19.6.2013   

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

L 167/41


ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της 19ης Δεκεμβρίου 2012

σχετικα με την κρατικη ενισχυση αριθ. SA. 26374 (C 49/08) (πρώην N 402/08) που χορήγησε η Πολωνία υπέρ της PZL Dębica S.A.

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2012) 9464]

(Το κείμενο στην πολωνική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

(2013/294/ΕΕ)

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 108 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,

Έχοντας υπόψη τη Συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και ιδίως το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο α),

Αφού κάλεσε τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σύμφωνα με τις προαναφερθείσες διατάξεις (1),

εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1.   Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

(1)

Με επιστολή της 13ης Αυγούστου 2008, η Πολωνία ενημέρωσε την Επιτροπή σχετικά με μέτρα που είχε προγραμματίσει να χορηγήσει με σκοπό τη στήριξη της αναδιάρθρωσης της επιχείρησης PZL Dębica S.A. (εφεξής «η PZL Dębica» ή «η επιχείρηση»). Με επιστολή της 3ης Οκτωβρίου 2008, η Επιτροπή ζήτησε από την Πολωνία να υποβάλει ορισμένα έγγραφα που έλειπαν. Τα έγγραφα αυτά διαβιβάσθηκαν στις 20 Οκτωβρίου 2008.

(2)

Με επιστολή της 19ης Δεκεμβρίου 2008, η Επιτροπή ενημέρωσε την Πολωνία ότι είχε αποφασίσει να κινήσει τη διαδικασία του άρθρου 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (εφεξής «ΣΛΕΕ») αναφορικά με το επίμαχο μέτρο (εφεξής «απόφαση κίνησης της διαδικασίας»).

(3)

Η απόφαση κίνησης της διαδικασίας δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2). Η Επιτροπή κάλεσε τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους. Κανένα ενδιαφερόμενο τρίτο μέρος δεν υπέβαλε παρατηρήσεις σχετικά με την απόφαση κίνησης της διαδικασίας.

(4)

Ως απάντηση στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας, οι πολωνικές αρχές υπέβαλαν συμπληρωματικές πληροφορίες στις 12 Φεβρουαρίου 2009, στις 9 Ιουλίου 2010, στις 16 Μαΐου 2011, στις 7 Ιουνίου 2011 και στις 8 Ιουνίου 2011.

(5)

Στις 18 Αυγούστου 2011, η Πολωνία ζήτησε από την Επιτροπή να μην προβεί σε αξιολόγηση της κοινοποιηθείσας ενίσχυσης πριν από την 31η Οκτωβρίου 2011. Στις 10 Οκτωβρίου 2011, η Πολωνία απέσυρε μέρος των κοινοποιηθέντων μέτρων, και συγκεκριμένα την εισφορά κεφαλαίου και τη χορήγηση προτιμησιακού δανείου. Τα δύο αυτά μέτρα επρόκειτο να χορηγηθούν από τον δημόσιο Οργανισμό Βιομηχανικής Ανάπτυξης (Agencja Rozwoju Przemysłu — εφεξής «ARP»).

(6)

Στις 2 Νοέμβριου 2011, η Πολωνία υπέβαλε έκθεση με σκοπό να αποδείξει ότι το υπόλοιπο μέρος της κοινοποίησης, δηλαδή η παράταση της προθεσμίας εξόφλησης των οφειλόμενων εισφορών κοινωνικής ασφάλισης, πληροί το κριτήριο του ιδιώτη πιστωτή και, ως εκ τούτου, δεν συνιστά κρατική ενίσχυση.

(7)

Με επιστολή της 26ης Ιουλίου 2012, η Επιτροπή κάλεσε την Πολωνία να υποβάλει πρόσθετες διευκρινίσεις σχετικά με σειρά ζητημάτων. Η Πολωνία απάντησε με επιστολή της 31ης Αυγούστου 2012, με την οποία ενημέρωσε επίσης την Επιτροπή ότι την 1η Μαρτίου 2012 είχε συναφθεί συμφωνία για παράταση της προθεσμίας εξόφλησης και συμψηφισμό των οφειλών κοινωνικής ασφάλισης και ότι στις 14 Αυγούστου 2012 είχαν εξοφληθεί τα ποσά που οφείλονταν στο τοπικό Γραφείο του Επάρχου.

(8)

Οι τελευταίες πληροφορίες υποβλήθηκαν από τις πολωνικές αρχές στις 6 Δεκεμβρίου 2012.

II.   Ο ΔΙΚΑΙΟΥΧΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΑΝΑΔΙΑΡΘΡΩΣΗΣ

1.   Ο δικαιούχος

(9)

Η PZL Dębica είναι επιχείρηση μεσαίου μεγέθους που απασχολεί 212 εργαζομένους. Δραστηριοποιείται κυρίως στην παραγωγή ψυκτικού εξοπλισμού, όπως συμπιεστές, συσκευές παγωμένου νερού και ψυκτικές συσκευές, ψύκτες υγρών και αέρα, συμπυκνωτές ψεκασμού και εξάτμισης, κάθετοι και οριζόντιοι συμπυκνωτές πολυσωληνοειδούς τύπου, εξοπλισμός δεξαμενών: διαχωριστήρες υγρασίας, οριζόντιες δεξαμενές, ενδιάμεσοι ψύκτες (intercoolers), συσκευές εξοικονόμησης, ελαιοδιαχωριστές, βαλβίδες για ψυκτικές εγκαταστάσεις.

(10)

Η έδρα της επιχείρησης βρίσκεται στην επαρχία Podkarpackie, δηλαδή σε περιφέρεια που υπάγεται στο άρθρο 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της Συνθήκης. Ιδρύθηκε το 1938 και από το 1995 αποτελεί ανώνυμη εταιρεία. Το 1999, οι μετοχές της ανήκαν στο πολωνικό Δημόσιο (25,08 %) και στους εργαζομένους της επιχείρησης (74,92 %). Το 2006, η επιχείρηση ιδιωτικοποιήθηκε πλήρως: οι μετοχές της περιήλθαν κατά κύριο λόγο στους πρώην και νυν εργαζομένους της και τους κληρονόμους αυτών. Το 2010, το 16,7 % των μετοχών της PZL Dębica περιήλθε στον ιδιωτικό επενδυτικό φορέα Eurotech.

(11)

Το μερίδιο της εταιρείας στην πολωνική αγορά ψυκτικού εξοπλισμού δεν είναι σημαντικό (το 2006 ήταν λιγότερο από 1 %). Το 2006, το 15,6 % των συνολικών πωλήσεων αποτελούσαν οι εξαγωγές, εκ των οποίων το 6,8 % κατευθύνθηκε εκτός Ένωσης. Στην πολωνική αγορά, η PZL Dębica αντιμετωπίζει έντονο ανταγωνισμό από πολυάριθμες εταιρείες, όπως η York International, η GEA GRASSO Refrigeration Division, η Mycom International Refrigeration (Ltd), η MOSTOSTAL Wrocław SA, η Aerzen Maschinenfabrik GmbH και η Zakład Metalowy PILZNO.

2.   Το πρώτο σχέδιο αναδιάρθρωσης

(12)

Σύμφωνα με τις πολωνικές αρχές, οι χρηματοοικονομικές δυσχέρειες ανάγονται στο 2002, όταν εγκρίθηκε το σχέδιο αναδιάρθρωσης της περιόδου 2002-2007, το οποίο εν συνεχεία επικαιροποιήθηκε το 2003. Το σχέδιο αυτό περιλάμβανε τα ακόλουθα μέτρα:

α)

διαγραφή οφειλών ύψους 2 358 689,41 PLN από το Κρατικό Ταμείο Αποκατάστασης Ατόμων με Αναπηρίες (Paρstwowy Fundusz Rehabilitacji Osσb Niepe3nosprawnych, «PFRON»)·

β)

διαγραφή οφειλών ύψους 1 063 790,45 PLN από το Δημοτικό Συμβούλιο της Dκbica·

γ)

δάνειο υπό ευνοϊκούς όρους, ύψους 3 890 000 PLN, από το Ταμείο Αναδιάρθρωσης Επιχειρήσεων (Fundusz Restrukturyzacji Przedsiκbiorstw) για την εξόφληση μέρους των οφειλομένων εισφορών κοινωνικής ασφάλισης προς το Ίδρυμα Κοινωνικών Ασφαλίσεων (Zak3ad Ubezpieczeρ Spo3ecznych, «ZUS»)·

δ)

χορήγηση από το ZUS παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης οφειλών ονομαστικής αξίας 1 364 600 PLN·

ε)

διαγραφή οφειλών ύψους 914 522,15 PLN από τη Φορολογική Υπηρεσία της Dκbica·

στ)

τέσσερα μέτρα που χαρακτηρίσθηκαν ως ενισχύσεις ήσσονος σημασίας συνολικής αξίας 17 055,81 PLN.

(13)

Λόγω δημοσιονομικών περιορισμών, το Ταμείο Αναδιάρθρωσης Επιχειρήσεων δεν ήταν σε θέση να χορηγήσει το υποσχεθέν δάνειο στην PZL Dębica (βλ. αιτιολογική σκέψη 12 στοιχείο γ)). Για τον λόγο αυτόν, το ZUS αποφάσισε να μη χορηγήσει παράταση της προθεσμίας εξόφλησης για το υπόλοιπο των απαιτήσεών του (βλ. αιτιολογική σκέψη 12 στοιχείο δ)), γεγονός που δεν επέτρεψε στην PZL Dκbica να πραγματοποιήσει την οικονομική αναδιάρθρωση στην οποία στηριζόταν το σχέδιο.

(14)

Παρόλα αυτά, η επιχείρηση εφάρμοσε επιτυχώς τα άλλα στοιχεία του σχεδίου αναδιάρθρωσης, γεγονός που της επέτρεψε να εμφανίσει κάποια κέρδη, έστω και περιορισμένα, ήδη το 2006. Στον πίνακα που ακολουθεί συνοψίζονται τα οικονομικά αποτελέσματα της επιχείρησης την περίοδο 2002-2011.

Πίνακας 1

οικονομικά αποτελέσματα της PZL Dκbica την περίοδο 2002-2011 (σε εκατ. PLN)

 

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2008

2009

2010

2011

2012 (3)

Καθαρές πωλήσεις

11,5

13,1

15

11,6

15,9

14

15

15,2

14

15,9

21,5

ΚΠΦΤ

–0,7

0,3

–0,2

–2

1,6

2

1,3

1,9

1,1

1,5

3,5

Καθαρό κέρδος

–2,1

–0,9

–1,2

–3

0,5

1

0,01

0,5

0,01

0,2

2,7

1 EUR = 4 PLN περίπου.

3.   Το δεύτερο σχέδιο αναδιάρθρωσης

(15)

Η οικονομική αναδιάρθρωση βάσει του πρώτου σχεδίου αναδιάρθρωσης δεν εφαρμόσθηκε, και ως εκ τούτου, τον Αύγουστο του 2008, κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή δεύτερο σχέδιο αναδιάρθρωσης. Σκοπός του δεύτερου σχεδίου ήταν κατά κύριο λόγο η οικονομική αναδιάρθρωση της επιχείρησης. Το δεύτερο σχέδιο αναδιάρθρωσης περιλάμβανε τα ακόλουθα μέτρα:

α)

εισφορά κεφαλαίου ύψους 4 965 800 PLN από τον ARP·

β)

δάνειο με ευνοϊκούς όρους ύψους 5 534 200 PLN από τον ARP για την εξόφληση μέρους των οφειλών προς το ZUS·

γ)

παράταση της προθεσμίας εξόφλησης ενός ακόμα μέρους των οφειλών κοινωνικής ασφάλισης ονομαστικής αξίας 3 εκατ. PLN προς το ZUS·

δ)

διαγραφή οφειλών ύψους 101 600 PLN από το τοπικό Γραφείο του Επάρχου.

III.   Η ΑΠΟΦΑΣΗ ΚΙΝΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

(16)

Στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας εκφράσθηκαν αμφιβολίες ως προς τη συμβατότητα με την εσωτερική αγορά των ακόλουθων μέτρων ενίσχυσης που περιλάμβανε το πρώτο σχέδιο αναδιάρθρωσης:

α)

χορήγηση από το Δημοτικό Συμβούλιο της Dκbica παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης οφειλών ονομαστικής αξίας 1 164 900 PLN,

β)

διαγραφή οφειλών ύψους 914 522,15 PLN από τη Φορολογική Υπηρεσία της Dκbica,

γ)

χορήγηση από το ZUS παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης χρέους ονομαστικής αξίας 1 364 600 PLN.

Η Επιτροπή εξέφρασε επίσης αμφιβολίες για το κατά πόσο τα μέτρα που απαριθμούνται στον πίνακα 2 μπορούν να χαρακτηρισθούν ενισχύσεις ήσσονος σημασίας.

(17)

Επιπλέον, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες για το κατά πόσο το σχέδιο αναδιάρθρωσης περιλάμβανε όλα τα αναγκαία στοιχεία που θα επέτρεπαν την αποκατάσταση της βιωσιμότητας της PZL Dκbica, και διερωτήθηκε εάν η δωδεκαετής περίοδος αναδιάρθρωσης δεν ήταν υπερβολικά μακρά λαμβανομένου υπόψη του σημείου 35 των κοινοτικών κατευθυντήριων γραμμών όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις για τη διάσωση και την αναδιάρθρωση προβληματικών επιχειρήσεων (4) (εφεξής «οι κοινοτικές κατευθυντήριες γραμμές»).

(18)

Δεδομένης της ενίσχυσης που χορηγήθηκε ήδη βάσει του πρώτου σχεδίου αναδιάρθρωσης (αιτιολογική σκέψη 12 στοιχεία α) και β)), η Επιτροπή εξέφρασε επίσης αμφιβολίες ως προς την επιλεξιμότητα της επιχείρησης για δεύτερη ενίσχυση αναδιάρθρωσης (βλ. αιτιολογική σκέψη 15) λαμβάνοντας υπόψη την αρχή της «εφάπαξ ενίσχυσης» (όπως προβλέπεται στο τμήμα 3.3 των κοινοτικών κατευθυντήριων γραμμών).

(19)

Στην απόφαση κίνησης της επίσημης διαδικασίας έρευνας, η Επιτροπή υπογράμμισε ότι, όσον αφορά τα μέτρα τα οποία η Πολωνία χαρακτήρισε προενταξιακά (αιτιολογική σκέψη 16 στοιχεία α)-γ) της παρούσας απόφασης), δεν υποβλήθηκε στην Επιτροπή κανένα νομικώς δεσμευτικό έγγραφο βάσει του οποίου οι αρμόδιες εθνικές αρχές είχαν δεσμευθεί να χορηγήσουν ενίσχυση.

