AN COIMISIÚN EORPACH

An Bhruiséil,28.8.2025

COM(2025) 471 final

2025/0261(COD)

Togra le haghaidh

RIALACHÁN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE

maidir le coigeartú dleachtanna custaim ar allmhairiú earraí áirithe de thionscnamh Stáit Aontaithe Mheiriceá agus le tionscnamh taraif-chuótaí i ndáil le hallmhairí d’earraí áirithe de thionscnamh Stáit Aontaithe Mheiriceá

MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

1.COMHTHÉACS AN TOGRA

•Forais agus cuspóirí an togra

•Comhsheasmhacht le forálacha beartais atá sa réimse beartais cheana

•Comhsheasmhacht le beartais eile de chuid an Aontais

2.BUNÚS DLÍ, COIMHDEACHT AGUS COMHRÉIREACHT

•Bunús dlí

•Coimhdeacht (i gcás inniúlacht neamheisiach)

•Comhréireacht

•An rogha ionstraime

3.TORTHAÍ AR MHEASTÓIREACHTAÍ EX POST, AR CHOMHAIRLIÚCHÁIN LEIS NA PÁIRTITHE LEASMHARA AGUS AR MHEASÚNUITHE TIONCHAIR

•Meastóireachtaí ex post/seiceálacha oiriúnachta ar an reachtaíocht atá ann cheana

•Comhairliúcháin leis na páirtithe leasmhara

•Bailiú agus úsáid saineolais

•Measúnú tionchair

•Oiriúnacht rialála agus simpliú

•Cearta bunúsacha

4.IMPLEACHTAÍ BUISÉADACHA

Léirscaoileadh leanúnach taraifí tionsclaíocha, i gcás táirgí neamhíogaire talmhaíochta agus bia mara chomh maith, beidh tionchar diúltach aige go pointe ar bhuiséad an Aontais i bhfoirm dleachtanna custaim arna ligean thar ceal mar gheall ar léirscaoileadh taraifí i gcás na dtáirgí a chumhdaítear leis na línte taraife san iarscríbhinn a ghabhann leis an rialachán seo atá beartaithe.

Sa bhliain 2024, cuir i gcás, is é EUR 3,6 billiún an tionchar foriomlán ar bhuiséad an Aontais a mheastar a d’eascair ó dhleachtanna arna ligean thar ceal mar gheall ar tharaifí a bheith curtha ar fionraí i gcás earraí de thionscnamh na Stát Aontaithe 2 . Ar an iomlán, tá trí chatagóir earraí ann: Táirgí talmhaíochta, táirgí bia mara, agus táirgí tionsclaíocha. I gcás táirgí talmhaíochta, is é EUR 230 milliún an caillteanas foriomlán ioncaim custaim a mheastar a bheith i gceist, caillteanas a eascraíonn ó léirscaoileadh agus ó chórais Taraif-Chuótaí araon. Dá bhrí sin, meastar gurb é EUR 172.5 milliún an caillteanas atá ann ó thaobh bhuiséad an Aontais de. I gcás táirgí bia mara ó na Stáit Aontaithe, is é EUR 63 mhilliún an caillteanas iomlán ioncaim a mheastar a bheith i gceist de dheasca dleachtanna arna ligean thar ceal, rud a chiallaíonn gur thart ar EUR 47 milliún atá sa chaillteanas a mheastar a bheith ann ó thaobh bhuiséad an Aontais de. I gcás earraí tionsclaíocha ó na Stáit Aontaithe, is é EUR 4.6 billiún an t‑ioncam a mheastar a bheadh ann de bharr dleachtanna arna ligean thar ceal, rud a fágann go bhfuil caillteanas EUR 3.4 billiún i gceist ó thaobh bhuiséad an Aontais de.

