<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><CONCLUSION NNC="YES" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:noNamespaceSchemaLocation="http://formex.publications.europa.eu/schema/formex-05.00-20081231.xd"><BIB.CONCLUSION><REF.CASE FILE="ECRCJ2005PLA.0400247701.case.xml"><NO.CASE>C-61/03</NO.CASE></REF.CASE><NO.CELEX>62003C0061</NO.CELEX><NO.SEQ>0001.0001</NO.SEQ><PAGE.FIRST.ECR>2481</PAGE.FIRST.ECR><PAGE.SEQ>1</PAGE.SEQ><PAGE.LAST.ECR>2510</PAGE.LAST.ECR><PAGE.TOTAL>30</PAGE.TOTAL></BIB.CONCLUSION><CURR.TITLE><LEFT>OPINIA L. A. GEELHOEDA — SPRAWA C-61/03</LEFT><RIGHT>KOMISJA PRZECIWKO ZJEDNOCZONEMU KRÓLESTWU</RIGHT></CURR.TITLE><CONTENTS.CONCLUSION><TITLE><TI><P><HT TYPE="UC">Opinia rzecznika generalnego</HT></P><P><HT TYPE="UC">L. A. Geelhoeda</HT></P><P>przedstawiona w dniu <DATE ISO="20041202">2 grudnia 2004 r.</DATE><NOTE NOTE.ID="E0001" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Język oryginału: angielski.</P></NOTE></P></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P>I —</NO.P><TXT>Wprowadzenie</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>1.</NO.P><TXT>W skardze złożonej na podstawie art. 141 Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Energii Atomowej (zwanego dalej <QUOT.START ID="QS0001" REF.END="QE0001" CODE="201E"/>traktatem EWEA<QUOT.END ID="QE0001" REF.START="QS0001" CODE="201D"/>) Komisja wnosi o stwierdzenie, że Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej naruszyło art. 37 EWEA, nie udostępniając ogólnych danych dotyczących planu składowania odpadów radioaktywnych w związku z demontażem reaktora Jason znajdującego się w Royal Naval College w Greenwich. Przepis ten nakłada na państwa członkowskie zobowiązanie do udostępnienia Komisji ogólnych danych dotyczących każdego planu składowania odpadów radioaktywnych w każdej postaci.</TXT></NP><NP><NO.P>2.</NO.P><TXT>Przedmiotem sprawy jest istotna kwestia dotycząca wykładni art. 37 EWEA, a mianowicie, czy obowiązek nałożony tym przepisem obejmuje odpady radioaktywne pochodzące z obiektów atomowych wykorzystywanych do celów wojskowych. Takie właśnie stanowisko zajmuje Komisja, podczas gdy Zjednoczone Królestwo — wspierane przez Republikę Francuską — utrzymuje, że przepis ten odnosi się wyłącznie do odpadów radioaktywnych pochodzących z obiektów atomowych wykorzystywanych do celów cywilnych i gospodarczych.</TXT></NP><NP><NO.P>3.</NO.P><TXT>Zagadnienia faktyczne dotyczące demontażu nie są przedmiotem sporu w ramach niniejszego postępowania.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P>II —</NO.P><TXT>Okoliczności faktyczne i postępowanie</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>4.</NO.P><TXT>Reaktor Jason był wykorzystywany przez ministerstwo obrony Zjednoczonego Królestwa w Royal Naval College w Greenwich w latach 1962-1996. W tym czasie służył on kształceniu marynarzy oraz pracowników stoczni w zakresie fizyki reaktora oraz był stosowany w działalności badawczej wspierającej program napędu atomowego realizowany przez ministerstwo obrony. Pod koniec tego okresu, po pozytywnym rozpatrzeniu wniosku o wydanie stosownej decyzji przez Environment Agency for England &amp; Wales (agencję ds. środowiska Anglii i Walii) dokonano demontażu reaktora Jason.</TXT></NP><?PAGE NO="I-2482"?><NP><NO.P>5.</NO.P><TXT>W 1998 r. Komisja została powiadomiona przez Zjednoczone Królestwo, że reaktor Jason zostanie zdemontowany. Pismem z dnia <DATE ISO="19990108">8 stycznia 1999 r.</DATE> Komisja zażądała od Zjednoczonego Królestwa szczegółowych informacji związanych z demontażem reaktora, w celu określenia, kiedy powinny zostać udostępnione <QUOT.START ID="QS0002" REF.END="QE0002" CODE="201E"/>ogólne dane<QUOT.END ID="QE0002" REF.START="QS0002" CODE="201D"/>, podlegające obowiązkowi przekazania na podstawie art. 37 EWEA. W piśmie z dnia <DATE ISO="19990305">5 marca 1999 r.</DATE> Zjednoczone Królestwo odpowiedziało, że jego zdaniem obiekty stosowane do celów wojskowych nie są objęte zakresem przedmiotowym traktatu EWEA oraz że w związku z tym nie zamierza przekazać Komisji jakichkolwiek ogólnych danych w rozumieniu art. 37 EWEA. Zjednoczone Królestwo zaproponowało natomiast, że przekaże Komisji decyzję zezwalającą na demontaż wydaną przez agencję ds. ochrony środowiska Anglii i Walii, jak również skierowany do tego organu wniosek o wydanie tej decyzji.</TXT></NP><NP><NO.P>6.</NO.P><TXT>W wezwaniu do usunięcia uchybienia z dnia <DATE ISO="20010130">30 stycznia 2001 r.</DATE> Komisja poinformowała Zjednoczone Królestwo, że jej zdaniem postanowienia tytułu II rozdział 3 traktatu EWEA stosują się do promieniowania jonizującego, bez względu na jego źródło. Komisja zażądała od Zjednoczonego Królestwa przekazania uwag w terminie dwóch miesięcy od otrzymania wezwania.</TXT></NP><NP><NO.P>7.</NO.P><TXT>W odpowiedzi z dnia <DATE ISO="20010330">30 marca 2001 r.</DATE> Zjednoczone Królestwo stwierdziło, iż jego zdaniem misją Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej określoną w traktacie EWEA jest promowanie cywilnego i gospodarczego wykorzystania energii jądrowej, z wyłączeniem energii jądrowej wykorzystywanej do celów wojskowych. Zjednoczone Królestwo podniosło, że tylko niektóre rozdziały traktatu mogą być uznawane za odnoszące się do działań związanych z obronnością.</TXT></NP><NP><NO.P>8.</NO.P><TXT>W dniu <DATE ISO="20011221">21 grudnia 2001 r.</DATE> Komisja przekazała Zjednoczonemu Królestwu uzasadnioną opinię, potwierdzającą domniemane uchybienie art. 37 EWEA. Komisja zażądała od Zjednoczonego Królestwa zastosowania się do uwag przedstawionych w opinii w terminie dwóch miesięcy od jej otrzymania.</TXT></NP><NP><NO.P>9.</NO.P><TXT>W odpowiedzi z dnia <DATE ISO="20020220">20 lutego 2002 r.</DATE> Zjednoczone Królestwo potwierdziło zajęte stanowisko, że w związku z faktem, iż obiekty wojskowe nie są objęte zakresem przedmiotowym traktatu EWEA, Zjednoczone Królestwo nie jest zobowiązane do przekazania Komisji jakichkolwiek informacji na podstawie art. 37 EWEA.</TXT></NP><NP><NO.P>10.</NO.P><TXT>W efekcie Komisja wniosła skargę, która została zarejestrowana w sekretariacie Trybunału dnia <DATE ISO="20030204">4 lutego 2003 r.</DATE></TXT></NP><NP><NO.P>11.</NO.P><TXT>Dnia <DATE ISO="20031208">8 grudnia 2003 r.</DATE> do Trybunału wpłynęły uwagi interwenienta wniesione przez Republikę Francuską.</TXT></NP></GR.SEQ><?PAGE NO="I-2483"?><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P>III —</NO.P><TXT>Ramy prawne</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>12.</NO.P><TXT>Następujące postanowienia traktatu EWEA są istotne dla oceny, czy art. 37 EWEA stosuje się do odpadów radioaktywnych pochodzących z obiektów atomowych wykorzystywanych do celów wojskowych.</TXT></NP><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>A —</NO.P><TXT>Rozdział 3 traktatu EWEA</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>13.</NO.P><TXT>Artykuł 37 EWEA wchodzi w skład tytułu II rozdział 3 traktatu EWEA. Rozdział ten, zatytułowany <QUOT.START ID="QS0003" REF.END="QE0003" CODE="201E"/>Ochrona zdrowia i bezpieczeństwo<QUOT.END ID="QE0003" REF.START="QS0003" CODE="201D"/>, ma na celu wprowadzenie w życie motywu czwartego preambuły traktatu, stanowiącego że państwa członkowskie — działające w celu zapewnienia warunków <QUOT.START ID="QS0004" REF.END="QE0004" CODE="201E"/>niezbędnych do rozwoju silnego przemysłu jądrowego<QUOT.END ID="QE0004" REF.START="QS0004" CODE="201D"/> — <QUOT.START ID="QS0005" REF.END="QE0005" CODE="201E"/>pragną stworzyć warunki bezpieczeństwa niezbędne do eliminacji zagrożeń dla życia i zdrowia ludności<QUOT.END ID="QE0005" REF.START="QS0005" CODE="201D"/>. Do celów niniejszego postępowania wskazana może być analiza przepisów rozdziału 3 jako całości, co pozwoli zorientować się, jakie kompetencje nadano EWEA w zakresie ochrony zdrowia i bezpieczeństwa.</TXT></NP><NP><NO.P>14.</NO.P><TXT>Artykuł 30 EWEA stanowi, iż <QUOT.START ID="QS0006" REF.END="QE0006" CODE="201E"/>w ramach Wspólnoty ustanawia się podstawowe normy ochrony zdrowia pracowników i ludności przed niebezpieczeństwem promieniowania jonizującego<QUOT.END ID="QE0006" REF.START="QS0006" CODE="201D"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>15.</NO.P><TXT>Standardy te określono ostatnio w dyrektywie Rady 96/29/Euratom<NOTE NOTE.ID="E0002" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Dyrektywa z dnia <DATE ISO="19960513">13 maja 1996 r.</DATE> ustanawiająca podstawowe normy bezpieczeństwa w zakresie ochrony zdrowia pracowników i ogółu społeczeństwa przed zagrożeniami wynikającymi z promieniowania jonizującego (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="159" DATE.PUB="1996" PAGE.FIRST="1">Dz.U. L 159, str. 1</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE>. Zgodnie z art. 33 EWEA państwa członkowskie są zobowiązane do zapewnienia poszanowania tych podstawowych norm.</TXT></NP><NP><NO.P>16.</NO.P><TXT>Zgodnie z art. 34 EWEA państwa członkowskie są zobowiązane uzyskać opinię Komisji co do dodatkowych środków ochrony zdrowia i bezpieczeństwa, które mają zostać zastosowane w przypadku prowadzenia szczególnie niebezpiecznych doświadczeń. W przypadku, gdy skutki tych doświadczeń mogą rozprzestrzenić się na obszary innych państw członkowskich, przed przeprowadzeniem doświadczeń wymagane jest uzyskanie zgody Komisji.</TXT></NP><NP><NO.P>17.</NO.P><TXT>Zgodnie z art. 35 EWEA i 36 EWEA państwa członkowskie są zobowiązane do zapewnienia poszanowania podstawowych norm przy budowie instalacji niezbędnych do stałej kontroli poziomu napromieniowania,<?PAGE NO="I-2484"?> a ponadto powinny przekazywać Komisji okresowo wyniki tej kontroli. Komisja ma prawo dostępu do instalacji, a także może weryfikować ich działanie i sprawność.</TXT></NP><NP><NO.P>18.</NO.P><TXT>Artykuł 37 EWEA stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START ID="QS0007" REF.END="QE0007" CODE="201E"/>Każde państwo członkowskie udostępnia Komisji ogólne dane dotyczące każdego planu składowania odpadów radioaktywnych w dowolnej formie, tak aby umożliwić ustalenie, czy realizacja tego planu może spowodować promieniotwórcze skażenie wód, gleby lub powietrza w innym państwie członkowskim.</P><P>Komisja wydaje opinię w ciągu sześciu miesięcy, po konsultacji z grupą specjalistów określoną w artykule 31<QUOT.END ID="QE0007" REF.START="QS0007" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0003" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>W różnych zaleceniach Komisji wydanych od wejścia w życie traktatu EWEA wyjaśniano zakres przedmiotowy art. 37 EWEA, a w szczególności znaczenie terminów <QUOT.START ID="QS0008" REF.END="QE0008" CODE="201E"/>składowanie odpadów radioaktywnych<QUOT.END ID="QE0008" REF.START="QS0008" CODE="201D"/> oraz <QUOT.START ID="QS0009" REF.END="QE0009" CODE="201E"/>ogólne dane<QUOT.END ID="QE0009" REF.START="QS0009" CODE="201D"/>. Należą do nich zalecenie Komisji 1999/829/Euratom z dnia <DATE ISO="19991206">6 grudnia 1999 r.</DATE> w sprawie zastosowania art. 37 traktatu ustanawiającego Euratom (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="324" DATE.PUB="1999" PAGE.FIRST="3">Dz.U. L 324, str. 23</REF.DOC.OJ>) oraz zalecenie Komisji 91/4/Euratom z dnia <DATE ISO="19901207">7 grudnia 1990 r.</DATE> w sprawie zastosowania art. 37 traktatu ustanawiającego Euratom (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="006" DATE.PUB="1991" PAGE.FIRST="16">Dz.U. L 6, str. 16</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE>.</P></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>19.</NO.P><TXT>Artykuł 38 EWEA wymaga od Komisji kierowania do państw członkowskich zaleceń dotyczących poziomu promieniotwórczości w powietrzu, wodach i glebie. W razie pilnej potrzeby Komisja może wydać dyrektywę nakazującą danemu państwu członkowskiemu podjęcie, w okresie wyznaczonym przez Komisję, wszelkich działań niezbędnych w celu zapobieżenia przekroczeniu podstawowych norm oraz zapewnienia poszanowania przepisów<NOTE NOTE.ID="E0004" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz np. zalecenie Komisji 2001/928/Euratom z dnia <DATE ISO="20011220">20 grudnia 2001 r.</DATE> w sprawie ochrony społeczeństwa przed narażeniem na kontakt z radonem w wodzie pitnej (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="344" DATE.PUB="2001" PAGE.FIRST="85">Dz.U. L 344, str. 85</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE>. W przypadku niezastosowania się do zaleceń Komisji w określonym terminie Komisja lub dowolne zainteresowane państwo członkowskie może <QUOT.START ID="QS0010" REF.END="QE0010" CODE="201E"/>bezzwłocznie<QUOT.END ID="QE0010" REF.START="QS0010" CODE="201D"/> wnieść sprawę do Trybunału Sprawiedliwości.</TXT></NP><NP><NO.P>20.</NO.P><TXT>Wreszcie art. 39 EWEA przewiduje ustanowienie wydziału dokumentacji i analizy kwestii ochrony zdrowia i bezpieczeństwa w ramach Wspólnego Ośrodka Badań Jądrowych (utworzonego na podstawie art. 8 EWEA), którego zadaniem jest gromadzenie dokumentacji i informacji wymienionych w art. 33 EWEA, 36 EWEA i 37 EWEA<NOTE NOTE.ID="E0005" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Należy odnotować, że podczas gdy tekst angielskiej wersji językowej traktatu EWEA odwołuje się w tym przedmiocie do art. 33 EWEA, 36 EWEA i 37 EWEA, teksty pewnych innych wersji językowych odwołują się do art. 33 EWEA, 37 EWEA i 38 EWEA.