmują dane z 25 państw
członkowskich (BG, CZ, DK, DE, IE, ES, FR, HR, IT, CY, LV, LT, LU, HU, MT,
NL, AT, PL, PT, RO, SI, SK, FI, SE, UK). [30] z wyjątkiem kategorii 1 (obiekty archeologiczne), 2
(pomniki rozebrane na części), 9 (inkunabuły i manuskrypty) i 12
(archiwa). [31] Praktycznie wszystkie państwa członkowskie,
które przystąpiły do UE od 2004 r., uważają te progi
finansowe za zbyt wysokie. [32] Rozporządzenie Rady (WE) nr 1210/2003 z dnia 7 lipca
2003 r. dotyczące niektórych szczególnych ograniczeń w stosunkach
gospodarczych i finansowych z Irakiem oraz uchylające rozporządzenie
(WE) nr 2465/96 (Dz.U. L 169 z 8.7.2003, s. 6). [33] Zob. przypis nr 20 powyżej. ZAŁĄCZNIKI Załącznik 1: Standardowe
pozwolenia wydawane przez państwa członkowskie * || || Rok || || OGÓŁEM || Udział w łącznej ilości || 2011 || 2012 || 2013 || 2011-2013 || (w %) BE || 261 || 229 || 313 || 803 || 1% BG || 0 || 1 || 0 || 1 || 0% CZ || 56 || 171 || 141 || 368 || 1% DK || 38 || 36 || 42 || 116 || 0% DE || 1138 || 1081 || 1181 || 3400 || 5% EE || - || - || - || - || - IE || 14 || 12 || 10 || 36 || 0% EL || - || - || - || - || - ES || 281 || 620 || 548 || 1449 || 2% FR || 2863 || 3003 || 2907 || 8773 || 13% HR |||||| 3 || 3 || 0% IT || 7904 || 9455 || 9682 || 27041 || 39% CY || 2 || 4 || 1 || 7 || 0% LV || 3 || 2 || 4 || 9 || 0% LT || 0 || 0 || 10 || 10 || 0% LU || 0 || 5 || 0 || 5 || 0% HU || 32 || 33 || 13 || 78 || 0% MT || 13 || 13 || 10 || 36 || 0% NL || 282 || 260 || 276 || 818 || 1% AT || 516 || 553 || 475 || 1544 || 2% PL || 69 || 61 || 76 || 206 || 0% PT || 247 || 347 || 279 || 873 || 1% RO || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% SI || 30 || 24 || 35 || 89 || 0% SK || 1 || 4 || 4 || 9 || 0% FI || 0 || 1 || 2 || 3 || 0% SE || 111 || 62 || 330 || 503 || 1% UK || 7637 || 7856 || 8222 || 23715 || 34% Ogółem || 21498 || 23833 || 24564 || 69895 || 100 * Jedno
pozwolenie może obejmować kilka dóbr kultury; dane dotyczą
zarówno pozwoleń stałych, jak i tymczasowych. Załącznik 2: Znajdujące
się w obiegu szczególne pozwolenia otwarte || || Rok || || OGÓŁEM || Udział w łącznej ilości || 2011 || 2012 || 2013 || 2011-2013 || (w %) BE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% BG || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% CZ || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% DK || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% DE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% EE || - || - || - || - || - IE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% EL || - || - || - || - || - ES || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% FR || 0 || 0 || 24 || 24 || 3% HR |||||| 0 || 0 || 0% IT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% CY || 1 || 0 || 1 || 2 || 0% LV || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% LT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% LU || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% HU || 24 || 0 || 4 || 28 || 3% MT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% NL || 65 || 125 || 97 || 287 || 30% AT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% PL || 111 || 92 || 66 || 269 || 28% PT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% RO || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% SI || 1 || 12 || 12 || 25 || 3% SK || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% FI || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% SE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% UK || 59 || 91 || 161 || 311 || 33% Ogółem || 261 || 320 || 365 || 946 || 100% Załącznik 3: Osoby
prywatne/organizacje, które uzyskały szczególne pozwolenia otwarte || || Rok || || OGÓŁEM || Udział w łącznej ilości || 2011 || 2012 || 2013 || 2011-2013 || (w %) BE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% BG || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% CZ || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% DK || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% DE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% EE || - || - || - || - || - IE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% EL || - || - || - || - || - ES || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% FR || 0 || 0 || 17 || 17 || 3% HR |||||| 0 || 0 || 0% IT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% CY || 1 || 0 || 1 || 2 || 0% LV || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% LT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% LU || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% HU || 49 || 49 || 53 || 151 || 26% MT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% NL || 25 || 50 || 49 || 124 || 21% AT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% PL || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% PT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% RO || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% SI || 3 || 5 || 3 || 11 || 2% SK || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% FI || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% SE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% UK || 53 || 84 || 146 || 283 || 48% Ogółem || 131 || 188 || 269 || 588 || 100 Załącznik 4: Znajdujące
