<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><JUDGMENT xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:noNamespaceSchemaLocation="http://formex.publications.europa.eu/schema/formex-05.00-20081231.xd"><BIB.JUDGMENT><REF.CASE FILE="ECRCJ2007NLB.0600514901.case.xml"><NO.CASE>C-231/06</NO.CASE><NO.CASE>C-232/06</NO.CASE><NO.CASE>C-233/06</NO.CASE></REF.CASE><NO.CELEX>62006J0231</NO.CELEX><NO.SEQ>0011.0002</NO.SEQ><PAGE.FIRST.ECR>5172</PAGE.FIRST.ECR><PAGE.SEQ>1</PAGE.SEQ><PAGE.LAST.ECR>5188</PAGE.LAST.ECR><PAGE.TOTAL>17</PAGE.TOTAL><AUTHOR>CJ</AUTHOR></BIB.JUDGMENT><CURR.TITLE><LEFT>ARREST VAN <DATE ISO="20070621">21. 6. 2007</DATE> — GEVOEGDE ZAKEN C-231/06-C-233/06</LEFT><RIGHT>JONKMAN E.A.</RIGHT></CURR.TITLE><TITLE><TI><P><HT TYPE="UC">Arrest van het Hof</HT> (Eerste kamer)</P><P><DATE ISO="20070621">21 juni 2007</DATE><NOTE NOTE.ID="E0001" NUMBERING="STAR"><P>Procestaal: Frans.</P></NOTE></P></TI></TITLE><JUDGMENT.INIT><P>In de gevoegde zaken C-231/06 tot en met C-233/06,</P><P>betreffende verzoeken om een prejudiciële beslissing krachtens artikel 234 EG, ingediend door het Arbeidshof te Brussel (België) bij beslissingen van <DATE ISO="20060510">10 mei 2006</DATE>, ingekomen bij het Hof op <DATE ISO="20060522">22 mei 2006</DATE>, in de procedures</P></JUDGMENT.INIT><PARTIES><PLAINTIFS><P>Rijksdienst voor pensioenen</P></PLAINTIFS><AGAINST>tegen</AGAINST><DEFENDANTS><P><HT TYPE="BOLD">Emilienne Jonkman</HT> (C-231/06),</P><P><HT TYPE="BOLD">Helene Vercheval</HT> (C-232/06),</P></DEFENDANTS><P>en</P><PLAINTIFS><P><HT TYPE="BOLD">Noëlle Permesaen</HT> (C-233/06)</P></PLAINTIFS><AGAINST>tegen</AGAINST><DEFENDANTS><P>Rijksdienst voor pensioenen,</P></DEFENDANTS></PARTIES><P>wijst</P><?PAGE NO="I-5173"?><PREAMBLE><PREAMBLE.INIT><P>HET HOF VAN JUSTITIE (Eerste kamer),</P><P>samengesteld als volgt: P. Jann, kamerpresident, R. Schintgen, A. Borg Barthet, M. Ilešič (rapporteur) en E. Levits, rechters,</P><P>advocaat-generaal: J. Kokott,</P><P>griffier: C Strömholm, administrateur,</P></PREAMBLE.INIT><GR.VISA><VISA>gezien de stukken en na de terechtzitting op <DATE ISO="20070301">1 maart 2007</DATE>,</VISA></GR.VISA><GR.CONSID><CONSID><P>gelet op de opmerkingen van:</P><LIST TYPE="DASH"><ITEM><P>E. Jonkman, H. Vercheval en N. Permesaen, vertegenwoordigd door J. Heynderickx, advocaat,</P></ITEM><ITEM><P>de Rijksdienst voor pensioenen, vertegenwoordigd door R. Dupont en M. Willemet, advocaten,</P></ITEM><ITEM><P>de Italiaanse regering, vertegenwoordigd door I. M. Braguglia als gemachtigde, bijgestaan door W. Ferrante, avvocato dello Stato,</P></ITEM><ITEM><P>de Commissie van de Europese Gemeenschappen, vertegenwoordigd door G. Rozet en M. van Beek als gemachtigden,</P></ITEM></LIST></CONSID></GR.CONSID><GR.VISA><VISA>gehoord de conclusie van de advocaat-generaal ter terechtzitting van <DATE ISO="20070329">29 maart 2007</DATE>,</VISA></GR.VISA><?PAGE NO="I-5174"?><PREAMBLE.FINAL><P>het navolgende</P></PREAMBLE.FINAL></PREAMBLE><CONTENTS.JUDGMENT><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><P>Arrest</P></TI></TITLE><NP><NO.P>1</NO.P><TXT>De verzoeken om een prejudiciële beslissing betreffen de uitlegging van richtlijn 79/7/EEG van de Raad van <DATE ISO="19781219">19 december 1978</DATE> betreffende de geleidelijke tenuitvoerlegging van het beginsel van gelijke behandeling van mannen en vrouwen op het gebied van de sociale zekerheid (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="006" DATE.PUB="1979" PAGE.FIRST="24">PB 1979, L 6, blz. 24</REF.DOC.OJ>).</TXT></NP><NP><NO.P>2</NO.P><TXT>Deze verzoeken zijn ingediend in het kader van gedingen tussen E. Jonkman, H. Vercheval en N. Permesaen, enerzijds, en de Rijksdienst voor pensioenen (hierna: <QUOT.START ID="QS0001" REF.END="QE0001" CODE="201E"/>RVP<QUOT.END ID="QE0001" REF.START="QS0001" CODE="201D"/>), anderzijds.</TXT></NP><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>Hoofdgedingen en prejudiciële vragen</P></TI></TITLE><NP><NO.P>3</NO.P><TXT>Na een loopbaan als stewardess bij Sabena SA, société anonyme belge de navigation aérienne, hebben Jonkman, Vercheval en Permesaen een aanvraag ingediend voor het rustpensioen voor vliegend personeel van de burgerlijke luchtvaart. Zij hebben deze aanvragen respectievelijk gedaan in 1992, 1995 en 1996, om hun pensioenrechten respectievelijk te doen gelden vanaf <DATE ISO="19930301">1 maart 1993</DATE>, <DATE ISO="19960701">1 juli 1996</DATE> en <DATE ISO="19970201">1 februari 1997</DATE>.</TXT></NP><NP><NO.P>4</NO.P><TXT>De RVP heeft hun een pensioen toegekend. Alle drie zijn zij evenwel tegen de beslissing van de RVP opgekomen, Jonkman bij de Arbeidsrechtbank te Brussel, en<?PAGE NO="I-5175"?> Vercheval en Permesaen bij de Arbeidsrechtbank te Nijvel; zij hebben daarbij betoogd dat hun pensioen was berekend op basis van discriminerende bepalingen en dat zij een pensioen dienden te ontvangen dat was berekend volgens de voor het mannelijk cabinepersoneel geldende regels.