Op 8 augustus 1980 deed verzoekster in het hoofdgeding aangifte ten invoer tot verbruik van goederen die in het formulier van de aangifte waren omschreven als olie uit vislevers, post 15.04 AII.

De goederen waren van oorsprong en herkomst uit Spanje. Op de aangifte werd door de ontvanger een document afgegeven waarbij de goederen werden ingedeeld onder post 15.04 A II, waarvoor geen invoerrecht was verschuldigd.

Op grond van een monsteronderzoek was de verifiërende ambtenaar van oordeel, dat de ingevoerde goederen als koolwaterstoffen met open koolstofketen moesten worden ingedeeld onder post 29.01 AI van het douanetarief, waarvoor ten tijde van de invoer — gelet op de oorsprong uit Spanje — een invoerrecht gold van 6,7 % van de waarde. Het deswege verschuldigde bedrag ad HFL 11942,80 werd door de ontvanger bij de bestreden uitnodiging tot betaling van verzoekster gevorderd.

In het rapport van de directeur van het laboratorium van het Ministerie van Financiën van 15 september 1980 wordt bericht:

Voor de Tariefcommissie stelde verzoekster in het hoofdgeding, dat de open koolwaterstofverbindingen welke zijn bedoeld in post 29.01, afkomstig moeten zijn van minerale koolwaterstoffen. In het onderhavige geval was het produkt van dierlijke oorsprong, hetgeen met de C14-methode kon worden vastgesteld. Met deze methode zou blijken, dat deze uit visleverolie afkomstige perhydrosqualeen — in tegenstelling tot de zuiver synthetische — naast de verbinding C 30 H 62 verontreinigd was met andere koolwaterstoffen. Daarom moest indeling onder tariefpost 15.04 AII plaatsvinden.

De inspecteur voerde aan, dat het ingevoerde produkt niet meer de uiterlijke kenmerken van visolie had. Door de bewerking die het had ondergaan, was het bovendien een chemisch welbepaalde verbinding geworden, te weten een koolwaterstof met een open koolstofketen, die met zoveel woorden in post 29.01 A wordt genoemd. Voor de tariefindeling was het in dat geval irrelevant, of het produkt van natuurlijke of synthetische oorsprong was. Hoewel er geen sprake was van motorbrandstof of andere brandstof als bedoeld bij post 29.01 A I, moest de indeling toch onder deze post geschieden.

Volgens de Tariefcommissie moet ook post 15.12 in de beschouwingen worden betrokken.

De Inspectie der Invoerrechten en Accijnzen stelt, dat het ingevoerd produkt geen kenmerkende eigenschappen had waardoor het kon worden herkend als visolie, in te delen onder post 15.04 van het gemeenschappelijk douanetarief. Het was een geïsoleerde welbepaalde organische verbinding, in te delen onder post 29.01 A van het gemeenschappelijk douanetarief.

De Belgische regering zou het als perhy-drosqualeen aangeduide produkt indelen onder tariefpost 29.01 A, indien het chemisch zuiver is in de zin van aantekening 1 bij hoofdstuk 29.

De aard van de grondstof waaruit het wordt vervaardigd, en de produktiewijze spelen daarbij geen rol.

Daar vaststaat, dat geen vergunning als bedoeld in verordening nr. 1775/77 is afgegeven, is een indeling die zou leiden tot toepassing van de gunstige tariefregeling van postonderverdeling 29.01 A II, slechts mogelijk indien door de bevoegde autoriteiten van de Lid-Staat waar de goederen ten invoer in het vrije verkeer zijn aangegeven, alsnog een schriftelijke vergunning met de nodige terugwerkende kracht zou kunnen worden afgegeven.

Ter terechtzitting van 17 november 1983 zijn mondelinge opmerkingen gemaakt door Gerlach & Co., vertegenwoordigd door F. E. van Bruggen, bedrijfsjurist, en de Commissie van de Europese Gemeenschappen, vertegenwoordigd door A. Haagsma, als gemachtigde.

De Commissie merkte op, dat in de eerste vraag van de Tariefcommissie sprake is van een produkt dat een uit visiever vervaardigd dierlijke olie en tevens een koolwaterstofverbinding met een open koolstofketen is. Een dergelijk produkt kan haars inziens onmogelijk bestaan. Olie uit vislevers bevat grosso modo twee componenten: glyceriden en onverzeepbare bestanddelen. Gewoonlijk bevatten zij echter ook nog andere nietverzeepbare bestanddelen. Olie van visievers is dus altijd een mengsel van verschillende bestanddelen.

