(1)

Ο κανονισμός (ΕΕ) 2022/2371 βασίζεται στα διδάγματα που αντλήθηκαν από την πανδημία COVID-19, δηλαδή, μεταξύ άλλων, την ανάγκη στενού συντονισμού για την αντίδραση σε περίπτωση σοβαρών διασυνοριακών απειλών κατά της υγείας στο πλαίσιο της επιτροπής υγειονομικής ασφάλειας (ΕΥΑ).

(2)

Το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης και αντίδρασης (στο εξής: ΣΕΠΑ) θα πρέπει να αποτελεί το κύριο εργαλείο που πρέπει να χρησιμοποιείται για την υποβολή αιτήματος διαβούλευσης και συντονισμού της αντίδρασης σε περίπτωση σοβαρής διασυνοριακής απειλής κατά της υγείας στο πλαίσιο της ΕΥΑ, και για την ανταλλαγή πληροφοριών σχετικών με την εν λόγω απειλή, ιδίως για την ανταλλαγή πληροφοριών τουλάχιστον στο επίπεδο ασφάλειας «ευαίσθητες μη διαβαθμισμένες» (2). Τα εν λόγω αιτήματα και η ανταλλαγή πληροφοριών μπορούν επίσης να πραγματοποιούνται κατά τη διάρκεια συνεδρίασης της ΕΥΑ. Επιπλέον, αίτημα διαβούλευσης και συντονισμού μπορεί να απευθύνεται στη γραμματεία της ΕΥΑ.

(3)

Όταν η εμφάνιση ή η εξέλιξη σοβαρής διασυνοριακής απειλής κατά της υγείας πληροί τα κριτήρια που ορίζονται στο άρθρο 19 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2371, οι αρμόδιες εθνικές αρχές ή η Επιτροπή πρέπει να κοινοποιούν συναγερμό στο ΣΕΠΑ. Τα συμβαλλόμενα κράτη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ) έχουν την υποχρέωση να κοινοποιούν στον ΠΟΥ, εντός 24 ωρών από την αξιολόγηση των πληροφοριών για τη δημόσια υγεία, συμβάν που ενδέχεται να συνιστά κατάσταση έκτακτης ανάγκης για τη δημόσια υγεία σε διεθνές επίπεδο σύμφωνα με τους διεθνείς υγειονομικούς κανονισμούς (ΔΥΚ 2005) (3). Όταν οι εθνικές αρμόδιες αρχές πραγματοποιούν κοινοποίηση στον ΠΟΥ, κοινοποιούν ταυτόχρονα συναγερμό στο ΣΕΠΑ, υπό την προϋπόθεση ότι η σχετική απειλή εμπίπτει στις απειλές που αναφέρονται στο άρθρο 2 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2371. Για να είναι δυνατή η ταυτόχρονη κοινοποίηση, οι εθνικές αρμόδιες αρχές μπορούν να διαβιβάζουν στο σημείο επαφής ΔΥΚ του ΠΟΥ κοινοποίηση που πραγματοποιήθηκε στο ΣΕΠΑ.

(4)