</TXT></NP><NP><NO.P>5</NO.P><TXT>Uit een onderzoek van de pensioenberekening van betrokkenen bleek meer bepaald dat de RVP voor het tijdvak tussen <DATE ISO="19640101">1 januari 1964</DATE> en <DATE ISO="19801231">31 december 1980</DATE> voor stewardessen duidelijk lagere loonbedragen in aanmerking nam dan voor stewards, hoewel hun basissalaris hetzelfde was.</TXT></NP><NP><NO.P>6</NO.P><TXT>Dat was te wijten aan de ongelijke behandeling van stewardessen en ander cabinepersoneel gedurende het genoemde tijdvak. Bij koninklijk besluit van <DATE ISO="19640110">10 januari 1964</DATE> tot bepaling van de bijdragen bestemd tot de financiering van de rust- en overlevingspensioenregeling van het vliegend personeel van de burgerlijke luchtvaart, alsmede van de stortingsmodaliteiten ervan <HT TYPE="ITALIC">(Belgisch Staatsblad</HT> van <DATE ISO="19640117">17 januari 1964</DATE>, blz. 464), dat op <DATE ISO="19640101">1 januari 1964</DATE> in werking is getreden, was namelijk een bijzondere rustpensioenregeling ingevoerd voor het vliegend personeel van de burgerlijke luchtvaart, die evenwel niet gold voor stewardessen. Op hen bleef de algemene rustpensioenregeling voor bedienden van toepassing, waarbij zowel voor de inning van de bijdragen als voor de berekening van het pensioen werd uitgegaan van een kleiner gedeelte van het loon dan het gedeelte dat als berekeningsgrondslag werd gebruikt in de bijzondere regeling voor het vliegend personeel van de burgerlijke luchtvaart.</TXT></NP><NP><NO.P>7</NO.P><TXT>De reden dat de stewardessen van deze bijzondere rustpensioenregeling waren uitgesloten lag hierin, dat zij destijds hun loopbaan als lid van het vliegend personeel niet konden voortzetten boven de leeftijd van 40 jaar. Zij konden bijgevolg geen volledige loopbaan vervullen. Op die grond heeft het Koninkrijk België besloten dat de ingevoerde bijzondere regeling op hen niet van toepassing zou zijn.</TXT></NP><?PAGE NO="I-5176"?><NP><NO.P>8</NO.P><TXT>De problematiek van de loopbaan bij Sabena SA en van de pensioenregeling voor stewardessen was het voorwerp van verschillende gedingen voor de Belgische rechterlijke instanties; een aantal daarvan is beslecht op grond van een prejudicieel arrest van het Hof (arresten van <DATE ISO="19710525">25 mei 1971</DATE>, Defrenne, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="80/70" YEAR="1971" PAGE.ECR="445">80/70, Jurispr. blz. 445</REF.DOC.ECR>; <DATE ISO="19760408">8 april 1976</DATE>, Defrenne, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="43/75" YEAR="1976" PAGE.ECR="455">43/75, Jurispr. blz. 455</REF.DOC.ECR>, en <DATE ISO="19780615">15 juni 1978</DATE>, Defrenne, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="149/77" YEAR="1978" PAGE.ECR="1365">149/77, Jurispr. blz. 1365</REF.DOC.ECR>). Bij koninklijk besluit van <DATE ISO="19800627">27 juni 1980</DATE> tot wijziging van het koninklijk besluit van <DATE ISO="19691103">3 november 1969</DATE> houdende vaststelling voor het vliegend personeel van de burgerlijke luchtvaart, van de bijzondere regelen betreffende het ingaan van het pensioenrecht en van de bijzondere toepassingsmodaliteiten van het koninklijk besluit nr. 50 van <DATE ISO="19671024">24 oktober 1967</DATE> betreffende het rust- en overlevingspensioen voor werknemers <HT TYPE="ITALIC">(Belgisch Staatsblad</HT> van <DATE ISO="19800823">23 augustus 1980</DATE>, blz. 9700), dat op <DATE ISO="19810101">1 januari 1981</DATE> in werking is getreden, zijn de stewardessen uiteindelijk in de bijzondere regeling voor het vliegend personeel van de burgerlijke luchtvaart opgenomen. Daarna heeft de Belgische wetgever bij koninklijk besluit van <DATE ISO="19840328">28 maart 1984</DATE> met hetzelfde opschrift als het hiervóór genoemde <HT TYPE="ITALIC">(Belgisch Staatsblad</HT> van <DATE ISO="19840403">3 april 1984</DATE>, blz. 4100) een regularisatieprocedure voor de stewardessen ingevoerd voor het tijdvak tussen <DATE ISO="19640101">1 januari 1964</DATE> en <DATE ISO="19801231">31 december 1980</DATE>. Dit koninklijk besluit is bij arrest van de Raad van State van <DATE ISO="19870907">7 september 1987</DATE> nietig verklaard en een nieuw koninklijk besluit met wederom hetzelfde opschrift is op <DATE ISO="19970625">25 juni 1997</DATE> vastgesteld <HT TYPE="ITALIC">(Belgisch Staatsblad</HT> van <DATE ISO="19970731">31 juli 1997</DATE>, blz. 19635; hierna: <QUOT.START ID="QS0002" REF.END="QE0002" CODE="201E"/>koninklijk besluit van <DATE ISO="19970625">25 juni 1997</DATE><QUOT.END ID="QE0002" REF.START="QS0002" CODE="201D"/>) om de ongelijke behandeling van stewardessen en stewards in het tijdvak tussen <DATE ISO="19640101">1 januari 1964</DATE> en <DATE ISO="19801231">31 december 1980</DATE> ongedaan te maken.