318/81 R61981O03180005.00011325213306CJΔΙΑΤΑΞΗ ΤΗΣ 28. 4. 1982 — ΥΠΟΘΕΣΗ 318/81 RΕΠΙΤΡΟΠΗ / CO.DE.MI.<TI><P><IE/></P></TI>

Στην υπόθεση 318/81 R,

Επιτροπη τῶν Ευρωπαϊκών Κοινοτητων, εκπροσωπουμενη ἀπό τόν νομικό σύμβουλό της, Gianluigi Campogrande, επικουρούμενο ἀπό τόν δικηγόρο Pietro Ziccardi, μέ ἀντίκλητο στό Λουξεμβούργο τόν Oreste Montako, κτίριο Jean Monnet, Kirchberg,

προσφεύγουσα,κατά

CO.DE.MI. SpA, Μιλάνο, εκπροσωπούμενης ἀπό τόν Mario Savanco, δικηγόρο Μιλάνου, καί τόν Ernest Arendt, δικηγόρο Λουξεμβούργου, Centre Louvigny, rue Philippe-Il, καί ἀντίκλητό της,

καθ' ἧς,

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ

εκδίδει τήν ἀκόλουθη

<TI><P>ΔΙΑΤΑΞΗ</P></TI><TI><P>Περιστατικά</P></TI><TI><NP><NO.P>Ι —</NO.P><TXT>'Ιστορικό τῆς διαφορᾶς</TXT></NP></TI>1.Μέ επιστολές τῆς 14ης καί τῆς 20ης Δεκεμβρίου 1979 ἡ 'Επιτροπή τῆς Ευρωπαϊκής Κοινότητος 'Ατομικῆς 'Ενεργείας ἀνέθεσε στην κατά τό ιταλικό δίκαιο ἑταιρία CO.DE.MI. SpA, έδρα τῆς ὁποίας εἶναι τό Μιλάνο, την κατασκευή δύο κτιρίων στό Κοινό Κέντρο 'Ερευνών της Ἴσπρας, τά όποια ἀπεκαλοῦντο IP (ingresso principale) καί MB (Management Building), έναντι τιμῆς 1068351682 ιταλικῶν λιρετών (LIT) γιά τό LP καί 1370000000 (LIT) γιά τό ΜΒ.2.Οἱ επιστολές αυτές προβλέπουν ρητώς ότι τό τεῦχος τῶν γενικών ὅρων πού ἐφαρμόζονται στίς συμβάσεις πού συνάπτει τό Κοινό Κέντρο Ἐρευνών — τοῦ Φεβρουαρίου 1976 — τό όποιο στό έξης θά ἀναφέρεται ὡς τό τεύχος, ἀποτελεί ἀναπόσπαστο τμῆμα τῶν συμβάσεων ἀναθέσεως εκτελέσεως έργων. Οἱ επιστολές προβλέπουν επίσης ὅτι τά έργα πρέπει νά παραδοθούν, ὅσον άφορᾶ μέν τό κτίριο IP, εντός 420 ἡμερων, ὅσον άφορᾶ δέ τό κτίριο MB, εντός 450 ἡμερῶν ἀπό την ἡμερομηνία τῶν πρακτικών ενάρξεως τῶν εργασιών. Οἱ εργασίες άρχισαν στίς 11 Φεβρουαρίου (MB) καί στίς 20 Μαρτίου (IP) 1980.3.