</P></NOTE> oraz wspieranie Komisji w realizacji zadań nałożonych na nią , w rozdziale 3 traktatu EWEA.</TXT></NP><?PAGE NO="I-2485"?><NP><NO.P>21.</NO.P><TXT>W celu realizacji zadań w zakresie ochrony zdrowia i bezpieczeństwa wynikających z traktatu EWEA od momentu wejścia w życie tego traktatu wydanych zostało wiele aktów prawa wtórnego, na przykład<NOTE NOTE.ID="E0006" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Do innych przykładów należą: decyzja Rody 87/600/Euratom z dnia <DATE ISO="19871214">14 grudnia 1987 r.</DATE> w sprawie wspólnotowych warunków wczesnej wymiany informacji w przypadku pogotowia radiologicznego (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="371" DATE.PUB="1987" PAGE.FIRST="76">Dz.U. L 371, str. 76</REF.DOC.OJ>); dyrektywa Rady 89/618/Euratom z dnia <DATE ISO="19891127">27 listopada 1989 r.</DATE> w sprawie informowania ogółu społeczeństwa o środkach ochrony i działaniach podejmowanych w razie wystąpienia zdarzenia radiacyjnego (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="357" DATE.PUB="1989" PAGE.FIRST="31">Dz. U. L 357, str. 31</REF.DOC.OJ>); dyrektywa Rady 97/43/Euralom z dnia <DATE ISO="19970630">30 czerwca 1997 r.</DATE> dotycząca ochrony sanitarnej ludności przed ryzykiem związanym z promieniowaniem jonizującym przy naświetleniach dla celów medycznych (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="180" DATE.PUB="1997" PAGE.FIRST="22">Dz.U. L 180, str. 22</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE>:</TXT><P><LIST TYPE="DASH"><ITEM><P>dyrektywa Rady 2003/122/Euratom z dnia <DATE ISO="20031222">22 grudnia 2003 r.</DATE> w sprawie kontroli wysoce radioaktywnych źródeł zamkniętych i odpadów radioaktywnych<NOTE NOTE.ID="E0007" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P><REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="346" DATE.PUB="2003" PAGE.FIRST="57">Dz.U. L 346, str. 57</REF.DOC.OJ>.</P></NOTE>,</P></ITEM><ITEM><P>rozporządzenie Rady (Euratom) nr 1493/93 z dnia <DATE ISO="19930608">8 czerwca 1993 r.</DATE> w sprawie przesyłania substancji radioaktywnych między państwami członkowskimi<NOTE NOTE.ID="E0008" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P><REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="148" DATE.PUB="1993" PAGE.FIRST="1">Dz.U. L 148, sir. 1</REF.DOC.OJ>.</P></NOTE>,</P></ITEM><ITEM><P>dyrektywa Rady 92/3/Euratom z dnia <DATE ISO="19920203">3 lutego 1992 r.</DATE> w sprawie nadzoru i kontroli przesyłania odpadów radioaktywnych między państwami członkowskimi oraz do Wspólnoty i poza jej obszar<NOTE NOTE.ID="E0009" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P><REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="035" DATE.PUB="1992" PAGE.FIRST="24">Dz.U. L 35, str. 24</REF.DOC.OJ>.</P></NOTE>,</P></ITEM><ITEM><P>dyrektywa Rady 90/641/Euratom z dnia <DATE ISO="19901204">4 grudnia 1990 r.</DATE> w sprawie praktycznej ochrony pracowników zewnętrznych, narażonych na promieniowanie jonizujące podczas pracy na terenie kontrolowanym<NOTE NOTE.ID="E0010" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P><REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="349" DATE.PUB="1990" PAGE.FIRST="21">Dz.U. L 349, str. 21</REF.DOC.OJ>.</P></NOTE> oraz</P></ITEM><ITEM><P>rozporządzenie Rady (Euratom) nr 3954/87 z dnia <DATE ISO="19871222">22 grudnia 1987 r.</DATE> ustanawiające maksymalne dozwolone poziomy skażenia radioaktywnego środków spożywczych oraz pasz po wypadku jądrowym lub w każdym innym przypadku zdarzenia radiacyjnego<NOTE NOTE.ID="E0011" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P><REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="371" DATE.PUB="1987" PAGE.FIRST="11">Dz.U. L 371, str. 11</REF.DOC.OJ>, z póżn. zm.</P></NOTE>.</P></ITEM></LIST></P></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>B —</NO.P><TXT>Artykuły 24-28 EWEA</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>22.</NO.P><TXT>Równie istotne dla przedmiotowej oceny są art. 24-28 EWEA, ujęte w sekcjach III i IV (zatytułowanych odpowiednio <QUOT.START ID="QS0011" REF.END="QE0011" CODE="201E"/>Postanowienia dotyczące tajności<QUOT.END ID="QE0011" REF.START="QS0011" CODE="201D"/> oraz <QUOT.START ID="QS0012" REF.END="QE0012" CODE="201E"/>Postanowienia szczególne<QUOT.END ID="QE0012" REF.START="QS0012" CODE="201D"/>) rozdziału 2 traktatu EWEA, poświęconego rozpowszechnianiu informacji. Zasadniczo artykuły te określają szczególne zasady tajności informacji przekazywanych<?PAGE NO="I-2486"?> Wspólnocie w ramach prowadzonego przez nią programu badań atomowych, jeżeli ujawnienie tych informacji <QUOT.START ID="QS0013" REF.END="QE0013" CODE="201E"/>może naruszyć interesy obronne jednego lub kilku państw członkowskich<QUOT.END ID="QE0013" REF.START="QS0013" CODE="201D"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>23.</NO.P><TXT>System ten ma formę stopni tajności określonych przez Radę, stosowanych tymczasowo przez Komisję, w sytuacji gdy uzna ona, że ujawnienie konkretnych informacji może naruszyć interesy obronne jednego lub kilku państw członkowskich (art. 24 ust. 2 EWEA). Informacje te przekazywane są następnie przez Komisję państwom członkowskim, które <QUOT.START ID="QS0014" REF.END="QE0014" CODE="201E"/>są zobowiązane do tymczasowego utrzymania ich w tajemnicy na tych samych warunkach<QUOT.END ID="QE0014" REF.START="QS0014" CODE="201D"/>. Państwa członkowskie mają trzy miesiące na poinformowanie Komisji o tym, czy zamierzają utrzymać przyznany tymczasowo stopień tajności, zastąpić go innym lub odtajnić informacje. Po wygaśnięciu tego trzymiesięcznego okresu stosuje się najwyższy ze zgłoszonych stopni, a Komisja stosownie zawiadamia państwa członkowskie.</TXT></NP><NP><NO.P>24.</NO.P><TXT>Na wniosek Komisji lub państwa członkowskiego Rada może w dowolnym czasie, działając jednomyślnie, zastosować inny stopień tajności lub odtajnić informacje. Rada zasięga opinii Komisji przed podjęciem jakichkolwiek działań na wniosek państwa członkowskiego.</TXT></NP><NP><NO.P>25.</NO.P><TXT>Artykuł 24 ust. 3 EWEA stanowi, że postanowienia art. 12 EWEA i 13 EWEA, dotyczące informacji pozostających w gestii Wspólnoty, mają zastosowanie do informacji objętych systemem tajności jedynie w ograniczonym zakresie oraz z zastrzeżeniem zastosowania <QUOT.START ID="QS0015" REF.END="QE0015" CODE="201E"/>odpowiednich środków bezpieczeństwa<QUOT.END ID="QE0015" REF.START="QS0015" CODE="201D"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>26.</NO.P><TXT>Stosownie do art. 25 ust. 1 EWEA państwo członkowskie zawiadamiające o wpłynięciu wniosku lub ujawniające treść wniosku o patent bądź wzór użytkowy dotyczący kwestii jądrowej (zgodnie z wymogiem art. 16 EWEA) powinno w razie konieczności zwrócić uwagę na potrzebę stosowania właściwego stopnia tajności z przyczyn obronnych, określając jednocześnie przewidywany okres jego stosowania. Komisja i państwa członkowskie podejmują działania, które w myśl przepisów bezpieczeństwa odpowiadają stopniowi tajności wymaganemu przez państwo pochodzenia. Mimo że Komisja może przekazać te informacje <QUOT.START ID="QS0016" REF.END="QE0016" CODE="201E"/>wspólnym przedsiębiorstwom<QUOT.END ID="QE0016" REF.START="QS0016" CODE="201D"/> w rozumieniu rozdziału 5 lub, za pośrednictwem państwa członkowskiego, osobie bądź przedsiębiorstwu innemu niż wspólne przedsiębiorstwo, działającemu na terytorium tego państwa, art. 25 ust. 2 EWEA stanowi, że informacje mogą być przekazywane <QUOT.START ID="QS0017" REF.END="QE0017" CODE="201E"/>we wszystkich przypadkach wyłącznie za zgodą państwa pochodzenia<QUOT.END ID="QE0017" REF.START="QS0017" CODE="201D"/> oraz że zgoda ta może zostać wstrzymana z przyczyn dotyczących obronności.</TXT></NP><?PAGE NO="I-2487"?><NP><NO.P>27.</NO.P><TXT>Artykuł 26 EWEA stanowi, że jeżeli informacje objęte patentami, wnioskami o patent, tymczasowo chronionymi prawami patentowymi, wzorami użytkowymi lub wnioskami o wzory użytkowe zostały utajnione zgodnie z art. 24-25 EWEA, państwa wnioskujące o to utajnienie nie mogą zabronić składania podobnych wniosków w innych państwach członkowskich. Natomiast <QUOT.START ID="QS0018" REF.END="QE0018" CODE="201E"/>państwa członkowskie podejmują środki niezbędne do utrzymania ochrony poufności tych praw i wniosków zgodnie z procedurami przewidzianymi w ich własnych przepisach ustawodawczych i wykonawczych<QUOT.END ID="QE0018" REF.START="QS0018" CODE="201D"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>28.</NO.P><TXT>Zgodnie z art. 26 ust. 2 EWEA wnioski dotyczące informacji utajnionych zgodnie z art. 24 EWEA nie mogą być składane poza państwami członkowskimi, chyba że wyrażą one na to jednomyślną zgodę.</TXT></NP><NP><NO.P>29.</NO.P><TXT>Wreszcie art. 28 EWEA stanowi między innymi, że Komisja rekompensuje poniesione szkody, w przypadku gdy przekazanie Komisji patentów lub wzorów użytkowych utajnionych z przyczyn obronnych spowodowało ich niewłaściwe wykorzystanie bądź podanie do wiadomości osobie nieupoważnionej.</TXT></NP><NP><NO.P>30.</NO.P><TXT>Zasady tajności opisane w sekcji III rozdziału 2 wprowadzono rozporządzeniem Rady (Euratom) nr 3 w sprawie wykonania art. 24 Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Energii Atomowej<NOTE NOTE.ID="E0012" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P><REF.DOC.OJ COLL="P" NO.OJ="017" DATE.PUB="1958" PAGE.FIRST="9406">Dz.U. 1958, 17, str. 9406</REF.DOC.OJ>.</P></NOTE>. Cel i zakres tego rozporządzenia wyjaśnione są w jego preambule: <QUOT.START ID="QS0019" REF.END="QE0019" CODE="201E"/>mając na uwadze [, że] muszą zostać wdrożone środki bezpieczeństwa dla każdego ze stopni tajności, jakie stosuje się w odniesieniu do informacji, których ujawnienie może wyrządzić szkodę w interesach obronnych jednego lub więcej państw członkowskich, oraz mając na uwadze, że takie środki muszą być wykonywane pod nadzorem Komisji, zarówno jeżeli chodzi o przedmiot, jak i o osoby i przedsiębiorstwa, którym takie informacje muszą zostać przekazane na terytorium państw członkowskich<QUOT.END ID="QE0019" REF.START="QS0019" CODE="201D"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>31.</NO.P><TXT>W dalszej części rozporządzenie stanowi, że informacje, o których mowa w art. 24 EWEA i 25 EWEA, zwane <QUOT.START ID="QS0020" REF.END="QE0020" CODE="201E"/>informacjami niejawnymi Euratom<QUOT.END ID="QE0020" REF.START="QS0020" CODE="201D"/>, są objęte jednym z czterech stopni tajności:</TXT><P><LIST TYPE="DASH"><ITEM><P><QUOT.START ID="QS0021" REF.END="QE0021" CODE="201E"/>Eura — ściśle tajne<QUOT.END ID="QE0021" REF.START="QS0021" CODE="201D"/>: w przypadku gdy nieupoważnione ujawnienie informacji mogłoby spowodować wyjątkowo poważne konsekwencje dla interesów obronnych jednego lub kilku państw członkowskich,</P></ITEM><?PAGE NO="I-2488"?><ITEM><P><QUOT.START ID="QS0022" REF.END="QE0022" CODE="201E"/>Eura — tajne<QUOT.END ID="QE0022" REF.START="QS0022" CODE="201D"/>: w przypadku gdy nieupoważnione ujawnienie informacji mogłoby spowodować poważne konsekwencje dla interesów obronnych jednego lub kilku państw członkowskich,</P></ITEM><ITEM><P><QUOT.START ID="QS0023" REF.END="QE0023" CODE="201E"/>Eura — poufne<QUOT.END ID="QE0023" REF.START="QS0023" CODE="201D"/>: w przypadku gdy nieupoważnione ujawnienie informacji mogłoby być szkodliwe dla interesów obronnych jednego lub kilku państw członkowskich oraz</P></ITEM><ITEM><P><QUOT.START ID="QS0024" REF.END="QE0024" CODE="201E"/>Eura — zastrzeżone<QUOT.END ID="QE0024" REF.START="QS0024" CODE="201D"/>: w przypadku gdy nieupoważnione ujawnienie informacji mogłoby mieć negatywny wpływ na interesy obronne jednego lub kilku państw członkowskich, ale w sytuacji, gdy wymaga się mniejszego stopnia zabezpieczeń niż w przypadku dokumentów sklasyfikowanych jako <QUOT.START ID="QS0025" REF.END="QE0025" CODE="201E"/>Eura — poufne<QUOT.END ID="QE0025" REF.START="QS0025" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0013" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Artykuł 10 rozporządzenia nr 3.</P></NOTE>.</P></ITEM></LIST></P></NP><NP><NO.P>32.</NO.P><TXT>Zgodnie z art. 9 rozporządzenia wymienione stopnie tajności stosuje się <QUOT.START ID="QS0026" REF.END="QE0026" CODE="201E"/>wyłącznie w zakresie bezwzględnie koniecznym<QUOT.END ID="QE0026" REF.START="QS0026" CODE="201D"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>33.</NO.P><TXT>Każde państwo członkowskie wyznacza organ odpowiedzialny za wdrażanie w ramach jego jurysdykcji środków bezpieczeństwa ustanowionych w rozporządzeniu<NOTE NOTE.ID="E0014" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Ibidem, art. 7.</P></NOTE>. Dostęp do informacji niejawnych Euratom może być przyznany jedynie osobom, które zostały upoważnione i przeszły postępowanie sprawdzające określone w rozporządzeniu<NOTE NOTE.ID="E0015" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Ibidem, art. 14-16.