Σύμφωνα με το άρθρο 21 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2371, έπειτα από κοινοποίηση συναγερμού σύμφωνα με το άρθρο 19 του εν λόγω κανονισμού, κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής ή κράτους μέλους και βάσει των διαθέσιμων πληροφοριών, περιλαμβανομένων των πληροφοριών που αναφέρονται στο άρθρο 19 και των εκτιμήσεων κινδύνου που αναφέρονται στο άρθρο 20, τα κράτη μέλη διαβουλεύονται μεταξύ τους και συντονίζονται στο πλαίσιο της ΕΥΑ και σε συνεννόηση με την Επιτροπή, όσον αφορά τις εθνικές αντιδράσεις, την επικοινωνία σε καταστάσεις κινδύνου και κρίσης με σκοπό τη συνεπή και συντονισμένη ενημέρωση, την έκδοση γνωμοδοτήσεων και κατευθύνσεων και την υποστήριξη για τις ολοκληρωμένες ρυθμίσεις της ΕΕ για την πολιτική αντιμετώπιση κρίσεων σε περίπτωση ενεργοποίησης των ρυθμίσεων αυτών. Σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 4 του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2371, σε εξαιρετικές καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, ένα κράτος μέλος ή η Επιτροπή μπορούν να ζητήσουν τον συντονισμό της αντίδρασης στο πλαίσιο της ΕΥΑ για σοβαρές διασυνοριακές απειλές κατά της υγείας, πέραν αυτών που καλύπτονται από το άρθρο 2 παράγραφος 1, αν θεωρηθεί ότι τα μέτρα δημόσιας υγείας που έχουν ληφθεί δεν επαρκούν για να εξασφαλίσουν υψηλό επίπεδο προστασίας της υγείας του ανθρώπου.

(5)

Τα κράτη μέλη και η Επιτροπή θα πρέπει να αξιολογούν την ανάγκη για διαβούλευση και για συντονισμό της αντίδρασης σε περίπτωση σοβαρής διασυνοριακής απειλής κατά της υγείας στο πλαίσιο της ΕΥΑ πριν από την υποβολή αιτήματος για την εν λόγω διαβούλευση και τον συντονισμό. Μετά την υποβολή αιτήματος, η Επιτροπή θα πρέπει να οργανώσει αμέσως τη διαβούλευση και τον συντονισμό.

(6)

Προκειμένου τα κράτη μέλη και η Επιτροπή να είναι σε θέση να αξιολογούν την ανάγκη για διαβούλευση και για συντονισμό της αντίδρασης στο πλαίσιο της ΕΥΑ, η κοινοποίηση συναγερμού θα πρέπει να προσδιορίζει τους λόγους για τους οποίους συμπεραίνεται ότι η εμφάνιση ή η εξέλιξη σοβαρής διασυνοριακής απειλής κατά της υγείας πληροί τα κριτήρια του άρθρου 19 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2371.

(7)

Σύμφωνα με το άρθρο 21 παράγραφοι 2 και 3 του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2371, όταν ένα κράτος μέλος σκοπεύει να λάβει ή να τερματίσει μέτρα δημόσιας υγείας για την καταπολέμηση σοβαρής διασυνοριακής απειλής κατά της υγείας, οφείλει να ενημερώνει, να διαβουλεύεται και να συντονίζεται στο πλαίσιο της ΕΥΑ.

(8)

Η έγκαιρη ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τη σοβαρή διασυνοριακή απειλή κατά της υγείας και σχετικά με τα δημόσια μέτρα για την υγεία έχουν καίρια σημασία για τον συντονισμό της αντίδρασης. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να καθιερώσουν αποτελεσματικούς διαύλους επικοινωνίας μεταξύ των σχετικών αρμόδιων αρχών. Δεδομένου του πολύπλοκου χαρακτήρα των κρίσεων που σχετίζονται με την υγεία, η διατομεακή συνεργασία σύμφωνα με την προσέγγιση «Μία υγεία» είναι απαραίτητη για την εξασφάλιση αποτελεσματικής και αναλογικής αντίδρασης.

(9)

Η Επιτροπή θα πρέπει να ζητεί τη διεξαγωγή διαβούλευσης στο πλαίσιο της ΕΥΑ, εάν έχει υποβληθεί αίτημα για διαβούλευση και για συντονισμό της αντίδρασης σε περίπτωση σοβαρής διασυνοριακής απειλής κατά της υγείας. Η διαβούλευση αυτή θα πρέπει καταρχήν να πραγματοποιείται το αργότερο εντός 48 ωρών από την παραλαβή του αιτήματος. Ωστόσο, η προσαρμογή του εν λόγω χρονοδιαγράμματος θα πρέπει να είναι δυνατή ανάλογα με τον επείγοντα χαρακτήρα του αιτήματος ή τη σοβαρότητα της απειλής.