Σύμφωνα μέ τό άρθρο 15 τοῦ τεύχους, σέ περίπτωση διαφορᾶς πού ἀπαιτεί εξακριβώσεις ὑλικῆς ἡ τεχνικῆς φύσεως, ὁ ενδιαφερόμενος δύναται νά ζητήσει τήν διεξαγωγή πραγματογνωμοσύνης πρίν καταφύγει στην δικαιοσύνη. Πρός τόν σκοπό αυτό ὁ ἐνδιαφερόμενος ἀνακοινώνει ἐγγράφως στόν ἀντισυμβαλλόμενο τό ἀντι-κείμενο τῆς διαφοράς καί τοῦ προτείνει ένα πραγματογνώμονα. Ό ἀντισυμβαλλόμενος πρέπει νά γνωστοποιήσει εντός δέκα πέντε ἐργασίμων ἡμερῶν ἄν δέχεται τόν πραγματογνώμονα αυτό, σέ ἀντίθετη περίπτωση δέ νά ἀπευθύνει ἀντιπρόταση, στήν ὁποία πρέπει νά δοθεί ἀπάντηση εντός δέκα πέντε εργασίμων ἡμερων ἀπό τήν κοινοποίησή της. Οἱ προτάσεις καί ἀντιπροτάσεις υποβάλλονται μέ συστημένες επιστολές καί ἀποδεικτικό παραλαβῆς. 'Αν οἱ δύο συμβαλλόμενοι δέν συμφωνούν, ὁ πραγματογνώμονας διορίζεται, κατόπιν αἰτήσεως τοῦ ἐνδιαφερομένου, ἀπό τόν πρόεδρο τοῦ Δικαστηρίου τῶν Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.4.Τό άρθρο 16 του ἀνωτέρω τεύχους περιέχει ρήτρα ιδρύσεως ἀρμοδιότητος: Οἱ διαφορές ὡς πρός τήν εκτέλεση ἡ τήν ἐρμηνεία τῶν συμβάσεων πού διέπονται ἀπό τους παρόντες γενικούς ὅρούς, οἱ όποιες δέν δύνανται νά επιλυθούν φιλικώς, ἀνήκουν στην ἀποκλειστική ἀρμοδιότητα τοῦ Δικαστηρίου τῶν Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Ἑπομένως, ιδρύεται ρητώς ἁρμο-διότης τοῦ Δικαστηρίου αὐτοῦ, σύμφωνα μέ τό ἄρθρο 153 τῆς συνθήκης περί ιδρύσεως τῆς Εὐρωπαϊκῆς Κοινότητος 'Ατομικῆς Ἐνεργείας καί τοῦ ἄρθρου 181 της συνθήκης περί ἱδρύσεως τῆς Εὐρωπαϊκής Οικονομικῆς Κοινότητος, ἐνῶ ἀποκλείεται ή ἁρμοδιότης οιουδήποτε άλλου δικαστηρίου.5.