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>34.</NO.P><TXT>Ogólnie rzecz biorąc, system ten eliminuje ryzyko sklasyfikowania istotnych informacji dotyczących obronności na poziomie tajności uznawanym za zbyt niski przez jakiekolwiek państwo członkowskie. Ten system bezpieczeństwa podlega jednak zasadzie, że stopnie tajności powinny być stosowane w zakresie <QUOT.START ID="QS0027" REF.END="QE0027" CODE="201E"/>bezwzględnie koniecznym<QUOT.END ID="QE0027" REF.START="QS0027" CODE="201D"/>.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>C —</NO.P><TXT>Artykuł 13 EWEA</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>35.</NO.P><TXT>Artykuł 13 EWEA wchodzi w skład rozdziału 2 traktatu EWEA, który określa system rozpowszechniania informacji pozostających w gestii Komisji na podstawie postanowień traktatu EWEA. Artykuł ten przewiduje, że Komisja przekazuje państwom członkowskim, osobom i przedsiębiorstwom informacje uzyskane przez<?PAGE NO="I-2489"?> Wspólnotę nieobjęte postanowieniami art. 12 EWEA, tj. informacje, które nie dotyczą patentów, tymczasowo chronionych praw patentowych, wzorów użytkowych lub wniosków patentowych będących własnością Wspólnoty.</TXT></NP><NP><NO.P>36.</NO.P><TXT>Istotne dla celów niniejszego postępowania jest postanowienie tego artykułu dotyczące procedur postępowania z informacjami poufnymi. Przepis ten stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START ID="QS0028" REF.END="QE0028" CODE="201E"/>Komisja może jednak uzależnić ujawnienie tych informacji od zachowania poufności i nieprzekazywania ich stronom trzecim.</P><P>Komisja nie może ujawniać informacji objętych ograniczeniami co do użytkowania lub rozpowszechniania, w tym oznaczonych jako tajne, o ile nie zapewni przestrzegania tych ograniczeń<QUOT.END ID="QE0028" REF.START="QS0028" CODE="201D"/>.</P></QUOT.S></P></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>D —</NO.P><TXT>Artykuł 84 EWEA</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>37.</NO.P><TXT>Artykuł 84 EWEA należy do rozdziału 7, określającego system <QUOT.START ID="QS0029" REF.END="QE0029" CODE="201E"/>środków bezpieczeństwa<QUOT.END ID="QE0029" REF.START="QS0029" CODE="201D"/> w ramach EWEA, obejmujący rudy, materiały wyjściowe i specjalne materiały rozszczepialne. System ten wymaga od Wspólnoty <QUOT.START ID="QS0030" REF.END="QE0030" CODE="201E"/>kontrolowania<QUOT.END ID="QE0030" REF.START="QS0030" CODE="201D"/> pewnych działań związanych z wykorzystaniem energii jądrowej w państwach członkowskich, aby zagwarantować, że materiały te nie są eksploatowane niezgodnie z przeznaczeniem zadeklarowanym przez użytkowników oraz że postanowienia dotyczące dostaw i wszelkie zobowiązania w zakresie bezpieczeństwa przyjęte przez Wspólnotę na mocy umowy zawartej z państwem trzecim lub organizacją międzynarodową są przestrzegane (art. 77 EWEA). W tym celu na przykład Komisja nakłada obowiązek przechowywania i udostępniania danych dotyczących eksploatacji (art. 79 EWEA) oraz może oddelegować swoich inspektorów na terytorium państw członkowskich (art. 81 EWEA).</TXT></NP><NP><NO.P>38.</NO.P><TXT>Artykuł 84 ust. 3 EWEA określa wyjątek od tych środków bezpieczeństwa obejmujący materiały <QUOT.START ID="QS0031" REF.END="QE0031" CODE="201E"/>mające zaspokajać wymogi obronności, specjalnie przetwarzanie] w tym celu lub po takim przetworzeniu umieszczan[e] bądź skladowanfe] w obiektach wojskowych zgodnie z odpowiednim planem operacyjnym<QUOT.END ID="QE0031" REF.START="QS0031" CODE="201D"/>.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>E —</NO.P><TXT>Artykuł 192 EWEA</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>39.</NO.P><TXT>Artykuł 192 EWEA wprowadza ogólny obowiązek lojalnej współpracy między państwami członkowskimi, analogiczny do<?PAGE NO="I-2490"?> zawartego w art. 10 WE: <QUOT.START ID="QS0032" REF.END="QE0032" CODE="201E"/>państwa członkowskie podejmą wszelkie właściwe środki ogólne lub szczególne w celu zapewnienia wykonania zobowiązań wynikających z niniejszego traktatu lub z działań instytucji Wspólnoty. Ułatwiają one Wspólnocie wypełnianie jej zadań. Powstrzymują się one od podejmowania wszelkich środków, które mogłyby zagrozić urzeczywistnieniu celów niniejszego traktatu<QUOT.END ID="QE0032" REF.START="QS0032" CODE="201D"/>.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>F —</NO.P><TXT>Artykuł 194 EWEA</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>40.</NO.P><TXT>Kolejnym istotnym postanowieniem jest art. 194 EWEA, zawarty w tytule V (<QUOT.START ID="QS0033" REF.END="QE0033" CODE="201E"/>Postanowienia ogólne<QUOT.END ID="QE0033" REF.START="QS0033" CODE="201D"/>) traktatu EWEA. Artykuł ten nakłada ścisły obowiązek zachowania tajemnicy na każdą osobę, która z uwagi na swoje obowiązki lub kontakty, publiczne bądź prywatne, z instytucjami albo instalacjami Wspólnoty lub ze wspólnymi przedsiębiorstwami uzyska wiedzę na temat <QUOT.START ID="QS0034" REF.END="QE0034" CODE="201E"/>wszelkich faktów, informacji, danych, dokumentów lub przedmiotów podlegających systemowi bezpieczeństwa<QUOT.END ID="QE0034" REF.START="QS0034" CODE="201D"/> państwa członkowskiego lub instytucji Wspólnoty<NOTE NOTE.ID="E0016" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Niedotrzymanie tego obowiązku musi być traktowane jako naruszenie przepisów państwa członkowskiego <QUOT.START ID="QS0035" REF.END="QE0035" CODE="201E"/>dotyczących aktów zagrażających bezpieczeństwu państwa lub dotyczącym ujawniania tajemnicy zawodowej<QUOT.END ID="QE0035" REF.START="QS0035" CODE="201D"/>, a kto dopuszcza się takiego naruszenia, winien być ścigany na wniosek zainteresowanego państwa członkowskiego lub Komisji.</P></NOTE>. Ponadto zgodnie z art. 194 ust. 2 EWEA państwa członkowskie są zobowiązane do zastosowania <QUOT.START ID="QS0036" REF.END="QE0036" CODE="201E"/>wszelkich środków<QUOT.END ID="QE0036" REF.START="QS0036" CODE="201D"/> w celu ułatwienia stopniowego utworzenia <QUOT.START ID="QS0037" REF.END="QE0037" CODE="201E"/>możliwie jednolitego i wszechstronnego systemu bezpieczeństwa<QUOT.END ID="QE0037" REF.START="QS0037" CODE="201D"/>. Jak już wskazano, system bezpieczeństwa informacji uzyskiwanych przez Wspólnotę w ramach jej programu badawczego określa rozporządzenie nr 3<NOTE NOTE.ID="E0017" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Cytowane wyżej w pkt 30.</P></NOTE>.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>G —</NO.P><TXT>Artykuł 296 WE</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>41.</NO.P><TXT>Ostatnim elementem ram prawnych, w które wpisane jest niniejsze postępowanie, jest art. 296 ust. 1 WE, który stanowi:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START ID="QS0038" REF.END="QE0038" CODE="201E"/>Postanowienia niniejszego traktatu nie stanowią przeszkody w stosowaniu następujących reguł:</P><LIST TYPE="alpha"><ITEM><NP><NO.P>a)</NO.P><TXT>żadne państwo członkowskie nie ma obowiązku udzielania informacji, których ujawnienie uznaje za sprzeczne z podstawowymi interesami jego bezpieczeństwa;</TXT></NP></ITEM><ITEM><NP><NO.P>b)</NO.P><TXT>każde państwo członkowskie może podejmować środki, jakie uważa za konieczne w celu ochrony podstawowych interesów jego bezpieczeństwa,<?PAGE NO="I-2491"?> a które odnoszą się do produkcji lub handlu bronią, amunicją i materiałami wojennymi; środki takie nie mogą negatywnie wpływać na warunki konkurencji na wspólnym rynku w odniesieniu do produktów, które nie są przeznaczone wyłącznie do celów wojskowych<QUOT.END ID="QE0038" REF.START="QS0038" CODE="201D"/>.</TXT></NP></ITEM></LIST></QUOT.S></P></NP></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P>IV —</NO.P><TXT>Uwagi stron</TXT></NP></TI></TITLE><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>A —</NO.P><TXT>Uwagi Komisji</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>42.</NO.P><TXT>Komisja przedstawiła następujące zasadnicze uwagi na poparcie swojego stanowiska, zgodnie z którym zakres przedmiotowy art. 37 EWEA obejmuje również odpady radioaktywne pochodzące z obiektów wojskowych.</TXT></NP><NP><NO.P>43.</NO.P><TXT>Po pierwsze, Komisja podniosła, że Republika Francuska — która w czasie podpisania traktatu EWEA była jedynym państwem członkowskim zamierzającym rozwijać wojskowy potencjał nuklearny — uznała w przeszłości, że rozdział 3 traktatu EWEA stosuje się również do zagrożenia radiacyjnego pochodzenia wojskowego. Na poparcie tego argumentu Komisja przytacza oświadczenie francuskiego ministra spraw zagranicznych wygłoszone w 1957 r. przed Assemblée nationale (izba niższa francuskiego parlamentu), według którego <QUOT.START ID="QS0039" REF.END="QE0039" CODE="201E"/>przepisy art. 34 stosują się do wszystkich szczególnie niebezpiecznych doświadczeń— cywilnych lub wojskowych<QUOT.END ID="QE0039" REF.START="QS0039" CODE="201D"/>. Zgodnie z tym oświadczeniem — twierdzi Komisja — rząd francuski powiadomił Komisję o swoich próbach jądrowych na Saharze w latach 60.</TXT></NP><NP><NO.P>44.</NO.P><TXT>Po drugie, Komisja powołuje się na dwie rezolucje Parlamentu Europejskiego podjęte w czasie prowadzenia przez Francję prób nuklearnych na Polinezji w 1995 r. W pierwszej z tych rezolucji Parlament wskazał, iż<NOTE NOTE.ID="E0018" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Rezolucja w sprawie wznowienia prób jądrowych przez Francję (<REF.DOC.OJ COLL="C" NO.OJ="269" DATE.PUB="1995" PAGE.FIRST="61">Dz.U. 1995, C 269, sir. 61</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE></TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><NP><NO.P><QUOT.START ID="QS0040" REF.END="QE0040" CODE="201E"/>10.</NO.P><TXT>Uważa, że próby z bronią jądrową winny być uznawane za <QUOT.START ID="QS0041" REF.END="QE0041" CODE="00BB"/>szczególnie niebezpieczne doświadczenia<QUOT.END ID="QE0041" REF.START="QS0041" CODE="00AB"/> w rozumieniu art. 34 traktatu EWEA; wzywa Komisję, strażnika traktatów, do precyzyjnego określenia, które doświadczenia stosownie do treści tego przepisu powinny być sklasyfikowane jako <QUOT.START ID="QS0042" REF.END="QE0042" CODE="00BB"/>szczególnie niebezpieczne doświadczenia<QUOT.END ID="QE0042" REF.START="QS0042" CODE="00AB"/>;</TXT></NP><NP><NO.P>11.</NO.P><TXT>Ubolewa nad faktem, że przed odbyciem pierwszych prób władze francuskie nie przekazały Komisji wszystkich niezbędnych dokumentów umożliwiających jej zbadanie<?PAGE NO="I-2492"?> sprawy, jak też nie przekazały takich dokumentów niezależnym ekspertom międzynarodowym, pozwalających im na sporządzenie listy wszystkich konsekwencji zdrowotnych tych prób;</TXT></NP><NP><NO.P>12.</NO.P><TXT>Ubolewa nad faktem, że w konsekwencji ani potencjalne skutki prowadzonych testów dla środowiska naturalnego, ani podjęcie komplementarnych środków lub działań na rzecz ochrony zdrowia oraz bezpieczeństwa, z należytym uwzględnieniem maksymalnych dozwolonych dawek promieniowania, o których mowa w traktacie EWEA, nie zostały przedłożone do bardziej dogłębnej i dokładnej analizy;</TXT></NP><NP><NO.P>13.</NO.P><TXT>Wzywa Komisję do pełnego i bezzwłocznego wykonania art. 34 i 35 traktatu EWEA oraz zapoznania się w tym kontekście z informacjami dotyczącymi francuskich prób jądrowych wespół z niezależnymi oraz krytycznie nastawionymi ekspertami [...]<QUOT.END ID="QE0040" REF.START="QS0040" CODE="201D"/>.</TXT></NP></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>45.</NO.P><TXT>W drugiej rezolucji, na którą powołuje się Komisja, Parlament stwierdza, że<NOTE NOTE.ID="E0019" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Rezolucja w sprawie oświadczenia Komisji na temat prób jądrowych (<REF.DOC.OJ COLL="C" NO.OJ="308" DATE.PUB="1995" PAGE.FIRST="106">Dz.U. 1995, C 308, str. 106</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE>:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><NP><NO.P><QUOT.START ID="QS0043" REF.END="QE0043" CODE="201E"/>8.</NO.P><TXT>Podziela pogląd Komisji, iż traktat ustanawiający Euratom, a w szczególności art. 34, 35 i 36 co do zasady stosują się do prób jądrowych prowadzonych przez państwa członkowskie Unii, że art. 34 dotyczy doświadczeń wojskowych i że próby jądrowe mogą być uważane za <QUOT.START ID="QS0044" REF.END="QE0044" CODE="00BB"/>szczególnie niebezpieczne doświadczenia<QUOT.END ID="QE0044" REF.START="QS0044" CODE="00AB"/> w rozumieniu tego postanowienia [...]<QUOT.END ID="QE0043" REF.START="QS0043" CODE="201D"/>.</TXT></NP></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>46.</NO.P><TXT>Po trzecie, Komisja powołuje się na stanowisko Trybunału w sprawie Parlament przeciwko Radzie<NOTE NOTE.ID="E0020" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Wyrok z dnia <DATE ISO="19911004">4 października 1991 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-70/88" YEAR="1991" PAGE.ECR="I-4529">C-70/88, Rec. str. I-4529</REF.DOC.ECR>.</P></NOTE> oraz w sprawie Komisja przeciwko Radzie<NOTE NOTE.ID="E0021" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Wyrok z dnia <DATE ISO="20021210">10 grudnia 2002 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-29/99" YEAR="2002" PAGE.ECR="I-11221">C-29/99, Rec. str. I-11221</REF.DOC.ECR>.