(20)

Όσον αφορά το πραγματικό ποσό της ενίσχυσης που είχε ήδη χορηγηθεί στην επιχείρηση, η Επιτροπή εξέφρασε επίσης αμφιβολίες για το κατά πόσον η ενίσχυση ήσσονος σημασίας που είχε χορηγηθεί το 2006 μπορεί να χαρακτηρισθεί ως τέτοια, δεδομένου ότι, αφενός, χορηγήθηκε σε προβληματική επιχείρηση, και, αφετέρου, βάσει του άρθρου 1 παράγραφος 1 στοιχείο η) του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1998/2006 της Επιτροπής, της 15ης Δεκεμβρίου 2006 για την εφαρμογή των άρθρων 87 και 88 της Συνθήκης στις ενισχύσεις ήσσονος σημασίας (5), μια προβληματική επιχείρηση δεν μπορεί να λάβει τέτοιες ενισχύσεις.

(21)

Η Επιτροπή εξέφρασε, τέλος, αμφιβολίες για το κατά πόσον τα προτεινόμενα αντισταθμιστικά μέτρα μπορούσαν να γίνουν δεκτά, δεδομένου ότι αυτά συνδέονταν με την αποκατάσταση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας της επιχείρησης και, ως εκ τούτου, δεν μπορούσαν να θεωρηθούν αντισταθμιστικά μέτρα. Η Επιτροπή υπογράμμισε επίσης ότι η Πολωνία δεν είχε αποδείξει ότι οι δραστηριότητες που εγκαταλείφθηκαν δεν ήταν ζημιογόνες.

IV.   ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ΜΕΛΟΥΣ

(22)

Στην ενότητα αυτή περιλαμβάνονται αποκλειστικά οι παρατηρήσεις των πολωνικών αρχών σχετικά με τα μέτρα που δεν αποσύρθηκαν κατά τη διάρκεια της έρευνας.

1.   Διάρκεια Τησ αναδιαρθρωσησ

(23)

Όσον αφορά τη διάρκεια της διαδικασίας αναδιάρθρωσης, οι πολωνικές αρχές υπογράμμισαν ότι αμφότερα τα σχέδια αναδιάρθρωσης θα πρέπει να αντιμετωπισθούν ως ένα ενιαίο σχέδιο, δεδομένου ότι για την αποτυχία του πρώτου σχεδίου δεν ευθυνόταν η επιχείρηση, ενώ το δεύτερο σχέδιο αποτελούσε καταρχήν συνέχεια της μη ολοκληρωθείσας οικονομικής αναδιάρθρωσης βάσει του πρώτου σχεδίου.

2.   Αρχή τησ «εφάπαξ ενισχυσησ»

(24)

Η Πολωνία απέσυρε τα μέτρα αναδιάρθρωσης που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 15 στοιχεία α) και β) δεδομένου ότι, σύμφωνα με την απόφαση κίνησης της διαδικασίας έρευνας, η χορήγησή τους θα μπορούσε ενδεχομένως να συνιστά παράβαση της αρχής της «εφάπαξ ενίσχυσης». Σύμφωνα με τις πολωνικές αρχές, τα μέτρα αποσύρθηκαν διότι η PZL Dębica απώλεσε το καθεστώς της μεγάλης επιχείρησης. Η PZL Dębica, ως εταιρεία που απασχολούσε λιγότερους από 250 εργαζομένους, δεν μπορούσε πλέον να χαρακτηρίζεται επιχείρηση που δικαιούται χρηματοδότησης από τον ARP, δεδομένου ότι αυτός χρηματοδοτεί αποκλειστικά μεγάλες επιχειρήσεις. Ωστόσο, δεν αποσύρθηκε το μέτρο της παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης των οφειλών προς το ZUS, ούτε η διαγραφή οφειλών προς το Γραφείο του Επάρχου. Εν συνεχεία, εκτίθενται τα επιχειρήματα των πολωνικών αρχών όσον αφορά τα προαναφερόμενα μέτρα.

3.   Ενίσχυση για την οποια δοθηκε υποσχεση πριν την προσχώρηση

(25)

Όσον αφορά τα τρία μέτρα, τα οποία στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας χαρακτηρίστηκαν ως ενίσχυση για την οποία δόθηκε η υπόσχεση πριν την προσχώρηση στην Ένωση (αιτιολογική σκέψη 16 στοιχεία α) έως γ) της παρούσας απόφασης), η Πολωνία υπέβαλε έγγραφα για να υποστηρίξει το επιχείρημά της ότι η ενίσχυση χορηγήθηκε πριν την προσχώρηση και, ως εκ τούτου, δεν συνιστά νέα ενίσχυση.

Οι οφειλές προς το Δημοτικό Συμβούλιο της Dκbica

(26)

Όσον αφορά τις οφειλές προς το Δημοτικό Συμβούλιο της Dębica, η Πολωνία υπέβαλε συμβολαιογραφική πράξη που επιβεβαιώνει ότι αυτές είχαν εξοφληθεί στις 31 Μαΐου 2004 μέσω μεταβίβασης περιουσιακών στοιχείων προς το Δημοτικό Συμβούλιο της Dębica. Στην εν λόγω συμβολαιογραφική πράξη αναφερόταν η εξόφληση βασικού ποσού ύψους 1 116 788,60 PLN και τόκων ύψους 592 669,80 PLN (6).

(27)

Η Πολωνία εξήγησε επίσης ότι το μέτρο αυτό δεν είχε περιληφθεί στο πρώτο σχέδιο αναδιάρθρωσης διότι η αίτηση ενίσχυσης που η PZL Dκbica υπέβαλε στο Δημοτικό Συμβούλιο της Dκbica είχε απορριφθεί.

Οφειλές προς τη Φορολογική Υπηρεσία

(28)

Όσον αφορά τις οφειλές ύψους 914 552,15 PLN προς τη Φορολογική Υπηρεσία, η Πολωνία υπέβαλε απόφαση της20ής Οκτωβρίου 2003 σχετικά με τους όρους αναδιάρθρωσης υπογεγραμμένη από τον προϊστάμενο της τοπικής Φορολογικής Υπηρεσίας. Βάσει της απόφασης αυτής, έπρεπε να διαγραφεί ποσό 636 729,85 PLN, καθώς και οι σχετικοί τόκοι υπερημερίας ύψους 277 822,30 PLN.

(29)

Η Πολωνία εξήγησε ότι αυτό που ανέφερε η απόφαση κίνησης της διαδικασίας, ότι δηλ. είχε μεν δοθεί υπόσχεση χορήγησης της ενίσχυσης πριν την προσχώρηση αλλά ότι η ενίσχυση δεν χορηγήθηκε, δεν ευσταθεί για τους ακόλουθους λόγους:

(30)

Πρώτον, η Πολωνία επεξήγησε τον μηχανισμό χορήγησης ενισχύσεων που προβλέπεται στον νόμο της 30ής Αυγούστου 2002 περί αναδιάρθρωσης ορισμένων χρεών επιχειρήσεων προς το δημόσιο (7) (εφεξής «ο νόμος του 2002»). Ο νόμος αυτός προβλέπει ότι, κατόπιν αίτησης προβληματικής επιχείρησης, η χορηγούσα αρχή (π.χ. η Φορολογική Υπηρεσία) δύναται να λάβει απόφαση περί των όρων αναδιάρθρωσης («απόφαση για την αναδιάρθρωση»). Η απόφαση αυτή παρέχει στον δικαιούχο το δικαίωμα να λάβει την ενίσχυση. Η ίδια η καταβολή ή η διαγραφή (αναλόγως του μέτρου) πραγματοποιείται βάσει εκτελεστικής απόφασης στην οποία η χορηγούσα αρχή επιβεβαιώνει την ολοκλήρωση της αναδιάρθρωσης (εφεξής «εκτελεστική απόφαση»). Σύμφωνα με τις πολωνικές αρχές, η εν λόγω εκτελεστική απόφαση σκοπό έχει να επιβεβαιώσει ότι ο δικαιούχος της ενίσχυσης i) υπέβαλε επικαιροποιημένο πρόγραμμα αναδιάρθρωσης, καθώς και πληροφορίες για τη χρηματοοικονομική κατάσταση της επιχείρησης, ii) κατέβαλε τέλος αναδιάρθρωσης και iii) δεν συσσώρευσε νέες οφειλές έναντι της χορηγούσας αρχής. Η Πολωνία υπογράμμισε ότι η εκτελεστική απόφαση αποτελεί απλώς διοικητική πράξη η οποία επιβεβαιώνει ότι πληρούνται οι όροι που προβλέπει η απόφαση για την αναδιάρθρωση. Σύμφωνα με τον νόμο του 2002, η χορηγούσα αρχή ελέγχει κατά πόσο πληρούνται οι όροι της αναδιάρθρωσης το ενωρίτερο 15 μήνες από την έκδοση της απόφασης για την αναδιάρθρωση.

(31)

Δεύτερον, η Πολωνία ενημέρωσε την Επιτροπή ότι η Φορολογική Υπηρεσία δεν είχε εκδώσει εκτελεστική απόφαση σχετικά με την επιχείρηση PZL Dębica. Σύμφωνα με τις πολωνικές αρχές, η απόφαση αυτή δεν εκδόθηκε διότι ορισμένοι δημόσιοι οργανισμοί της χώρας δεν ήταν βέβαιοι πώς θα πρέπει να ερμηνεύονται από την 1η Μαΐου 2004 οι κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων. Ως εκ τούτου, ορισμένοι δημόσιοι οργανισμοί αποφάσισαν να περιμένουν έως ότου η Επιτροπή λάβει θέση σχετικά με τα υπό εξέταση μέτρα. Η Πολωνία υπέβαλε δήλωση του προϊσταμένου της τοπικής Φορολογικής Υπηρεσίας, ο οποίος επιβεβαίωσε ότι περί αυτού ακριβώς επρόκειτο στην περίπτωση της PZL Dκbica.

(32)

Τρίτον, η Πολωνία υπογράμμισε ότι με την απόφαση της Φορολογικής Υπηρεσίας, της 20ής Οκτωβρίου 2003, χορηγήθηκε στην PZL Dębica το δικαίωμα διαγραφής των οφειλών. Η Πολωνία παρέπεμψε στην απόφαση της Επιτροπής, της 6ης Νοεμβρίου 2008, σχετικά με την Stocznia Gdynia (8), για να αποδείξει ότι θα πρέπει να εφαρμοσθεί η εσωτερική έννομη τάξη προκειμένου να καθορισθεί εάν το συγκεκριμένο έγγραφο παρείχε το δικαίωμα ενίσχυσης. Στο πλαίσιο αυτό, η Πολωνία επέστησε επίσης την προσοχή στις θεμιτές προσδοκίες των δικαιούχων της ενίσχυσης και ανέφερε ότι η μη έκδοση εκτελεστικής απόφασης από τη χορηγούσα αρχή μπορεί να προσβληθεί δικαστικώς από την PZL Dębica. Σχετικά με το ενδεχόμενο αυτό, η Πολωνία επικαλέστηκε αποφάσεις του Ανωτάτου Δικαστηρίου και του Ανωτάτου Διοικητικού Δικαστηρίου της χώρας, οι οποίες επιβεβαιώνουν ότι οι αποφάσεις αναδιάρθρωσης επιβάλλουν στο κράτος μια υποχρέωση και ότι η εκτελεστική απόφαση δεν μπορούσε να επηρεάσει την υποχρέωση αυτή, δεδομένου ότι είναι υποχρεωτική, δηλαδή δεν υπόκειται στη διακριτική ευχέρεια της διοικήσεως (9).

(33)

Πέραν τούτου, η Πολωνία υπέβαλε δήλωση του προϊσταμένου της τοπικής Φορολογικής Υπηρεσίας, ο οποίος επιβεβαίωσε ότι η PZL Dκbica πληροί τους αναγκαίους όρους που προβλέπει η νομοθεσία προκειμένου να εκδοθεί εκτελεστική απόφαση (η οποία αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 30), ανέφερε όμως ότι η Φορολογική Υπηρεσία ανέμενε το αποτέλεσμα της έρευνας που είχε κινήσει η Επιτροπή.

(34)

Το μέτρο που αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 16 στοιχείο γ) εξετάζεται παρακάτω στον τίτλο 5 – Παράταση της προθεσμίας εξόφλησης των οφειλών προς το ZUS.

4.   Ενισχύσεισ ήσσονοσ σημασίασ

(35)

Οι πολωνικές αρχές ενημέρωσαν την Επιτροπή ότι όλα τα μέτρα ήσσονος σημασίας είχαν χορηγηθεί στην επιχείρηση το 2006, όταν βρισκόταν σε ισχύ ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 69/2001 της Επιτροπής, της 12ης Ιανουαρίου 2001, για την εφαρμογή των άρθρων 87 και 88 της Συνθήκης ΕΚ στις ενισχύσεις ήσσονος σημασίας (10) (ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1998/2006 άρχισε να ισχύει μόλις την 1η Ιανουαρίου 2007). Βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 69/2001, δεν απαγορευόταν η χορήγηση ενίσχυσης ήσσονος σημασίας σε προβληματικές επιχειρήσεις.

(36)

Σχετικά με τις αμφιβολίες που είχε εκφράσει η Επιτροπή όσον αφορά τον μηχανισμό υπολογισμού της ενίσχυσης, οι πολωνικές αρχές επεξήγησαν τον μαθηματικό τύπο βάσει του οποίου υπολογίσθηκαν τα στοιχεία της ενίσχυσης, όπως αυτός προσδιορίζεται στον πολωνικό κανονισμό της 11ης Αυγούστου 2004 (11). Ο μαθηματικός αυτός τύπος λαμβάνει υπόψη τις διαφορές μεταξύ του επιτοκίου αναφοράς και του επιτοκίου που χρησιμοποιείται για τον υπολογισμό των τόκων υπερημερίας. Υποβλήθηκε επικαιροποιημένος υπολογισμός του στοιχείου της ενίσχυσης ήσσονος σημασίας (βλ. πίνακα 2).