</TXT></NP><NP><NO.P>9</NO.P><TXT>Volgens het koninklijk besluit van <DATE ISO="19970625">25 juni 1997</DATE> hebben de stewardessen die dit beroep in het tijdvak tussen <DATE ISO="19640101">1 januari 1964</DATE> en <DATE ISO="19801231">31 december 1980</DATE> hebben uitgeoefend, voortaan recht op een rustpensioen dat op dezelfde wijze wordt berekend als dat van de stewards, mits zij eenmalig regularisatiebijdragen, vermeerderd met 10 % jaarlijkse rente, betalen. Deze regularisatiebijdragen komen in wezen overeen met het verschil tussen de bijdragen die de stewardessen tussen <DATE ISO="19640101">1 januari 1964</DATE> en <DATE ISO="19801231">31 december 1980</DATE> hebben gestort en de hogere bijdragen die de stewards in hetzelfde tijdvak hebben betaald.</TXT></NP><NP><NO.P>10</NO.P><TXT>Volgens Jonkman, Vercheval en Permesaen volstaat de regularisatie waarin het koninklijk besluit van <DATE ISO="19970625">25 juni 1997</DATE> voorziet niet om de discriminatie tussen stewardessen en stewards volledig weg te nemen.</TXT></NP><?PAGE NO="I-5177"?><NP><NO.P>11</NO.P><TXT>Bij vonnissen van de Arbeidsrechtbank te Brussel en van de Arbeidsrechtbank te Nijvel van respectievelijk <DATE ISO="19971117">17 november 1997</DATE> en <DATE ISO="19980109">9 januari 1998</DATE> zijn de beroepen van Jonkman en Vercheval toegewezen op grond dat hun pensioen op discriminerende wijze is berekend.</TXT></NP><NP><NO.P>12</NO.P><TXT>In het geval van Permesaen heeft de Arbeidsrechtbank te Nijvel bij vonnis van <DATE ISO="20031226">26 december 2003</DATE> de argumenten van de RVP gedeeltelijk aanvaard. Deze rechtbank heeft vastgesteld dat er geen sprake is van discriminatie wanneer de toekenning van een pensioen dat gelijk is aan dat van de mannelijke werknemers afhankelijk wordt gesteld van de voorwaarde dat de bijdragen worden betaald die hadden moeten worden voldaan indien de werkneemster tijdens haar beroepsloopbaan bij deze regeling aangesloten was geweest. De jaarlijkse rente van 10 % vormt volgens die rechtbank daarentegen wél een discriminatie.</TXT></NP><NP><NO.P>13</NO.P><TXT>De RVP is van de vonnissen van <DATE ISO="19971117">17 november 1997</DATE> en <DATE ISO="19980109">9 januari 1998</DATE> in hoger beroep gekomen bij het Arbeidshof te Brussel. Permesaen heeft bij dat Hof hoger beroep ingesteld tegen het vonnis van <DATE ISO="20031226">26 december 2003</DATE>.</TXT></NP><NP><NO.P>14</NO.P><TXT>Het Arbeidshof te Brussel is van oordeel dat de praktische invulling van de bij koninklijk besluit van <DATE ISO="19970625">25 juni 1997</DATE> ingevoerde regularisatieregeling mogelijk discriminerend is. Dat Hof merkt dienaangaande op dat de eenmalige betaling van een zeer groot geldbedrag voor een gepensioneerde een niet onaanzienlijk obstakel vormt. Het Arbeidshof wijst ook op het fiscale aspect dat aan deze regularisatieregeling verbonden is; de stewards konden de bijdragen destijds namelijk fiscaal in mindering brengen, wat niet geldt voor de stewardessen. Het Arbeidshof vestigt ten slotte de aandacht erop dat het toegepaste rentetarief hoger ligt dan zowel de wettelijke rentevoet voor moratoire en compensatoire interesten als het banktarief.</TXT></NP><?PAGE NO="I-5178"?><NP><NO.P>15</NO.P><TXT>Van oordeel dat de beslissing in de hoofdgedingen afhankelijk is van de uitlegging van richtlijn 79/7, heeft het Arbeidshof te Brussel de behandeling van de zaken geschorst en het Hof de volgende prejudiciële vragen gesteld:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><LIST TYPE="ARAB"><ITEM><NP><NO.P><QUOT.START ID="QS0003" REF.END="QE0003" CODE="201E"/>1)</NO.P><TXT>Dient richtlijn 79/7 aldus te worden uitgelegd dat een lidstaat een regeling mag vaststellen die ertoe strekt om een groep personen van een bepaald geslacht, die aanvankelijk werd gediscrimineerd, in staat te stellen gebruik te maken van de pensioenregeling die geldt voor de groep personen van het andere geslacht, wanneer zij met terugwerkende kracht bijdragen betalen (eenmalige betaling van een zeer groot bedrag) waarvan de vordering tot betaling op grond van de in deze staat geldende wettelijke regeling is verjaard voor de laatstgenoemde categorie personen?</TXT><P>Zo ja, dient richtlijn 79/7 niet aldus te worden uitgelegd dat een lidstaat de hiermee strijdige wettelijke regeling moet aanpassen zodra bij een arrest van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen dit normenconflict wordt vastgesteld, en uiterlijk binnen de verjaringstermijn die geldt voor de vordering tot betaling van bijdragen die voortvloeit uit de vaststelling van deze regeling?