Ή εκτέλεση τῶν συμβάσεων προεκά-λεσε διαφωνίες μεταξύ τῶν συμβαλλομένων μερών, οἱ όποιες ὁδήγησαν τήν CO.DE.MI. νά σταματήσει τόν Μάιο 1981 τίς εργασίες πού εὑρίσκοντο ὑπό ἐκτέλεση. Μέ συστημένη επιστολή τῆς 1ης 'Ιουλίου 1981, ἡ Ἐπιτροπή κατήγγειλε τίς δύο συμβάσεις, υπενθύμισε στην CO.DE.MI. ὅτι ἀρμόδιο νά επιλύσει τίς ενδεχομένως υφιστάμενες διαφορές ήταν τό Δικαστήριο καί προέτεινε ὡς πραγματογνώμονα τῆς εκλογής τῆς τόν μηχανικό C. τοῦ Μιλάνου, προκειμένου νά προβεί σέ εξακριβώσεις σχετικά μέ τήν πρόοδο τῶν έργων καί τους ὅρούς πού εἶχε θέσει ὁ ἐντολεύς, σύμφωνα με τό άρθρο 15 τοῦ τεύχους. Ή CO.DE.MI. δέν γνωστοποίησε ἄν δέχεται τήν πρόταση αυτή καί τά δύο μέρη δέν ἠδυνήθησαν νά συμφωνήσουν.6.Πράγματι, κατά τόν χρόνο τῆς παύσεως τῶν εργασιών ἡ καθ' ἦς εἶχε ζητήσει ἀπό τόν πρόεδρο τοῦ δικαστηρίου τοῦ Varese, μέ διαδικασία πού εἶχε κινήσει μονομερώς, τόν διορισμό πραγματογνώ-μονος — πράγμα πού επέτυχε στίς 12 Μαΐου 1981 — προκειμένου νά προβεί σέ προληπτική τεχνική εξακρίβωση, πού θά περιελάμβανε τήν περιγραφή τῆς καταστάσεως τῶν έργων καί τήν εξακρίβωση τῆς παρούσης φάσεως τῶν ἀποφάσεων τοῦ ἐντολέως, δηλαδή τῆς 'Επιτροπής, ὑπό τήν ιδιότητα τῆς ὡς εργοδότη. Ή Ἐπιτροπή ἀντετάχθη στην εκτέλεση τῆς διατάξεως αυτής, προβάλλουσα τήν ἀναρμοδιότητα τοῦ δικαστηρίου τοῦ Varese, ἐν ὄψει τῶν ὅρών τῶν συμβάσεων. Κατόπιν αὐτοῦ ὁ πρόεδρος τοῦ δικαστηρίου τοῦ Varese ζήτησε ἀπό τό Δικαστήριο, μέ άλλη διάταξη, τῆς 20ής Ἰουλίου 1981, νά προσδώσει ἐκτελε-στότητα στην διάταξη του τῆς 12ης Μαίου 1981. Μέ διάταξη τῆς 1ης Φεβρουαρίου 1982 τό Δικαστήριο ἀπέρριψε τήν αίτηση αυτή ὡς ἀπαράδεκτη.<TI><NP><NO.P>ΙΙ —</NO.P><TXT>Έγγραφη διαδικασία</TXT></NP></TI>7.Μέ δικόγραφο πού πρωτοκολλήθηκε στην γραμματεία τοῦ Δικαστηρίου στίς 23 Δεκεμβρίου 1981, ἡ Ἐπιτροπή ἤσκησε προσφυγή, κατ' εφαρμογή τῆς ρήτρας περί ἁρμοδιότητος καί σύμφωνα μέ τα άρθρα 153 τῆς συνθήκης Εὐρατόμ καί 181 τῆς συνθήκης ΕΟΚ. Μέ τήν προσφυγή αυτή ζητεί κυρίως ἀπό τό Δικαστήριο