5.EILIMINTÍ EILE

•Pleananna cur chun feidhme, agus socruithe faireacháin, meastóireachta agus tuairiscithe

•Doiciméid mhíniúcháin (i gcás treoracha)

•Míniúchán mionsonraithe ar fhorálacha sonracha an togra

2025/0261 (COD)

Togra le haghaidh

RIALACHÁN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE

maidir le coigeartú dleachtanna custaim ar allmhairiú earraí áirithe de thionscnamh Stáit Aontaithe Mheiriceá agus le tionscnamh taraif-chuótaí i ndáil le hallmhairí d’earraí áirithe de thionscnamh Stáit Aontaithe Mheiriceá

TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 207(2) de,

Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a chur chuig na parlaimintí náisiúnta,

Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach,

De bharr an mhéid seo a leanas:

(1)An caidreamh déthaobhach trádála agus infheistíochta atá ag an Aontas agus ag Stáit Aontaithe Mheiriceá (na ‘Stáit Aontaithe’), is é an ceann is mó agus is doimhne ar domhan é, agus tá a ngeilleagar fite fuaite go mór ina chéile. B’fhiú níos mó ná EUR 1.6 trilliún iomlán na trádála a rinne siad le chéile in 2024. Is í an dúshraith atá faoin gcomhpháirtíocht dhomhain chuimsitheach sin infheistíocht fhrithpháirteach mhór i margaí a chéile, infheistíocht ar fiú tuairim agus EUR 5.3 trilliún í.

(2)An 21 Lúnasa 2025, d’eisigh an tAontas agus na Stáit Aontaithe Ráiteas Comhpháirteach i ndáil le Creat-Chomhaontú idir an tAontas Eorpach– agus na Stáit Aontaithe maidir le Trádáil Chómhalartach, Chóir agus Chothrom (‘an Ráiteas Comhpháirteach’) 3 . Sa Ráiteas Comhpháirteach, taraifí áirithe is infheidhme maidir le hallmhairí ón Aontas, gheall na Stáit Aontaithe iad a mhodhnú i gcomhréir leis an gcomhaontú polaitiúil sin, rud a laghdóidh an ráta is infheidhme ionas gur uasteorainn taraife uilechuimsitheach 15 % a bheidh ann. Ordú Feidhmiúcháin (14326) na Stát Aontaithe, dar dáta an 31 Iúil 2025, is léiriú atá ann ar an ngealltanas sin a bheith i gceist ón 7 Lúnasa 2025 ar aghaidh. Ina theannta sin, ón 1 Meán Fómhair 2025, ní chuirfidh na Stáit Aontaithe ach taraif an Náisiúin Barrfhabhair (NBF) i bhfeidhm maidir le táirgí áirithe de chuid an Aontais, iad seo a leanas cuir i gcás – acmhainní nádúrtha nach bhfuil le fáil (corc san áireamh), gach aerárthach agus gach páirt aerárthaigh, chomh maith le cógais chineálacha, a gcuid gcomhábhar, agus a gcuid réamhtheachtaithe ceimiceacha. Gheall an tAontas agus na Stáit Aontaithe go smaoineoidh siad ar earnálacha agus táirgí eile atá tábhachtach ó thaobh a ngeilleagair agus a gcuid slabhraí luacha de, go smaoineoidh siad ar iad a chur san áireamh sa liosta táirgí nach mbeidh feidhm ach ag taraifí NBF maidir leo.

(3)Tá sé beartaithe ag an Aontas agus ag na Stáit Aontaithe gur túsphointe a bheidh sa Ráiteas Comhpháirteach, is é sin rá gurb é an chéad chéim é de phróiseas a bheifear in ann a leathnú a thuilleadh le himeacht ama chun réimsí eile a chumhdach, chun leanúint ar aghaidh ag cur leis an rochtain atá acu ar mhargaí a chéile, agus chun a gcaidreamh trádála agus infheistíochta a mhéadú.

(4)Tá gealltanas tugtha ag an Aontas deireadh a chur le taraifí ar earraí tionsclaíocha uile na Stát Aontaithe agus rochtain fhabhrach ar an margadh a sholáthar i gcás raon leathan bia mara agus earraí talmhaíochta de chuid na Stát Aontaithe, ar a n‑áirítear cnónna crainn, táirgí déiríochta, torthaí agus glasraí úra agus próiseáilte, bianna próiseáilte, síolta plandála, ola pónaire soighe, muiceoil agus feoil bhiosúin. Tá gealltanas tugtha ag an Aontas agus ag na Stáit Aontaithe caibidlíocht a dhéanamh maidir le rialacha tionscnaimh a mbeadh feidhm acu i ndáil leis na sochair trádála sin.

