ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Βρυξέλλες, 31.8.2020
COM(2020) 438 final
2020/0210(NLE)
Πρόταση
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
σχετικά με τη θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις συνόδους των συμβαλλόμενων μερών της συμφωνίας για την αποτροπή της άναρχης αλιείας ανοικτής θάλασσας στον κεντρικό Αρκτικό Ωκεανό
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
1.Αντικείμενο της πρότασης
Η παρούσα πρόταση αφορά την απόφαση για τον καθορισμό της θέσης που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στις συνόδους των συμβαλλόμενων μερών της συμφωνίας για την αποτροπή της άναρχης αλιείας ανοικτής θάλασσας στον κεντρικό Αρκτικό Ωκεανό, σε σχέση με την προβλεπόμενη θέσπιση μέτρων διατήρησης και διαχείρισης.
2.Πλαίσιο της πρότασης
2.1.Η συμφωνία για την αποτροπή της άναρχης αλιείας ανοικτής θάλασσας στον κεντρικό Αρκτικό Ωκεανό
Στόχος της συμφωνίας για την αποτροπή της άναρχης αλιείας ανοικτής θάλασσας στον κεντρικό Αρκτικό Ωκεανό (στο εξής: συμφωνία) είναι η αποτροπή της άναρχης αλιείας στο τμήμα ανοικτής θάλασσας του κεντρικού Αρκτικού Ωκεανού μέσω της εφαρμογής προληπτικών μέτρων διατήρησης και διαχείρισης, στο πλαίσιο μιας μακροπρόθεσμης στρατηγικής για τη διαφύλαξη της υγείας των θαλάσσιων οικοσυστημάτων και τη διασφάλιση της διατήρησης και της βιώσιμης χρήσης των ιχθυαποθεμάτων. Η συμφωνία αναμένεται να τεθεί σε ισχύ προς το τέλος του τρέχοντος έτους.
Η Ένωση είναι συμβαλλόμενο μέρος της συμφωνίας.
2.2.Η σύνοδος των συμβαλλόμενων μερών
Η σύνοδος των συμβαλλόμενων μερών συνιστά το όργανο λήψης αποφάσεων στο πλαίσιο της συμφωνίας, το οποίο συνέρχεται ανά διετία ή συχνότερα, κατόπιν σχετικής απόφασής του. Οι αποφάσεις σχετικά με διαδικαστικά ζητήματα λαμβάνονται με πλειοψηφία, ενώ οι αποφάσεις σχετικά με ζητήματα ουσίας λαμβάνονται με συναίνεση. Η Ένωση έχει δικαίωμα συμμετοχής και ψήφου.
2.3.Αποφάσεις της συνόδου των συμβαλλόμενων μερών
Η σύνοδος των συμβαλλόμενων μερών έχει την εξουσία να θεσπίζει μέτρα διατήρησης και διαχείρισης και τα μέτρα αυτά είναι δεσμευτικά για τα συμβαλλόμενα μέρη.
3.Θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης
Προτείνεται ο καθορισμός της θέσης που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στις συνόδους των συμβαλλόμενων μερών με την υιοθέτηση προσέγγισης δύο σταδίων. Οι κατευθυντήριες αρχές και οι προσανατολισμοί της θέσης της Ένωσης καθορίζονται σε πολυετή βάση με απόφαση του Συμβουλίου και η θέση αυτή προσαρμόζεται στη συνέχεια για κάθε σύνοδο με ανεπίσημα έγγραφα της Επιτροπής που υποβάλλονται προς συζήτηση στην ομάδα εργασίας του Συμβουλίου.
Η προσέγγιση αυτή ακολουθείται επίσης επί του παρόντος τόσο στις περιφερειακές οργανώσεις διαχείρισης της αλιείας (ΠΟΔΑ) όσο και στη θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στις εν λόγω συνόδους.
Η παρούσα απόφαση ενσωματώνει τις αρχές και τους προσανατολισμούς της κοινής αλιευτικής πολιτικής (ΚΑΠ), όπως καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1380/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, λαμβανομένων επίσης υπόψη των στόχων που καθορίστηκαν στην ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με την εξωτερική διάσταση της ΚΑΠ. Λαμβάνει επίσης υπόψη τα συμπεράσματα του Συμβουλίου για τους ωκεανούς και τις θάλασσες, συμπεριλαμβανομένης της Αρκτικής, την κοινή ανακοίνωση της Ύπατης Εκπροσώπου της Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με τίτλο «Μια ολοκληρωμένη πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την Αρκτική» και τα συμπεράσματα του Συμβουλίου σχετικά με την κοινή ανακοίνωση της Ύπατης Εκπροσώπου της Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας και της Επιτροπής με τίτλο «Διεθνής διακυβέρνηση των ωκεανών: ένα θεματολόγιο για το μέλλον των ωκεανών μας».
4.Νομική βάση
4.1.Διαδικαστική νομική βάση
4.1.1.Αρχές
Το άρθρο 218 παράγραφος 9 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) προβλέπει την έκδοση αποφάσεων για τον καθορισμό «των θέσεων που θα πρέπει να ληφθούν, εξ ονόματος της Ένωσης, σε όργανο που συνιστάται από δεδομένη συμφωνία, όταν το εν λόγω όργανο καλείται να θεσπίσει πράξεις που παράγουν έννομα αποτελέσματα, με εξαίρεση τις πράξεις που συμπληρώνουν ή τροποποιούν το θεσμικό πλαίσιο της συμφωνίας».