</P></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>2)</NO.P><TXT>Dient richtlijn 79/7 aldus te worden uitgelegd dat een lidstaat een regeling mag vaststellen die ertoe strekt om een groep personen van een bepaald geslacht, die aanvankelijk werd gediscrimineerd, in staat te stellen gebruik te maken van de pensioenregeling die geldt voor de groep personen van het andere geslacht, wanneer zij hoge vertragingsrente betalen die op grond van de in deze staat geldende wettelijke regeling is verjaard voor de laatstgenoemde categorie personen?</TXT><P>Zo ja, dient richtlijn 79/7 niet aldus te worden uitgelegd dat een lidstaat de hiermee strijdige wettelijke regeling moet aanpassen zodra bij een arrest van het Hof van Justitie van de Europese Gemeenschappen dit normenconflict wordt vastgesteld, en uiterlijk binnen de verjaringstermijn die geldt voor de vertragingsrente die voortvloeit uit de vaststelling van deze regeling?<QUOT.END ID="QE0003" REF.START="QS0003" CODE="201D"/></P></NP></ITEM></LIST></QUOT.S></P></NP></GR.SEQ><?PAGE NO="I-5179"?><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>Beantwoording van de prejudiciële vragen</P></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P>Inleidende overwegingen</P></TI></TITLE><NP><NO.P>16</NO.P><TXT>Om te beginnen zij vastgesteld dat onbetwist is tussen partijen in de hoofdgedingen dat de aanvankelijke uitsluiting van de stewardessen van de bijzondere pensioenregeling voor het vliegend personeel van de burgerlijke luchtvaart een discriminatie vormde.</TXT></NP><NP><NO.P>17</NO.P><TXT>Verder zij vooraf opgemerkt dat artikel 141, leden 1 en 2, EG, inzake het beginsel van gelijke beloning van mannelijke en vrouwelijke werknemers, in casu geen toepassing kan vinden, daar dit artikel uitsluitend betrekking heeft op bedrijfspensioenregelingen, en niet op wettelijke pensioenregelingen (arresten van <DATE ISO="19710525">25 mei 1971</DATE>, Defrenne, reeds aangehaald, punten 10-13; <DATE ISO="19931006">6 oktober 1993</DATE>, Ten Oever, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-109/91" YEAR="1993" PAGE.ECR="I-4879">C-109/91, Jurispr. blz. I-4879, punt 9</REF.DOC.ECR>, en <DATE ISO="20050721">21 juli 2005</DATE>, Vergani, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-207/04" YEAR="2005" PAGE.ECR="I-7453">C-207/04, Jurispr. blz. I-7453, punten 22 en 23</REF.DOC.ECR>).</TXT></NP><NP><NO.P>18</NO.P><TXT>De verwijzende rechter heeft zijn vragen dus terecht op de grondslag van richtlijn 79/7 gesteld, daar die van toepassing is op de wettelijke socialezekerheidsregelingen, met inbegrip van de wettelijke pensioenregelingen (arrest van <DATE ISO="19930701">1 juli 1993</DATE>, van Cant, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-154/92" YEAR="1993" PAGE.ECR="I-3811">C-154/92, Jurispr. blz. I-3811, punten 10 en 11</REF.DOC.ECR>).</TXT></NP><NP><NO.P>19</NO.P><TXT>Artikel 4, lid 1, van deze richtlijn verbiedt <QUOT.START ID="QS0004" REF.END="QE0004" CODE="201E"/>iedere vorm van discriminatie op grond van geslacht, [...] in het bijzonder met betrekking tot [...] de werkingssfeer van de regelingen [en] de voorwaarden inzake toelating [...], de verplichting tot premiebetaling en de premieberekening [alsmede met betrekking tot] de berekening van de prestaties<QUOT.END ID="QE0004" REF.START="QS0004" CODE="201D"/>. Particulieren kunnen zich voor de nationale rechter op deze bepaling beroepen om elke daarmee strijdige nationale regeling buiten toepassing te doen verklaren (arresten van <DATE ISO="19891213">13 december 1989</DATE>, Ruzius-Wilbrink, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-102/88" YEAR="1989" PAGE.ECR="4311">C-102/88, Jurispr. blz. 4311, punt 19</REF.DOC.ECR>, en <DATE ISO="19931027">27 oktober 1993</DATE>, van Gemert-Derks, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-337/91" YEAR="1993" PAGE.ECR="I-5435">C-337/91, Jurispr. blz. I-5435, punt 31</REF.DOC.ECR>).</TXT></NP></GR.SEQ><?PAGE NO="I-5180"?><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P>Vereiste van betaling van regularisatiebijdragen</P></TI></TITLE><NP><NO.P>20</NO.P><TXT>Met het eerste onderdeel van zijn vragen wenst de verwijzende rechter in wezen te vernemen of richtlijn 79/7 zich ertegen verzet dat een lidstaat die een regeling vaststelt waardoor personen van het ene geslacht, die aanvankelijk werden gediscrimineerd, gebruik kunnen maken van de pensioenregeling die geldt voor de personen van het andere geslacht, de aansluiting bij die regeling afhankelijk stelt van de eenmalige betaling van regularisatiebijdragen, vermeerderd met een jaarlijkse rente van 10 %, die overeenkomen met het verschil tussen de bijdragen die in het tijdvak waarin de discriminatie heeft plaatsgevonden zijn betaald door de aanvankelijk gediscrimineerde personen en de hogere bijdragen die in dezelfde periode zijn betaald door de andere groep personen.