(5)Dá réir sin, ba cheart don Aontas na dleachtanna custaim ar allmhairí earraí áirithe a choigeartú, agus ba cheart dó taraif-chuótaí a thionscnamh i ndáil le hallmhairí earraí áirithe de thionscnamh na Stát Aontaithe, sa chaoi go nglacfar na bearta taraife fabhracha dá dtagraítear in Airteagal 56 de Rialachán (AE) Uimh. 952/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle 4 .

(6)Ba cheart feidhm a bheith ag na dleachtanna custaim coigeartaithe agus ag na taraif-chuótaí fad a bheidh an Ráiteas Comhpháirteach á chur chun feidhme go héifeachtach ag na Stáit Aontaithe.

(7)Chun coinníollacha aonfhoirmeacha a áirithiú maidir le cur chun feidhme an Rialacháin seo, ba cheart a thabhairt de chumhacht cur chun feidhme don Choimisiún cur i bhfeidhm an Rialacháin seo a chur ar fionraí ach imthosca áirithe a theacht i gceist. Ba cheart na cumhachtaí sin a fheidhmiú i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle 5 .

(8)An reachtaíocht is infheidhme de chuid an Aontais, Airteagal 59 de Rialachán (AE) Uimh. 952/2013 go háirithe, is i gcomhréir léi sin ba cheart tionscnamh earra a chinneadh, go dtí go nglacfar an cineál rialacha maidir le tionscnamh fabhrach dá dtagraítear in Airteagal 64(2) agus (3) den Rialachán sin chun toradh na caibidlíochta i ndáil le rialacha tionscnaimh dá dtagraítear sa Ráiteas Comhpháirteach a chur chun feidhme.

(9)I bhfianaise a thábhachtaí atá sé gan cur isteach ar an gcaidreamh trádála agus infheistíochta idir an tAontas agus na Stáit Aontaithe, ba cheart an Rialachán seo a theacht i bhfeidhm an lá tar éis lá a fhoilsithe,

TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

Airteagal 1

Coigeartú dleachtanna custaim

1.Na hearraí atá aicmithe faoi na cóid Ainmníochta Comhcheangailte (AC) a liostaítear in Iarscríbhinn I agus ar de thionscnamh na Stát Aontaithe iad, is 0 % a bheidh sna dleachtanna custaim de chuid na Comhtharaife Custaim ar dleachtanna iad is infheidhme maidir le hallmhairí de na hearraí sin isteach san Aontas.

2.Na hearraí atá aicmithe faoi na cóid AC a liostaítear in Iarscríbhinn II agus ar de thionscnamh na Stát Aontaithe iad, ní chuirfear comhpháirt ad valorem na Comhtharaife Custaim i bhfeidhm maidir le hallmhairí de na hearraí sin isteach san Aontas. Coinneofar ar bun an dleacht shonrach ar earraí tionscnaimh a chuirtear i bhfeidhm i gcásanna ina dtiteann an praghas allmhairiúcháin faoi bhun an phraghais iontrála.

Airteagal 2

Tionscnamh taraif-chuótaí

1.Na hearraí atá aicmithe faoi na cóid AC a liostaítear in Iarscríbhinn III agus ar de thionscnamh na Stát Aontaithe iad, déanfar taraif-chuótaí de chuid an Aontais (‘cuótaí’) a thionscnamh maidir le hallmhairí de na hearraí sin isteach san Aontas.

2.Laistigh de na cuótaí dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo, is éard a bheidh sna dleachtanna fabhracha dá dtagraítear in Airteagal 56(2), pointe (e), de Rialachán (AE) Uimh. 952/2013 na rátaí dleachta a leagtar amach sa cholún ‘ráta laistigh den chuóta’, suas leis na méideanna comhiomlána cuóta a shonraítear in Iarscríbhinn III a ghabhann leis an Rialachán seo. Beidh méideanna comhiomlána cuóta ann maidir le gach aon chuóta ar feadh tréimhsí 12 mhí ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo ar aghaidh.