się w obiegu ogólne pozwolenia otwarte || || Rok || || OGÓŁEM || Udział w łącznej ilości || 2011 || 2012 || 2013 || 2011-2013 || (w %) BE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% BG || 3 || 2 || 6 || 11 || 2% CZ || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% DK || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% DE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% EE || - || - || - || - || - IE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% EL || - || - || - || - || - ES || 114 || 145 || 138 || 397 || 84% FR || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% HR |||||| 0 || 0 || 0% IT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% CY || 2 || 4 || 1 || 7 || 1% LV || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% LT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% LU || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% HU || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% MT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% NL || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% AT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% PL || 19 || 16 || 11 || 46 || 10% PT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% RO || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% SI || 3 || 5 || 3 || 11 || 2% SK || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% FI || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% SE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% UK || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% Ogółem || 141 || 172 || 159 || 472 || 100% Załącznik 5: Odrzucone
wnioski o pozwolenia standardowe || || Rok || || OGÓŁEM || Udział w łącznej ilości || 2011 || 2012 || 2013 || 2011-2013 || (w %) BE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% BG || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% CZ || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% DK || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% DE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% EE || - || - || - || - || - IE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% EL || - || - || - || - || - ES || 17 || 26 || 35 || 78 || 25% FR || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% HR || || || 0 || 0 || 0% IT || 60 || 81 || 88 || 229 || 72% CY || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% LV || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% LT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% LU || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% HU || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% MT || 2 || 0 || 2 || 4 || 1% NL || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% AT || 1 || 2 || 0 || 3 || 1% PL || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% PT || 1 || 0 || 0 || 1 || 0% RO || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% SI || 0 || 1 || 0 || 1 || 0% SK || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% FI || 0 || 0 || 2 || 2 || 1% SE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% UK || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% Ogółem || 81 || 110 || 127 || 318 || 100 Załącznik 6: Wykryte
przesyłki niezgodne z przepisami || || Rok || || OGÓŁEM || Udział w łącznej ilości || 2011 || 2012 || 2013 || 2011-2013 || (w %) BE || n/d || n/d || n/d || n/d || n/d BG || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% CZ || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% DK || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% DE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% EE || - || - || - || - || - IE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% EL || - || - || - || - || - ES || 2 || 3 || 2 || 7 || 5% FR || 12 || 29 || 31 || 72 || 49% HR |||||| 0 || 0 || 0% IT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% CY || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% LV || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% LT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% LU || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% HU || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% MT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% NL || 24 || 20 || 20 || 64 || 44% AT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% PL || 0 || 1 || 0 || 1 || 1% PT || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% RO || 0 || 2 || 1 || 3 || 2% SI || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% SK || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% FI || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% SE || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% UK || 0 || 0 || 0 || 0 || 0% Ogółem || 38 || 55 || 54 || 147 || 100% ***