</TXT></NP><NP><NO.P>21</NO.P><TXT>Blijkens de bij het Hof ingediende opmerkingen zijn partijen in de hoofdgedingen, de Commissie van de Europese Gemeenschappen en de Italiaanse regering van mening dat de belangrijkste voorwaarde waaraan de stewardessen krachtens het koninklijk besluit van <DATE ISO="19970625">25 juni 1997</DATE> moeten voldoen opdat met hun beroepsactiviteit in het tijdvak tussen <DATE ISO="19640101">1 januari 1964</DATE> en <DATE ISO="19801231">31 december 1980</DATE> op dezelfde wijze rekening wordt gehouden als met die van de stewards, namelijk betaling van een bedrag ten belope van het verschil tussen de in dat tijdvak door hen betaalde bijdragen en de in datzelfde tijdvak door de stewards betaalde hogere bijdragen, als zodanig niet discriminerend is.</TXT></NP><NP><NO.P>22</NO.P><TXT>Dit is een correcte opvatting. Zoals het Hof reeds heeft geoordeeld in gedingen inzake bedrijfspensioenregelingen, kan een werknemer zich niet op grond dat hij met terugwerkende kracht aanspraak kan maken op aansluiting bij een dergelijke regeling, aan betaling van de op de betrokken periode van aansluiting betrekking hebbende bijdragen onttrekken (arresten van <DATE ISO="19940928">28 september 1994</DATE>, Fisscher, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-128/93" YEAR="1994" PAGE.ECR="I-4583">C-128/93, Jurispr. blz. I-4583, punt 37</REF.DOC.ECR>; <DATE ISO="19961024">24 oktober 1996</DATE>, Dietz, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-435/93" YEAR="1996" PAGE.ECR="I-5223">C-435/93, Jurispr. blz. I-5223, punt 34</REF.DOC.ECR>, en <DATE ISO="20000516">16 mei 2000</DATE>, Preston e.a., <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-78/98" YEAR="2000" PAGE.ECR="I-3201">C-78/98, Jurispr. blz. I-3201, punt 39</REF.DOC.ECR>).</TXT></NP><?PAGE NO="I-5181"?><NP><NO.P>23</NO.P><TXT>In het geval van discriminatie moet namelijk gelijkheid van behandeling tot stand worden gebracht, zodat de gediscrimineerde werknemer in dezelfde situatie wordt geplaatst als de werknemers van het andere geslacht. Die werknemer kan derhalve niet verlangen dat hij, in het bijzonder op het financiële vlak, gunstiger wordt behandeld dan wanneer hij regelmatig bij de regeling aangesloten was geweest (reeds aangehaalde arresten Fisscher, punten 35 en 36, alsmede Preston e.a., punt 38).</TXT></NP><NP><NO.P>24</NO.P><TXT>Vastgesteld moet worden dat deze rechtspraak naar analogie geldt voor gevallen van aansluiting bij een wettelijke pensioenregeling. Bijgevolg kan een lidstaat die een regeling vaststelt op grond waarvan aanvankelijk gediscrimineerde personen van het ene geslacht gebruik kunnen maken van de pensioenregeling die geldt voor de personen van het andere geslacht, beslissen de gelijkheid van behandeling te herstellen door betaling te verlangen van een bedrag dat overeenkomt met het verschil tussen de bijdragen die in het tijdvak waarin de discriminatie heeft plaatsgevonden zijn betaald door de aanvankelijk gediscrimineerde personen en de hogere bijdragen die in dezelfde periode zijn betaald door de andere groep personen. Het feit dat de vordering tot betaling van de bijdragen voor de laatstbedoelde groep van personen inmiddels is verjaard, kan niet in de weg staan aan een regularisatie als hierboven beschreven, mits evenwel, zoals de advocaat-generaal in punt 70 van haar conclusie heeft opgemerkt, voor de nieuw aangeslotenen een soortgelijke verjaringstermijn wordt vastgesteld.</TXT></NP><NP><NO.P>25</NO.P><TXT>Om een omgekeerde discriminatie te voorkomen, kan voorts over de regularisatiebijdragen rente worden geheven ter compensatie van de inflatie. Zoals de advocaat-generaal in punt 38 van haar conclusie heeft uiteengezet, garandeert deze renteheffing onder het in punt 39 daarvan gemaakte voorbehoud immers dat de bijdragen van de nieuw aangeslotenen in werkelijkheid niet lager zijn dan de bijdragen van de werknemers die vanaf de invoering van de pensioenregeling daarbij waren aangesloten.</TXT></NP><NP><NO.P>26</NO.P><TXT>Om de redenen die de advocaat-generaal in de punten 64 en 65 van haar conclusie noemt, gelden de voorgaande overwegingen alleen wanneer de pensioenrechten worden geregulariseerd vanaf de dag van de pensionering. Wanneer een regularisatie wordt voorgesteld aan personen die al met pensioen zijn, en de<?PAGE NO="I-5182"?> betrokkenen daarbij een bedrag moeten betalen dat overeenkomt met het verschil tussen de bijdragen die zij hebben betaald in het tijdvak waarin zij werden gediscrimineerd en de hogere bijdragen die de andere groep personen in dezelfde periode heeft betaald, wordt de ongelijke behandeling immers pas opgeheven, wanneer de voorgestelde regularisatie ertoe leidt dat de pensioenrechten voor de volledige duur van de pensioenperiode van elke belanghebbende op dezelfde wijze worden berekend.