3.Na cuótaí maidir le méideanna allmhairiúcháin a leagtar amach in Iarscríbhinn III a ghabhann leis an Rialachán seo, déanfaidh an Coimisiún agus na Ballstáit iad a bhainistiú i gcomhréir leis an gcóras bainistíochta maidir le taraif-chuótaí dá bhforáiltear in Airteagail 49 go 54 de Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2015/2447 ón gCoimisiún 6 .

Airteagal 3

Cur ar fionraí

1.Féadfaidh an Coimisiún gníomh cur chun feidhme a ghlacadh lena gcuirfear cur i bhfeidhm Airteagal 1 nó Airteagal 2 ar fionraí go hiomlán nó go páirteach ach na himthosca seo a leanas a theacht i gceist:

(a)gan na Stáit Aontaithe an Ráiteas Comhpháirteach a chur chun feidhme nó iad an bonn a bhaint ar bhealach eile de na cuspóirí a shaothraítear leis an Ráiteas Comhpháirteach, sin nó iad an bonn a bhaint den rochtain atá ag oibreoirí eacnamaíocha an Aontais ar mhargadh na Stát Aontaithe, nó fós iad cur isteach a dhéanamh ar bhealach eile ar an gcaidreamh trádála agus infheistíochta idir an tAontas agus na Stáit Aontaithe;

(b)tuartha leordhóthanacha a bheith ann go ngníomhóidh na Stáit Aontaithe ar an mbealach dá dtagraítear i bpointe (a) amach anseo;

(c)é a bheith de thoradh ar choigeartú na ndleachtanna custaim dá dtagraítear in Airteagal 1, nó ar thionscnamh na dtaraif-chuótaí dá dtagraítear in Airteagal 2, go dtiocfadh méadú ar na cainníochtaí a allmhairítear d'earra de thionscnamh na Stát Aontaithe, bíodh sé sin ina mhéadú de réir dearbhthéarmaí de nó ina mhéadú le hais an táirgthe intíre, ar méadú a d’fhágfadh, de bharr chomh mór agus a bheadh sé agus de bharr na ndálaí áirithe a bhainfeadh leis, go ndéanfaí mórdhíobháil do thionscal intíre an Aontais nó go mbeadh an baol ann go ndéanfaí mórdhíobháil dó;

(d)athrú a theacht ar imthosca oibiachtúla le hais na n‑imthosca a bhí ann tráth a eisíodh an Ráiteas Comhpháirteach.

Is i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 4(2) a dhéanfar an gníomh cur chun feidhme sin a ghlacadh.

2.Fad a bheidh na himthosca dá dtagraítear i mír 1 i gceist is ea a bheidh feidhm ag an ngníomh cur chun feidhme dá dtagraítear i mír 1.

Airteagal 4

Nós imeachta coiste

1.Déanfaidh an Coiste um an gCód Custaim arna bhunú le hAirteagal 7 de Rialachán (AE) Uimh. 2015/1843 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle cúnamh a thabhairt don Choimisiún 7 .

2.I gcás ina ndéantar tagairt don mhír seo, beidh feidhm ag Airteagal 5 de Rialachán (AE) Uimh. 182/2011.

Airteagal 5

Rialacha tionscnaimh

Chun críocha an Rialacháin seo, is i gcomhréir le hAirteagal 59 de Rialachán (AE) Uimh. 952/2013 a chinnfear tionscnamh earra, go dtí go nglacfar an cineál rialacha maidir le tionscnamh fabhrach dá dtagraítear in Airteagal 64(2) agus (3) den Rialachán sin.

Airteagal 6

Teacht i bhfeidhm

Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm an lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach i ngach Ballstát.