</P></NOTE>. W pierwszym przypadku Komisja przywołuje stwierdzenie Trybunału, że art. 30-39 traktatu EWEA mają na celu zapewnienie <QUOT.START ID="QS0045" REF.END="QE0045" CODE="201E"/>stałej i skutecznej ochrony zdrowia ludności przed niebezpieczeństwami wynikającymi z promieniowania jonizującego, bez względu na jego źródło oraz grupy osób narażone na to promieniowanie<QUOT.END ID="QE0045" REF.START="QS0045" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0022" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Punkt 14.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>47.</NO.P><TXT>W drugim z przypadków na poparcie swojego stanowiska Komisja przywołuje stwierdzenie Trybunału, że:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START ID="QS0046" REF.END="QE0046" CODE="201E"/>Tytuł II rozdział 3 traktatu ustanawiającego Euratom stanowi realizację art. 2 lit. b) tego traktatu, który nakazuje Komisji utworzenie<?PAGE NO="I-2493"?> <QUOT.START ID="QS0047" REF.END="QE0047" CODE="00BB"/>jednolitych norm bezpieczeństwa mających chronić zdrowie pracowników i ludności oraz zapewnić ich stosowanie<QUOT.END ID="QE0047" REF.START="QS0047" CODE="00AB"/>. Z jednej strony, oczywiste jest, iż ochrony tej nie można osiągnąć bez kontroli nad źródłami szkodliwego promieniowania. Z drugiej strony, działania Komisji w zakresie ochrony zdrowia muszą uwzględniać kompetencje państw członkowskich określone między innymi w tytule II rozdział 3 samego traktatu ustanawiającego Euratom<QUOT.END ID="QE0046" REF.START="QS0046" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0023" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Punkt 76.</P></NOTE>.</P></QUOT.S></P></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>B —</NO.P><TXT>Uwagi Zjednoczonego Królestwa i Republiki Francuskiej</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>48.</NO.P><TXT>Na poparcie swojego stanowiska, zgodnie z którym traktat EWEA dotyczy wyłącznie rozwoju energetyki jądrowej dla celów pokojowych, Zjednoczone Królestwo, popierane przez Republikę Francuską, podnosi następujące zasadnicze argumenty:</TXT></NP><NP><NO.P>49.</NO.P><TXT>Po pierwsze, Zjednoczone Królestwo odwołuje się do definicji zadań Wspólnoty określonych w art. 1 EWEA. Przepis ten stanowi, że zadaniem EWEA jest <QUOT.START ID="QS0048" REF.END="QE0048" CODE="201E"/>przyczynianie się do podwyższania poziomu życia w państwach członkowskich i rozwijania stosunków z innymi państwami poprzez ustanowienie warunków niezbędnych do stworzenia i szybkiego rozwoju przemysłu jądrowego<QUOT.END ID="QE0048" REF.START="QS0048" CODE="201D"/>. Zjednoczone Królestwo podnosi, że obowiązki wymienione w art. 2 EWEA, które obejmują tworzenie <QUOT.START ID="QS0049" REF.END="QE0049" CODE="201E"/>jednolitych norm bezpieczeństwa mających chronić zdrowie pracowników i ludności oraz zapewnić ich stosowanie<QUOT.END ID="QE0049" REF.START="QS0049" CODE="201D"/>, zostały — według dosłownego brzmienia art. 2 EWEA — nałożone, <QUOT.START ID="QS0050" REF.END="QE0050" CODE="201E"/>by wykonać to zadanie<QUOT.END ID="QE0050" REF.START="QS0050" CODE="201D"/> Wspólnoty. Według stanowiska Zjednoczonego Królestwa wynika z tego, że <QUOT.START ID="QS0051" REF.END="QE0051" CODE="201E"/>zobowiązanie Wspólnoty w zakresie ochrony zdrowia i bezpieczeństwa jest nierozerwalną częścią jej zobowiązania do rozwoju cywilnego i gospodarczego wykorzystania energii atomowej<QUOT.END ID="QE0051" REF.START="QS0051" CODE="201D"/>. W efekcie Zjednoczone Królestwo twierdzi, iż traktat EWEA <QUOT.START ID="QS0052" REF.END="QE0052" CODE="201E"/>nie ma jakiegokolwiek zastosowania do obronnego wykorzystania energii atomowej<QUOT.END ID="QE0052" REF.START="QS0052" CODE="201D"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>50.</NO.P><TXT>Po drugie, Zjednoczone Królestwo podnosi, że jeśli traktat EWEA miałby obejmować swoim zakresem działania związane z obronnością, <QUOT.START ID="QS0053" REF.END="QE0053" CODE="201E"/>niewątpliwie wymagane byłoby określenie szczegółowych wyjątków odnośnie do dostępu do obiektów wojskowych oraz uzyskiwania informacji istotnych z punktu widzenia obronności<QUOT.END ID="QE0053" REF.START="QS0053" CODE="201D"/>. Zjednoczone Królestwo stoi na stanowisku, że takich wyjątków nie ma w traktacie, z wyjątkiem art. 84 ust. 3 EWEA<NOTE NOTE.ID="E0024" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 38.</P></NOTE>. W ocenie Zjednoczonego Królestwa treść tego postanowienia nie oznacza, że traktat EWEA stosuje się do działań związanych z obronnością, o ile nie zostało to wyłączone, ale ma za zadanie jedynie <QUOT.START ID="QS0054" REF.END="QE0054" CODE="201E"/>rozgraniczenie<QUOT.END ID="QE0054" REF.START="QS0054" CODE="201D"/> sektora cywilnego od sektora obronności w przypadkach, kiedy instytucje obronne otrzymają materiały jądrowe do wykorzystania dla celów obronności<?PAGE NO="I-2494"?> z obiektów cywilnych lub gospodarczych. Innymi słowy, celem art 84 EWEA jest — zgodnie ze stanowiskiem Zjednoczonego Królestwa — wskazanie, że środki bezpieczeństwa nie obejmują materiałów od momentu, kiedy zostaną one poddane przetwarzaniu dla celów obronności.</TXT></NP><NP><NO.P>51.</NO.P><TXT>Trzeci argument Zjednoczonego Królestwa opiera się na braku w traktacie EWEA postanowienia analogicznego do art. 296 WE, stanowiącego, że żadne państwo członkowskie nie ma obowiązku udzielania informacji, których ujawnienie uznaje za sprzeczne z podstawowymi interesami jego bezpieczeństwa. Według Zjednoczonego Królestwa <QUOT.START ID="QS0055" REF.END="QE0055" CODE="201E"/>brak takiego postanowienia może tylko potwierdzać, że traktat ustanawiający Euratom nigdy nie miał stosować się do wykorzystania energii atomowej do działań związanych z obronnością<QUOT.END ID="QE0055" REF.START="QS0055" CODE="201D"/>. Jako że art. 296 WE stanowi istotny mechanizm ochrony interesów bezpieczeństwa państwa członkowskiego, jego nieobecność w EWEA stanowi — zdaniem Zjednoczonego Królestwa — nieodwracalną <QUOT.START ID="QS0056" REF.END="QE0056" CODE="201E"/>lukę<QUOT.END ID="QE0056" REF.START="QS0056" CODE="201D"/> uniemożliwiającą zastosowanie tego traktatu do obronności. Na podobnej zasadzie Zjednoczone Królestwo podnosi, że brak w art. 96 EWEA<NOTE NOTE.ID="E0025" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Artykuł 96 EWEA stanowi, że <QUOT.START ID="QS0057" REF.END="QE0057" CODE="201E"/>państwa członkowskie znoszą wszelkie dyskryminacje ze względu na przynależność państwową, wpływające na prawo obywateli państw członkowskich do obejmowania stanowisk wymagających kwalifikacji w energetyce jądrowej, z zastrzeżeniem podstawowych ograniczeń wynikających z wymogów porządku, bezpieczeństwa i zdrowia publicznego<QUOT.END ID="QE0057" REF.START="QS0057" CODE="201D"/> (co ogólnie odpowiada art. 39 ust. 2 i 3 WE).</P></NOTE> przepisu analogicznego do art. 39 ust. 4 WE, wyłączającego zatrudnianie w administracji publicznej w obszarze energii atomowej z zakresu swobody przepływu pracowników <QUOT.START ID="QS0058" REF.END="QE0058" CODE="201E"/>jest wart uwagi i jest zgodny z tezą, iż traktat ustanawiający Euratom nie ma zastosowania do działań związanych z obronnością<QUOT.END ID="QE0058" REF.START="QS0058" CODE="201D"/>. Zjednoczone Królestwo kwestionuje również przedstawione przez Komisję wnioski ze spraw Land de Sarre<NOTE NOTE.ID="E0026" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Wyrok z dnia <DATE ISO="19880922">22 września 1988 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="187/87" YEAR="1988" PAGE.ECR="5013">187/87, Rec. str. 5013</REF.DOC.ECR>.</P></NOTE> Parlament przeciwko Radzie<NOTE NOTE.ID="E0027" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Cytowany wyżej w pkt 46.</P></NOTE> oraz Komisja przeciwko Radzie<NOTE NOTE.ID="E0028" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Cytowany wyżej w pkt 46.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>52.</NO.P><TXT>Wreszcie Zjednoczone Królestwo wskazuje na szereg konsekwencji, które miałyby nastąpić w razie zastosowania art. 37 EWEA do działań związanych z obronnością<NOTE NOTE.ID="E0029" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz uwagi Zjednoczonego Królestwa dotyczące interwencji Republiki Francuskiej.</P></NOTE>. Przykładowo wskazano, że ujawnienie danych dotyczących strumieni odpadów radioaktywnych mogłoby stanowić podstawę do inżynierii wstecznej [<QUOT.START ID="QS0059" REF.END="QE0059" CODE="201E"/>reverse engineering<QUOT.END ID="QE0059" REF.START="QS0059" CODE="201D"/>], to jest wydedukowania konstrukcji systemów napędów jądrowych i systemów rażenia ze składu strumieni odpadów generowanych przez funkcjonujące lub demontowane systemy napędowe oraz demontowane systemy rażenia. Podobnie Zjednoczone Królestwo twierdzi, że ponieważ demontowane reaktory mogę być identyczne jak reaktory nadal funkcjonujące, ujawnienie danych na temat demontażu reaktora mogłoby zdradzić potencjał nadal eksploatowanych reaktorów.</TXT></NP><NP><NO.P>53.</NO.P><TXT>Zjednoczone Królestwo odwołuje się w tym zakresie do swojej Radioactive Substances Act 1993 (ustawy o substancjach radioaktywnych z 1993 r.), która przewiduje<?PAGE NO="I-2495"?> utworzenie i prowadzenie publicznego rejestru substancji radioaktywnych. Zjednoczone Królestwo wskazuje, że jego sekretarz stanu może wskazać, jakie kategorie informacji nie powinny figurować w rejestrze z przyczyn bezpieczeństwa narodowego. Ponadto dane uzyskane w wyniku prowadzenia monitoringu obiektów związanych z obronnością mogą być udostępniane wyłącznie członkom Environment Agency for England &amp; Wales lub Scottish Environmental Protection Agency (szkockiej agencji ds. ochrony środowiska), którzy zostali certyfikowani do wykonywania tych zadań. Zjednoczone Królestwo podnosi, że odpowiednik tego szczególnego przepisu znalazłby się również w traktacie EWEA, gdyby postanowienia tego traktatu miały się stosować do działań związanych z obronnością.</TXT></NP><NP><NO.P>54.</NO.P><TXT>Republika Francuska popiera powyższą argumentację, a także powołuje się na wyrok Trybunału w sprawie 1/78, który w jej ocenie powinien być interpretowany jako stwierdzający, iż <QUOT.START ID="QS0060" REF.END="QE0060" CODE="201E"/>materiały i obiekty służące celom wojskowym są wyłączone z zakresu przedmiotowego traktatu EWEA<QUOT.END ID="QE0060" REF.START="QS0060" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0030" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Orzeczenie z dnia <DATE ISO="19781114">14 listopada 1978 r.</DATE>, Rec. str. 2151.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>55.</NO.P><TXT>Republika Francuska wskazuje również na szereg zdarzeń zaistniałych od utworzenia EWEA, w których występowała przeciwko zastosowaniu traktatu EWEA do działań związanych z obronnością, w tym na argumentację wysuniętą przed Sądem Pierwszej Instancji w sprawie Danielsson przeciwko Komisji<NOTE NOTE.ID="E0031" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Postanowienie z dnia <DATE ISO="19951222">22 grudnia 1995 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="T-219/95 R" YEAR="1995" PAGE.ECR="II-3051">T-219/95 R, Rec. str. II-3051</REF.DOC.ECR>.</P></NOTE>. Republika Francuska uznaje za nieistotny dla sprawy fakt, iż przekazała Komisji informacje dotyczące swoich prób jądrovych na Polinezji w 1995 r., twierdząc, iż był on <QUOT.START ID="QS0061" REF.END="QE0061" CODE="201E"/>elementem dialogu politycznego pomiędzy rządem francuskim i Komisją, stanowiącego odpowiedź na podstawowe wymaganie w zakresie przejrzystości<QUOT.END ID="QE0061" REF.START="QS0061" CODE="201D"/>.</TXT></NP></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P>V —</NO.P><TXT>Ocena</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>56.</NO.P><TXT>Niewątpliwie niniejsza sprawa sprowadza się do wykładni art. 37 EWEA: czy obowiązek nałożony na mocy tego przepisu na państwa członkowskie obejmuje odpady radioaktywne pochodzące z obiektów wojskowych?</TXT></NP><NP><NO.P>57.</NO.P><TXT>Istotne dla udzielenia odpowiedzi na to pytanie mogą być następujące uwagi wstępne:</TXT></NP><?PAGE NO="I-2496"?><NP><NO.P>58.</NO.P><TXT>Po pierwsze, stanowiska, jakie zajmują strony w niniejszej sprawie wzajemnie się wykluczają. Komisja twierdzi, że art. 37 EWE A stosuje się do działań o charakterze wojskowym, podczas gdy Zjednoczone Królestwo, popierane przez Republikę Francuską, wskazuje, że artykuł nie ma jakiegokolwiek zastosowania do działań o charakterze wojskowym. Istotne jest, że żadna ze stron w swojej argumentacji przedstawionej w tej sprawie nie bierze pod uwagę możliwości rozwiązania pośredniego lub kompromisowego.</TXT></NP><NP><NO.P>59.</NO.P><TXT>Po drugie, określone przez strony interesy będące przedmiotem sporu są interesami najwyższego rzędu: z jednej strony mamy do czynienia z bezwzględnymi interesami bezpieczeństwa narodowego państwa członkowskiego, z drugiej, z żywotnymi interesami zdrowia i bezpieczeństwa publicznego, jak również transgranicznej ochrony środowiska naturalnego.</TXT></NP><NP><NO.P>60.