1)νά ἀναγνωρίσει ὅτι οι ἐν λόγω συμβάσεις έχουν λυθεί αυτοδικαίως ἀπό τίς 18 'Ιουλίου 1981, σύμφωνα μέ τήν επιστολή περί καταγγελίας, ἡ ὁποία ἐκοινοποιήθη τήν 1η'Ιουλίου 1981,2)νά ἀναγνωρίσει ὅτι ἡ CO.DE.MI. ὑπε-χρεοῦτο νά ελευθερώσει τά εργοτάξια ἀπό τίς 18 'Ιουλίου 1981 καί νά τήν καταδικάσει νά εκκενώσει τά εργοτάξια αυτά ἀμέσως,3)νά καταδικάσει τήν CO.DE.MI. νά αποδώσει ένα μέρος τῆς τιμής καί νά αποκαταστήσει τήν ζημία πού έχει προκαλέσει στην 'Επιτροπή,4)νά διατάξει τήν διεξαγωγή ἀποδείξεων, προκειμένου τό Δικαστήριο νά σχηματίσει σαφή εικόνα τῶν αίτιων, τῆς φύσεως καί τῶν συνεπειών τῆς μή περατώσεως τῶν εργασιών.

8.Μέ τό ὑπόμνημα ἀντικρούσεως ή CO.DE.MI. ζητεί τήν ἀπόρριψη τῶν αιτημάτων τῆς 'Επιτροπής. 'Ισχυρίζεται ὅτι ή καθυστέρηση στην εκτέλεση τῶν εργασιών πρέπει νά καταλογισθεί στον εργοδότη καί ζητεί ἀπό τό Δικαστήριο, προβάλλουσα 'ίδιο αἴτημα, νά κηρύξει τήν λύση τῶν συμβάσεων λόγω μή εκτελέσεως ἐκ μέρους τοῦ εργοδότη, νά προσδιορίσει τά ποσά πού ὀφείλονται στην επιχείρηση καί νά καταδικάσει τήν 'Επιτροπή νά ἀποκαταστήσει τήν προκληθεῖσα ζημία. Προτείνει δί ἐπί πλέον ὁρισμένα ἀποδεικτικά μέσα, προκειμένου νά ἀποδειχθεί τό βάσιμο τοῦ αιτήματός της.9.Μέ δικόγραφο πού πρωτοκολλήθηκε στην γραμματεία τοῦ Δικαστηρίου στίς 13 Μαρτίου 1982, ἡ Ἐπιτροπή υπέβαλε κατά τήν διαδικασία τῶν ἀσφαλιστικών μέτρων, σύμφωνα μέ τό άρθρο 158 τῆς συνθήκης Εὐρατόμ, τό άρθρο 37 τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ Δικαστηρίου Εὐρατόμ καί τό άρθρο 83 τοῦ κανονισμοῦ διαδικασίας, ὑπό τύπο προσω-ρινοῦ μέτρου, αίτηση διορισμοῦ πραγμα-τογνώμονος μέ ἀποστολή :

νά προσδιορίσει την ποιοτική καί ποσοτική κατάσταση τῶν ἔργων καί τῶν υλικῶν πού δέν έχουν χρησιμοποιηθεί ἀκόμη, ὅπως ευρίσκονται στα εργοτάξια στά όποια ή επιχείρηση CO.DE.MI. κατασκευάζει τά κτίρια IP (κυρία είσοδος) καί MB (Management Building) τοῦ Κέντρου τῆς Ἴσπρας, καί νά προσδιορίσει συγχρόνως τά ενδεχομένως υφιστάμενα ελαττώματα καί ελλείψεις τῶν έργων. Κατά την εκτέλεση τῆς ἀποστολής πού τοῦ ἀνατίθεται, ὁ πραγματογνώμονας πρέπει νά λάβει ὑπ' όψη τό γεγονός ὅτι, μετά τό πέρας τῶν εξακριβώσεων πού ὀφείλει νά πραγματοποιήσει, τά ἔργα καί οἱ χώροι πρέπει νά δύνανται νά ἀποδοθούν ἀπό τόν ἐργολήπτη στόν εντολέα.

10.Μέ τίς παρατηρήσεις τῆς ἐπί αυτής τῆς αιτήσεως προσωρινών μέτρων, ή CO.DE.MI. ζητεί ἀπό τό Δικαστήριο:

<TI><P><QUOT.START ID="QS0007" REF.END="QE0007" CODE="00AB"/>Ως κύριο αἴτημα:</P></TI>

νά ὁρίσει ὡς έξῆς τήν ἀποστολή τοῦ πραγ-ματογνώμονος: νά προσδιορίσει καί νά περιγράψει τίς εργασίες πού ἐξετέλεσε ή CO.DE.MI. στά εργοτάξια κατασκευής τῶν κτιρίων IP καί MB τοῦ Κέντρου τῆς Ἴσπρας καί τό στάδιο στό όποιο ευρίσκονται, καθώς καί τά υλικά πού δέν έχουν χρησιμοποιηθεί ἀκόμη.

<TI><P>Ως επικουρικό αίτημα:</P></TI>

μόνο σέ περίπτωση πού ὁ πρόεδρος τοῦ Δικαστηρίου κρίνει σκόπιμη τήν επέκταση της ἀποστολής, νά διατάξει τόν πραγματογνώμονα νά προσδιορίσει καί τίς μεταβολές πού ενεφανίσθησαν στά ἐν λόγω έργα σέ σχέση μέ τά ἀρχικά σχέδια, καθώς καί τό σημείο στό όποιο εὑρίσκοντο οι ἀποφάσεις τοῦ εργοδότη καί τῆς διευθύνσεως τῶν έργων κατά τό τέλος τοῦ μηνός 'Απριλίου 1981 σχετικά μέ τήν ἀποπεράτωση τοῦ σκελετού καί τήν κατασκευή τῶν τεχνικών εγκαταστάσεων (κλιματισμού, θερμάνσεως, ηλεκτρολογικών καί υδραυλικών εγκαταστάσεων).