Πίνακας 2

Ενισχύσεις ήσσονος σημασίας – σύμφωνα με την Πολωνία

Χορηγούσα αρχή

Τύπος μέτρου και ημερομηνία απόφασης

 

Διάρκεια ενίσχυσης

 

Δήμος Dębica

Απόφαση παράτασης προθεσμίας εξόφλησης της 7ης Απριλίου 2006

264 186  PLN

84 ημέρες

35,00  PLN

Δήμος Dębica

Απόφαση παράτασης προθεσμίας εξόφλησης της 28ης Ιουλίου 2006

14 ημέρες

52,84  PLN

Προϊστάμενος Φορολογικής Υπηρεσίας Dębica

Απόφαση παράτασης προθεσμίας εξόφλησης της 8ης Σεπτεμβρίου 2006

614 520  PLN

7 ημέρες

6,06  PLN

Δήμος Dębica

Απόφαση διαγραφής της 5ης Οκτωβρίου 2006

20 772  PLN

—

20 772  PLN

Δήμος Dębica

Απόφαση παράτασης προθεσμίας εξόφλησης της 5ης Οκτωβρίου 2006

83 704  PLN

72 ημέρες

7,75  PLN

ΣΥΝΟΛΟ:

20 873,65

(37)

Η Πολωνία ενημέρωσε την Επιτροπή ότι μόνον η Φορολογική Υπηρεσία προέβη στη σύσταση εγγύησης για τους σκοπούς της παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης. Η εγγύηση αυτή κάλυπτε το 100 % της ονομαστικής αξίας της παράτασης. Η Πολωνία υπογράμμισε συγχρόνως ότι, ακόμα και εάν προσετίθεντο 600 μονάδες βάσης στο επιτόκιο, σύμφωνα με την ανακοίνωση του 1997 της Επιτροπής σχετικά με τη μέθοδο καθορισμού των επιτοκίων αναφοράς και προεξόφλησης (12), η αξία της ενίσχυσης ήσσονος σημασίας θα ήταν πολύ χαμηλότερη από το όριο των 100 000 EUR.

5.   Παράταση τησ προθεσμίασ εξόφλησησ των οφειλών προσ το ZUS

(38)

Όσον αφορά την παράταση της προθεσμίας εξόφλησης των οφειλών κοινωνικής ασφάλισης προς το ZUS, το ύψος των οποίων εμφανίζεται αυξανόμενο και στα δύο σχέδια αναδιάρθρωσης, οι πολωνικές αρχές υπενθύμισαν καταρχάς ότι το ύψος των οφειλών αυτών αυξήθηκε λόγω της ανεπιτυχούς κατάληξης της οικονομικής αναδιάρθρωσης που προέβλεπε το πρώτο σχέδιο αναδιάρθρωσης. Βάσει του σχεδίου αυτού, οι οφειλές προς το ZUS επρόκειτο να εξοφληθούν ως εξής: i) μέσω εξόφλησης οφειλών ύψους 3 890 000 PLN με πόρους προερχόμενους από δάνειο του Ταμείου Αναδιάρθρωσης Επιχειρήσεων (Fundusz Restrukturyzacji Przedsiębiorstw), καθώς και ii) μέσω παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης ενός ακόμη μέρους των οφειλών ύψους 1 364 600 PLN. Όπως αναφέρθηκε ανωτέρω (στην αιτιολογική σκέψη 13), η χρηματοοικονομική αναδιάρθρωση των οφειλών αυτών κατέληξε σε αποτυχία.

(39)

Επιπλέον, οι πολωνικές αρχές υπενθύμισαν ότι το ZUS είχε αποφασίσει να συμμετάσχει στο δεύτερο σχέδιο αναδιάρθρωσης, το οποίο προέβλεπε i) την εξόφληση χρέους ύψους 5,5 εκατ. PLN με πόρους προερχόμενους από δάνειο που επρόκειτο να χορηγήσει ο ARP, καθώς και ii) την παράταση της προθεσμίας εξόφλησης επιπλέον οφειλών ύψους 3 εκατ. PLN. Όπως αναφέρθηκε ανωτέρω (βλ. αιτιολογική σκέψη 5), η επιχείρηση PZL Dębica δεν έλαβε το εν λόγω δάνειο και η Πολωνία απέσυρε το αντίστοιχο μέρος της κοινοποίησης.

(40)

Η Πολωνία ενημέρωσε την Επιτροπή ότι οι οφειλές της PZL Dębica προς το ZUS, καθώς και όλες οι άλλες οφειλές της επιχείρησης προς δημόσιους οργανισμούς, είχαν επιβαρυνθεί με τόκους υπερημερίας υπολογιζόμενους βάσει του μαθηματικού τύπου που περιγράφεται στο άρθρο 56 του φορολογικού κώδικα της 29ης Αυγούστου 1997 (13). Το επιτόκιο του τόκου υπερημερίας ισούται με το 200 % του βασικού επιτοκίου που δημοσιεύει η Εθνική Τράπεζα της Πολωνίας συν προσαύξηση 2 % (200 βασικές μονάδες) – βλ. πίνακα 3 κατωτέρω. Το επιτόκιο αυτό δεν μπορεί να είναι χαμηλότερο του 8 % και στην υπό εξέταση υπόθεση κυμάνθηκε από 10 % έως 46 %.

Πίνακας 3

εξέλιξη των επιτοκίων υπερημερίας τα έτη 2000-2012

Επιτόκιο

Περίοδος εφαρμογής

Επιτόκιο

Περίοδος εφαρμογής

Επιτόκιο

Περίοδος εφαρμογής

Επιτόκιο

Περίοδος εφαρμογής

41  %

από 18.11.1999 έως 23.2.2000

20  %

από 26.9.2002 έως 23.10.2002

13  %

από 30.6.2005 έως 27.7.2005

13  %

από 24.12.2008 έως 28.1.2009

43  %

από 24.2.2000 έως 30.8.2000

18  %

από 24.10.2002 έως 27.11.2002

12,5  %

από 28.7.2005 έως 31.8.2005

11,5  %

από 28.1.2009 έως 26.2.2009

46  %

από 31.8.2000 έως 28.2.2001

17,5  %

από 28.11.2002 έως 29.1.2003

12  %

από 1.9.2005 έως 31.1.2006

11  %

από 26.2.2009 έως 26.3.2009

44  %

από 1.3.2001 έως 28.3.2001

17  %

από 30.1.2003 έως 26.2.2003

11,5  %

από 1.2.2006 έως 28.2.2006

10,5  %

από 26.3.2009 έως 25.6.2009

42  %

από 29.3.2001 έως 27.6.2001

16  %

από 27.2.2003 έως 26.3.2003

11  %

από 1.3.2006 έως 25.4.2007

10  %

από 25.6.2009 έως 9.11.2010

39  %

από 28.6.2001 έως 22.8.2001

15,5  %

από 27.3.2003 έως 24.4.2003

11,5  %

από 27.4.2007 έως 26.6.2007

12  %

από 9.11.2010 έως 20.1.2011

37  %

από 23.8.2001 έως 25.10.2001

14,5  %

από 25.4.2003 έως 28.5.2003

12  %

από 28.6.2007 έως 29.8.2007

12,5  %

από 20.1.2011 έως 6.4.2011

34  %

από 26.10.2001 έως 28.11.2001

14  %

από 29.5.2003 έως 25.6.2003

12,5  %

από 30.8.2007 έως 28.11.2007

13  %

από 6.4.2011 έως 12.5.2011

31  %

από 29.11.2001 έως 30.1.2002

13,5  %

από 26.6.2003 έως 30.6.2004

13  %

από 29.1.2007 έως 31.1.2008

13,5  %

από 12.5.2011 έως 9.6.2011

27  %

από 31.1.2002 έως 25.4.2002

14,5  %

από 1.7.2004 έως 28.7.2004

13,5  %

από 31.1.2008 έως 28.2.2008

14  %

από 9.6.2011 έως 10.5.2012

25  %

από 26.4.2002 έως 29.5.2002

15  %

από 29.7.2004 έως 25.8.2004

14  %

από 28.2.2008 έως 27.3.2008

14,5  %

από 10.5.2012

24  %

από 30.5.2002 έως 26.6.2002

16  %

από 26.8.2004 έως 30.3.2005

14,5  %

από 27.3.2008 έως 26.6.2008

 

 

23  %

από 27.6.2002 έως 28.8.2002

15  %

από 31.3.2005 έως 27.4.2005

15  %

από 26.6.2008 έως 27.11.2008

 

 

21  %

από 29.8.2002 έως 25.9.2002

14  %

από 28.4.2005 έως 29.6.2005

14,5  %

από 27.11.2008 έως 24.12.2008

 

 

(41)

Η Πολωνία υπέβαλε λεπτομερείς πίνακες στους οποίους παρουσιάζεται η εξέλιξη των οφειλών προς το ZUS. Στον πίνακα 4 συνοψίζεται η εξέλιξη των οφειλών την περίοδο έως την 31η Αυγούστου 2012. Η Πολωνία υπογράμμισε ότι, παρά τα χρέη που συσσωρεύθηκαν κυρίως την περίοδο 2000-2005, η επιχείρηση εξόφλησε τις τρέχουσες οφειλές της προς το ZUS, οι οποίες ήταν μάλιστα σημαντικού ύψους, άνω των 16 εκατ. PLN, την περίοδο από το 2000 έως τον Αύγουστο του 2012.

Πίνακας 4

εξέλιξη των οφειλών προς το ZUS

Ίδρυμα Κοινωνικών Ασφαλίσεων (ZUS)

Έτος γένεσης της οφειλής

Ποσό οφειλής

Τόκοι υπερημερίας υπολογιζόμενοι επί του ποσού έως την ημερομηνία παράτασης της εξόφλησης

Εξοφληθείσες οφειλές

(πώληση στοιχείων ενεργητικού, κατάσχεση, άλλα)

Τρέχουσες πληρωμές

2000

858 316,96

1 620 527

 

716 640,45

2001

316 419

459 493

 

1 488 486,33

2002

865 163

1 047 139

 

660 324,32

2003

895 884

934 062

85 778,2

605 518,54

2004

901 451

811 765

1 693 035,91

746 285,3

2005

864 702,91

649 609

359 747,06

434 477,93

2006

 

 

 

1 296 650,17

2007

52 576,90

28 202

2 143 961,82

1 537 920,23

2008

733,03

262

860 347,5

2 173 711,58

2009

605,51

159

61 677,5

1 709 954,28

2010

585,2

104

1 943 231,85

1 933 300,65

2011

 

 

1 281 171,85

1 998 651,89

2012

 

 

996 249,84

1 229 480,82

Σύνολο στις 15.8.2012

4 756 437,51

5 551 322

9 425 201,53

16 531 402,49

(42)

Οι πολωνικές αρχές υπέβαλαν επίσης πληροφορίες σχετικά με τα άλλα μέτρα που έλαβε το ZUS με σκοπό να εξασφαλίσει την είσπραξη των απαιτήσεών του.

α)

Πρώτον, τα έτη 2001-2007 το ZUS προέβη σε σύσταση υποθήκης η οποία κάλυπτε το 100 % της αξίας των απαιτήσεων. Καθώς οι απαιτήσεις αυξάνονταν, η υποθήκη κάλυπτε νέα στοιχεία ενεργητικού με σκοπό την εξασφάλιση των νέων αξιώσεων.

β)

Δεύτερον, αρχής γενομένης το 2003, το ZUS έλαβε μέτρα με σκοπό την είσπραξη των απαιτήσεών του: μέσω ελεγχόμενης πώλησης περιουσιακών στοιχείων της επιχείρησης, καθώς και με την κατάσχεση ρευστών διαθεσίμων από τους λογαριασμούς της PZL Dębica, το ZUS εισέπραξε περίπου 9 εκατ. PLN. Η Πολωνία υπέβαλε λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με την πώληση των περιουσιακών στοιχείων της PZL Dębica, η οποία επέτρεψε στην επιχείρηση να μειώσει το χρέος της έναντι του ZUS κατά περίπου 7 εκατ. PLN την περίοδο 2004-2008 (βλ. πίνακα 5). Η Πολωνία εξήγησε ότι η PZL Dębica είχε την πρόθεση να συνεχίσει την πώληση των περιουσιακών της στοιχείων, όμως από το 2009, λόγω της οικονομικής κρίσης, δεν ήταν σε θέση να βρει αγοραστή διατεθειμένο να αγοράσει τα εν λόγω περιουσιακά στοιχεία σε αγοραία τιμή.

γ)

Τρίτον, η Πολωνία υπέβαλε αποδεικτικά στοιχεία για την περίοδο εκείνη, τα οποία επιβεβαιώνουν ότι το 2006 το ZUS είχε εξετάσει τη δυνατότητα να ζητήσει την κήρυξη της PZL Dębica σε πτώχευση. Η Πολωνία υπέβαλε επιστολή της 20ής Νοεμβρίου 2006 με την οποία το ZUS ενημέρωνε την επιχείρηση για την πρόθεσή του να ζητήσει την κήρυξή της σε πτώχευση. Η PZL Dębica απάντησε στο ZUS με επιστολή της 12ης Δεκεμβρίου 2006, με την οποία έδωσε εξηγήσεις όσον αφορά το πρώτο σχέδιο αναδιάρθρωσης, την οικονομική της κατάσταση και τις μελλοντικές της προοπτικές, υπενθυμίζοντας μεταξύ άλλων ότι η επιχείρηση θα εμφάνιζε τα πρώτα της κέρδη το 2006. Η PZL Dębica ζήτησε από το ZUS να μην ζητήσει την κήρυξή της σε πτώχευση και να μην προβεί σε κατάσχεση των περιουσιακών της στοιχείων, διότι αυτό, κατά την άποψή της, θα παρεμπόδιζε τη διαδικασία αναδιάρθρωσης που είχε αρχίσει. Απαντώντας στην PZL Dκbica στις 16 Δεκεμβρίου 2007, το ZUS την ενημέρωσε ότι είχε μεν αποφασίσει να μην υποβάλει αίτηση για την κήρυξή της σε πτώχευση αλλά ότι θα συνέχιζε την κατάσχεση και πώληση των περιουσιακών της στοιχείων.

δ)

Τέλος, η Πολωνία εξήγησε ότι το ποσό των 9 εκατ. PLN που εισέπραξε το ZUS την περίοδο 2003-2012 περιλαμβάνει επίσης προαιρετικές πληρωμές τις οποίες κατέβαλε η επιχείρηση, πράγμα που κατέστη δυνατό χάρη στα κέρδη που εμφάνισε από το 2006 και μετά, καθώς και χάρη στην εισφορά κεφαλαίου από ιδιώτη επενδυτή 2010.