Arna dhéanamh sa Bhruiséil,

RÁITEAS AIRGEADAIS REACHTACH

1.LEAGAN AMACH AN TOGRA/TIONSCNAIMH3

1.1.Teideal an togra/tionscnaimh3

1.2.Réimsí beartais lena mbaineann3

1.3.Cuspóirí3

1.3.1.Cuspóirí ginearálta3

1.3.2.Cuspóirí sonracha3

1.3.3.An toradh agus an tionchar a mheastar a bheidh ann3

1.3.4.Táscairí feidhmíochta3

1.4.Baineann an togra/tionscnamh le:4

1.5.Foras an togra/tionscnaimh4

1.5.1.Na ceanglais is gá a chomhlíonadh sa ghearrthéarma nó san fhadtéarma, lena n‑áirítear amlíne mhionsonraithe maidir le cur chun feidhme céimneach an tionscnaimh4

1.5.2.Breisluach a bhaineann le rannpháirteachas an Aontais (tá rudaí éagsúla a bhféadfadh an breisluach sin eascairt astu, e.g. gnóthachain de thoradh comhordú, deimhneacht dhlíthiúil, breis éifeachtachta nó comhlántachtaí). Chun críocha na roinne seo, is é a chiallaíonn ‘breisluach a bhaineann le rannpháirteachas an Aontais’ an luach a thagann as idirghabháil an Aontais, ar luach breise é le cois an luacha a bheadh ann dá mbeadh na Ballstáit ag feidhmiú astu féin.4

1.5.3.Ceachtanna a foghlaimíodh ó thaithí eile den sórt sin san am a chuaigh thart4

1.5.4.Comhoiriúnacht don chreat airgeadais ilbhliantúil agus sineirgí a d’fhéadfadh a bheith ann le hionstraimí iomchuí eile5

1.5.5.Measúnú ar na roghanna éagsúla maoinithe atá ar fáil, lena n‑áirítear na féidearthachtaí athshannadh a dhéanamh5

1.6.Fad an togra/tionscnaimh agus an fad a mhairfidh an tionchar airgeadais a bheidh aige6

1.7.Na modhanna atá beartaithe chun an buiséad a chur chun feidhme6

2.BEARTA BAINISTÍOCHTA7

2.1.Rialacha faireacháin agus tuairiscithe7

2.2.Córais bainistíochta agus rialaithe7

2.2.1.An réasúnaíocht atá leis na modhanna cur chun feidhme buiséid atá beartaithe, leis na sásraí cur chun feidhme cistithe atá beartaithe, leis na módúlachtaí íocaíochta atá beartaithe agus leis an straitéis rialaithe atá beartaithe7

2.2.2.Faisnéis faoi na rioscaí a aithníodh agus na córais rialaithe inmheánacha a cuireadh ar bun chun na rioscaí a mhaolú7

2.2.3.Meastachán ar chostéifeachtacht na rialuithe agus an réasúnaíocht atá leis an gcostéifeachtacht sin (an cóimheas idir na costais rialaithe agus luach na gcistí gaolmhara arna mbainistiú), agus measúnú ar an leibhéal riosca earráide a mheastar a bheidh ann (tráth na híocaíochta agus an tráth a dhúnfar an clár)7

2.3.Bearta chun calaois agus neamhrialtachtaí a chosc7

3.AN TIONCHAR AIRGEADAIS A MHEASTAR A BHEIDH AG AN TOGRA/TIONSCNAMH8

3.1.Ainm an togra8

3.2.Línte bhuiséid8

3.3.Tionchar airgeadais 8

4.BARÚLACHA EILE9

1.LEAGAN AMACH AN TOGRA/TIONSCNAIMH 

1.1.Teideal an togra/tionscnaimh

1.2.Réimsí beartais lena mbaineann 

1.3.Cuspóirí

1.3.1.Cuspóirí ginearálta

1.3.2.Cuspóirí sonracha

1.3.3.An toradh agus an tionchar a mheastar a bheidh ann

Sonraigh an tionchar a bheadh ag an togra/tionscnamh ar na tairbhithe / grúpaí ar a bhfuil sé dírithe.

1.3.4.Táscairí feidhmíochta

Sonraigh na táscairí chun faireachán a dhéanamh ar dhul chun cinn agus ar ghnóthachain.