</NO.P><TXT>Oznacza to, że nieuzasadnione ustalenia na korzyść którejkolwiek ze stron miałyby niewątpliwie ważne negatywne reperkusje dla powyższych istotnych interesów.</TXT></NP><NP><NO.P>61.</NO.P><TXT>W mojej ocenie uwzględnienie tych zagadnień ma zasadnicze znaczenie w dokonywaniu wykładni art. 37 EWEA w jego systemowym i historycznym kontekście.</TXT></NP><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>A —</NO.P><TXT>Wykładnia językowa</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>62.</NO.P><TXT>W oparciu o czysto językową wykładnię przedmiotowego artykułu jasne jest, że nie stosuje się on wyłącznie do odpadów radioaktywnych pochodzących z obiektów cywilnych i gospodarczych, ale także z obiektów wojskowych. Tak więc zobowiązanie państwa członkowskiego polega na udostępnieniu Komisji <QUOT.START ID="QS0062" REF.END="QE0062" CODE="201E"/>ogólnych danych dotyczących <HT TYPE="ITALIC">każdego</HT><NOTE NOTE.ID="E0032" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Wyróżnienie moje.</P></NOTE> planu składowania odpadów radioaktywnych w dowolnej formie<QUOT.END ID="QE0062" REF.START="QS0062" CODE="201D"/>, tak aby umożliwić Komisji ustalenie, czy realizacja tego planu może spowodować promieniotwórcze skażenie na terytorium innego państwa członkowskiego. Nie występuje tu wyraźne wyłączenie dla obiektów wojskowych, w odróżnieniu od innych rozdziałów traktatu EWEA, gdzie dokonano wyraźnych wyłączeń na gruncie ochrony interesów wojskowych państw członkowskich, takich jak art. 24 EWEA i 84 EWEA.</TXT></NP><NP><NO.P>63.</NO.P><TXT>Ta czysto językowa argumentacja, mimo że do pewnego stopnia przekonuje, nie jest w przedmiotowej sprawie rozstrzygająca. Aby dokonać właściwej wykładni art. 37 EWEA, należy postanowienie to przeanalizować nie tylko w świetle jego wyraźnego brzmienia, ale także w ogólnym kontekście postanowień traktatu EWEA jako<?PAGE NO="I-2497"?> całości, <QUOT.START ID="QS0063" REF.END="QE0063" CODE="201E"/>z uwzględnieniem celów oraz stanu jego ewolucji w momencie, kiedy dany przepis ma być zastosowany<QUOT.END ID="QE0063" REF.START="QS0063" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0033" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz w tym zakresie wyrok Trybunału z dnia <DATE ISO="19821006">6 października 1982 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="283/81" YEAR="1982" PAGE.ECR="3415">283/81 CILF1T i in., Rec. str. 3415, pkt 20</REF.DOC.ECR>: <QUOT.START ID="QS0064" REF.END="QE0064" CODE="201E"/>Każdy przepis prawa wspólnotowego winien być umieszczony w swoim kontekście i interpretowany w świetle przepisów prawa wspólnotowego Jako całości, z uwzględnieniem celów oraz stanu Jego ewolucji w momencie, kiedy dany przepis ma być zastosowany<QUOT.END ID="QE0064" REF.START="QS0064" CODE="201D"/>.</P></NOTE>.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>B —</NO.P><TXT>Systematyka i cel rozdziału 3 w kontekście traktatu EWEA</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>64.</NO.P><TXT>Jak wyjaśniono w preambule do traktatu, EWEA została utworzona w celu <QUOT.START ID="QS0065" REF.END="QE0065" CODE="201E"/>[...] stworzenia warunków niezbędnych do rozwoju silnego przemysłu jądrowego zapewniającego szeroki dostęp do zasobów energetycznych, prowadzącego do modernizacji procesów technicznych i zapewniającego, dzięki wielu innym zastosowaniom, dobrobyt ich narodów<QUOT.END ID="QE0065" REF.START="QS0065" CODE="201D"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>65.</NO.P><TXT>Jak stwierdza tak zwany raport Spaaka, zawierający zasadniczy projekt traktatu<NOTE NOTE.ID="E0034" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Raport komisji międzyrządowej opracowany na konferencji ministrów spraw zagranicznych w Messynie, Bruksela, <DATE ISO="19560421">21 kwietnia 1956 r.</DATE>, str. 99.</P></NOTE></TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START ID="QS0066" REF.END="QE0066" CODE="201E"/>[Energia jądrowa] wydaje się być zasadniczym zasobem, który może być w końcu zastosowany w celu rozwoju i modernizacji produkcji oraz umacniania pokoju<QUOT.END ID="QE0066" REF.START="QS0066" CODE="201D"/>.</P></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>66.</NO.P><TXT>A zatem dostrzegana waga sektora jądrowego, w połączeniu z faktem, iż był to sektor, którego granice zostały wyraźnie określone, wytworzyły impuls prowadzący do utworzenia EWEA, a razem z nią wspólnej instytucji zajmującej się energią atomową.</TXT></NP><NP><NO.P>67.</NO.P><TXT>Jasne jest jednak, że cele EWEA nie były ograniczone jedynie do rozwoju przemysłu jądrowego. Autorzy traktatu uznawali zapewnienie ochrony zdrowia i bezpieczeństwa publicznego za warunek sine qua non rozwoju sektora jądrowego<NOTE NOTE.ID="E0035" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Opublikowany w 1956 roku raport Spaaka odwołuje się do wydarzeń sprzed dziesięciu lat jako ukazujących <QUOT.START ID="QS0067" REF.END="QE0067" CODE="201E"/>siłę atomu w przerażającej formie<QUOT.END ID="QE0067" REF.START="QS0067" CODE="201D"/> (cytowany wyżej w pkt 65, str. 99). Czytamy tam: <QUOT.START ID="QS0068" REF.END="QE0068" CODE="201E"/>Niezbędne jest zabezpieczenie przeciw niebezpieczeństwu nierozważnego wykorzystania [energii jądrowej!. Przemysł jądrowy nie będzie się rozwijał, jeżeli nie zostaną stworzone warunki bezpieczeństwa, któro wyeliminują ryzyko dla życia i zdrowia pracowników oraz ludności<QUOT.END ID="QE0068" REF.START="QS0068" CODE="201D"/> (str. 100).</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>68.</NO.P><TXT>W tym też celu, jak stwierdzono wyżej, rozdział 3 traktatu EWEA przewidywał stworzenie <QUOT.START ID="QS0069" REF.END="QE0069" CODE="201E"/>warunków bezpieczeństwa niezbędnych do eliminacji zagrożeń dla życia i zdrowia ludności<QUOT.END ID="QE0069" REF.START="QS0069" CODE="201D"/> (motyw czwarty preambuły). Miało to zostać osiągnięte przez utworzenie <QUOT.START ID="QS0070" REF.END="QE0070" CODE="201E"/>jednolitych norm bezpieczeństwa mających chronić zdrowie pracowników i ludności oraz zapewnić ich stosowanie<QUOT.END ID="QE0070" REF.START="QS0070" CODE="201D"/> (art. 2 EWEA).</TXT></NP><?PAGE NO="I-2498"?><NP><NO.P>69.</NO.P><TXT>Środkami, jakimi cel ten miał zostać osiągnięty — jak opisano powyżej — byty:</TXT><P><LIST TYPE="DASH"><ITEM><P>ustanowienie podstawowych minimalnych norm bezpieczeństwa dla ochrony przed promieniowaniem jonizującym, których państwa członkowskie są zobowiązane przestrzegać (art. 30-33 EWEA);</P></ITEM><ITEM><P>wymóg kontroli przez Komisję i zatwierdzania z wyprzedzeniem planów państw członkowskich dotyczących <QUOT.START ID="QS0071" REF.END="QE0071" CODE="201E"/>szczególnie niebezpiecznych doświadczeń<QUOT.END ID="QE0071" REF.START="QS0071" CODE="201D"/> lub składowania odpadów radioaktywnych (art. 34 EWEA i 37 EWEA); oraz</P></ITEM><ITEM><P>kontrola oraz informowanie Komisji o poziomie promieniotwórczości oraz prawo Komisji do kierowania zaleceń do państw członkowskich odnośnie tych zagadnień (art. 35 EWEA, 38 EWEA oraz 39 EWEA).</P></ITEM></LIST></P></NP><NP><NO.P>70.</NO.P><TXT>Jak już wspomniano, od utworzenia Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej wydano szereg aktów prawa wtórnego w interesie ochrony zdrowia i bezpieczeństwa publicznego w sferze energii jądrowej. Akty te podkreślają niezmiennie wagę zdrowia i bezpieczeństwa w sprawach związanych z energią jądrową. Wśród przykładów wymienić należy rezolucję Rady 92/C 172/02 z dnia <DATE ISO="19920618">18 czerwca 1992 r.</DATE> w sprawie technicznych problemów bezpieczeństwa jądrowego, w której Rada podkreśliła, że <QUOT.START ID="QS0072" REF.END="QE0072" CODE="201E"/>przywiązuje szczególną wagę do bezpieczeństwa jądrowego w Europie i dlatego zwraca się do państw członkowskich oraz Komisji o uznanie współpracy w sferze jądrowej za podstawowy i priorytetowy cel Wspólnoty [...]<QUOT.END ID="QE0072" REF.START="QS0072" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0036" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P><REF.DOC.OJ COLL="C" NO.OJ="172" DATE.PUB="1992" PAGE.FIRST="2">Dz.U. 1992, C 172, str. 2</REF.DOC.OJ>. Rada stwierdza także, że <QUOT.START ID="QS0073" REF.END="QE0073" CODE="201E"/>zagadnienie bezpieczeństwa jądrowego jest istotne, szczególnie jeśli idzie o ochronę zdrowia ludności oraz pracowników, jak również środowiska naturalnego przed niebezpieczeństwami wynikającymi z promieniowania jonizującego, szczególnie w obliczu zdarzeń, które mają miejsce w catej Europie<QUOT.END ID="QE0073" REF.START="QS0073" CODE="201D"/> oraz zachęca <QUOT.START ID="QS0074" REF.END="QE0074" CODE="201E"/>Komisję, krajowe urzędy ds. bezpieczeństwa, instytucje specjalizujące się w ocenie bezpieczeństwa nuklearnego, instytuty badawcze i rozwojowe, obiekty jądrowe oraz producentów działających na terytorium Wspólnoty do dalszego aktywnego uczestnictwa w ugruntowanym i ciągłym procesie konsultacji i współpracy<QUOT.END ID="QE0074" REF.START="QS0074" CODE="201D"/>.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>71.</NO.P><TXT>Kolejnym przykładem jest decyzja Rady 94/179/Euratom z dnia <DATE ISO="19940321">21 marca 1994 r.</DATE>, w której Rada stwierdziła, że <QUOT.START ID="QS0075" REF.END="QE0075" CODE="201E"/>Europejska Wspólnota Energii Atomowej została powołana w celu stworzenia warunków bezpieczeństwa niezbędnych do eliminacji zagrożeń dla życia i zdrowia ludności<QUOT.END ID="QE0075" REF.START="QS0075" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0037" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Decyzja Rady 94/179/Euratom z dnia <DATE ISO="19940321">21 marca 1994 r.</DATE> zmieniająca decyzję 77/270/Euratom, upoważniającą Komisję do zaciągania pożyczek Euratomu w celu przyczynienia się do finansowania wymaganego dla poprawy stopnia bezpieczeństwa i wydajności elektrowni atomowych w niektórych państwach trzecich (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="084" DATE.PUB="1994" PAGE.FIRST="41">Dz.U. L 84, str. 41</REF.DOC.OJ>). Zobacz także zalecenie Komisji 1999/829/Euratom określające wymogi w zakresie informacji przekazywanych Komisji na podstawie art. 37 EWEA, cytowane w przypisie 3 powyżej, które stwierdza, że celem art. 37 EWEA jest uprzedzenie <QUOT.START ID="QS0076" REF.END="QE0076" CODE="201E"/>jakiejkolwiek możliwości skażenia radioaktywnego innego państwa członkowskiego<QUOT.END ID="QE0076" REF.START="QS0076" CODE="201D"/> oraz zmienione projekty dyrektyw Rady (Euratom) określających podstawowe zobowiązania i zasady ogólne w zakresie bezpieczeństwa obiektów jądrowych oraz bezpiecznej gospodarki zużytymi paliwami jądrowymi oraz odpadami radioaktywnymi [COM(2004) 526 wersja ostateczna].</P></NOTE>.</TXT></NP><?PAGE NO="I-2499"?><NP><NO.P>72.</NO.P><TXT>Ponadto waga celów traktatu EWEA w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa była podkreślana przy różnych okazjach przez Trybunat.</TXT></NP><NP><NO.P>73.</NO.P><TXT>Na przykład w sprawie Parlament przeciwko Radzie<NOTE NOTE.ID="E0038" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Cytowany wyżej w pkt 46.</P></NOTE> pytanie postawione Trybunałowi dotyczyło tego, czy art. 31 EWEA został poprawnie wybrany jako podstawa prawna rozporządzenia nr 3954/87<NOTE NOTE.ID="E0039" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Cytowany wyżej w pkt 21.</P></NOTE>. Stojąc na stanowisku, że właściwą podstawą prawną jest de facto art. 100a traktatu WE, Parlament podniósł między innymi, że art. 30 i nast. EWEA stosują się wyłącznie do promieniowania <QUOT.START ID="QS0077" REF.END="QE0077" CODE="201E"/>pierwotnego<QUOT.END ID="QE0077" REF.START="QS0077" CODE="201D"/>, to znaczy promieniowania wytwarzanego bezpośrednio przez elektrownie atomowe lub wynikającego z posługiwania się paliwami nuklearnymi, ale nie do promieniowania <QUOT.START ID="QS0078" REF.END="QE0078" CODE="201E"/>wtórnego<QUOT.END ID="QE0078" REF.START="QS0078" CODE="201D"/>, to znaczy promieniowania, na które narażona jest ludność za pośrednictwem skażonych artykułów spożywczych lub pasz,</TXT></NP><NP><NO.P>74.</NO.P><TXT>Odrzucając ten argument, Trybunał nakreślił szeroki obraz celów rozdziału 3 traktatu EWEA. Celem rozdziału jest <QUOT.START ID="QS0079" REF.END="QE0079" CODE="201E"/>[...] zapewnienie stałej i skutecznej ochrony zdrowia ludności przed niebezpieczeństwami wynikającymi z promieniowania jonizującego, bez względu na jego źródło oraz grupy ludzi narażone na to promieniowanie<QUOT.END ID="QE0079" REF.START="QS0079" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0040" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Punkt 14.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>75.</NO.P><TXT>Podobnie rzecznik generalny Van Gerven w sposób wyraźny wspominał w opinii w tej sprawie o żywotnej roli, jaką odgrywają postanowienia traktatu EWEA dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa. Jego zdaniem celem rozdziału 3 traktatu EWEA jest zapewnienie <QUOT.START ID="QS0080" REF.END="QE0080" CODE="201E"/>stałej i skutecznej ochrony zdrowia ludności przed niebezpieczeństwami wynikającymi z promieniowania jonizującego<QUOT.END ID="QE0080" REF.START="QS0080" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0041" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Punkt 20.