(10)

Πριν από τη λήψη ή τον τερματισμό μέτρων δημόσιας υγείας για την αντίδραση σε σοβαρή διασυνοριακή απειλή κατά της υγείας, τα κράτη μέλη θα πρέπει να ενημερώνουν, να διαβουλεύονται και να συντονίζονται με τα άλλα κράτη μέλη στο πλαίσιο της ΕΥΑ το συντομότερο δυνατόν και τουλάχιστον 14 ημέρες νωρίτερα σχετικά με τον χαρακτήρα, τον σκοπό και το πεδίο εφαρμογής των εν λόγω μέτρων. Σε περίπτωση άμεσης λήψης ή τερματισμού μέτρων δημόσιας υγείας, τα κράτη μέλη θα πρέπει να ενημερώνουν τα άλλα κράτη μέλη και την Επιτροπή αμέσως και το αργότερο εντός 24 ωρών από τη λήψη ή τον τερματισμό των εν λόγω μέτρων.

(11)

Δεδομένου ότι οι ακριβείς πληροφορίες και η έγκαιρη επικοινωνία με το κοινό και τα ενδιαφερόμενα μέρη, όπως οι επαγγελματίες του τομέα της υγειονομικής περίθαλψης και της δημόσιας υγείας, έχουν ουσιαστική σημασία για την αποτελεσματική αντίδραση, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να ορίσει τη διαδικασία για την ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τα μέτρα επικοινωνίας και την επεξεργασία συνεκτικών και συντονισμένων μηνυμάτων επικοινωνίας σε περίπτωση κινδύνου και κρίσης στο πλαίσιο της ΕΥΑ.

(12)

Οι ολοκληρωμένες ρυθμίσεις για την πολιτική αντιμετώπιση κρίσεων (IPCR) αποσκοπούν στη διασφάλιση της συνοχής και της συμπληρωματικότητας της Ένωσης και των κρατών μελών στο Συμβούλιο σε περίπτωση επίκλησης της ρήτρας αλληλεγγύης, όπως αναφέρεται στην απόφαση 2014/415/ΕΕ του Συμβουλίου (4). Οι IPCR καθιστούν δυνατό τον έγκαιρο συντονισμό και αντίδραση της Ένωσης σε πολιτικό επίπεδο για κρίσεις που έχουν ευρύ αντίκτυπο ή πολιτική σημασία (5). Σύμφωνα με το άρθρο 21 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2022/2371, κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής ή κράτους μέλους, τα κράτη μέλη διαβουλεύονται μεταξύ τους και συντονίζονται στο πλαίσιο της ΕΥΑ όσον αφορά την υποστήριξη για τις ολοκληρωμένες ρυθμίσεις της ΕΕ για την πολιτική αντιμετώπιση κρίσεων, μεταξύ άλλων, μέσω της ανταλλαγής πληροφοριών και της ανταλλαγής απόψεων και κατευθύνσεων. Η γραμματεία της ΕΥΑ θα πρέπει να έρχεται σε επαφή με τη γραμματεία των IPCR, ώστε να διασφαλίζεται συνεκτική και αποτελεσματική δράση και να αποφεύγεται η αλληλεπικάλυψη των προσπαθειών.

(13)

Δεδομένου ότι ο παρών κανονισμός έχει ως σκοπό την επικαιροποίηση μέρους της εκτελεστικής απόφασης (ΕΕ) 2017/253 της Επιτροπής (6), το άρθρο 2 και τα άρθρα 4 έως 6 της εν λόγω απόφασης θα πρέπει να απαλειφθούν.

(14)

Τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό είναι σύμφωνα με τη γνώμη της Επιτροπής για τις Σοβαρές Διασυνοριακές Απειλές κατά της Υγείας,