</TXT></NP><NP><NO.P>27</NO.P><TXT>Uit het voorgaande blijkt dat richtlijn 79/7 zich niet ertegen verzet dat een lidstaat die een regeling vaststelt waardoor personen van het ene geslacht, die aanvankelijk werden gediscrimineerd, voor de volledige duur van hun pensioen gebruik kunnen maken van de pensioenregeling die geldt voor de personen van het andere geslacht, de aansluiting bij die regeling afhankelijk stelt van de betaling van regularisatiebijdragen ten belope van het verschil tussen de bijdragen die in het tijdvak waarin de discriminatie heeft plaatsgevonden zijn betaald door de aanvankelijk gediscrimineerde personen en de hogere bijdragen die in dezelfde periode zijn betaald door de andere groep personen, vermeerderd met een rente ter compensatie van de inflatie.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P>Wijze van betaling van de regularisatiebijdragen</P></TI></TITLE><NP><NO.P>28</NO.P><TXT>Voor zover de verwijzende rechter wenst te vernemen of de lidstaat kan verlangen dat de regularisatiebij dragen in één keer worden voldaan en dat daarover 10 % jaarlijkse rente wordt betaald, zij erop gewezen dat elke maatregel die een lidstaat neemt om te voldoen aan de voorschriften van het gemeenschapsrecht, zoals het beginsel van gelijke behandeling van mannen en vrouwen, doeltreffend moet zijn (zie in die zin arresten Fisscher, reeds aangehaald, punt 31; Preston e.a., reeds aangehaald, punten 40-42; <DATE ISO="20030320">20 maart 2003</DATE>, Kutz-Bauer, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-187/00" YEAR="2003" PAGE.ECR="I-2741">C-187/00, Jurispr. blz. I-2741, punt 57</REF.DOC.ECR>, en <DATE ISO="20060704">4 juli 2006</DATE>, Adeneler e.a., <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-212/04" YEAR="2006" PAGE.ECR="I-6057">C-212/04, Jurispr. blz. I-6057, punt 95</REF.DOC.ECR>). Bijgevolg diende de Belgische wetgever bij de vaststelling van het koninklijk besluit van <DATE ISO="19970625">25 juni 1997</DATE>, waarmee hij beoogde de stewardessen in dezelfde situatie te plaatsen als de stewards, de regularisatievoorwaarden aldus te bepalen dat de regularisatie daardoor niet in de praktijk onmogelijk of uiterst moeilijk werd gemaakt.</TXT></NP><?PAGE NO="I-5183"?><NP><NO.P>29</NO.P><TXT>Uit de bij het Hof ingediende opmerkingen blijkt evenwel dat het om een bijzonder hoog bedrag aan regularisatiebijdragen gaat wegens de lange duur van de discriminatie, namelijk van <DATE ISO="19640101">1 januari 1964</DATE> tot en met <DATE ISO="19801231">31 december 1980</DATE>, en de vele jaren die zijn verstreken tussen het einde van dit tijdvak en de vaststelling van het koninklijk besluit van <DATE ISO="19970625">25 juni 1997</DATE> tot invoering van een regularisatieprocedure (1981 tot en met 1997). Zoals de advocaat-generaal in punt 49 van haar conclusie heeft opgemerkt, kan dat bedrag zelfs hoger liggen dan het jaarlijkse pensioen van de personen voor wie de regularisatie is bedoeld. Zoals Jonkman, Vercheval en Permesaen hebben benadrukt, zonder op dit punt door de RVP te zijn weersproken, kan de eenmalige betaling van een dergelijk bedrag onmogelijk blijken dan wel vereisen dat daarvoor een lening wordt aangegaan bij een financiële instelling die op haar beurt rente zal aanrekenen.</TXT></NP><NP><NO.P>30</NO.P><TXT>Voorts blijkt uit het koninklijk besluit van <DATE ISO="19970625">25 juni 1997</DATE> dat in uitzonderlijke gevallen — die in casu niet aan de orde zijn — gespreide betaling, namelijk in annuïteiten, van de regularisatiebijdragen mogelijk is.</TXT></NP><NP><NO.P>31</NO.P><TXT>Gelet op de hierboven uiteengezette omstandigheden, moet worden vastgesteld dat de aan de belanghebbenden opgelegde verplichting om de regularisatiebijdragen in één keer te betalen, de regularisatie van de pensioenrechten van de stewardessen uiterst moeilijk heeft gemaakt.</TXT></NP><NP><NO.P>32</NO.P><TXT>Wat de rentevoet van 10 % per jaar betreft, hebben partijen in de hoofdgedingen, de Commissie en de Italiaanse regering verklaard of erkend dat die opmerkelijk hoog is. Ter terechtzitting daarover ondervraagd, heeft de RVP niet kunnen aangeven waarom de bij het koninklijk besluit van <DATE ISO="19970625">25 juni 1997</DATE> vastgestelde rentevoet hoger ligt dan het inflatiecijfer.</TXT></NP><NP><NO.P>33</NO.P><TXT>Hoe dan ook staat vast dat de vaststelling van een hogere rentevoet dan noodzakelijk is om de inflatie te compenseren, ertoe leidt dat de nieuw aangeslotenen in<?PAGE NO="I-5184"?> werkelijkheid hogere bijdragen betalen dan de werknemers die vanaf de invoering van de pensioenregeling daarbij waren aangesloten. Derhalve heeft deze rentevoet de stewardessen geenszins in dezelfde situatie als de stewards geplaatst, maar integendeel ertoe bijgedragen dat de ongelijke behandeling van de stewardessen bleef voortduren.</TXT></NP><NP><NO.P>34</NO.P><TXT>Het is evenwel een zaak van de verwijzende rechter, die als enige het nationale recht grondig kent, om uit te maken in hoeverre de bij het koninklijk besluit van <DATE ISO="19970625">25 juni 1997</DATE> vastgestelde rentevoet van 10 % per jaar een rentepercentage ter compensatie van de inflatie kan omvatten.