Πίνακας 5

πώληση περιουσιακών στοιχείων της PZL Dębica

Αριθμός γηπέδου

Είδος περιουσιακού στοιχείου

Ημερομηνία πώλησης

Τιμή πώλησης σε PLN

430/51

430/52

430/14

Μονάδα γαλβανισμού

17.02.2004

[…] (*1)

430/144

μη οικοδομημένο γήπεδο

19.10.2006

[…]

430/104

μη οικοδομημένο γήπεδο

31.01.2007

[…]

430/141

κτήριο συμπιεστών

5.07.2007

[…]

430/44

οικοδομημένο γήπεδο

15.11.2007

[…]

430/10

βιομηχανικός χώρος

12.12.2007

[…]

430/113

οικοδομημένο γήπεδο

430/114

οικοδομημένο γήπεδο

430/115

οικοδομημένο γήπεδο

430/156

οδός

430/49

430/140

430/155

430/157

430/159

οικοδομημένα και μη οικοδομημένα γήπεδα, οδός

16.01.2008

[…]

430/162

αποθήκη

09.07.2008

[…]

430/164

430/166

μη οικοδομημένα γήπεδα

16.12.2008

[…]

Σύνολο:

7 171 500

(43)

Τον Οκτώβριο του 2011, μετά την απόσυρση ορισμένων από τα κοινοποιηθέντα μέτρα, και συγκεκριμένα της εισφοράς κεφαλαίου και του δανείου υπό ευνοϊκούς όρους, η Πολωνία ενημέρωσε την Επιτροπή σχετικά με την ανάλυσή της, βάσει της οποίας η παράταση της προθεσμίας εξόφλησης των οφειλών κοινωνικής ασφάλισης προς το ZUS (βλ. αιτιολογική σκέψη 15 στοιχείο γ)) ως μέρος του κοινοποιηθέντος σχεδίου αναδιάρθρωσης πληροί το κριτήριο του ιδιώτη πιστωτή και ότι, ως εκ τούτου, δεν συνιστά κρατική ενίσχυση.

(44)

Προς τούτο, η PZL Dębica ανέθεσε την εκπόνηση μελέτης στην ανεξάρτητη εταιρεία «Consulting» με έδρα το Κατοβίτσε. Ο εμπειρογνώμονας της «Consulting» ανέλυσε την κατάσταση βάσει του κριτηρίου του ιδιώτη πιστωτή αντιπαραβάλλοντας τα ακόλουθα δύο σενάρια:

α)

εναλλακτική δυνατότητα 1 – ανάκτηση από το ZUS όλων των χρηματοοικονομικών του αξιώσεων. Σύμφωνα με την εν λόγω μελέτη, στο σενάριο αυτό η PZL Dębica θα εξαναγκαζόταν να υποβάλει αίτηση για να κηρυχθεί σε πτώχευση. Βάσει του σεναρίου αυτού, το ZUS θα εισέπραττε το 60 % έως 70 % των αξιώσεών του εντός 3-4 ετών.

β)

εναλλακτική δυνατότητα 2 – εξόφληση των οφειλών προς το ZUS μέσω παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης ολόκληρου του οφειλόμενου ποσού. Βάσει του σεναρίου αυτού, το ZUS θα εισέπραττε σε 96 δόσεις ολόκληρο το οφειλόμενο ποσό συν προσαύξηση ύψους 1,6 εκατ. PLN για την παράταση της προθεσμίας. Η Πολωνία υπογράμμισε ότι το ZUS θα εισέπραττε επιπλέον 2 εκατ. PLN ετησίως σε τρέχουσες πληρωμές χάρη στη συνέχιση των δραστηριοτήτων της επιχείρησης.

(45)

Τον Αύγουστο του 2012, η Πολωνία πληροφόρησε την Επιτροπή ότι, με βάση το κριτήριο του ιδιώτη πιστωτή, η PZL Dębica και το ZUS συνήψαν, την 1η Μαρτίου 2012, συμφωνία παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης των οφειλών. Η Πολωνία εξήγησε ότι το ZUS ανέλυσε τα πλεονεκτήματα των δύο εναλλακτικών δυνατοτήτων με σκοπό την είσπραξη, ει δυνατόν, ολόκληρου του ποσού των αξιώσεών του. Η συμφωνία καλύπτει το ποσό που οφειλόταν την ημέρα της σύναψής της, ύψους [7-13 εκατ.] PLN, το οποίο συνίσταται σε οφειλές [3,5-6,5 εκατ.] PLN συν τόκους υπερημερίας ύψους [3,5-6,5 εκατ.] PLN. Πέραν του προαναφερόμενου ποσού, η επιχείρηση όφειλε να καταβάλει πρόσθετη πληρωμή ύψους [1-1,7 εκατ.] PLN για τη χορηγηθείσα παράταση, βάσει της οποίας η αποπληρωμή θα γινόταν σε 96 μηνιαίες δόσεις, εννέα εκ των οποίων έχουν ήδη καταβληθεί. Η Πολωνία υπέβαλε τον ακόλουθο συγκριτικό πίνακα των εναλλακτικών δυνατοτήτων που είχε στη διάθεσή του το ZUS το 2012 (πίνακας 6).

Πίνακας 6

Ανάκτηση οφειλών της PZL Dębica προς το ZUS – σύγκριση εναλλακτικών δυνατοτήτων (ποσά σε PLN)

 

Εναλλακτική δυνατότητα 1 – παράτασης προθεσμίας

Εναλλακτική δυνατότητα 2 – εκκαθάριση

Ποσοστό ανάκτησης οφειλών

[7-13 εκατ.]

[4-8 εκατ.]

(βασικό ποσό + τόκοι υπερημερίας)

100 %

από 60 έως 70 %

Άλλα ποσά

[1-1,7 εκατ.]

προσαύξηση για παράταση προθεσμίας

χωρίς τόκους υπερημερίας από τη στιγμή της εκκαθάρισης

Τρέχουσες πληρωμές έως την ανάκτηση του συνόλου των απαιτήσεων

15,2 εκατ.

2,9 εκατ.

Σύνολο εισπραχθέντων ποσών

[23,2 - 29,9 εκατ.]

[6,9 - 10,9 εκατ.]

Προθεσμία ανάκτησης οφειλών

Έως το 2020

Οι οφειλές είναι δυνατόν να εισπραχθούν ενωρίτερα εάν πρόσθετα υποθηκευμένα περιουσιακά στοιχεία πωληθούν σε αγοραία τιμή πριν το 2020.

μετά το 2016

(46)

Η πολωνική πλευρά παρατήρησε περαιτέρω ότι το ZUS εξακολουθεί να κατέχει υποθήκη επί περιουσιακών στοιχείων της επιχείρησης, συνολικής αξίας 6 243 002,55 PLN. Η συμφωνία προβλέπει ότι κάθε πώληση των εν λόγω περιουσιακών στοιχείων μειώνει αυτομάτως το ποσό των οφειλών για τις οποίες χορηγήθηκε η παράταση της προθεσμίας εξόφλησης και τοιουτοτρόπως καθιστά δυνατή την εξόφληση σε διάστημα μικρότερο από τους 96 μήνες που προβλέπει η συμφωνία.

6.   Οφειλέσ προσ το Γραφείο του Έπαρχου

(47)

Η Πολωνία επιβεβαίωσε στην Επιτροπή ότι οι οφειλές προς το τοπικό Γραφείο του Επάρχου που αναφέρονται στο δεύτερο σχέδιο αναδιάρθρωσης εξοφλήθηκαν στις 14 Αυγούστου. Περιλάμβαναν βασικό ποσό ύψους 61 104,97 PLN, το οποίο προέκυψε την περίοδο 1999-2001, καθώς και τόκους υπερημερίας ύψους 103 566,29 PLN που προέκυψαν έκτοτε.

V.   ΕΚΤΙΜΗΣΗ

(48)

Σύμφωνα με το άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, ως κρατικές ενισχύσεις ορίζονται οι ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ κρατών μελών συναλλαγές.

(49)

Οι όροι που καθορίζονται στο άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης είναι σωρευτικοί και, ως εκ τούτου, προκειμένου να χαρακτηρισθεί ένα μέτρο ως κρατική ενίσχυση, οι όροι αυτοί πρέπει να πληρούνται στο σύνολό τους.

(50)

Βάσει της απόφασης κίνησης της διαδικασίας έρευνας, η Επιτροπή προέβη σε αξιολόγηση:

α)

των αποσυρθέντων μέτρων,

β)

των προενταξιακών μέτρων,

γ)

των οφειλών που εξόφλησε η PZL Dębica,

δ)

των ακόλουθων μέτρων που λήφθηκαν μετά την προσχώρηση της Πολωνίας στην ΕΕ:

(i)

ενισχύσεις ήσσονος σημασίας

(ii)

παράταση της προθεσμίας εξόφλησης των οφειλών προς το ZUS.

1.   Τα αποσυρθέντα μέτρα

(51)

Σύμφωνα με το άρθρο 8 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου, της 22ας Μαρτίου 1999, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του άρθρου 93 της συνθήκης ΕΚ (14), ένα κράτος μέλος μπορεί να αποσύρει την κοινοποίηση μετά την κίνηση της επίσημης διαδικασίας έρευνας σε εύθετο χρόνο, προτού η Επιτροπή λάβει απόφαση σχετικά με τον χαρακτήρα του κοινοποιηθέντος μέτρου ενίσχυσης, οπότε η διαδικασία περατώνεται.

(52)

Οι πολωνικές αρχές απέσυραν δύο από τα κοινοποιηθέντα μέτρα, τα οποία επρόκειτο να εφαρμοσθούν στο πλαίσιο του δεύτερου σχεδίου αναδιάρθρωσης, και συγκεκριμένα την εισφορά κεφαλαίου και το δάνειο υπό ευνοϊκούς όρους, συνολικής αξίας 10,5 εκατ. PLN (βλ. αιτιολογική σκέψη 15 στοιχεία α) και β)). Ως εκ τούτου, σύμφωνα με το άρθρο 8 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου, η διερεύνηση των προαναφερόμενων μέτρων από την Επιτροπή πρέπει να περατωθεί.

2.   Τα προενταξιακά μέτρα

(53)

Τα μέτρα ενίσχυσης που λήφθηκαν προ της ημερομηνίας προσχώρησης της Πολωνίας στην Ένωση και δεν έχουν εφαρμογή κατόπιν της ημερομηνίας αυτής, δεν μπορούν να διερευνηθούν από την Επιτροπή, ούτε στο πλαίσιο των διαδικασιών που θεσπίζονται στο άρθρο 108 της Συνθήκης ούτε στο πλαίσιο της διαδικασίας προσωρινού μηχανισμού. Ο εν λόγω μηχανισμός ούτε εξουσιοδοτεί ούτε υποχρεώνει την Επιτροπή να προβεί σε επανεξέταση μέτρων ενίσχυσης τα οποία δεν έχουν εφαρμογή μετά την ημερομηνία προσχώρησης.

(54)

Η ενίσχυση που χορήγησε η Πολωνία θεωρείται ως χορηγηθείσα προ της ημερομηνίας προσχώρησης εάν το αρμόδιο όργανο εξέδωσε προ της 1ης Μαΐου 2004 νομικώς δεσμευτική πράξη δυνάμει της οποίας ανέλαβε την υποχρέωση χορήγησης της ενίσχυσης. Μια μεμονωμένη ενίσχυση δεν έχει εφαρμογή μετά την ημερομηνία προσχώρησης εάν το ακριβές οικονομικό άνοιγμα του κράτους ήταν γνωστό κατά την ημερομηνία χορήγησής της.

(55)

Εάν, ωστόσο, τα μέτρα χορηγήθηκαν μετά την ημερομηνία προσχώρησης, τότε συνιστούν νέα ενίσχυση, η συμβατότητα της οποίας με την εσωτερική αγορά αξιολογείται από την Επιτροπή βάσει της διαδικασίας που προβλέπει το άρθρο 108 της Συνθήκης.

(56)

Η Πολωνία υποστηρίζει ότι, εκτός των δύο μέτρων τα οποία στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας χαρακτηρίζονται ως προενταξιακά (βλ. αιτιολογική σκέψη 12 στοιχεία α) και β) της παρούσας απόφασης), ως προενταξιακή ενίσχυση πρέπει επίσης να χαρακτηρισθεί η απόφαση παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης που εξέδωσε το 2003 ο προϊστάμενος της τοπικής Φορολογικής Υπηρεσίας για ποσό 914 522,15 PLN.

Διαγραφή οφειλών από τη Φορολογική Υπηρεσία της Dębica

(57)

Σε απάντηση των αμφιβολιών που εξέφρασε η Επιτροπή στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας έρευνας όσον αφορά τη μη υποβολή εγγράφου που επιβεβαιώνει τη χορήγηση της ενίσχυσης, η Πολωνία υπέβαλε την πράξη χορήγησης της ενίσχυσης, της 20ής Οκτωβρίου 2003, και επεξήγησε τη διαδικασία χορήγησης ενίσχυσης βάσει του νόμου του 2002 (βλ. αιτιολογική σκέψη 30 της παρούσας απόφασης).

(58)

Η πολωνική πλευρά υπέβαλε στην Επιτροπή ανάλυση του πολωνικού νόμου, σύμφωνα με την οποία η απόφαση αναδιάρθρωσης του 2003 συνιστά νομικώς δεσμευτική πράξη, βάσει της οποίας η Φορολογική Υπηρεσία υποχρεούται να προβεί σε διαγραφή φορολογικών οφειλών. Η απόφαση αναδιάρθρωσης εκδόθηκε υπό ορισμένους αντικειμενικά επαληθεύσιμους όρους (βλ. αιτιολογική σκέψη 28). Οι πολωνικές αρχές επιβεβαίωσαν ότι η PZL Dębica πληροί τους όρους αυτούς. Δεδομένου ότι η Επιτροπή δεν διαθέτει πληροφορίες περί του αντιθέτου, θεωρεί ότι η διαγραφή των οφειλών έλαβε χώρα προ της ημερομηνίας προσχώρησης της Πολωνίας στην Ένωση.

3.   Οφειλέσ που εξόφλησε η PZL Dębica

(59)

Στο πλαίσιο της διαδικασίας έρευνας, η Πολωνία ενημέρωσε την Επιτροπή ότι η επιχείρηση PZL Dębica είχε εξοφλήσει τις ακόλουθες οφειλές:

α)

στις 31 Μαΐου 2004, εξοφλήθηκαν οφειλές προς το Δημοτικό Συμβούλιο της Dębica ονομαστικής αξίας 1 116 788,60 PLN, καθώς και οι σχετικοί τόκοι υπερημερίας ύψους 592 669,80 PLN·

β)

στις 14 Αυγούστου 2012, εξοφλήθηκαν οφειλές προς το τοπικό Γραφείο του Επάρχου ονομαστικής αξίας 61 104,97 PLN, καθώς και οι σχετικοί τόκοι υπερημερίας ύψους 103 566,29 PLN.