</P></NOTE>. Podkreślając wagę zapewnienia <QUOT.START ID="QS0081" REF.END="QE0081" CODE="201E"/>skuteczności postanowień traktatu EWEA<QUOT.END ID="QE0081" REF.START="QS0081" CODE="201D"/>, stwierdził on, że:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START ID="QS0082" REF.END="QE0082" CODE="201E"/>Jak już zostało powiedziane, trzy argumenty Parlamentu są oparte na założeniu, że traktat EWEA, a w szczególności polityka ochrony zdrowia pokreślona w art. 30 i nast. tego traktatu musi być uznawana za mającą ograniczony zakres. Nie mogę przyjąć tak wąskiej interpretacji. Mając na uwadze poważne zagrożenia dla zdrowia wynikające z promieniowania jonizującego, jestem bowiem zdania, że art. 30 i nast. traktatu EWEA należy interpretować jako upoważniające Wspólnotę do ochrony zdrowia ludności w sposób stały i skuteczny<NOTE NOTE.ID="E0042" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Punkt 23.</P></NOTE>.</P><P>W związku z tym wydaje mi się niezwykle istotne, by uznać art. 30 i nast. traktatu EWEA za w pełni skuteczne<QUOT.END ID="QE0082" REF.START="QS0082" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0043" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Punkt 24.</P></NOTE>.</P></QUOT.S></P></NP><?PAGE NO="I-2500"?><NP><NO.P>76.</NO.P><TXT>W wyroku w sprawie Land de Sarre i in. Trybunał podkreślił, iż art. 37 EWEA należy interpretować <QUOT.START ID="QS0083" REF.END="QE0083" CODE="201E"/>w świetle jego kontekstu i celu w ramach systemu EWEA<QUOT.END ID="QE0083" REF.START="QS0083" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0044" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 51, 10.</P></NOTE>. Aby <QUOT.START ID="QS0084" REF.END="QE0084" CODE="201E"/>zapewnić, że przepis zachowa swoją skuteczność<QUOT.END ID="QE0084" REF.START="QS0084" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0045" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Ibidem, pkt 19.</P></NOTE>, Trybunał orzekł, że art. 37 EWEA należy interpretować w ten sposób, iż wprowadza on nakaz przekazania Komisji ogólnych danych dotyczących każdego planu składowania odpadów radioaktywnych, zanim taki plan zostanie zatwierdzony przez kompetentne organy państw członkowskich.</TXT></NP><NP><NO.P>77.</NO.P><TXT>Podsumowując, cele leżące u podstaw rozdziału 3 traktatu EWEA — zdrowie i bezpieczeństwo publiczne oraz ochrona środowiska — są od chwili wejścia w życie tego traktatu konsekwentnie postrzegane jako mające najdonioślejszą wagę<NOTE NOTE.ID="E0046" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Kolejny przykład znaleźć można w systematyce traktatu EWEA, którego art. 87 stanowi: <QUOT.START ID="QS0085" REF.END="QE0085" CODE="201E"/>państwa członkowskie, osoby i przedsiębiorstwa mają nieograniczone prawo eksploatacji i wykorzystywania specjalnych materiałów rozszczepialnych będących w ich posiadaniu, z uwzględnieniem zobowiązań nałożonych na nie niniejszym traktatem, zwłaszcza związanych ze środkami bezpieczeństwa, prawem pierwokupu przysługującym Agencji oraz z ochroną zdrowia<QUOT.END ID="QE0085" REF.START="QS0085" CODE="201D"/>. Jak już wyżej wspomniano, należy zauważyć, że przepisy traktatu dotyczące środków bezpieczeństwa zawierają wyraźne wyłączenie obronności, podczas gdy przepisy dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa takiego wyłączenia nie zawierają. Na szczeblu międzynarodowym waga bezpieczeństwa jądrowego była podkreślana w licznych dokumentach, na przykład w Konwencji bezpieczeństwa jądrowego opracowanej pod auspicjami Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="318" DATE.PUB="1999" PAGE.FIRST="21">Dz.U. 1999, L 318, str. 21</REF.DOC.OJ>).</P></NOTE>.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>C —</NO.P><TXT>Podejście do obronności w traktacie EWEA</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>78.</NO.P><TXT>Następnym krokiem na drodze do określenia, czy — przy zastosowaniu odpowiedniej wykładni — zakres przedmiotowy art. 37 EWEA obejmuje odpady radioaktywne pochodzące z obiektów wojskowych, jest przeanalizowanie sposobu potraktowania obronności w traktacie EWEA.</TXT></NP><NP><NO.P>79.</NO.P><TXT>Przede wszystkim należy pamiętać, iż w czasie zawierania traktatu żadne z państw członkowskich nie wykorzystywało energii atomowej do celów wojskowych. Co więcej, w tym czasie istniały tylko trzy elektrownie atomowe: w Stanach Zjednoczonych Ameryki, Zjednoczonym Królestwie oraz Związku Radzieckim. A zatem na tym etapie określenie, czy traktat EWEA stosuje się do obronności opartej na energii atomowej nie było absolutnie konieczne.</TXT></NP><NP><NO.P>80.</NO.P><TXT>Nie oznacza to jednak, że kwestia tá nie była omawiana przez założycieli Wspólnoty w czasie prac nad traktatem. Należy pamiętać, że kontekstem dla tych dyskusji były międzynarodowe rozmowy rozbrojeniowe, jak również powszechne spekulacje, że Republika Francuska rozważa przyłączenie<?PAGE NO="I-2501"?> się do grona militarnych potęg atomowych<NOTE NOTE.ID="E0047" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz np. komentarz M. Faure'a z 1956 r. w imieniu rządu francuskiego: <QUOT.START ID="QS0086" REF.END="QE0086" CODE="201E"/>Jeżeli Francja podejmie decyzję o kontynuacji zastosowań wojskowych oraz przygotowaniu, a następnie przeprowadzeniu wybuchu bomby po czterech latach, nie zamierza zrezygnować z konsultacji ze swoimi partnerami lub organami Wspólnoty<QUOT.END ID="QE0086" REF.START="QS0086" CODE="201D"/>, cytowany w <QUOT.START ID="QS0087" REF.END="QE0087" CODE="201E"/>travaux préparatoires<QUOT.END ID="QE0087" REF.START="QS0087" CODE="201D"/> traktatu EWEA (pod red. S. Neri i H. Sperl, wyd. Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich, Luksemburg 1972), str. 246.</P></NOTE>. Tak więc zastosowanie przepisów przyszłego traktatu EWEA do działań wojskowych wykorzystujących energię atomową było w tym czasie z politycznego punktu widzenia kwestią delikatną<NOTE NOTE.ID="E0048" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>De facto autorzy raportu Spaaka, a mianowicie szefowie delegacji późniejszych członków EWEA, stali na stanowisku, że zagadnienie to można rozstrzygnąć jedynie na najwyższym szczeblu politycznym: <QUOT.START ID="QS0088" REF.END="QE0088" CODE="201E"/>zagadnienie możliwego wykorzystania energii jądrowej dla celów wojskowych przez pewne państwa ma charakter polityczny i przekracza kompetencje [autorów]. [Autorom] nie wydaje się, aby powinni rozstrzygać tę kwestię w niniejszym raporcie<QUOT.END ID="QE0088" REF.START="QS0088" CODE="201D"/>, cytowany w pkt 65 powyżej, str. 122.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>81.</NO.P><TXT>Jednak w protokole z prac nad traktatem zapisano, że:</TXT><P><QUOT.S LEVEL="1"><P><QUOT.START ID="QS0089" REF.END="QE0089" CODE="201E"/>Zgodnie z ogólnym poglądem ministrów ważniejsze jest znalezienie rozwiązania, które nie wyklucza definitywnie wykorzystania wojskowego, jednocześnie gwarantując, że nie zostaną naruszone środki bezpieczeństwa, które zostały uznane za mające naczelną wagę<QUOT.END ID="QE0089" REF.START="QS0089" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0049" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Travaux préparatoires traktatu EWEA, str. XIX.</P></NOTE>.</P></QUOT.S></P></NP><NP><NO.P>82.</NO.P><TXT>W związku z tym twierdzenie Zjednoczonego Królestwa, jakoby traktat EWEA nie miał w ogóle stosować się do obronności, nie wydaje się być zgodne z materiałami wskazującymi na intencje autorów traktatu z okresu pracy nad nim.</TXT></NP><NP><NO.P>83.</NO.P><TXT>Ponadto szereg innych artykułów traktatu EWEA odnosi się wyraźnie do działań wojskowych wykorzystujących energię jądrową, stanowiąc wyraz troski autorów traktatu o zapewnienie i uwzględnienie poufnego charakteru informacji w tym zakresie.</TXT></NP><NP><NO.P>84.</NO.P><TXT>Pierwszy tego przykład znajdujemy w art. 24-28 EWEA, które — jak wyżej wskazano<NOTE NOTE.ID="E0050" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz pkt 22-33.</P></NOTE> — określają specjalne zasady tajności, obejmujące informacje przekazywane Wspólnocie w ramach prowadzonego przez nią programu badań atomowych, jeżeli ujawnienie tych informacji może naruszyć interesy obronne jednego lub kilku państw członkowskich. Szczegółowy i kompleksowy system zabezpieczenia określony w tych artykułach, łącznie z wykonawczymi przepisami prawa wtórnego, ma zagwarantować, że poufne informacje związane z obronnością zostaną sklasyfikowane na odpowiednim poziomie tajności, który jest <QUOT.START ID="QS0090" REF.END="QE0090" CODE="201E"/>niezbędny<QUOT.END ID="QE0090" REF.START="QS0090" CODE="201D"/>, biorąc pod uwagę interesy bezpieczeństwa państwa członkowskiego. Pomyślne funkcjonowanie tego systemu jest uzależnione od ścisłej współpracy pomiędzy Komisją i państwami członkowskimi.</TXT></NP><NP><NO.P>85.</NO.P><TXT>Drugi przykład troski autorów traktatu o uregulowanie działań w zakresie obronności<?PAGE NO="I-2502"?> odnoszących się do wykorzystania energii jądrowej można odnaleźć w art. 84 EWEA<NOTE NOTE.ID="E0051" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 37 i 38.</P></NOTE>, który — jak wyżej wskazano — przewiduje wyjątki od przepisów rozdziału 7 traktatu EWEA, określającego środki bezpieczeństwa w zakresie pewnych materiałów zaspokajających potrzeby obronności. W tym względzie należy zauważyć, że nie wszystkie materiały związane z obronnością są wyłączone z tych środków bezpieczeństwa, ale jedynie te, które znajdują się w trakcie <QUOT.START ID="QS0091" REF.END="QE0091" CODE="201E"/>specjalnego przetwarzania w tym celu [obronności] lub po takim przetworzeniu są umieszczane bądź składowane w obiektach wojskowych zgodnie z odpowiednim planem operacyjnym<QUOT.END ID="QE0091" REF.START="QS0091" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0052" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Artykuł 84 ust. 3 EWEA.</P></NOTE>. Przez implikację zatem środki bezpieczeństwa określone w rozdziale 7 wydają się stosować do tych materiałów związanych z obronnością, których nie obejmuje art. 84 ust. 3 EWEA.</TXT></NP><NP><NO.P>86.</NO.P><TXT>Trzecim przykładem celu autorów traktatu w zakresie ochrony informacji poufnych — choć nie ograniczonym w sposób wyraźny do obronności — jest art. 194 EWEA<NOTE NOTE.ID="E0053" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 40.</P></NOTE>, który nakłada obowiązek ścisłego przestrzegania poufności na wszystkich, którzy uzyskają dostęp do poufnych informacji dotyczących energii jądrowej, podlegających systemowi bezpieczeństwa państwa członkowskiego lub instytucji EWEA.</TXT></NP><NP><NO.P>87.</NO.P><TXT>Na podobnych zasadach art. 13 EWEA, w przypadku uzyskanych na podstawie tego przepisu informacji objętych ograniczeniami co do użytkowania lub rozpowszechniania (np. oznaczonych jako tajne), nakłada na Wspólnotę obowiązek zapewnienia przestrzegania tych ograniczeń<NOTE NOTE.ID="E0054" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 36.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>88.</NO.P><TXT>Powyższe przykłady pokazują wyczulenie autorów traktatu EWEA na potrzebę ochrony tajemnicy wynikającej z wykorzystywania energii jądrowej w obronności i poza nią. Każdy z przykładów odzwierciedla równowagę pomiędzy, z jednej strony, nadrzędnym celem odpowiedniego rozdziału traktatu (np. rozpowszechnianiem informacji), a, z drugiej strony, niezbywalnym interesem państwa członkowskiego do ochrony poufności w sferze obronności, jak i poza tą sferą.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>D —</NO.P><TXT>Stanowisko Zjednoczonego Królestwa oraz Republiki Francuskiej</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>89.</NO.P><TXT>Jakkolwiek w niniejszej opinii przedstawiana już była argumentacja stron, w mojej ocenie następujące twierdzenia zasługują na oddzielne omówienie.</TXT></NP><?PAGE NO="I-2503"?><NP><NO.P>90.</NO.P><TXT>Na poparcie swojego stanowiska Zjednoczone Królestwo przywołuje, jak wskazano wyżej, definicję zadań Wspólnoty zawartą w art. 1 EWEA, to jest przyczynianie się do <QUOT.START ID="QS0092" REF.END="QE0092" CODE="201E"/>podwyższania poziomu życia w państwach członkowskich i rozwijania stosunków z innymi państwami poprzez ustanowienie warunków niezbędnych do stworzenia i szybkiego rozwoju przemysłu jądrowego<QUOT.END ID="QE0092" REF.START="QS0092" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0055" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 49.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>91.