<TI><NP><NO.P>III —</NO.P><TXT>'Ισχυρισμοί καί επιχειρήματα τῶν διαδίκων</TXT></NP></TI>11.Ή προσφεύγουσα ισχυρίζεται ὅτι μέχρι νά εκδοθεί ἡ ἀπόφαση τοῦ Δικαστηρίου ἐπί τῆς οὐσίας τῆς διαφοράς εἶναι ἀναγκαίος ὁ προσδιορισμός τῆς καταστάσεως τῶν χώρων, προκειμένου ἰδίως νά καταστεί δυνατή ἡ εκκένωση τοῦ εργοταξίου ἀπό τήν CO.DE.MI.12.Ή καθ' ἦς, ἄν καί εμμένει στην άποψη τῆς ὅτι οἱ διαπιστώσεις πού ζητεί τώρα ἡ 'Επιτροπή συμπίπτουν μέ εκείνες πού εἶχε διατάξει τό δικαστήριο τοῦ Varese καί επομένως θά ήταν δυνατόν νά έχουν ήδη γίνει, δηλώνει ὅτι κατ' ουσία συμφωνεί, ἐφ' ὅσον δοθούν ὁρισμένες διευκρινήσεις, μέ τήν διεξαγωγή ἀποδείξεων πού ζητεί ἡ 'Επιτροπή.13.Ό πρόεδρος κάλεσε τους διαδίκους νά προτείνουν ὀνόματα πραγματογνωμόνων καί αυτοί ἀνταπεκρίθησαν στην πρόσκληση αυτή.<TI><P>Σκεπτικό</P></TI>1Σύμφωνα μέ τά ἄρθρα 158 τῆς συνθήκης ΕΚΑΕ καί 37 τοῦ ὀργανισμοῦ τοῦ Δικαστηρίου ΕΚΑΕ, καθώς καί μέ τό άρθρο 83 τοῦ κανονισμοί) τοῦ Δικαστηρίου, ὁ πρόεδρος τοῦ Δικαστηρίου δύναται, κατόπιν αιτήσεως ενός ἡ περισσοτέρων διαδίκων σέ ἐκκρεμή ἤδη υπόθεση ἐνώπιον τοῦ Δικαστηρίου, νά διατάξει τά ἀναγκαία προσωρινά μέτρα μέχρι νά εκδοθεί ἡ ἀπόφαση ἐπί τῆς κυρίας υποθέσεως.2Οἱ εξακριβώσεις πού ζητούν στό παρόν στάδιο τῆς διαδικασίας τόσο ἡ Ἐπιτροπή ὅσο καί ἡ καθ' ἦς, έχουν χαρακτήρα επειγόντων καί συντηρητικῶν μέτρων καί εἶναι ἀναγκαίες ιδίως γιά τόν καθορισμό τῆς καταστάσεως τοῦ εργοταξίου κατά τήν ημερομηνία τῆς παύσεως τῶν εργασιών πού επήλθε λόγω τῆς διαφορᾶς μεταξύ τῶν διαδίκων. Είναι άλλωστε πρός τό συμφέρον τῶν διαδίκων ἡ κατ' ἀντιπαράσταση διαπίστωση τῆς καταστάσεως τῶν χώρων καί των ήδη κατασκευασθέντων κτισμάτων. Ἐξ άλλου, οἱ εξακριβώσεις πού θά πραγματοποιηθοῦν δέν προδικάζουν τό ἄν τό Δικαστήριο θά διατάξει ενδεχομένως σέ μεταγενέστερο στάδιο τῆς διαδικασίας τήν περαιτέρω διεξαγωγή ἀποδείξεων, τήν ὁποία ζητοῦν οἱ διάδικοι στην δίκη ἐπί τῆς κυρίας υποθέσεως.3Κατά συνέπεια, πρέπει νά διορισθεί πραγματογνώμονας, προκειμένου νά πραγματοποιήσει τίς εξακριβώσεις πού θά προσδιορισθοῦν κατωτέρω.