1.4.Baineann an togra/tionscnamh le: 

 beart nua 

 beart nua a leanann treoirthionscadal / réamhbheart 8  

 síneadh ar bheart atá ann cheana 

 beart nó bearta a chumasc nó a atreorú i dtreo beart eile/beart nua

1.5.Foras an togra/tionscnaimh 

1.5.1.Na ceanglais is gá a chomhlíonadh sa ghearrthéarma nó san fhadtéarma, lena n‑áirítear amlíne mhionsonraithe maidir le cur chun feidhme céimneach an tionscnaimh

1.5.2.Breisluach a bhaineann le rannpháirteachas an Aontais (tá rudaí éagsúla a bhféadfadh an breisluach sin eascairt astu, e.g. gnóthachain de thoradh comhordú, deimhneacht dhlíthiúil, breis éifeachtachta nó comhlántachtaí). Chun críocha na roinne seo, is é a chiallaíonn ‘breisluach a bhaineann le rannpháirteachas an Aontais’ an luach a thagann as idirghabháil an Aontais, ar luach breise é le cois an luacha a bheadh ann dá mbeadh na Ballstáit ag feidhmiú astu féin.

1.5.3.Ceachtanna a foghlaimíodh ó thaithí eile den sórt sin san am a chuaigh thart

1.5.4.Comhoiriúnacht don chreat airgeadais ilbhliantúil agus sineirgí a d’fhéadfadh a bheith ann le hionstraimí iomchuí eile

1.5.5.Measúnú ar na roghanna éagsúla maoinithe atá ar fáil, lena n‑áirítear na féidearthachtaí athshannadh a dhéanamh

1.6.Fad an togra/tionscnaimh agus an fad a mhairfidh an tionchar airgeadais a bheidh aige

tréimhse theoranta

–    i bhfeidhm ón [LL/MM]BBBB go dtí an [LL/MM]BBBB

–    tionchar airgeadais ó BBBB go BBBB maidir le leithreasuithe faoi chomhair gealltanas agus ó BBBB go BBBB maidir le leithreasuithe faoi chomhair íocaíochtaí.

Tréimhse neamhtheoranta

–Cuirfear chun feidhme é le linn na tréimhse tosaigh 2025 go BBBB,

–agus cuirfear ag feidhmiú go hiomlán ina dhiaidh sin é.

1.7.Na modhanna atá beartaithe chun an buiséad a chur chun feidhme 

 Bainistíocht dhíreach a dhéanann an Coimisiún

– ina ranna, lena n‑áirítear an chuid sin den fhoireann atá i dtoscaireachtaí an Aontais;

–    trí na gníomhaireachtaí feidhmiúcháin

 Bainistíocht atá comhroinnte leis na Ballstáit

 Bainistíocht indíreach trí chúraimí a bhaineann le cur chun feidhme an bhuiséid a shannadh dóibh seo a leanas:

– tríú tíortha nó na comhlachtaí a d’ainmnigh siad

– eagraíochtaí idirnáisiúnta agus a ngníomhaireachtaí (tabhair sonraí)

– an Banc Eorpach Infheistíochta agus an Ciste Eorpach Infheistíochta

– comhlachtaí dá dtagraítear in Airteagail 70 agus 71 den Rialachán Airgeadais

– comhlachtaí dlí poiblí

– comhlachtaí arna rialú ag an dlí príobháideach agus a bhfuil misean seirbhíse poiblí acu sa mhéid go soláthraítear ráthaíochtaí airgeadais leordhóthanacha dóibh

– comhlachtaí arna rialú ag dlí príobháideach Ballstáit, ar comhlachtaí iad a bhfuil sé de chúram orthu comhpháirtíocht phríobháideach phoiblí a chur chun feidhme agus dá soláthraítear ráthaíochtaí airgeadais leordhóthanacha

– comhlachtaí nó daoine a bhfuil sé de chúram orthu bearta sonracha de chuid an chomhbheartais eachtraigh agus slándála a chur chun feidhme de bhun Theideal V den Chonradh ar an Aontas Eorpach, ar comhlachtaí nó daoine iad a aithnítear sa bhunghníomh ábhartha