</TXT></NP><NP><NO.P>35</NO.P><TXT>Uit het voorgaande volgt dat richtlijn 79/7 zich ertegen verzet dat een lidstaat die een regeling vaststelt waardoor personen van het ene geslacht, die aanvankelijk werden gediscrimineerd, gebruik kunnen maken van de pensioenregeling die geldt voor de personen van het andere geslacht, verlangt dat over de regularisatiebijdragen andere dan ter compensatie van de inflatie bedoelde rente wordt betaald. Deze richtlijn verzet zich verder ertegen dat wordt verlangd dat deze regularisatiebijdragen in één keer worden betaald, wanneer daardoor de beoogde regularisatie in de praktijk onmogelijk of uiterst moeilijk wordt gemaakt. Dat is met name het geval wanneer het te betalen bedrag hoger ligt dan het jaarlijkse pensioen van de betrokkene.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="3"><TITLE><TI><P>Verplichtingen die voor een lidstaat voortvloeien uit een prejudicieel arrest</P></TI></TITLE><NP><NO.P>36</NO.P><TXT>Met het tweede onderdeel van zijn vragen, dat in de context van de hoofdgedingen moet worden gelezen, wenst de verwijzende rechter in wezen te vernemen of een lidstaat gehouden is zijn wettelijke regeling aan te passen naar aanleiding van een prejudicieel arrest van het Hof waaruit blijkt dat die wettelijke regeling onverenigbaar is met het gemeenschapsrecht.</TXT></NP><?PAGE NO="I-5185"?><NP><NO.P>37</NO.P><TXT>In dit verband zij eraan herinnerd dat de lidstaten op grond van het in artikel 10 EG neergelegde beginsel van loyale samenwerking verplicht zijn de onwettige gevolgen van een schending van het gemeenschapsrecht ongedaan te maken (arrest van <DATE ISO="20040107">7 januari 2004</DATE>, Wells, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-201/02" YEAR="2004" PAGE.ECR="I-723">C-201/02, Jurispr. blz. I-723, punt 64</REF.DOC.ECR> en aldaar aangehaalde rechtspraak).</TXT></NP><NP><NO.P>38</NO.P><TXT>Bijgevolg dienen de autoriteiten van de betrokken lidstaat naar aanleiding van een prejudicieel arrest waarin het Hof heeft vastgesteld dat een nationale wettelijke regeling onverenigbaar is met het gemeenschapsrecht, passende algemene of bijzondere maatregelen te treffen om de naleving van het gemeenschapsrecht op hun grondgebied te verzekeren (zie in die zin arresten Wells, reeds aangehaald, punten 64 en 65, alsmede van <DATE ISO="20040325">25 maart 2004</DATE>, Azienda Agricola Giorgio, Giovanni en Luciano Visentin e.a., <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-495/00" YEAR="2004" PAGE.ECR="I-2993">C-495/00, Jurispr. blz. I-2993, punt 39</REF.DOC.ECR>). Daarbij blijven deze autoriteiten weliswaar vrij in de keuze van de te nemen maatregelen, maar dienen zij met name ervoor te zorgen dat het nationale recht zo spoedig mogelijk in overeenstemming wordt gebracht met het gemeenschapsrecht en dat de rechten die de burgers aan het gemeenschapsrecht ontlenen volle uitwerking krijgen.</TXT></NP><NP><NO.P>39</NO.P><TXT>Zoals het Hof in gevallen van met het gemeenschapsrecht strijdige discriminatie herhaaldelijk heeft geoordeeld, kan verder, zolang geen maatregelen zijn genomen om de gelijke behandeling te herstellen, de eerbiediging van het gelijkheidsbeginsel alleen worden verzekerd door de leden van de benadeelde groep de voordelen toe te kennen die de leden van de bevoordeelde groep genieten. In een dergelijk geval dient de nationale rechter elke nationale discriminerende bepaling buiten toepassing te laten, zonder dat hij de opheffing ervan door de wetgever heeft te vragen of af te wachten, en dient hij op de leden van de benadeelde groep dezelfde regeling toe te passen als op de leden van de andere groep (arresten van <DATE ISO="19940928">28 september 1994</DATE>, Avdel Systems, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-408/92" YEAR="1994" PAGE.ECR="I-4435">C-408/92, Jurispr. blz. I-4435, punten 16 en 17</REF.DOC.ECR>; <DATE ISO="20021212">12 december 2002</DATE>, Rodríguez Caballero, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-442/00" YEAR="2002" PAGE.ECR="I-11915">C-442/00, Jurispr. blz. I-11915, punten 42 en 43</REF.DOC.ECR>, en <DATE ISO="20060907">7 september 2006</DATE>, Cordero Alonso, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-81/05" YEAR="2006" PAGE.ECR="I-7569">C-81/05, Jurispr. blz. I-7569, punten 45 en 46</REF.DOC.ECR>).</TXT></NP><?PAGE NO="I-5186"?><NP><NO.P>40</NO.P><TXT>Verder moet een lidstaat de schade vergoeden die particulieren lijden als gevolg van de schending van het gemeenschapsrecht Wanneer aan de voorwaarden voor deze verplichting is voldaan, dient de nationale rechter de consequenties uit dit beginsel te trekken (zie met name arresten van <DATE ISO="19970422">22 april 1997</DATE>, Sutton, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-66/95" YEAR="1997" PAGE.ECR="I-2163">C-66/95, Jurispr. blz. I-2163, punt 35</REF.DOC.ECR>, en <DATE ISO="20030930">30 september 2003</DATE>, Köbler, <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-224/01" YEAR="2003" PAGE.ECR="I-10239">C-224/01, Jurispr. blz. I-10239, punten 51 en 52</REF.DOC.ECR>).