(60)

Η Πολωνία υπέβαλε παραστατικά που επιβεβαιώνουν την εξόφληση των εν λόγω οφειλών.

Οφειλές προς το Δημοτικό Συμβούλιο της Dębica που εξοφλήθηκαν στις 31 Μαΐου 2004

(61)

Η Πολωνία ενημέρωσε την Επιτροπή ότι, στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων με τους δημόσιους πιστωτές σχετικά με την αναδιάρθρωση, οι οποίες κατέληξαν στην επικαιροποίηση του πρώτου σχεδίου αναδιάρθρωσης τον Οκτώβριο του 2003, η PZL Dębica ζήτησε από το Δημοτικό Συμβούλιο της Dębica να περιλάβει στο σχέδιο αναδιάρθρωσης ποσό ύψους 1 116 788,60 PLN το οποίο η επιχείρηση όφειλε στο Δημοτικό Συμβούλιο. Το Δημοτικό Συμβούλιο απέρριψε το αίτημα αυτό και η επιχείρηση κατόρθωσε να εξοφλήσει την οφειλή της στις 31 Μαΐου 2004, δηλ. έναν μήνα μετά την προσχώρηση της Πολωνίας στην Ένωση.

(62)

Η Επιτροπή παρατηρεί ότι για την παράταση της προθεσμίας εξόφλησης η οφειλή είχε επιβαρυνθεί με υψηλούς τόκους ανατοκισμού με επιτόκιο που κυμαινόταν από 44 % έως 13,5 % (βλ. πίνακα 3). Το σύνολο των τόκων υπερημερίας που κατέβαλε η PZL Dębica στις 31 Μαΐου 2004 ανήλθε σε 592 669,80 PLN.

(63)

Το επιτόκιο ανάκτησης που θα είχε εφαρμόσει η Επιτροπή σε παράνομη ενίσχυση ανερχόταν, στην περίπτωση της Πολωνίας, την περίοδο από 1 Μαΐου 2004 έως 31 Μαΐου 2004 σε 7,62 % (15). Πρόκειται για επιτόκιο σημαντικά χαμηλότερο από εκείνο που εφάρμοσε η Πολωνία για την παράταση της προθεσμίας εξόφλησης.

(64)

Δεδομένου ότι, αφενός, οι οφειλές εξοφλήθηκαν πλήρως και, αφετέρου, το επιτόκιο του 13,5 % με το οποίο επιβαρύνθηκαν οι οφειλές της PZL Dębica για την περίοδο από 1 Μαΐου 2004 έως 31 Μαΐου 2004, ήταν σημαντικά υψηλότερο του επιτοκίου ανάκτησης ύψους 7,62 % που εφάρμοζε η Επιτροπή, η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η ανάκτηση πραγματοποιήθηκε σύμφωνα με την ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο «Για μια αποτελεσματική εφαρμογή των αποφάσεων της Επιτροπής με τις οποίες τα κράτη μέλη διατάσσονται να ανακτήσουν παράνομες και ασυμβίβαστες κρατικές ενισχύσεις» (16) («ανακοίνωση για την ανάκτηση ενισχύσεων»). Το ποσό των όντως καταβληθέντων τόκων υπερβαίνει το ποσό των τόκων που θα είχαν υπολογιστεί σε περίπτωση έκδοσης αρνητικής απόφασης σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 794/2004 της Επιτροπής, της 21ης Απριλίου 2004, σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του άρθρου 93 της Συνθήκης ΕΚ (17). Ως εκ τούτου, η Επιτροπή σημειώνει την εξόφληση της οφειλής, επιφυλασσόμενη ως προς τον μελλοντικό χαρακτηρισμό εκ μέρους της του υπό εξέταση μέτρου ως συμβατού με την αρχή της «εφάπαξ ενίσχυσης».

Οφειλές προς το τοπικό Γραφείο του Επάρχου που εξοφλήθηκαν στις 14 Αυγούστου 2012

(65)

Η Επιτροπή παρατηρεί ότι το 2007 το τοπικό Γραφείο του Επάρχου αποφάσισε να προβεί σε διαγραφή οφειλών η οποία, ως εκ τούτου, περιλήφθηκε στο δεύτερο σχέδιο αναδιάρθρωσης. Το εν λόγω σχέδιο κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή.

(66)

Η Επιτροπή παρατηρεί συγχρόνως ότι για την παράταση της προθεσμίας εξόφλησης η οφειλή είχε επιβαρυνθεί με υψηλούς τόκους ανατοκισμού με επιτόκιο που κυμαινόταν από 46 % έως 10 % (βλ. πίνακα 3). Το σύνολο των τόκων υπερημερίας που εξόφλησε η PZL Dębica στις 14 Αυγούστου 2012 ανήλθε σε 103 566,29, δηλαδή οι τόκοι αυτοί ήταν σχεδόν διπλάσιοι της αρχικής οφειλής, η οποία ανερχόταν σε 61 104,97 PLN.

(67)

Η Επιτροπή θεωρεί ότι η εκ των πραγμάτων παράταση της προθεσμίας εξόφλησης χορηγήθηκε από το 1999 (όταν γεννήθηκε το πρώτο μέρος των οφειλών) έως το 2012 (όταν οι οφειλές εξοφλήθηκαν) και ότι τοιουτοτρόπως το τοπικό Γραφείο του Επάρχου παρείχε πλεονέκτημα στην επιχείρηση, η οποία αντιμετώπιζε σοβαρές χρηματοοικονομικές δυσχέρειες, περιορίζοντας τις επιβαρύνσεις της που συνδέονταν με την κανονική επιχειρηματική της δραστηριότητα. Το πλεονέκτημα αυτό περιλαμβάνει την εξόφληση οφειλών έναντι δημόσιων αρχών.

(68)

Το επιτόκιο ανάκτησης που θα είχε εφαρμόσει η Επιτροπή έναντι παράνομης ενίσχυσης χορηγηθείσας σε επιχείρηση στην Πολωνία την περίοδο από την προσχώρηση της χώρας στην Ένωση έως την ημερομηνία εξόφλησης του χρέους θα κυμαινόταν από 5,26 % έως 7,62 % (18). Πρόκειται για επιτόκιο σημαντικά χαμηλότερο από εκείνο που εφάρμοσε στο χρέος η Πολωνία.

(69)

Δεδομένου ότι, αφενός, οι οφειλές εξοφλήθηκαν πλήρως και, αφετέρου, το επιτόκιο ύψους από 10 % έως 16 % με το οποίο επιβαρύνθηκαν οι οφειλές της PZL Dębica την περίοδο από 1 Μαΐου 2004 έως 14 Αυγούστου 2012 ήταν σημαντικά υψηλότερο του επιτοκίου ανάκτησης ύψους από 5,26 % έως 7,62 % που εφάρμοζε η Επιτροπή, η Επιτροπή, χωρίς να λάβει θέση όσον αφορά τη νομιμότητα της ενίσχυσης, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η ανάκτηση πραγματοποιήθηκε σύμφωνα με την ανακοίνωση της Επιτροπής για την ανάκτηση ενισχύσεων. Το ύψος των όντως καταβληθέντων τόκων υπερβαίνει το ποσό των τόκων που θα έπρεπε να καταβληθούν βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 794/2004.

4.   Μέτρα που χορηγήθηκαν μετά την προσχώρηση τησ Πολωνίασ στην Ένωση

4.1.   Ενισχύσεις ήσσονος σημασίας

(70)

Η Πολωνία κοινοποίησε στην Επιτροπή πέντε μέτρα (που απαριθμούνται στον πίνακα 2) συνολικής αξίας 20 873,65 PLN, τα οποία κατά την άποψη των πολωνικών αρχών πρέπει να θεωρηθούν ως ενίσχυση ήσσονος σημασίας. Τα μέτρα αυτά εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 69/2001.

(71)

Η Επιτροπή παραδέχεται ότι ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 69/2001, ο οποίος κατέστησε δυνατή τη χορήγηση ενισχύσεων ύψους έως 100 000 EUR (περίπου 400 000 PLN), δεν προέβλεπε ρητώς τον αποκλεισμό των προβληματικών επιχειρήσεων. Ο κανονισμός προβλέπει, ωστόσο, ρητώς ότι κάθε δάνειο το οποίο μπορεί να εξισωθεί με παράταση της προθεσμίας εξόφλησης πρέπει να «καλύπτεται από τις συνήθεις ασφάλειες και [να μην] ενέχει υπερβολικά υψηλό κίνδυνο» (αιτιολογική σκέψη 6 του κανονισμού). Η Επιτροπή θεωρεί ότι, στην υπό εξέταση υπόθεση, την απαίτηση αυτή πληροί μόνον η παράταση της προθεσμίας που χορηγήθηκε στις 8 Σεπτεμβρίου 2008 από τη Φορολογική Υπηρεσία.

(72)

Πρώτον, κατά την άποψη της Επιτροπής, η Πολωνία δεν υπέβαλε επαρκείς πληροφορίες που θα επέτρεπαν την επαλήθευση του μηχανισμού βάσει του οποίου υπολογίζονται οι ενισχύσεις ήσσονος σημασίας, καθώς και το ύψος της ενίσχυσης την οποία η Πολωνία αναφέρει στη στήλη «Αξία ενίσχυσης» του πίνακα 2. Συγκεκριμένα, δεν υποβλήθηκαν λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με τα εφαρμοσθέντα επιτόκια αναφοράς και τα επιτόκια που χρησιμοποιήθηκαν για τον υπολογισμό των τόκων υπερημερίας, πληροφορίες οι οποίες θα είχαν επιτρέψει τον έλεγχο των υπολογισμών που προκύπτουν βάσει του μαθηματικού τύπου που εφάρμοσε η Πολωνία (βλ. αιτιολογική σκέψη 36). Ως εκ τούτου, όσον αφορά τις τρεις παρατάσεις των προθεσμιών εξόφλησης, τις οποίες χορήγησε ο Δήμος της Dębica στις 7 Απριλίου, στις 28 Ιουλίου και στις 5 Οκτωβρίου 2006, για τις οποίες δεν είχε συσταθεί ασφάλεια, η Επιτροπή θεωρεί το ονομαστικό ποσό των τριών παρατάσεων ως το ποσό βάσει του οποίου πρέπει να καθορισθεί εάν οι ενισχύσεις αυτές είναι ή όχι ήσσονος σημασίας. Σημειωτέον ότι ποσό ύψους 264 186 PLN αποτέλεσε αντικείμενο δύο αποφάσεων παράτασης προθεσμίας εξόφλησης τις οποίες εξέδωσε o δήμος της Dębica. Δεδομένου ότι οι αποφάσεις αυτές είχαν το ίδιο αντικείμενο, το εν λόγω ποσό θα ληφθεί υπόψη μόνο μία φορά.

(73)

Όσον αφορά την κατά 7 ημέρες παράταση της προθεσμίας εξόφλησης που χορήγησε η Φορολογική Υπηρεσία στις 8 Σεπτεμβρίου 2008, για την οποία είχε συσταθεί ασφάλεια που κάλυπτε το 100 % του ποσού της παράτασης ύψους 614 550 PLN, η Επιτροπή υπολόγισε το στοιχείο της ενίσχυσης προσθέτοντας 400 βασικές μονάδες στο εφαρμοσθέν επιτόκιο αναφοράς ύψους 5,56 όπως προβλέπει η ανακοίνωση του 1997 της Επιτροπής σχετικά με τη μέθοδο καθορισμού των επιτοκίων αναφοράς και προεξόφλησης (19). Στην περίπτωση αυτή, η αξία της ενίσχυσης ανήλθε σε 1 126 PLN.

(74)

Όσον αφορά την απόφαση διαγραφής των οφειλών που εξέδωσε στις 5 Οκτωβρίου 2006 ο Δήμος της Dębica, αυτή ισοδυναμεί με επιχορήγηση τοις μετρητοίς και, ως εκ τούτου, το ποσό της διαγραφής πρέπει να ληφθεί υπόψη στο σύνολό του.

(75)

Υπό το πρίσμα των προαναφερόμενων εκτιμήσεων, το συνολικό ποσό της ενίσχυσης ανέρχεται σε 369 788 PLN (περίπου 93 437 EUR (20)) (βλ. πίνακα 7). Το συνολικό ποσό δεν υπερβαίνει, επομένως, τα 100 000 EUR και, ως εκ τούτου, η ενίσχυση εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 69/2001. Η Πολωνία επιβεβαίωσε ότι η PZL Dębica δεν έλαβε καμία άλλη ενίσχυση ήσσονος σημασίας.

Πίνακας 7

ενισχύσεις ήσσονος σημασίας

Χορηγούσα αρχή

Τύπος του μέτρου και ημερομηνία της απόφασης

Ονομαστική αξία

Διάρκεια της ενίσχυσης

Αξία της ενίσχυσης

Δήμος Dębica

Απόφαση παράτασης προθεσμίας εξόφλησης της 7ης Απριλίου 2006

264 186  PLN

66 604  EUR

84 ημέρες

264 186  PLN

66 604  EUR

Δήμος Dębica

Απόφαση παράτασης προθεσμίας εξόφλησης της 28ης Ιουλίου 2006

14 ημέρες

Προϊστάμενος Φορολογικής Υπηρεσίας Dębica

Απόφαση παράτασης προθεσμίας εξόφλησης της 8ης Σεπτεμβρίου 2006

614 520  PLN

154 236  EUR

7 ημέρες

1 126  PLN

282  EUR

Δήμος Dębica

Απόφαση διαγραφής των πιστώσεων της 5ης Οκτωβρίου 2006

20 772  PLN

5 279  EUR

—

20 772  PLN

5 279  EUR

Δήμος Dębica

Απόφαση παράτασης προθεσμίας εξόφλησης της 5ης Οκτωβρίου 2006

83 704  PLN

21 272  EUR

72 ημέρες

83 704  PLN

21 272  EUR

ΣΥΝΟΛΟ

369 788  PLN

93 437  EUR

4.2.   Παράταση της προθεσμίας εξόφλησης των οφειλών προς το ZUS

(76)

Το άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης εφαρμόζεται σε διάφορες μορφές παρεμβάσεων οι οποίες μειώνουν το κανονικό κόστος μιας επιχείρησης και, μολονότι δεν αποτελούν επιδοτήσεις υπό τη στενή έννοια του όρου, είναι παρόμοιες με αυτές και έχουν το ίδιο αποτέλεσμα. Κατά πάγια νομολογία, η συμπεριφορά δημοσίου οργανισμού αρμόδιου για την είσπραξη εισφορών κοινωνικής ασφάλισης, ο οποίος ανέχεται την καθυστερημένη καταβολή των εν λόγω εισφορών παρέχει σε επιχείρηση που αντιμετωπίζει σοβαρές χρηματοοικονομικές δυσχέρειες οικονομικό πλεονέκτημα, περιορίζοντας τις επιβαρύνσεις που συνδέονταν με την κανονική εφαρμογή του συστήματος κοινωνικών ασφαλίσεων, πλεονέκτημα το οποίο δεν θα μπορούσε να εξαλειφθεί πλήρως από τους τόκους και τις άλλες χρεώσεις που επιβάλλονται στις καθυστερημένες πληρωμές (21).