–comhlachtaí arna mbunú i mBallstát, arna rialú ag dlí príobháideach Ballstáit nó ag dlí an Aontais agus atá incháilithe le go gcuirfear de chúram orthu, i gcomhréir le rialacha earnáilsonracha, cistí an Aontais nó ráthaíochtaí buiséadacha a chur chun feidhme, a mhéid a bhíonn na comhlachtaí sin á rialú ag comhlachtaí dlí poiblí nó ag comhlachtaí arna rialú ag an dlí príobháideach a bhfuil misean seirbhíse poiblí acu, agus a mhéid a sholáthraíonn na comhlachtaí rialúcháin ráthaíochtaí airgeadais leordhóthanacha dóibh i bhfoirm dliteanas comhpháirteach agus leithleach nó ráthaíochtaí airgeadais coibhéiseacha, agus ar ráthaíochtaí iad a d’fhéadfadh, le haghaidh gach birt, a bheith teoranta d’uasmhéid thacaíocht an Aontais.

Nótaí

2.BEARTA BAINISTÍOCHTA 

2.1.Rialacha faireacháin agus tuairiscithe 

2.2.Córais bainistíochta agus rialaithe 

2.2.1.An réasúnaíocht atá leis na modhanna cur chun feidhme buiséid atá beartaithe, leis na sásraí cur chun feidhme cistithe atá beartaithe, leis na módúlachtaí íocaíochta atá beartaithe agus leis an straitéis rialaithe atá beartaithe

2.2.2.Faisnéis faoi na rioscaí a aithníodh agus na córais rialaithe inmheánacha a cuireadh ar bun chun na rioscaí a mhaolú

2.2.3.Meastachán ar chostéifeachtacht na rialuithe agus an réasúnaíocht atá leis an gcostéifeachtacht sin (an cóimheas idir na costais rialaithe agus luach na gcistí gaolmhara arna mbainistiú), agus measúnú ar an leibhéal riosca earráide a mheastar a bheidh ann (tráth na híocaíochta agus an tráth a dhúnfar an clár) 

2.3.Bearta chun calaois agus neamhrialtachtaí a chosc 

3.    AN TIONCHAR AIRGEADAIS A MHEASTAR A BHEIDH AG AN TOGRA/TIONSCNAMH

3.1.Ainm an togra

Togra le haghaidh Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le coigeartú dleachtanna custaim i gcás earraí áirithe de thionscnamh Stáit Aontaithe Mheiriceá agus le tionscnamh taraif-chuótaí de chuid an Aontais i gcás earraí áirithe de thionscnamh Stáit Aontaithe Mheiriceá

3.2.Línte bhuiséid

Líne ioncaim (Caibidil/Airteagal/Ítim):

An méid arna bhuiséadú le haghaidh na bliana lena mbaineann: EUR 21,082,004,566

(i gcás ioncaim shannta amháin):

Sannfar an t‑ioncam don líne chaiteachais seo a leanas (Caibidil/Airteagal/Ítim):

3.3.Tionchar airgeadais

    Ní bheidh aon impleacht airgeadais ag an togra

☑     Ní bheidh aon tionchar airgeadais ag an togra seo ar chaiteachas ach beidh tionchar airgeadais aige ar ioncam

    Tá tionchar airgeadais ag an togra ar ioncam sannta

Is mar seo a leanas a bheidh an éifeacht: 

Líne ioncaim	Tionchar ar ioncam 9	Tréimhse XX mí dar tús ll/mm/bbbb (más infheidhme)	Bliain N
Caibidil 12, Airteagal 120 – Dualgais chustaim agus dualgais eile dá dtagraítear i bpointe (a) d’Airteagal 2(1) de Chinneadh 2014/335/AE, Euratom	-12 bhilliún EUR	Tréimhse 4 mhí dar tús 01/09/2025	2025

Staid tar éis na gníomhaíochta
Líne ioncaim	2026	2027	2028	2029	2030
Caibidil 12, Airteagal 120	-3.9 billiún EUR	-3.9 billiún EUR	-3.9 billiún EUR	-3.9 billiún EUR	-3.9 billiún EUR

(I gcás ioncaim shannta amháin, ar choinníoll go bhfuil a fhios cheana cén líne bhuiséid atá i gceist):