</NO.P><TXT>Argumentacja ta nie jest przekonująca. Przede wszystkim samo brzmienie art. 1 EWEA nie daje żadnych podstaw, aby przyjąć, że energia jądrowa wykorzystywana do celów obronności jest wyłączona z zakresu traktatu. Przy zwykłym odczytaniu tego przepisu pojęcie <QUOT.START ID="QS0093" REF.END="QE0093" CODE="201E"/>ustanowienia warunków niezbędnych do stworzenia i szybkiego rozwoju przemysłu jądrowego<QUOT.END ID="QE0093" REF.START="QS0093" CODE="201D"/> nie musi wyłączać zastosowania traktatu do obiektów wojskowych. Mimo że, jak wskazano powyżej, jedną z zasadniczych przesłanek traktatu EWEA było w rzeczy samej pobudzenie rozwoju cywilnego i gospodarczego przemysłu jądrowego w państwach członkowskich, cel ten szedł w parze z troską o zapewnienie odpowiednich minimalnych norm ochrony zdrowia i bezpieczeństwa w sektorze jądrowym<NOTE NOTE.ID="E0056" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Podobnie, minio że preambula uznaje, iż <QUOT.START ID="QS0094" REF.END="QE0094" CODE="201E"/>energia atomowa stanowi zasadnicze źródło rozwoju i ożywienia przemysłu, które umożliwi rozprzestrzenienie idei pokoju<QUOT.END ID="QE0094" REF.START="QS0094" CODE="201D"/>, wyjaśniając główne motywy przyświecające twórcom traktatu, nie pokazuje to a contrario, by zamysłem twórców było niestosowanie przepisów traktatu do działań wojskowych.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>92.</NO.P><TXT>Tak więc, jak to wyżej wskazano, Rada stwierdziła, że <QUOT.START ID="QS0095" REF.END="QE0095" CODE="201E"/>Europejska Wspólnota Energii Atomowej została powołana, aby stworzyć warunki bezpieczeństwa niezbędne do eliminacji zagrożeń dla życia i zdrowia ludności<QUOT.END ID="QE0095" REF.START="QS0095" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0057" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Decyzja 94/179, cytowana w pkt 71 powyżej.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>93.</NO.P><TXT>W każdym razie, jak to wcześniej omówiono, wykładnia art. 1 EWEA wyłączająca jakiekolwiek zastosowanie traktatu EWEA do spraw wojskowych byłaby nie tylko niezgodna z materiałami odzwierciedlającymi zamiary autorów traktatu przedstawionymi w raporcie Spaaka, ale również oznaczałaby, że przepisy traktatu odwołujące się w sposób wyraźny do jego zastosowania do obronności byłyby zbędne i bezcelowe.</TXT></NP><NP><NO.P>94.</NO.P><TXT>Ponadto Republika Francuska opiera swoją argumentację na orzeczeniu 1/78, w którym — w jej mniemaniu — Trybunał stwierdził, że <QUOT.START ID="QS0096" REF.END="QE0096" CODE="201E"/>materiały i obiekty służące celom wojskowym są wyłączone z zakresu przedmiotowego traktatu EWEA<QUOT.END ID="QE0096" REF.START="QS0096" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0058" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 54.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>95.</NO.P><TXT>Taka interpretacja wyroku Trybunału jest w mojej ocenie błędna. W sprawie tej<?PAGE NO="I-2504"?> Trybunał orzekał co do zgodności konwencji o Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej w sprawie fizycznej ochrony jądrowych materiałów, obiektów i środków transportu z traktatem EWEA. Orzeczenie Trybunału, na które powołuje się rząd francuski, zostało wydane wyraźnie wyłącznie w stosunku do art. 84 EWEA i 86 EWEA, w kontekście ogólnego porównania zakresów zastosowania konwencji i traktatu<NOTE NOTE.ID="E0059" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Ibidem, pkt 12.</P></NOTE>. Według mnie Trybunał nie zamierzał określać ogólnej zasady, według której materiały jądrowe wykorzystywane w celach obronności jako takie nie są objęte zakresem przedmiotowym traktatu.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>E —</NO.P><TXT>Znaczenie dla sprawy wcześniejszego stanowiska Francji oraz rezolucji Parlamentu Europejskiego</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>96.</NO.P><TXT>Jak wskazałem wyżej, w swoich uwagach Komisja odwołuje się do informacji rządu francuskiego przekazanej Komisji w 1960 r. o planach przeprowadzenia prób z bronią jądrową na Saharze, jak również do szeregu rezolucji Parlamentu Europejskiego z 1995 r; w których Parlament wyraził stanowisko, że traktat EWEA, a w szczególności jego art. 34-36, stosują się co do zasady do prób jądrowych wykonywanych przez państwa członkowskie<NOTE NOTE.ID="E0060" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 44-47.</P></NOTE>. W odpowiedzi Republika Francuska cytuje przypadki, w tym argumenty przedstawione przed Trybunałem, w których Trybunał zaprzeczył, jakoby postanowienia traktatu EWEA stosowały się do sfery wojskowej.</TXT></NP><NP><NO.P>97.</NO.P><TXT>W mojej ocenie żaden z tych argumentów nie jest rozstrzygający.</TXT></NP><NP><NO.P>98.</NO.P><TXT>Po pierwsze, jednostronne stanowisko państwa członkowskiego nie może być istotne dla właściwej interpretacji traktatu EWEA. Ponadto stanowisko rządu francuskiego w tej sprawie nie było całkowicie konsekwentne od negocjacji i wejścia w życie traktatu EWEA, a w związku z tym — moim zdaniem — nie może być brane pod uwagę w przedmiotowej ocenie.</TXT></NP><NP><NO.P>99.</NO.P><TXT>Po drugie, dla celów niniejszej sprawy należy dokonać rozróżnienia pomiędzy aktami prawnymi Parlamentu Europejskiego wydawanymi w ramach jego kompetencji jako współustawodawcy oraz czysto politycznymi deklaracjami parlamentarnymi. Podczas gdy te pierwsze są istotne dla Trybunału, te drugie nie mają ze swej natury charakteru prawnego. Rezolucje parlamentarne, na które powołuje się Komisja, niewątpliwie należą do tej drugiej kategorii<?PAGE NO="I-2505"?> i dlatego nie mogą mieć rozstrzygającego znaczenia dla przedmiotowej kwestii.</TXT></NP></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="2"><TITLE><TI><NP><NO.P>F —</NO.P><TXT>Analogia z traktatem WE</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>100.</NO.P><TXT>Ostatnim istotnym elementem dla wykładni art. 37 EWEA jest moim zdaniem analogia ze sposobem potraktowania interesów obronności państwa członkowskiego w traktacie WE<NOTE NOTE.ID="E0061" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Kolejnym przypadkiem, gdzie analogia z traktatem WE zostala wykorzystana do interpretacji traktatu EWEA, jest opinia rzecznika generalnego Van Gervena w ww. w pkt 46 sprawie Parlament przeciwko Radzie, pkt 23: <QUOT.START ID="QS0097" REF.END="QE0097" CODE="201E"/>Nie widzę istotnego powodu dla interpretowania zakresu polityki określonej w traktacie EWEA zgodnie z zasadami odmiennymi od zasad dotyczących zakresu polityki określonej w traktacie WE [...]<QUOT.END ID="QE0097" REF.START="QS0097" CODE="201D"/>. To rozumowanie na zasadzie analogii z traktatem WE jest według mnie pouczające w niniejszej sprawie, niezależnie od zasady autonomii traktatu EWEA (patrz art. 305 WE).</P></NOTE>. Pod tym względem art. 296 ust. 1 WE jest pouczający w tym sensie, iż ma na celu ochronę podstawowych interesów bezpieczeństwa państwa członkowskiego w zakresie przekazywania informacji dotyczących obronności, pod warunkiem że <QUOT.START ID="QS0098" REF.END="QE0098" CODE="201E"/>żadne państwo członkowskie nie ma obowiązku udzielania informacji, których ujawnienie uznaje za sprzeczne z podstawowymi interesami jego bezpieczeństwa<QUOT.END ID="QE0098" REF.START="QS0098" CODE="201D"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>101.</NO.P><TXT>Jest oczywiste, że efektem tego przepisu nie jest wyłączenie stosowania traktatu WE, jako całości, do sfery obronności. Raczej przepis ten stosuje się wyłącznie do tych konkretnych przypadków, w których państwo członkowskie uznaje, iż <QUOT.START ID="QS0099" REF.END="QE0099" CODE="201E"/>podstawowe interesy jego bezpieczeństwa<QUOT.END ID="QE0099" REF.START="QS0099" CODE="201D"/> zostałyby zagrożone, gdyby zostało ono zobowiązane do przekazania pewnej informacji.</TXT></NP><NP><NO.P>102.</NO.P><TXT>I tak, dla przykładu, tytuł XIX traktatu WE <QUOT.START ID="QS0100" REF.END="QE0100" CODE="201E"/>Środowisko naturalne<QUOT.END ID="QE0100" REF.START="QS0100" CODE="201D"/> nie ma co do zasady zastosowania do spraw środowiska naturalnego związanych z obronnością. W zamiarze zrealizowania celu określonego w art. 2 WE (<QUOT.START ID="QS0101" REF.END="QE0101" CODE="201E"/>wysokiego poziomu ochrony środowiska naturalnego<QUOT.END ID="QE0101" REF.START="QS0101" CODE="201D"/>) poczyniono raczej założenie, że przepisy wydane w ciążeniu do wykonania celów ochrony środowiska stosują się w równym stopniu do sfery obronności, chyba że byłoby to sprzeczne z podstawowymi interesami bezpieczeństwa — jak określono w art. 296 WE — w którym to przypadku wyłączenie sektora obronności musi być w sposób wyraźny przewidziane w stosownych przepisach<NOTE NOTE.ID="E0062" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Tak więc dla przykładu, odpady z. obiektów wojskowych nie są co do zasady wyłączone z zakresu przedmiotowego dyrektywy Rady 75/442/EWG z dnia <DATE ISO="19750715">15 lipca 1975 r.</DATE> w sprawie odpadów (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="194" DATE.PUB="1975" PAGE.FIRST="39">Dz.U. L 194, str. 39</REF.DOC.OJ>), w związku z czym obiekty wojskowe mogą na równych zasadach zostać oznaczone jako <QUOT.START ID="QS0102" REF.END="QE0102" CODE="201E"/>specjalne obszary ochrony<QUOT.END ID="QE0102" REF.START="QS0102" CODE="201D"/> na podstawie dyrektywy Rady 92/43/F.WG z dnia <DATE ISO="19920521">21 maja 1992 r.</DATE> w sprawie ochrony siedlisk naturalnych oraz dzikiej fauny i flory (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="206" DATE.PUB="1992" PAGE.FIRST="7">Dz. U. L 206, str. 7</REF.DOC.OJ>). W odróżnieniu od tego art. 1 ust. 4 dyrektywy Rady 85/337/EWG z dnia <DATE ISO="19850627">27 czerwca 1985 r.</DATE> w sprawie oceny skutków niektórych publicznych i prywatnych przedsięwzięć dla środowiska (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="175" DATE.PUB="1985" PAGE.FIRST="40">Dz.U. L 175, str. 40</REF.DOC.OJ>), zmienionej dyrektywa 2003/35/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia <DATE ISO="20030526">26 maja 2003 r.</DATE> (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="156" DATE.PUB="2003" PAGE.FIRST="17">Dz.U. L 156, str. 17</REF.DOC.OJ>), stanowi, że <QUOT.START ID="QS0103" REF.END="QE0103" CODE="201E"/>państwa członkowskie mogą zdecydować w indywidualnych przypadkach, jeżeli przewiduje to prawo krajowe, o niezastosowaniu niniejszej dyrektywy do przedsięwzięć służących celom obrony narodowej, jeżeli uważają, że takie zastosowanie miałoby niekorzystny wpływ na te cele<QUOT.END ID="QE0103" REF.START="QS0103" CODE="201D"/>.</P></NOTE>. Podobnie jest z przepisami wydanymi na podstawie tytułu XI <QUOT.START ID="QS0104" REF.END="QE0104" CODE="201E"/>Polityka<?PAGE NO="I-2506"?> społeczna<QUOT.END ID="QE0104" REF.START="QS0104" CODE="201D"/> lub tytułu XIII <QUOT.START ID="QS0105" REF.END="QE0105" CODE="201E"/>Zdrowie publiczne<QUOT.END ID="QE0105" REF.START="QS0105" CODE="201D"/> traktatu WE<NOTE NOTE.ID="E0063" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>I tak na przykład przepisy zasadniczej dyrektywy Rady 89/654/EWG z dnia <DATE ISO="19891130">30 listopada 1989 r.</DATE> dotyczącej minimalnych wymagań w dziedzinie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia w miejscu pracy (<REF.DOC.OJ COLL="L" NO.OJ="393" DATE.PUB="1989" PAGE.FIRST="1">Dz.U. L 393, str. 1</REF.DOC.OJ>) stosują się także do miejsc pracy w wojsku.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>103.</NO.P><TXT>Należy w związku z tym rozważyć argument podniesiony przez Zjednoczone Królestwo, jakoby nieobecność w traktacie EWEA postanowienia analogicznego do art. 296 WE stanowiła <QUOT.START ID="QS0106" REF.END="QE0106" CODE="201E"/>lukę<QUOT.END ID="QE0106" REF.START="QS0106" CODE="201D"/> w traktacie EWEA, co nakazuje wykładnię, zgodnie z którą traktat ten w swoim założeniu nigdy nie miał stosować się do wykorzystania energii jądrowej w obronności<NOTE NOTE.ID="E0064" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 51.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>104.</NO.P><TXT>Argumentacja ta nie jest przekonująca. Moim zdaniem wynika ona z niepoprawnej oceny relacji pomiędzy traktatem EWEA i traktatem WE., która sprowadza się do tego, że jeśli dana sprawa podlega postanowieniom traktatu EWEA lub przepisom wydanym na ich podstawie, traktat WE nie ma zastosowania. Artykuł 305 ust. 2 WE przewiduje, iż <QUOT.START ID="QS0107" REF.END="QE0107" CODE="201E"/>[p]ustanowienia [tego] traktatu nie stanowią odstępstwa od postanowień Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Energii Atomowej<QUOT.END ID="QE0107" REF.START="QS0107" CODE="201D"/>.</TXT></NP><NP><NO.P>105.</NO.P><TXT>Natomiast w sytuacji gdy konkretne zagadnienia nie są objęte postanowieniami traktatu EWEA lub przepisami wykonawczymi, mogą mieć zastosowanie postanowienia traktatu WE. Tak więc przykładowo Trybunał w opinii 1/94 z dnia <DATE ISO="19941115">15 listopada 1994 r.</DATE> rozważał kwestię, czy Wspólnota Europejska posiada wyłączne kompetencje do zawierania umów wielostronnych w zakresie obrotu towarami, jeśli ich przedmiotem są wyroby objęte postanowieniami traktatu EWEA. Przytaczając postanowienie będące odpowiednikiem obecnego art. 305 ust. 2 WE, Trybunał doszedł do przekonania, że tak faktycznie jest: <QUOT.START ID="QS0108" REF.END="QE0108" CODE="201E"/>[j]ako że traktat ustanawiający Euratom nie zawiera przepisów odnoszących się do zewnętrznego obrotu towarowego, nic nie stoi na przeszkodzie, aby umowy zawierane na podstawie art. [133] traktatu WE obejmowały międzynarodowy obrót wyrobami objętymi przepisami traktatu ustanawiającego Euratom<QUOT.END ID="QE0108" REF.START="QS0108" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0065" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Rec. str. I-5267, pkt 24.