In dit verband moet worden opgemerkt, dat het in casu toegepaste verhardingsprocédé (hydrogeneren) de samenstelling van de olie niet wijzigt. De totale hydrogenering van de olie leidt enkel tot verzadiging van de onverzadigde bestanddelen. Zo wordt bijvoorbeeld onverzadigd squaleen omgezet in squalaan (perhydrosqualeen). Dit geldt zelfs voor sommige haaileveroliën die bijzonder rijk zijn aan onverzeepbare bestanddelen, die zelf weer voornamelijk uit squaleen bestaan. In het gunstigste geval bestaat de stof voor 90 % uit onverzeepbare bestanddelen, waarvan, wederom in het gunstigste geval, 90 % squaleen. Het is dus duidelijk dat olie van vislevers niet meer dan 81 °/o squaleen kan bevatten.

Volgens aantekening 1 a) bij hoofdstuk 29 van het GDT, heeft dit hoofdstuk echter uitsluitend betrekking op geïsoleerde chemisch welbepaalde organische verbindingen, ook indien zij onzuiverheden bevatten. Volgens de Toelichtingen op het douanetarief voor de Europese Gemeenschappen omvat hoofdstuk 29 (toelichting op aantekening i a) en 1 b), onder punt 6) :

Bij uit vislever vervaardigde dierlijke olie kan een dergelijke zuiverheidsgraad niet worden bereikt en is er dan ook geen sprake van een geïsoleerde chemisch welbepaalde verbinding.

De Commissie concludeert dan ook, dat het uitgangspunt van de eerste vraag, te weten dat een produkt een geheel gehydrogeneerde, uit visiever vervaardigde dierlijke olie en tevens een koolwaterstofverbinding kan zijn, onjuist is en dat op de eerste vraag dan ook geen antwoord kan worden gegeven.

Omdat zij zich bewust is van de indelingsproblemen waarmee de Tariefcommissie wordt geconfronteerd, tracht de Commissie desondanks aan te geven onder welke post het betrokken produkt zou moeten worden ingedeeld. Zij baseert zich hierbij op de uitermate summiere feitelijke gegevens in het dossier.

De Commissie deelt de opvatting van de Tariefcommissie, dat in casu slechts drie posten in aanmerking kunnen komen, namelijk de posten 15.04 A, 15.12 en 29.01 A.

De betrokken produkten vallen niet onder post 15.04 A omdat zij zijn gehydrogeneerd. Zij zouden onder post 15.12 kunnen vallen, wanneer is voldaan aan de daar genoemde voorwaarde dat zij, behalve een gehele of gedeeltelijke verharding en eventuele zuivering, geen verdere bereiding hebben ondergaan.

Met betrekking tot post 29.01 A merkt de Commissie op:

a)volgens aantekening 1 a) bij hoofdstuk 29 van het GDT, heeft dit hoofdstuk uitsluitend betrekking op geïsoleerde chemisch welbepaalde organische verbindingen;b)in de Toelichtingen op het douanetarief voor de Europese Gemeenschappen wordt, in de Algemene opmerkingen bij hoofdstuk 29, onder punt 6, voor stoffen als de onderhavige (verzadigde koolwaterstoffen met open koolstofketen) de minimum-zuiverheidsgraad gesteld op 95 %;c)in het gunstigste geval kan visleverolie maximaal 81 % squalaan (verzadigde koolwaterstoffen met open koolstofketen) bevatten.

Hieruit, zo herhaalt zij, heeft zij geconcludeerd dat gehydrogeneerde olie van vislevers nooit kan voldoen aan de zuiverheidseisen die voor indeling onder post 29.01 A worden gesteld.

Dit wil echter niet zeggen dat de betrokken produkten niet voor indeling onder post 29.01 A in aanmerking kunnen komen. Het is immers mogelijk, dat men in feite niet meer te doen heeft met een al dan niet gehydrogeneerde olie uit visievers, maar met olie die een bepaalde behandeling heeft ondergaan om er een bepaalde stof, bijvoorbeeld squalaan, uit te isoleren. Uit het inleidend verzoekschrift dat Gerlach bij de Tariefcommissie heeft ingediend, kan worden afgeleid, dat het niet gaat om olie uit vislevers, maar om perhydrosqualeen afkomstig uit visleverolie. Verzoekster in het hoofdgeding heeft hiermee te verstaan gegeven, dat men strikt genomen niet meer te doen heeft met olie uit vislevers, maar met hieruit geïsoleerd squalaan.

Bij toepassing van een bepaald procédé om squalaan (perhydrosqualeen) uit de betrokken visleverolie te isoleren, is het stellig mogelijk een produkt te verkrijgen met een squalaangehalte van meer dan 95 %. Dit gehalte kan zelfs oplopen tot 99 % of meer.

Aangezien squalaan (perhydrosqualeen) een koolwaterstof met open koolstofketen is, is in dat geval post 29.01 A de juiste post voor de indeling van dat produkt.