(77)

Στην υπό εξέταση υπόθεση, το ZUS επέτρεψε στην PZL Dębica να συσσωρεύσει σημαντικά χρέη την περίοδο 2000-2005. Η εξέλιξη του συνολικού χρέους και των τόκων υπερημερίας παρουσιάζεται στον πίνακα 4.

(78)

Η Επιτροπή παρατηρεί καταρχάς ότι ενδέχεται να έχει χορηγηθεί κρατική ενίσχυση υπέρ της PZL Dębica λόγω της μη πλήρους εκτέλεσης των δημοσίων οφειλών της επιχείρησης προς το ZUS (22).

(79)

Η Πολωνία, υποστηρίζει ότι η παράταση της προθεσμίας εξόφλησης των οφειλών προς το ZUS δεν ενέχει στοιχείο κρατικής ενίσχυσης διότι το ZUS ενήργησε όπως θα ενεργούσε ιδιώτης πιστωτής όταν συμφώνησε, τον Μάρτιο του 2012, να χορηγήσει την παράταση της προθεσμίας εξόφλησης του οφειλόμενου ποσού, το οποίο έπρεπε να εξοφληθεί σε 96 δόσεις βάσει του καθορισθέντος χρονοδιαγράμματος. Η Πολωνία υπέβαλε ανάλυση που εκπονήθηκε τον Οκτώβριο του 2011 βάσει του κριτηρίου του ιδιώτη πιστωτή, η οποία, κατά την άποψη των πολωνικών αρχών, επιβεβαιώνει ότι η παράταση της προθεσμίας αποπληρωμής των οφειλών συνέφερε περισσότερο το ZUS από ό,τι η εκτέλεσή τους. Η Πολωνία υποστηρίζει επίσης ότι το ZUS, το οποίο συμμετείχε και στα δύο σχέδια αναδιάρθρωσης, διέθετε ανά πάσα στιγμή επαρκείς πληροφορίες ως προς τη χρηματοοικονομική κατάσταση και τις προοπτικές της PZL Dębica και ότι το ZUS ενεργούσε ανά πάσα στιγμή έχοντας πλήρη γνώση της κατάστασης της επιχείρησης. Τέλος, η πολωνική πλευρά ανέφερε μεγάλο αριθμό ενεργειών στις οποίες προέβη το ZUS για την εξασφάλιση και την εκτέλεση των απαιτήσεών του. Κατά την άποψη της Πολωνίας, το γεγονός αυτό επιβεβαιώνει ότι το ZUS ενήργησε ως ιδιώτης πιστωτής ο οποίος ενδιαφέρεται για την ανάκτηση των απαιτήσεών του.

(80)

Κατά πάγια νομολογία, οι όροι που πρέπει να πληροί ένα μέτρο προκειμένου να χαρακτηρισθεί ως «ενίσχυση» κατά την έννοια του άρθρου 107 της Συνθήκης, δεν πληρούνται εάν η δικαιούχος δημόσια επιχείρηση θα μπορούσε, υπό συνθήκες αντίστοιχες με τις κανονικές συνθήκες της αγοράς, να αποκτήσει τα ίδια πλεονεκτήματα με αυτά που της παρεσχέθησαν μέσω κρατικών πόρων. Στην περίπτωση των δημόσιων επιχειρήσεων, η αξιολόγηση αυτή πραγματοποιείται καταρχήν βάσει του κριτηρίου του ιδιώτη επενδυτή (ή πιστωτή στην υπό εξέταση υπόθεση) (23). Εάν ένα κράτος μέλος εφαρμόσει το κριτήριο αυτό κατά τη διοικητική διαδικασία, θα πρέπει, σε περίπτωση αμφιβολίας, να αποδείξει κατά τρόπο αδιαμφισβήτητο και βάσει αντικειμενικών και επαληθεύσιμων αποδεικτικών στοιχείων ότι το συγκεκριμένο μέτρο όντως πληροί το εν λόγω κριτήριο (24). Για να διαπιστωθεί εάν παρεσχέθη πλεονέκτημα το οποίο θα μπορούσε να χαρακτηρισθεί ως κρατική ενίσχυση, κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, η Πολωνία οφείλει, επομένως, να παράσχει στοιχεία που αποδεικνύουν ότι οι δημόσιοι οργανισμοί ενήργησαν όπως ακριβώς θα είχε ενεργήσει υποθετικός ιδιώτης πιστωτής, ο οποίος δεν θα ανεχόταν τη μη καταβολή των πληρωμών και θα προέβαινε σε ενέργειες με σκοπό την αποτελεσματική είσπραξη των απαιτήσεών του, ακόμη και εάν οι ενέργειες αυτές επρόκειτο να καταλήξουν σε διαδικασία αφερεγγυότητας.

(81)

Ο υποθετικός ιδιώτης πιστωτής θα διενεργούσε ενδελεχή ανάλυση της οικονομικής κατάστασης του οφειλέτη. Η έλλειψη σχεδίου αναδιάρθρωσης και οι όχι καλές προοπτικές αποκατάστασης της βιωσιμότητας θα επέσπευδαν την εκτέλεση των απαιτήσεών του.

(82)

Ως εκ τούτου, και προκειμένου επίσης να διαπιστωθεί εάν χορηγήθηκε κρατική ενίσχυση από δημόσιο οργανισμό, θα πρέπει να αποδειχτεί, αφενός, ότι στην υπό εξέταση υπόθεση το ZUS κατέβαλε προσπάθειες για την ανάκτηση όλων των προς αυτό οφειλών χωρίς να υποστεί οικονομική ζημία και, αφετέρου, εάν έλαβε την απόφαση να μην ζητήσει την κήρυξη της επιχείρησης σε πτώχευση με σκοπό να ανακτήσει όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μέρος των απαιτήσεών του, όπως ακριβώς θα είχε πράξει ο υποθετικός ιδιώτης επενδυτής (25).

(83)

Η Επιτροπή θα αναλύσει την έκθεση που υπέβαλε η Πολωνία σχετικά με την απόφαση του 2012 για υπογραφή της συμφωνίας παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης. Ωστόσο, η Επιτροπή θεωρεί ότι το ZUS επέτρεψε τη συσσώρευση χρέους επί σειρά ετών. Πράγματι, οι πληροφορίες που υπέβαλε η Πολωνία αφορούν ολόκληρη την περίοδο από το τέλος του πρώτου σχεδίου αναδιάρθρωσης (και ακόμη πιο πριν) μέχρι την ανάθεση της κατάρτισης μελέτης τον Οκτώβριο του 2011 εν όψει της σύναψης συμφωνίας για παράταση της προθεσμίας εξόφλησης. Λόγω της κοινοποίησης του δεύτερου σχεδίου αναδιάρθρωσης το 2008, η επιχείρηση δεν επεδίωξε ενεργώς τη σύναψη συμφωνίας με τους πιστωτές της. Η Επιτροπή θα πρέπει, επομένως, να εξετάσει επίσης εάν η συμπεριφορά του ZUS κατά την περίοδο από το τέλος της πρώτης περιόδου αναδιάρθρωσης έως την υπογραφή της συμφωνίας παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης πληροί το κριτήριο του ιδιώτη πιστωτή.

(84)

Στις αιτιολογικές σκέψεις που ακολουθούν, η Επιτροπή θα αναφερθεί i) στο άνοιγμα του ZUS κατά το πρώτο σχέδιο αναδιάρθρωσης, (ii) στη μερική εκτέλεση απαιτήσεων από το ZUS την περίοδο 2007-2012, μετά την αποτυχία του πρώτου σχεδίου αναδιάρθρωσης, καθώς και iii) στη συμφωνία της 1ης Μαρτίου 2012 για παράταση της προθεσμίας εξόφλησης. Το πρώτο σχέδιο αναδιάρθρωσης εγκρίθηκε από την αρμόδια εθνική αρχή προτού προσχωρήσει η Πολωνία στην Ένωση και καλύπτει κυρίως την περίοδο πριν την ένταξη. Για την αξιολόγηση της συμπεριφοράς του ZUS είναι καθοριστικής σημασίας τα σημεία ii) και iii). Η Επιτροπή θα επανέλθει ωστόσο στην αξιολόγησή της στην εξέλιξη της κατάστασης της PZL Dębica κατά τη διάρκεια του πρώτου σχεδίου αναδιάρθρωσης διότι η κατανόηση της κατάστασης αυτής είναι καθοριστικής σημασίας.

Το άνοιγμα του ZUS κατά το πρώτο σχέδιο αναδιάρθρωσης

(85)

Όπως αναφέρθηκε προηγουμένως, το ZUS αποφάσισε να συμμετάσχει στο πρώτο σχέδιο αναδιάρθρωσης, το οποίο καταρτίστηκε και εγκρίθηκε το 2002, δηλαδή πριν την προσχώρηση της Πολωνίας στην Ένωση. Το σχέδιο προέβλεπε μεταξύ άλλων την αναδιάρθρωση χρηματοοικονομικών υποχρεώσεων προς το ZUS. Βάσει του σχεδίου αυτού, το ZUS συμφώνησε να χορηγήσει παράταση της προθεσμίας εξόφλησης οφειλών ύψους 1 364 600 PLN, ενώ σημαντικότερο ποσό, ύψους 3 890 000 PLN, επρόκειτο να εξοφληθεί μέσω δανείου από το Ταμείο Αναδιάρθρωσης Επιχειρήσεων. Όπως εξηγήθηκε παραπάνω (βλ. αιτιολογική σκέψη 13), η PZL Dębica δεν έλαβε τελικά το δάνειο από το Ταμείο Αναδιάρθρωσης Επιχειρήσεων. Ως εκ τούτου, το ZUS αποφάσισε να μη χορηγήσει παράταση της προθεσμίας εξόφλησης του υπόλοιπου μέρους των οφειλών και το 2006 απείλησε ότι θα ζητήσει την κήρυξη της επιχείρησης σε πτώχευση.

(86)

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι, παρά την αποτυχία της χρηματοοικονομικής αναδιάρθρωσης και τις καθυστερήσεις πληρωμών κατά το πέρας της πρώτης περιόδου αναδιάρθρωσης, το 2006 η PZL Dębica κατόρθωσε να εμφανίσει κάποια κέρδη, έστω και περιορισμένα (βλ. πίνακα 1). Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνει ότι οι προσπάθειες οργανωτικής και τεχνολογικής αναδιάρθρωσης της επιχείρησης απέφεραν καρπούς.

(87)

Σημειωτέον επίσης ότι, από το 2001, το ZUS προέβη στη σύσταση ασφάλειας επί σειράς περιουσιακών στοιχείων της PZL Dębica με σκοπό την κάλυψη των αυξανόμενων απαιτήσεών του. Το 2007, η αξία υποθήκης ανήλθε σε 11,6 εκατομμύρια PLN, κάλυπτε δε το 100 % των απαιτήσεων.

(88)

Τέλος, η Επιτροπή επισημαίνει ότι, από το 2003, το ZUS άρχισε την εκτέλεση των απαιτήσεών του μέσω πώλησης περιουσιακών στοιχείων της PZL Dębica (όπως εμφαίνεται στον πίνακα 5). Το ZUS αποφάσισε, ωστόσο, να μην προβεί σε αναγκαστική εκποίηση των περιουσιακών στοιχείων διότι τέτοιου είδους πωλήσεις αποφέρουν κατά κανόνα έσοδα χαμηλότερα της κανονικής τους αξίας. Πράγματι,, δεδομένης της περιορισμένης ζήτησης βιομηχανικών περιουσιακών στοιχείων λόγω των οικονομικών συνθηκών που επικρατούσαν, το φαινόμενο αυτό δεν μπορούσε παρά να οξυνθεί. Αντί της προαναφερόμενης πώλησης, το ZUS αποδέχθηκε ελεγχόμενη πώληση την οποία θα διοργάνωνε η επιχείρηση. Η μέθοδος αυτή προέβλεπε τη συμφωνία του ZUS προκειμένου να πραγματοποιηθεί η πώληση βάσει προσφοράς που θα υπέβαλλε τρίτο μέρος και εν συνεχεία να καταβληθεί στο ZUS το καθαρό κέρδος από την πώληση. Από τα αποδεικτικά στοιχεία που υπέβαλε η Πολωνία συνάγεται το συμπέρασμα ότι, μολονότι η πώληση που πραγματοποίησε η PZL Dębica έγινε σε αγοραίες τιμές, η διαδικασία πώλησης υπήρξε βραδύτερη από ό,τι θα ήταν μια αναγκαστική εκποίηση. Από το 2004 έως το 2006, το ZUS εισέπραξε από την ελεγχόμενη πώληση περιουσιακών στοιχείων της PZL Dębica περισσότερα από 1,6 εκατ. PLN.

Εκτέλεση απαιτήσεων από το ZUS τα έτη 2007-2012

(89)

Η αποτυχία της οικονομικής αναδιάρθρωσης που προέβλεπε το πρώτο σχέδιο αναδιάρθρωσης, καθώς και τα αυξανόμενα χρέη της PZL Dębica ώθησαν κατά το τέλος του 2006 το ZUS να εξετάσει σοβαρά το σενάριο της κήρυξης της επιχείρησης σε πτώχευση. Όπως αναφέρθηκε προηγουμένως (βλ. αιτιολογική σκέψη 42 στοιχείο γράμμα), στις 20 Νοεμβρίου 2006 το ZUS ανακοίνωσε στην PZL Dębica την πρόθεσή του να ζητήσει την κήρυξη της επιχείρησης σε πτώχευση. Η απειλή αυτή δεν πραγματοποιήθηκε λόγω των πληροφοριών που υπέβαλε η PZL Dębica στο ZUS στις 12 Δεκεμβρίου 2006. Η Επιτροπή εκτίμησε κατά πόσο το ZUS ενήργησε σύμφωνα με την αρχή του υποθετικού ιδιώτη πιστωτή από το 2007 (οπότε έληξε το πρώτο σχέδιο αναδιάρθρωσης) έως το 2012 (οπότε υπεγράφη η συμφωνία παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης).