Líne chaiteachais 10	Bliain N	Bliain N+1
Caibidil/Airteagal/Ítim …
Caibidil/Airteagal/Ítim …

Líne chaiteachais	[N+2]	[N+3]	[N+4]	[N+5]
Caibidil/Airteagal/Ítim …
Caibidil/Airteagal/Ítim …

4.BARÚLACHA EILE

Allmhairí ó na Stáit Aontaithe atá faoi réir taraifí faoi láthair a iolrú faoin meánráta dleachta atá ualaithe ó thaobh trádála de, sin mar a ríomhadh luach na ndleachtanna arna ligean thar ceal. Ní hionann iomlán na ndleachtanna arna ligean thar ceal agus an caillteanas ioncaim a bhain do bhuiséad an Aontais, ós rud é go bhfuil na Ballstáit i dteideal 25 % de na dleachtanna a bhailítear a choimeád, mar chúiteamh i leith an ualaigh riaracháin.

(1)    Airteagal 21(2)(e) CAE.

(2)    Allmhairí ó na Stáit Aontaithe atá faoi réir taraifí faoi láthair a iolrú faoin meánráta dleachta atá ualaithe ó thaobh trádála de, sin mar a ríomhadh luach na ndleachtanna arna ligean thar ceal. Ní hionann iomlán na ndleachtanna arna ligean thar ceal agus an caillteanas ioncaim a bhain do bhuiséad an Aontais, ós rud é go bhfuil na Ballstáit i dteideal 25 % de na dleachtanna a bhailítear a choimeád, mar chúiteamh i leith chostais an bhailithe.

(3)     Ráiteas Comhpháirteach i ndáil le Creat-Chomhaontú idir an tAontas Eorpach agus na Stáit Aontaithe maidir le Trádáil Chómhalartach, Chóir agus Chothrom - An Coimisiún Eorpach , nasc: https://policy.trade.ec.europa.eu/news/joint-statement-united-states-european-union-framework-agreement-reciprocal-fair-and-balanced-trade-2025-08-21_ga

(4)    Rialachán (AE) Uimh. 952/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 9 Deireadh Fómhair 2013 lena leagtar síos Cód Custaim an Aontais (IO L 269, 10.10.2013, lch. 1).

(5)    Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 16 Feabhra 2011 lena leagtar síos na rialacha agus na prionsabail ghinearálta a bhaineann leis na sásraí maidir le rialú ag na Ballstáit ar fheidhmiú cumhachtaí cur chun feidhme ag an gCoimisiún ( IO L 55, 28.2.2011, lch. 13 , ELI: ELI:  http://data.europa.eu/eli/reg/2011/182/oj ).

(6)    Rialachán Cur Chun Feidhme (AE) 2015/2447 ón gCoimisiún an 24 Samhain 2015 lena leagtar síos rialacha mionsonraithe maidir le cur chun feidhme forálacha áirithe de Rialachán (AE) Uimh. 952/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leagtar síos Cód Custaim an Aontais (IO L 343, 29.12.2015, lch. 558).

(7)    Rialachán (AE) 2015/1843 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 6 Deireadh Fómhair 2015 lena leagtar síos nósanna imeachta an Aontais i réimse an chomhbheartais tráchtála d’fhonn feidhmiú chearta an Aontais faoi rialacha trádála idirnáisiúnta a áirithiú, go háirithe na cearta sin a bunaíodh faoi choimirce na hEagraíochta Domhanda Trádála (códú) (IO L 272, ELI:  http://data.europa.eu/eli/reg/2015/1843/oj ).

(8)    Mar a thagraítear dó in Airteagal 58(2), pointe (a) nó (b) den Rialachán Airgeadais.

(9)    I gcás acmhainní dílse traidisiúnta (dleachtanna custaim, tobhaigh siúcra), ní mór na méideanna a luaitear a bheith ina nglanmhéideanna, i.e. méideanna comhlána agus 20 % de na costais bhailiúcháin a bheith bainte astu.

(10)    Le húsáid más gá, agus sa chás sin amháin.