</TXT></NP><NP><NO.P>41</NO.P><TXT>Gelet op een en ander, moet op het tweede onderdeel van de prejudiciële vragen worden geantwoord dat de autoriteiten van de betrokken lidstaat naar aanleiding van een prejudicieel arrest waarin het Hof heeft vastgesteld dat een nationale wettelijke regeling onverenigbaar is met het gemeenschapsrecht, passende algemene of bijzondere maatregelen dienen te nemen om de naleving van het gemeenschapsrecht te verzekeren, door met name ervoor te zorgen dat het nationale recht zo spoedig mogelijk in overeenstemming wordt gebracht met het gemeenschapsrecht en dat de rechten die de burgers aan het gemeenschapsrecht ontlenen volle uitwerking krijgen. Wanneer een met het gemeenschapsrecht strijdige discriminatie is vastgesteld, moet de nationale rechter, zolang geen maatregelen zijn genomen om de gelijke behandeling te herstellen, elke nationale discriminerende bepaling buiten toepassing laten, zonder dat hij de opheffing ervan door de wetgever heeft te vragen of af te wachten, en moet hij op de leden van de benadeelde groep dezelfde regeling toepassen als op de leden van de andere groep.</TXT></NP></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><P>Kosten</P></TI></TITLE><NP><NO.P>42</NO.P><TXT>Ten aanzien van de partijen in de hoofdgedingen is de procedure als een aldaar gerezen incident te beschouwen, zodat de nationale rechterlijke instantie over de kosten heeft te beslissen. De door anderen wegens indiening van hun opmerkingen bij het Hof gemaakte kosten komen niet voor vergoeding in aanmerking.</TXT></NP></GR.SEQ></GR.SEQ><?PAGE NO="I-5187"?><JURISDICTION><INTRO><P>Het Hof van Justitie (Eerste kamer) verklaart voor recht:</P></INTRO><LIST TYPE="ARAB"><ITEM><NP><NO.P>1)</NO.P><TXT>Wanneer een lidstaat een regeling vaststelt waardoor personen van het ene geslacht, die aanvankelijk werden gediscrimineerd, voor de volledige duur van hun pensioen gebruik kunnen maken van de pensioenregeling die geldt voor de personen van het andere geslacht,</TXT><P><LIST TYPE="DASH"><ITEM><P>dan verzet richtlijn 79/7/EEG van de Raad van <DATE ISO="19781219">19 december 1978</DATE> betreffende de geleidelijke tenuitvoerlegging van het beginsel van gelijke behandeling van mannen en vrouwen op het gebied van de sociale zekerheid, zich niet ertegen dat deze lidstaat de aansluiting bij die regeling afhankelijk stelt van de betaling van regularisatiebijdragen ten belope van het verschil tussen de bijdragen die in het tijdvak waarin de discriminatie heeft plaatsgevonden zijn betaald door de aanvankelijk gediscrimineerde personen en de hogere bijdragen die in dezelfde periode zijn betaald door de andere groep personen, vermeerderd met een rente ter compensatie van de inflatie,</P></ITEM><ITEM><P>dan verzet deze richtlijn zich integendeel wél ertegen dat deze lidstaat verlangt dat over die regularisatiebijdragen andere dan ter compensatie van de inflatie bedoelde rente wordt betaald,</P></ITEM><ITEM><P>dan verzet deze richtlijn zich verder ertegen dat wordt verlangd dat deze regularisatiebijdragen in één keer worden betaald, wanneer daardoor de beoogde regularisatie in de praktijk onmogelijk of uiterst moeilijk wordt gemaakt. Dat is met name het geval wanneer het te betalen bedrag hoger ligt dan het jaarlijkse pensioen van de betrokkene.</P></ITEM></LIST></P></NP></ITEM><?PAGE NO="I-5188"?><ITEM><NP><NO.P>2)</NO.P><TXT>De autoriteiten van de betrokken lidstaat dienen naar aanleiding van een prejudicieel arrest waarin het Hof heeft vastgesteld dat een nationale wettelijke regeling onverenigbaar is met het gemeenschapsrecht, passende algemene of bijzondere maatregelen te nemen om de naleving van het gemeenschapsrecht te verzekeren, door met name ervoor te zorgen dat het nationale recht zo spoedig mogelijk in overeenstemming wordt gebracht met het gemeenschapsrecht en dat de rechten die de burgers aan het gemeenschapsrecht ontlenen volle uitwerking krijgen.</TXT><P>Wanneer een met het gemeenschapsrecht strijdige discriminatie is vastgesteld, moet de nationale rechter, zolang geen maatregelen zijn genomen om de gelijke behandeling te herstellen, elke nationale discriminerende bepaling buiten toepassing laten, zonder dat hij de opheffing ervan door de wetgever heeft te vragen of af te wachten, en moet hij op de leden van de benadeelde groep dezelfde regeling toepassen als op de leden van de andere groep,</P></NP></ITEM></LIST></JURISDICTION></CONTENTS.JUDGMENT><SIGNATURE.CASE><P>ondertekeningen</P></SIGNATURE.CASE></JUDGMENT>