Διά ταῦτα

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ

κρίνοντας κατά τήν διαδικασία τῶν ἀσφαλιστικών μέτρων

διατάσσει:

1)Διορίζει τόν κύριο C, libero professionista consulente del tribunale, κάτοικο Μιλάνου, ως πραγματογνώμονα, μέ ἀποστολή, ἀφοῦ καλέσει τους διαδίκους, νά μεταβεί ἐπί τόπου καί νά συγκεντρώσει τίς γνῶμες καί πληροφορίες πού θά κρίνει χρήσιμες καί πού πρέπει νά τοῦ γνωστοποιήσουν ή παράσχουν ἀμέσως οἱ διάδικοι,

νά περιγράψει τίς εργασίες πού ἐξετέλεσε ἡ CO.DE.MI. στά εργοτάξια κατασκευής τῶν κτιρίων τοῦ Κέντρου τῆς Ἴσπρας, τά όποια ἀναφέρονται ὑπό τό ὄνομα IP καί MB στίς επιστολές τῆς Ἐπιτροπής, τῆς 14ης καί τῆς 20ής Δεκεμβρίου 1979, περί ἀναθέσεως τοῦ έργου, καί νά προσδιορίσει τό στάδιο στό όποιο ευρίσκονται,

νά περιγράψει επίσης τήν ποιοτική κατάσταση τῶν έργων, Ιδίως δέ την κατάστασή τους ἀπό ἀπόψεως συντηρήσεως, καθώς καί κατά πόσον ἀνταποκρίνονται στίς προδιαγραφές πού ἀναφέρονται στην συγγραφή υποχρεώσεων,

νά περιγράψει τόν μηχανικό ἐξοπλισμό και τά υλικά ἐφοδιασμοῦ πού δέν έχουν χρησιμοποιηθεί ἀκόμη, καθώς καί τήν κατάσταση τους ἀπό ἀπόψεως συντηρήσεως.

2)Ἐξουσιοδοτεί τόν διορισθέντα πραγματογνώμονα νά καλέσει ἐπί τόπου τεχνικούς βοηθούς, ἄν θεωρήσει τήν βοήθεια αυτή ἀναγκαία γιά τήν ἐκτέλεση τῆς ἀποστολής του.3)Ό πραγματογνώμονας νά υποβάλει στό Δικαστήριο γραπτή έκθεση ἐπί των διαπιστώσεων του εντός προθεσμίας τριῶν μηνῶν ἀφ' ὅταν τοῦ κοινοποιηθεί ἡ παρούσα διάταξη, ἀφοῦ κοινοποιήσει προηγουμένως τό σχέδιο τῆς εκθέσεως του στους διαδίκους καί τους δώσει μία σύντομη προθεσμία, πού δέν θά υπερβαίνει τίς δέκα ήμερες, γιά νά διατυπώσουν ενδεχομένως τίς παρατηρήσεις τους.4)Ή Ἐπιτροπή νά προκαταβάλει τά αναγκαία έξοδα γιά τήν ἐκτέλεση τῆς διαταχθείσης πραγματογνωμοσύνης.5)Ἐπιφυλάσσεται ὡς πρός τά δικαστικά έξοδα.

Λουξεμβοῦργο, 28 'Απριλίου 1982.

Ό γραμματεύς κ.ἀ.α.

J. Α. Pompe

Βοηθός γραμματεύς

Ό πρόεδρος

J. Mertens de Wilmars