(90)

Η Επιτροπή αξιολόγησε καταρχάς τις πληροφορίες που υπέβαλε η PZL Dębica στο ZUS, στις 12 Δεκεμβρίου 2006. Η επιχείρηση υπέβαλε ενδελεχή ανάλυση της οικονομικής και χρηματοπιστωτικής της κατάστασης, καθώς και των προοπτικών ανάπτυξής της. Η Επιτροπή παρατηρεί ότι τα ακόλουθα στοιχεία που υπέβαλε η επιχείρηση στο ZUS θα ήταν σημαντικά προκειμένου ένας υποθετικός ιδιώτης πιστωτής να αξιολογήσει την κατάσταση του οφειλέτη και να αποφασίσει πώς θα πρέπει να ενεργήσει στο εξής με σκοπό την είσπραξη όσο το δυνατόν μεγαλύτερου μέρους των απαιτήσεών του, και, ως εκ τούτου, θα τα παρακολουθούσε με προσοχή ο πιστωτής:

α)

η αύξηση των πωλήσεων και η μείωση του κόστους της παραγωγής της επιχείρησης, που επιτεύχθηκαν χάρη στα μέτρα αναδιάρθρωσης τα οποία έλαβε η PZL Dębica στο πλαίσιο του πρώτου σχεδίου αναδιάρθρωσης,

β)

τα προβλεπόμενα κέρδη για το 2006 σε συνδυασμό με την εξήγηση ότι η αύξηση των χρεών και η ανικανότητα της PZL Dębica να εξοφλήσει ταχύτερα τις οφειλές της οφειλόταν στην έλλειψη κερδοφορίας προ του 2006,

γ)

η εν γένει θετική τάση των προβλεπόμενων εσόδων για τα επόμενα έτη, έσοδα τα οποία θα καθιστούσαν δυνατή τη συνέχιση της αποπληρωμής του χρέους και θα απέτρεπαν την αύξησή του,

δ)

οι ενέργειες της επιχείρησης στους τομείς του μάρκετινγκ και της καινοτομίας, καθώς και οι νέες αγορές στις οποίες, χάρη στη νέα στρατηγική μάρκετινγκ, η επιχείρηση είχε αρχίσει να διαθέτει τα προϊόντα της (εξόρυξη άνθρακα και χαλκού, καθώς και υπογραφή νέων συμβάσεων με εμπορικούς εταίρους στην Ουκρανία και την Κίνα),

ε)

η απουσία άλλων σημαντικών οφειλών προς δημόσιους οργανισμούς και ιδιωτικούς πιστωτές, καθώς και

στ)

η δέσμευση της επιχείρησης ότι θα καταβάλλει εγκαίρως τις τρέχουσες και μελλοντικές εισφορές κοινωνικής ασφάλισης.

(91)

Η Επιτροπή παρατηρεί ότι, βάσει των προαναφερόμενων εκτενών πληροφοριών, από τις οποίες προκύπτει ότι μπορεί να αναμένεται ανάπτυξη της PZL Dębica και πραγματικά έσοδα για το ZUS, ήταν εύλογο να υποτεθεί ότι θα μπορούσε να εισπραχθεί μεγαλύτερο μέρος των οφειλών εάν επιτρεπόταν στην επιχείρηση να συνεχίσει τη λειτουργία της από ό,τι εάν αυτή εξαναγκαζόταν να κηρυχθεί σε πτώχευση. Παρά ταύτα, η Επιτροπή παρατηρεί ότι το ZUS, ενεργώντας με σύνεση, δεν συμφώνησε να ανασταλούν οι διαδικασίες αναγκαστικής εκτέλεσης, πράγμα το οποίο, κατά την άποψη της PZL Dębica, επιβράδυνε τη διαδικασία αναδιάρθρωσης. Το ZUS ενήργησε, επομένως, όπως θα ενεργούσε ιδιώτης πιστωτής, ο οποίος θα επέλεγε εκείνες τις ενέργειες που θα του επέτρεπαν να μεγιστοποιήσει την είσπραξη των απαιτήσεών του.

(92)

Η Επιτροπή παρατηρεί ότι, το 2008, το ZUS συμμετείχε στο δεύτερο σχέδιο αναδιάρθρωσης και, ως εκ τούτου, συμφώνησε να χορηγήσει παράταση της προθεσμίας εξόφλησης ενός μέρους των οφειλών. Το υπόλοιπο έπρεπε να εξοφληθεί με εισφορά κεφαλαίου από τον δημόσιο Οργανισμό Βιομηχανικής Ανάπτυξης (ARP). Ωστόσο, η υποχρέωση διατήρησης της υφιστάμενης κατάστασης τηρήθηκε και τα μέτρα δεν τέθηκαν σε εφαρμογή. Η Επιτροπή επισημαίνει ότι το ZUS δεν βασίστηκε στην υλοποίηση του δεύτερου σχεδίου αναδιάρθρωσης προκειμένου να λυθεί το πρόβλημα της είσπραξης των απαιτήσεών του, αλλά συνέχισε τις ενέργειες που είχε δρομολογήσει το 2007, όπως περιγράφηκε παραπάνω.

(93)

Το 2007 και το 2008, χάρη στην ελεγχόμενη πώληση ακινήτων που ανήκαν στην PZL Dębica, εκτός από τα ποσά που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 88, το ZUS εισέπραξε επιπλέον 5,4 εκατ. PLN (βλ. πίνακα 5). Σύμφωνα με τις εξηγήσεις που έδωσε η πολωνική πλευρά, το γεγονός ότι κανένα ακίνητο της επιχείρησης δεν πωλήθηκε μετά το 2008 παρά την υποθήκη που κατείχε το ZUS επί τριών ακινήτων συνολικής αξίας άνω των 6 εκατ. PLN, πρέπει να εξετασθεί υπό το πρίσμα του γενικότερου οικονομικού πλαισίου εντός του οποίου έλαβε χώρα η πώληση στοιχείων ενεργητικού της PZL Dębica. Η Πολωνία υποστήριξε ότι η οικονομική κρίση και η μείωση της οικονομικής δραστηριότητας στην περιοχή προκάλεσαν έλλειψη ενδιαφέροντος για τα στοιχεία ενεργητικού της PZL Dκbica με αποτέλεσμα να μην είναι δυνατή η πώλησή τους σε τιμή που θα μπορούσε να αποδεχθεί το ZUS.

(94)

Αφετέρου, όπως επισημάνθηκε παραπάνω, το ZUS προέβη σε κατάσχεση του τραπεζικού λογαριασμού της επιχείρησης, γεγονός που του επέτρεψε να εισπράξει επιπλέον ποσό 475 369 PLN την περίοδο 2007-2010.

(95)

Η μη διακοπή της εκτέλεσης των απαιτήσεών του απέφερε στο ZUS περισσότερα από 7 εκατ. PLN κατά την υπό εξέταση περίοδο (βλ. αιτιολογική σκέψη 96 στοιχείο β)), ενώ το γεγονός ότι η διαδικασία είσπραξης των οφειλών διήρκεσε περισσότερο χρόνο αντισταθμίστηκε με τους σύνθετους τόκους υπερημερίας επί των οφειλών.

(96)

Η Επιτροπή εξέτασε επίσης εάν τα έτη 2007-2012 η PZL Dębica τήρησε τις δεσμεύσεις που είχε αναλάβει έναντι του ZUS, χάρη στις οποίες το ZUS αποφάσισε τον Ιανουάριο του 2007 να μη ζητήσει την κήρυξη της επιχείρησης σε πτώχευση. Η Επιτροπή επισημαίνει τα ακόλουθα:

α)

από το 2006, η επιχείρηση PZL Dębica εμφανίζει κέρδη, και μάλιστα το 2010 κατόρθωσε να προσελκύσει ιδιώτη επενδυτή (βλ. αιτιολογική σκέψη 10)· συγχρόνως, δεδομένων των οφειλών της και των καθαρών της αποτελεσμάτων, η επιχείρηση περιέπεσε σε αδυναμία συμμετοχής σε δημόσιους διαγωνισμούς και εξεύρεσης πιστώσεων στην αγορά,

β)

η επιχείρηση κατόρθωσε να μειώσει τις οφειλές της κατά 7 εκατ. PLN από το 2006· εκτός από την ελεγχόμενη πώληση ακινήτων και την κατάσχεση των λογαριασμών της επιχείρησης, όπως αναφέρθηκε παραπάνω, η επιχείρηση τηρούσε κάθε χρόνο τις υποχρεώσεις εξόφλησης που είχε αναλάβει και περιόρισε το χρέος της χάρη στα κέρδη που εμφάνισε και χάρη στην εισφορά κεφαλαίου από ιδιώτη επενδυτή,

γ)

από το 2006, η επιχείρηση εξοφλούσε τις τρέχουσες οφειλές της προς το ZUS και άλλους δημόσιους οργανισμούς και επιπλέον, εκτός από ένα αμελητέο χρέος ύψους 1 900 PLN, δεν δημιούργησε νέα χρέη.

(97)

Η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η αποκατάσταση της βιωσιμότητας της PZL Dębica το 2006, οι καλές προοπτικές όσον αφορά τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα, καθώς και η εκπλήρωση σε διαρκή βάση των τρεχουσών χρηματοοικονομικών υποχρεώσεών της από το 2006, αλλά και η είσοδος ιδιώτη επενδυτή στην επιχείρηση το 2010, αποτελούν σημαντικούς παράγοντες, τους οποίους ένας ιδιώτης πιστωτής θα λάμβανε υπόψη προκειμένου να αποφασίσει εάν η λύση που επελέγη το 2007 αποτελεί την καλύτερη άγουσα για την είσπραξη όσο το δυνατόν μεγαλύτερου μέρους των απαιτήσεών του.

Η συμφωνία της 1ης Μαρτίου 2012 για παράταση της προθεσμίας εξόφλησης

(98)

Η Πολωνία υπέβαλε ανάλυση βάσει του κριτηρίου του ιδιώτη επενδυτή, την οποία εκπόνησε εξωτερικός σύμβουλος τον Οκτώβριο του 2011, προτού δηλαδή δοθεί η παράταση την 1η Μαρτίου 2012. Στην εν λόγω έκθεση, πραγματοποιήθηκε σύγκριση δύο εναλλακτικών δυνατοτήτων: i) αναγκαστική εκτέλεση όλων των οικονομικών απαιτήσεων του ZUS, και ii) εξόφληση των χρεών προς το ZUS μέσω παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης του συνόλου των οφειλών. Από την προαναφερόμενη ανάλυση προκύπτει ότι το ZUS όφειλε να επιλέξει την παράταση της προθεσμίας. Η επιλογή αυτή θα εξασφάλιζε την ανάκτηση του συνόλου των οφειλών, ενώ η εκκαθάριση θα οδηγούσε στην ανάκτηση του 60 %-70 % περίπου των απαιτήσεων.

(99)

Η Επιτροπή ανέλυσε με κριτικό πνεύμα την έκθεση και τις παραδοχές που περιλαμβάνει.

(100)

Πρώτον, η Επιτροπή επισημαίνει ότι τα συμπεράσματα της έκθεσης του συμβούλου βασίζονται σε ανάλυση i) της πραγματικής οικονομικής και χρηματοπιστωτικής κατάστασης της PZL Dębica, ii) των στοιχείων ενεργητικού και όλων των στοιχείων παθητικού της επιχείρησης, iii) της θέσης της στην αγορά, iv) των αποτελεσμάτων της αναδιάρθρωσης, και v) των κανόνων δικαίου και των πρακτικών που εφαρμόζονται στις διαδικασίες αφερεγγυότητας στην Πολωνία.

(101)

Σε περίπτωση εκκαθάρισης, το ZUS θα εισέπραττε μόλις το 60 %-70 % των απαιτήσεών του εντός τριών ή τεσσάρων ετών (26). Η μείωση του εισπράξιμου ποσού οφείλεται κυρίως στο υψηλό κόστος εκκαθάρισης, καθώς και στη χαμηλή αξία ρευστοποίησης των περιουσιακών στοιχείων της επιχείρησης. Όσον αφορά την αξία ρευστοποίησης, η Επιτροπή επισημαίνει ότι σε περίπτωση κήρυξης της επιχείρησης σε πτώχευση, η αξία των εν λόγω περιουσιακών στοιχείων μειώνεται κατά την αναγκαστική εκποίηση κατά 50 % περίπου λόγω του ότι αυτά πωλούνται χωριστά και δεν αξιοποιούνται κατά τον ίδιο τρόπο όπως στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων μιας ομαλώς λειτουργούσας επιχείρησης. Το ποσό της είσπραξης περιορίζεται επίσης λόγω της μειωμένης ζήτησης βιομηχανικών περιουσιακών στοιχείων στο πλαίσιο της κρίσης που διέρχεται η πραγματική οικονομία, μολονότι παραμένει άνω των μέσων εσόδων που αποδίδει η εκποίηση πτωχευτικής περιουσίας στην Πολωνία, τα οποία ανέρχονται στο 26,86 % της εύλογης αξίας της εν λόγω περιουσίας.

(102)

Στο σενάριο της παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης που περιγράφεται στην αιτιολογική σκέψη 44, η έκθεση του συμβούλου θεώρησε τα ακόλουθα στοιχεία ως σημαντικά από την άποψη του ιδιώτη πιστωτή ο οποίος επιθυμεί να ανακτήσει όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μέρος των απαιτήσεών του:

—

την αποκατάσταση της βιωσιμότητας της PZL Dębica το 2006 ως συνέπεια της αναδιάρθρωσης,

—

το χαρτοφυλάκιο τρεχουσών παραγγελιών της PZL Dębica, καθώς και το δίκτυο πωλήσεων που διαθέτει στην Πολωνία και στο εξωτερικό,

—

την εμφάνιση ιδιώτη επενδυτή – πρόκειται για την επιχείρηση Eurotech, η οποία το 2010 απέκτησε το 16,7 % των μετοχών που είχε πρόσφατα εκδώσει η PZL Dębica,

—

επιστολή προθέσεων που υπέβαλε το 2011 η Eurotech, στην οποία δήλωσε ότι επιθυμούσε να προβεί σε εισφορά πρόσθετου κεφαλαίου και στην κτήση επιπλέον ποσοστού 15 % των μετοχών της PZL Dębica, με την επιφύλαξη της απόφασης της Επιτροπής,

—

την προοπτική σημαντικά καλύτερων οικονομικών αποτελεσμάτων όταν η PZL Dębica αποκτήσει εκ νέου πρόσβαση στις διαδικασίες δημόσιων διαγωνισμών και σε εξωτερική χρηματοδότηση, πράγμα το οποίο εξαρτάται από τη σύναψη της συμφωνίας παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης,

—

το γεγονός ότι την περίοδο 2006-2011 η PZL Dębica εξοφλούσε εγκαίρως τις τρέχουσες οφειλές της έναντι όλων των δημόσιων οργανισμών (κατά μέσον όρο 5 εκατ. PLN ετησίως), καθώς και

—

το γεγονός ότι, χάρη στην παράταση της προθεσμίας εξόφλησης, το ZUS θα εισπράξει επιπλέον ποσό 18 εκατ. PLN υπό τη μορφή τρεχουσών εισφορών κοινωνικής ασφάλισης κατά τα οκτώ έτη εξόφλησης των οφειλών της επιχείρησης.