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>106.</NO.P><TXT>Jest to zgodne z orzecznictwem Trybunału w przedmiocie relacji pomiędzy traktatem WE i traktatem EWWiS, które zostały określone w art. 305 ust. 1 WE<?PAGE NO="I-2507"?> w podobny sposób jak w art. 305 ust. <HT TYPE="ITALIC">2 WE</HT><NOTE NOTE.ID="E0066" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz np. wyrok z dnia <DATE ISO="19871215">15 grudnia 1987</DATE> r, w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="328/85" YEAR="1987" PAGE.ECR="5119">328/85 Deutsche Babcock, Rec. str. 5119</REF.DOC.ECR>, w którym Trybunat orzekł, że <QUOT.START ID="QS0109" REF.END="QE0109" CODE="201E"/>z samego brzmienia [art. 305 ust. 1 WE) wynika, że należy go interpretować w len sposób, że o ile sprawy nie należą do zakresu przedmiotowego traktatu EWWiS lub przepisów wydanych na podstawie Jego postanowień, traktat EWG oraz przepisy wydane dla jego wykonania mogą stosować się do wyrobów objętych zakresem traktatu EWWiS<QUOT.END ID="QE0109" REF.START="QS0109" CODE="201D"/> (pkt 10). W opinii w tej sprawie rzecznik generalny Sir Gordon Slynn zauważył, że <QUOT.START ID="QS0110" REF.END="QE0110" CODE="201E"/>[p|ostanowienia traktatu EWG, a tym bardziej przepisy prawa wtórnego wydane na Jego podstawie, nie mają <QUOT.START ID="QS0111" REF.END="QE0111" CODE="00BB"/>zmieniać postanowień<QUOT.END ID="QE0111" REF.START="QS0111" CODE="00AB"/> traktatu EWWiS lub <QUOT.START ID="QS0112" REF.END="QE0112" CODE="00BB"/>stanowić odstępstwa<QUOT.END ID="QE0112" REF.START="QS0112" CODE="00AB"/> od postanowień Traktatu ustanawiającego Europejską Wspólnotę Energii Atomowej. Czy to oznacza, że traktat EWG nic dotyczy węgla i stali oraz że przepisy przyjęte na jego podstawie nie mogą obejmować zasad dotyczących węgla i stali, czy ma on bardziej ograniczone znaczenie? Moim zdaniem ma to bardziej ograniczone znaczenie. Bardzo łatwo można bylo postanowić, że nic, co zawarte w traktacie EWG, nie będzie się odnosilo do wyrobów z węgla i stali lub do przemysłu węgla lub stali, jeśli taki byłby faktyczny zamysł. Tak jednak nie uczyniono. Zamiast tego ograniczenie nałożone w tym postanowieniu mówi, że postanowienia traktatu EWG nie będą <QUOT.START ID="QS0113" REF.END="QE0113" CODE="00BB"/>zmieniać postanowień<QUOT.END ID="QE0113" REF.START="QS0113" CODE="00AB"/> wcześniejszego traktatu, w szczególności jeśli idzie o określone tam sprawy. Odczytuję to tak, że traktat EWG może stosować się do węgla i stali, o ile sprawy te nie zostały uregulowane w traktacie EWWiS lub w przepisach wydanych na jego podstawie; jeżeli ten drugi obowiązuje, postanowienia traktatu EWG nie mają zastosowania<QUOT.END ID="QE0110" REF.START="QS0110" CODE="201D"/>. Zobacz także wyrok Sądu Pierwszej Instancji z dnia <DATE ISO="20040701">1 lipca 2004 r.</DATE> w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="T-308/00" YEAR="2004" PAGE.ECR="II-1933">T-308/00 Salzgitter przeciwko Komisji, Zb.Orz. str. II-1933, pkt 62</REF.DOC.ECR> oraz wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia <DATE ISO="20020924">24 września 2002 r.</DATE> iv sprawach połączonych <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-74/00 P+C-75/00 P" YEAR="2002" PAGE.ECR="I-7869">C-74/00 P i C-75/00 P Falck i Acciaierie di Bolzano przeciwko Komisji, Rec. str. I-7869, pkt 100</REF.DOC.ECR>. Działania podjęte na podstawie traktatu WE po tragedii w Czarnobylu także ilustrują zastosowanie postanowień tego traktatu przy braku konkretnych postanowień w traktacie EWEA: zob. wyrok w sprawie <REF.DOC.ECR EDITION="GEN" NO.CASE="C-62/88" YEAR="2002" PAGE.ECR="I-1527">C-62/88 Grecja przeciwko Radzie, Rec. str. I-1527, pkt 17</REF.DOC.ECR> oraz ww. w pkt 46 wyrok w sprawie Parlament Europejski przeciwko Radzie.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>107.</NO.P><TXT>W związku z tym w mojej ocenie relacja pomiędzy traktatami EWEA i WE zaprzecza istnieniu jakiejkolwiek <QUOT.START ID="QS0114" REF.END="QE0114" CODE="201E"/>luki<QUOT.END ID="QE0114" REF.START="QS0114" CODE="201D"/> wynikającej z braku w traktacie EWEA postanowienia analogicznego do art. 296 WE. Raczej, jeżeli traktat EWEA oraz przepisy wykonawcze wyraźnie nie określają odpowiednich środków bezpieczeństwa chroniących podstawowe interesy bezpieczeństwa państwa członkowskiego, środki bezpieczeństwa określone w art. 296 WE mogą w równej mierze stosować się do wyrobów objętych postanowieniami traktatu EWEA. Dlatego argumentacja Zjednoczonego Królestwa w tej kwestii nie może się ostać.</TXT></NP></GR.SEQ></GR.SEQ><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P>VI —</NO.P><TXT>Proponowana wykładnia art. 37 EWEA</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>108.</NO.P><TXT>Powyższa analiza systematyki i celów rozdziału 3 traktatu EWEA, jak również podejście do kwestii obronności w całym traktacie EWEA, prowadzą do następującego wniosku:</TXT></NP><NP><NO.P>109.</NO.P><TXT>Jak już zauważyłem, kwestia ewentualnego zastosowania postanowień traktatu EWEA do działań związanych z obronnością była w sposób wyraźny rozważana przez autorów traktatu w trakcie przygotowań do jego negocjacji. Co ważne, autorzy raportu Spaaka uznali, że rozwiązanie tej kwestii wymaga ostrożnego wyważenia interesów: <QUOT.START ID="QS0115" REF.END="QE0115" CODE="201E"/>[z]godnie z ogólnym poglądem ministrów ważniejsze jest znalezienie rozwiązania, które nie wyklucza definitywnie wykorzystania wojskowego, jednocześnie gwarantując, że nie zostaną naruszone środki bezpieczeństwa,<?PAGE NO="I-2508"?> które zostały uznane za mające naczelną wagę<QUOT.END ID="QE0115" REF.START="QS0115" CODE="201D"/><NOTE NOTE.ID="E0067" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 81.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>110.</NO.P><TXT>Takie rozwiązanie pozwala uniknąć nieuchronnie negatywnych reperkusji podejścia <QUOT.START ID="QS0116" REF.END="QE0116" CODE="201E"/>wszystko albo nic<QUOT.END ID="QE0116" REF.START="QS0116" CODE="201D"/>, kiedy to jeden z interesów — czy to zdrowia publicznego, czy obrony narodowej — przeważa nad drugim w każdej okoliczności. Jak zatem osiągnąć tę równowagę interesów w praktyce?</TXT></NP><NP><NO.P>111.</NO.P><TXT>Po pierwsze, z powyższej dyskusji jasno wynika, że przepisy traktatu EWEA dotyczące zdrowia i bezpieczeństwa są regulacjami zasadniczej wagi i powinny być interpretowane w sposób zapewniający skuteczną ochronę zdrowia publicznego<NOTE NOTE.ID="E0068" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 64-77.</P></NOTE>. Ponadto, jak można zauważyć, po przeprowadzeniu systemowej wykładni traktatu EWEA nieuzasadnione okazuje się stanowisko, iż sektor obronności opartej na energii jądrowej jako taki nie jest objęty zakresem przedmiotowym EWEA<NOTE NOTE.ID="E0069" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 78-88.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>112.</NO.P><TXT>Wynika z tego, że nałożony na państwa członkowskie na podstawie art. 37 EWEA obowiązek udostępnienia Komisji ogólnych danych dotyczących każdego planu składowania odpadów radioaktywnych powinien, co do zasady, stosować się w równej mierze do obronności. W efekcie nie jest dopuszczalna odmowa ze strony państwa członkowskiego przekazania informacji dotyczących planu składowania wojskowych odpadów radioaktywnych wyłącznie w oparciu o argument, iż odpady te pochodzą z działalności związanej z obronnością.</TXT></NP><NP><NO.P>113.</NO.P><TXT>Po drugie, jasne jest także, iż zastosowanie postanowień traktatu EWEA musi odbywać się z poszanowaniem podstawowych interesów bezpieczeństwa państw członkowskich. A zatem obowiązek nałożony w art. 37 EWEA nie powinien mieć zastosowania, w przypadku gdy państwo członkowskie uzna, że przekazanie pewnych informacji przewidzianych na podstawie tego artykułu może narazić na szwank jego podstawowe interesy bezpieczeństwa.</TXT></NP><NP><NO.P>114.</NO.P><TXT>Innymi słowy, w przypadku każdego planowanego składowania odpadów radioaktywnych pochodzących z działalności wojskowej państwa członkowskie powinny mieć prawo odmowy udzielenia Komisji informacji jedynie wówczas, gdy uważają to za absolutnie niezbędne dla ochrony swoich podstawowych interesów bezpieczeństwa.</TXT></NP><NP><NO.P>115.</NO.P><TXT>Dokonując tej oceny, państwa członkowskie powinny uwzględnić nałożony na<?PAGE NO="I-2509"?> nie w art. 192 EWEA obcwiazek lojalnej współpracy w celu <QUOT.START ID="QS0117" REF.END="QE0117" CODE="201E"/>zapewnienia wykonania<QUOT.END ID="QE0117" REF.START="QS0117" CODE="201D"/> ich zobowiązań wynikających z traktatu EWEA<NOTE NOTE.ID="E0070" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 39.</P></NOTE>. Moim zdaniem zobowiązanie to wymaga od państw członkowskich — przy dokonywaniu tej oceny — podjęcia otwartego i konstruktywnego dialogu z Komisją w przypadkach, gdy brana jest pod uwagę odmowa przekazania konkretnych danych ze względów ochrony interesów związanych z obronnością. W takich okolicznościach państwo członkowskie powinno omówić z Komisją, czy ochrona jego interesów wynikających z obronności mogłaby zostać osiągnięta w sposób mniej restrykcyjny niż poprzez całkowitą odmowę przekazania informacji.</TXT></NP><NP><NO.P>116.</NO.P><TXT>Sposobem takim może być przykładowo wykorzystanie środków zabezpieczenia informacji analogicznych do tych przewidzianych w przepisach wykonawczych do art. 24 EWEA, poprzez <QUOT.START ID="QS0118" REF.END="QE0118" CODE="201E"/>klasyfikację<QUOT.END ID="QE0118" REF.START="QS0118" CODE="201D"/> danych w drodze nadania im stopnia tajności<NOTE NOTE.ID="E0071" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 22-33.</P></NOTE>. Alternatywnie również państwo członkowskie i Komisja mogą postanowić, że przekazanie danych mniej szczegółowych niż przewidziane w zaleceniu Komisji 1999/829<NOTE NOTE.ID="E0072" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 18,</P></NOTE> będzie wystarczające, aby umożliwić Komisji określenie, czy realizacja planu składowania odpadów radioaktywnych <QUOT.START ID="QS0119" REF.END="QE0119" CODE="201E"/>może spowodować promieniotwórcze skażenie wód, gleby lub powietrza w innym państwie członkowskim<QUOT.END ID="QE0119" REF.START="QS0119" CODE="201D"/> w rozumieniu art. 37 EWEA.</TXT></NP><NP><NO.P>117.</NO.P><TXT>Takie oparte na dialogu indywidualne podejście do każdej sprawy pozwala uniknąć niebezpieczeństwa, które mogłoby pociągnąć za sobą generalne zastosowanie art. 37 EWEA do obronności, co zostało podniesione przez Zjednoczone Królestwo<NOTE NOTE.ID="E0073" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 52.</P></NOTE>. Przykładowo ryzyko <QUOT.START ID="QS0120" REF.END="QE0120" CODE="201E"/>inżynierii wstecznej<QUOT.END ID="QE0120" REF.START="QS0120" CODE="201D"/>, prowadzącej do uzyskania wiedzy na temat obronności na podstawie informacji na temat składu strumieni odpadów radioaktywnych, mogłoby zostać wyeliminowane, jeżeli po rozmowach pomiędzy państwem członkowskim i Komisją dane takie otrzymałyby odpowiednio wysoki stopień tajności, a odmowa ich przekazania mogłaby nastąpić jedynie w przypadku absolutnej konieczności ochrony tajemnic wojskowych.</TXT></NP><NP><NO.P>118.</NO.P><TXT>Dodać należy, że równowaga ta jest analogiczna do równowagi, jaką znajdujemy w traktacie WE, z którego obronność nie została wyłączona per se i który nie zobowiązuje państw członkowskich do przekazywania informacji, jeśli miałoby to naruszyć podstawowe interesy bezpieczeństwa narodowego<NOTE NOTE.ID="E0074" NUMBERING.CONTINUED="YES"><P>Zobacz wyżej pkt 100-102.</P></NOTE>.</TXT></NP><NP><NO.P>119.</NO.P><TXT>Wreszcie, zważywszy, że powyższa konkluzja ma charakter rozwiązania pośredniego pomiędzy stanowiskami Komisji oraz Zjednoczonego Królestwa, moim zdaniem najwłaściwsze byłoby, gdyby koszty przedmiotowego postępowania zostały wzajemnie zniesione między stronami.</TXT></NP></GR.SEQ><?PAGE NO="I-2510"?><GR.SEQ LEVEL="1"><TITLE><TI><NP><NO.P>VII —</NO.P><TXT>Wnioski</TXT></NP></TI></TITLE><NP><NO.P>120.</NO.P><TXT>W świetle powyższych uwag jestem zatem zdania, iż Trybunał powinien:</TXT><P><LIST TYPE="DASH"><ITEM><P>stwierdzić, że Zjednoczone Królestwo uchybiło zobowiązaniom wynikającym z art. 37 EWEA poprzez nieprzekazanie Komisji ogólnych informacji dotyczących planu składowania odpadów radioaktywnych w związku z demontażem reaktora Jason, o ile przekazanie takich informacji nie naruszało podstawowych interesów jego bezpieczeństwa narodowego, oraz poprzez niepodjęcie dialogu z Komisją co do tego, czy ochrona jego interesów związanych z obronnością mogłaby zostać osiągnięta mniej restrykcyjnymi sposobami niż w drodze całkowitej odmowy przekazania informacji Komisji;</P></ITEM><ITEM><P>orzec, iż każda ze stron oraz interwenient ponoszą koszty własne.</P></ITEM></LIST></P></NP></GR.SEQ></CONTENTS.CONCLUSION></CONCLUSION>