(103)

Η Επιτροπή δεν μπορεί, ωστόσο, να λάβει υπόψη το τελευταίο αυτό στοιχείο, διότι οι υποχρεωτικές μελλοντικές εισφορές δεν μπορούν να συγκριθούν με έσοδα τα οποία θα μπορούσε να προσδοκά ιδιωτική επιχείρηση από την οικονομική δραστηριότητα που ασκεί, δεδομένου ότι η είσπραξη υποχρεωτικών εισφορών κοινωνικής ασφάλισης δεν συνιστά οικονομική δραστηριότητα.

(104)

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι η συναφθείσα συμφωνία προβλέπει την είσπραξη του συνόλου των απαιτήσεων που οφείλονταν την 1η Μαρτίου 2012, ήτοι [7-13 εκατ.] PLN, εκ των οποίων [3,5-6,5 εκατ.] PLN βασικό ποσό και [3,5-6,5 εκατ.] PLN τόκοι υπερημερίας Επιπλέον, για την παράταση της προθεσμίας εξόφλησης η επιχείρηση ανέλαβε να καταβάλει πρόσθετη πληρωμή ύψους [1-1,7 εκατ.] PLN. Η εξόφληση των οφειλών αυτών πρέπει να πραγματοποιηθεί σε 96 μηνιαίες δόσεις.

(105)

Πέραν τούτων, η Επιτροπή επισημαίνει ότι το ZUS έχει προβεί στη σύσταση ασφάλειας επί περιουσιακών στοιχείων της PZL Dębica αξίας 6 243 002,55, προτίθεται δε να προβεί σε εκποίησή τους με ελεγχόμενη πώληση όπως έπραξε ήδη με τα προηγούμενα περιουσιακά στοιχεία. Όλα τα έσοδα από την εκποίηση των εν λόγω περιουσιακών στοιχείων θα διατεθούν για την εξόφληση των οφειλών της PZL Dębica προς το ZUS.

(106)

Εξάλλου, η Επιτροπή παρατηρεί ότι η έκθεση του συμβούλου δεν περιλαμβάνει σύγκριση των τρεχουσών αξιών των εισροών βάσει των εναλλακτικών δυνατοτήτων 1 και 2 παρόλο που μια τέτοια σύγκριση θα επέτρεπε σε έναν ιδιώτη πιστωτή να επιλέξει την πλέον συμφέρουσα εναλλακτική δυνατότητα. Η Επιτροπή υπολόγισε τις εν λόγω τρέχουσες αξίες με διάφορα προεξοφλητικά επιτόκια και με βάση συντηρητικές παραδοχές, δηλ. τρία έτη σε περίπτωση εκκαθάρισης της επιχείρησης και οκτώ έτη σε περίπτωση παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης. Η Επιτροπή δεν έλαβε υπόψη στους υπολογισμούς της τα μελλοντικά κέρδη που θα είχε το ZUS από τρέχουσες πληρωμές. Ανεξάρτητα από το ύψος του προεξοφλητικού επιτοκίου που θα εφαρμοσθεί τελικά, η παράταση της προθεσμίας εξόφλησης συμφέρει περισσότερο έναν ιδιώτη πιστωτή από ό,τι η εκκαθάριση.

(107)

Η Επιτροπή επισημαίνει επίσης ότι, έως τον Νοέμβριο του 2012, η PZL Dębica κατέβαλε εγκαίρως 9 δόσεις που προέβλεπε η συμφωνία παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης.

(108)

Επ’ αυτής της βάσεως, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι όταν, τον Μάρτιο του 2012, το ZUS συμφώνησε να χορηγήσει την παράταση της προθεσμίας συμπεριφέρθηκε ως ιδιώτης πιστωτής ο οποίος αποβλέπει στην είσπραξη των απαιτήσεών του από οφειλέτη που αντιμετωπίζει χρηματοοικονομικές δυσχέρειες. Ως εκ τούτου, ο δημόσιος πιστωτής δεν παρείχε πλεονέκτημα στην PZL Dębica. Επομένως, η εξόφληση των ληξιπρόθεσμων οφειλών βάσει της παράτασης της προθεσμίας που προβλέπεται στη συμφωνία που συνήφθη τον Μάρτιο του 2012 μεταξύ της επιχείρησης και του ZUS δεν συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

VI.   ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

(109)

Η Επιτροπή θεωρεί τα μέτρα ενίσχυσης που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 52 ως αποσυρθέντα. Ως εκ τούτου, βάσει του άρθρου 8 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999, η Επιτροπή περατώνει την έρευνα για τα μέτρα αυτά.

(110)

Η Επιτροπή θεωρεί ότι τα μέτρα ενίσχυσης που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 56 χορηγήθηκαν πριν από την προσχώρηση της Πολωνίας στην ΕΕ και δεν έχουν εφαρμογή μετά την προσχώρηση. Τα εν λόγω μέτρα δεν μπορούν να διερευνηθούν από την Επιτροπή, ούτε στο πλαίσιο της διαδικασίας που θεσπίζεται στο άρθρο 108 της Συνθήκης ούτε στο πλαίσιο της διαδικασίας προσωρινού μηχανισμού.

(111)

Όσον αφορά τα μέτρα που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 59, η Επιτροπή επισημαίνει ότι κάθε ενίσχυση που χορηγείται παράνομα θα πρέπει να θεωρηθεί ως ανακτηθείσα βάσει της ανακοίνωσης για την ανάκτηση κρατικών ενισχύσεων.

(112)

Τα μέσα ενίσχυσης που αναφέρονται στον πίνακα 7 εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 69/2001 και δεν υπερβαίνουν το ανώτατο όριο που προβλέπει ο εν λόγω κανονισμός.

(113)

Τέλος, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το μέτρο που αναφέρεται στις αιτιολογικές σκέψεις 76-108 δεν συνιστά ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Η διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, την οποία κίνησε η Επιτροπή με την απόφαση της 19ης Δεκεμβρίου 2008 στην υπόθεση κρατικής ενίσχυσης C 49/08 (ex N 402/08) – Ενίσχυση για την αναδιάρθρωση της PZL Dębica, περατώνεται όσον αφορά τα ακόλουθα μέτρα υπέρ της PZL Dębica:

α)

δύο μέτρα αξίας 4 965 800 PLN και 5 534 200 PLN, τα οποία η Πολωνία κοινοποίησε στις 13 Αυγούστου 2008 και απέσυρε στις 10 Νοεμβρίου 2011 βάσει του άρθρου 8 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999,

β)

ένα μέτρο αξίας 914 522,15 PLN, για το οποίο η Φορολογική Υπηρεσία εξέδωσε απόφαση στις 20 Νοεμβρίου 2003, δεδομένου ότι το μέτρο χορηγήθηκε πριν από την προσχώρηση της Πολωνίας στην Ένωση και δεν έχει εφαρμογή μετά την προσχώρηση,

γ)

ένα μέτρο ονομαστικής αξίας 61 104,97 PLN συν τόκους υπερημερίας ύψους 103 566,29 PLN, το οποίο εξοφλήθηκε στις 14 Αυγούστου 2012. Το μέτρο αυτό συνιστούσε παράνομη ενίσχυση σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999. Η Πολωνία ανέκτησε την υπό εξέταση ενίσχυση στις 14 Αυγούστου 2012 σύμφωνα με την ανακοίνωση της Επιτροπής «Για μια αποτελεσματική εφαρμογή των αποφάσεων της Επιτροπής με τις οποίες τα κράτη μέλη διατάσσονται να ανακτήσουν παράνομες και ασυμβίβαστες κρατικές ενισχύσεις» (27),

δ)

πέντε μέτρα υπέρ της PZL Dębica, τα οποία αναφέρονται αναλυτικά στον πίνακα 7, δεδομένου ότι αυτά συνιστούσαν ενίσχυση ήσσονος σημασίας κατά την έννοια του άρθρου 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 69/2001,

ε)

παράταση της προθεσμίας εξόφλησης ποσού ύψους [7-13 εκατ.] PLΝ που χορηγήθηκε στην PZL Dębica βάσει της συμφωνίας παράτασης της προθεσμίας εξόφλησης η οποία συνήφθη με το ZUS την 1η Μαρτίου 2012, βάσει του άρθρου 7 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999, δεδομένου ότι το υπό εξέταση μέτρο δεν συνιστά ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συμφωνίας για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Άρθρο 2

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στη Δημοκρατία της Πολωνίας.

Βρυξέλλες, 19 Δεκεμβρίου 2012.

Για την Επιτροπή

Joaquín ALMUNIA

Αντιπρόεδρος


(1)   ΕΕ C 53 της 6.3.2009, σ. 17.

(2)   ΕΕ C 53 της 6.3.2009, σ. 17.

(3)  Η πρόβλεψη για τη χρήση του 2012 καθορίσθηκε τον Αύγουστο του 2012 βάσει των δεδομένων του πρώτου και δεύτερου τριμήνου του 2012.

(4)   ΕΕ C 244 της 1.10.2004, σ. 2.

(5)   ΕΕ L 379 της 28.12.2006, σελ.5.

(6)  Για αυτήν την οφειλή, η οποία είχε προκύψει τα έτη 2001-2002, οι τόκοι για την παράταση της προθεσμίας εξόφλησης της περιόδου 2001-2004 κυμαίνονταν από 14 % έως 31 %. Βλ. πίνακα 3. Στην απόφαση κίνησης της διαδικασίας έρευνας γίνεται λόγος για οφειλή ύψους 1 164 900 PLN· το ποσό αυτό διορθώθηκε σε 1 116 788,60 PLN από την Πολωνία.

(7)  Εφημερίδα της Πολωνικής Κυβέρνησης τεύχος 155, δημοσίευση 1287, όπως τροποποιήθηκε.

(8)  Απόφαση 2010/47/ΕΚ της Επιτροπής, της 6ης Νοεμβρίου 2008, σχετικά με την κρατική ενίσχυση C 17/05 (πρώην N 194/05 και PL 34/04) που χορήγησε η Πολωνία στη Stocznia Gdynia (ΕΕ L 33 της 4.2.2010, σ. 1).

(9)  Απόφαση του πολωνικού Ανωτάτου Διοικητικού Δικαστηρίου, της 22ας Φεβρουαρίου 2005, στην υπόθεση I FSK 630/05 και απόφαση του πολωνικού Ανωτάτου Δικαστηρίου, της 12ης Μαρτίου 2008, στην υπόθεση I UK 288/06.

(10)   ΕΕ L 10 της 13.1.2001, σ. 30.

(11)  Κανονισμός του Υπουργικού Συμβουλίου, της 11ης Αυγούστου 2004, για τον λεπτομερή υπολογισμό της αξίας των κρατικών ενισχύσεων οποιασδήποτε μορφής (Εφημερίδα της Πολωνικής Κυβέρνησης, τεύχος 194, δημοσίευση 1983).

(12)   ΕΕ C 273 της 9.9.1997, σ. 3.

(13)  Εφημερίδα της Πολωνικής Κυβέρνησης τεύχος 137 δημοσίευση 926, όπως τροποποιήθηκε.

(*1)  Επιχερηματικο απόρρητο

(14)   ΕΕ L 83 της 27.3.1999, σ. 1.

(15)  Τα εφαρμοζόμενα επιτόκια ανάκτησης αναγράφονται στην ιστοσελίδα: http://ec.europa.eu/competition/state_aid/legislation/reference_rates.html

(16)   ΕΕ C 272 της 15.11.2007, σ. 4.

(17)   ΕΕ L 140 της 30.4.2004, σ. 1· βλ., ειδικότερα, άρθρα 9 και 11.

(18)  Βλ. υποσημείωση 14.

(19)   ΕΕ C 273 της 9.9.1997, σ. 3.

(20)  Για τις μετατροπές των νομισμάτων η Επιτροπή έλαβε υπόψη τις μέσες συναλλαγματικές ισοτιμίες που δημοσίευσε η Εθνική Τράπεζα της Πολωνίας την ημερομηνία έκδοσης της απόφασης χορήγησης της ενίσχυσης. Βλ. http://www.nbp.pl/home.aspx?c=/ascx/archa.ascx

(21)  Υπόθεση C-256/97 DMT, Συλλογή 1999, I -3913, σκέψη 30· υπόθεση T-36/99 Lenzing κατά Επιτροπής, Συλλογή 2004, II-3597, σκέψη 137.

(22)  Πβλ. υπόθεση C-342/96, Βασίλειο Ισπανίας κατά Επιτροπής, Συλλογή 1999, I-2459, σκέψη 46· υπόθεση C-256/97, Συλλογή 1999, I-3913, σκέψη 21· υπόθεση C-480/98, Βασίλειο Ισπανίας κατά Επιτροπής, Συλλογή 2000, I-8717· υπόθεση T-152/99, HAMSA, Συλλογή 2002, II-3049, σκέψη 167.

(23)  Υπόθεση C-124/10 P, Επιτροπή κατά Électricité de France, απόφαση της 5.6.2012, δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί, σκέψη 78 (στην οποία γίνεται παραπομπή στις υποθέσεις C-303/88, Ιταλία κατά Επιτροπής, Συλλογή I-1433, σκέψη 20, C-482/99, Γαλλία κατά Επιτροπής, Συλλογή I-4397, σκέψεις 68-70, C-71/09 P, C-73/09, P και C-76/09 P Comitato „Venezia vuole vivere” κ.λπ. κατά Επιτροπής, δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί, σκέψη 91 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).

(24)  Υπόθεση C-124/10 P, Επιτροπή κατά Électricité de France, απόφαση της 5.6.2012, δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί.

(25)  Υπόθεση C-256/97, DM Transports, Συλλογή 1999, I-3913, σκέψη 30.

(26)  Βάσει δεδομένων του Ανωτάτου Ελεγκτικού Συνεδρίου (NIK) σχετικά με τη διάρκεια των διαδικασιών αφερεγγυότητας.

(27)   ΕΕ C 272 της 15.11.2007, σ. 4.