Στις «πράξεις που παράγουν έννομα αποτελέσματα» περιλαμβάνονται πράξεις που παράγουν έννομα αποτελέσματα δυνάμει των κανόνων του διεθνούς δικαίου που διέπουν το εν λόγω όργανο. Περιλαμβάνονται επίσης πράξεις που δεν έχουν μεν δεσμευτική ισχύ βάσει του διεθνούς δικαίου, αλλά «επηρεάζουν με καθοριστικό τρόπο το περιεχόμενο των ρυθμίσεων που θεσπίζει ο νομοθέτης της Ένωσης».
4.1.2.Εφαρμογή στην προκειμένη περίπτωση
Η σύνοδος των συμβαλλόμενων μερών είναι όργανο που έχει συσταθεί με συμφωνία, και συγκεκριμένα με τη συμφωνία για την αποτροπή της άναρχης αλιείας ανοικτής θάλασσας στον κεντρικό Αρκτικό Ωκεανό.
Οι πράξεις τις οποίες καλείται να εγκρίνει η σύνοδος των συμβαλλόμενων μερών συνιστούν πράξεις που παράγουν έννομα αποτελέσματα. Οι προβλεπόμενες πράξεις της συνόδου των συμβαλλόμενων μερών θα είναι δεσμευτικές βάσει του διεθνούς δικαίου και επηρεάζουν με καθοριστικό τρόπο το περιεχόμενο της νομοθεσίας της ΕΕ, και συγκεκριμένα:
·τον κανονισμό (EΚ) αριθ. 1005/2008 του Συμβουλίου περί δημιουργίας κοινοτικού συστήματος πρόληψης, αποτροπής και εξάλειψης της παράνομης, λαθραίας και άναρχης (ΠΛΑ) αλιείας·
·τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1224/2009 του Συμβουλίου περί θεσπίσεως ενωσιακού συστήματος ελέγχου της τήρησης των κανόνων της κοινής αλιευτικής πολιτικής· και
·τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/2403 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Δεκεμβρίου 2017, σχετικά με τη βιώσιμη διαχείριση των εξωτερικών αλιευτικών στόλων.
Οι προβλεπόμενες πράξεις δεν συμπληρώνουν ούτε τροποποιούν το θεσμικό πλαίσιο της συμφωνίας.
Συνεπώς, η διαδικαστική νομική βάση για την προτεινόμενη απόφαση είναι το άρθρο 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ.
4.2.Ουσιαστική νομική βάση
4.2.1.Αρχές
Η ουσιαστική νομική βάση για την έκδοση απόφασης βάσει του άρθρου 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ εξαρτάται πρωτίστως από τον στόχο και το περιεχόμενο της προβλεπόμενης πράξης για την οποία λαμβάνεται θέση εξ ονόματος της Ένωσης. Εάν η προβλεπόμενη πράξη επιδιώκει διττό σκοπό ή έχει δύο συνιστώσες και εάν ένας από τους σκοπούς ή μία από τις συνιστώσες μπορεί να χαρακτηριστεί ως ο/η κύριος/-α, ενώ ο/η άλλος/-η έχει απλώς παρεπόμενο χαρακτήρα, η απόφαση δυνάμει του άρθρου 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ πρέπει να στηρίζεται σε μία και μόνη ουσιαστική νομική βάση, ήτοι εκείνη που επιβάλλει ο/η κύριος/-α ή πρωτεύων/-ουσα σκοπός ή συνιστώσα.
4.2.2.Εφαρμογή στην προκειμένη περίπτωση
Ο κύριος σκοπός και το περιεχόμενο της προβλεπόμενης πράξης αφορούν την αλιεία. Ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1380/2013 αποτελεί τη νομική βάση για τον καθορισμό των αρχών που πρέπει να αντικατοπτρίζονται στην παρούσα θέση.
Ως εκ τούτου, η ουσιαστική νομική βάση για την προτεινόμενη απόφαση είναι το άρθρο 43 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ.
4.3.Συμπέρασμα
Η νομική βάση της προτεινόμενης απόφασης θα πρέπει να είναι το άρθρο 43 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ, σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 9 της ΣΛΕΕ.
2020/0210 (NLE)
Πρόταση
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
σχετικά με τη θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις συνόδους των συμβαλλόμενων μερών της συμφωνίας για την αποτροπή της άναρχης αλιείας ανοικτής θάλασσας στον κεντρικό Αρκτικό Ωκεανό
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 43 παράγραφος 2, σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 9,
Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
Εκτιμώντας τα ακόλουθα:
(1)Η συμφωνία για την αποτροπή της άναρχης αλιείας ανοικτής θάλασσας στον κεντρικό Αρκτικό Ωκεανό (στο εξής: συμφωνία) συνάφθηκε από την Ένωση με την απόφαση (ΕΕ) 2019/407 του Συμβουλίου. Η συμφωνία αναμένεται να τεθεί σε ισχύ προς το τέλος του τρέχοντος έτους.
(2)Η σύνοδος των συμβαλλόμενων μερών είναι αρμόδια για τη θέσπιση μέτρων που αποσκοπούν στη διασφάλιση της εφαρμογής της συμφωνίας προκειμένου να επιτευχθεί ο στόχος της αποτροπής της άναρχης αλιείας στο τμήμα ανοικτής θάλασσας του κεντρικού Αρκτικού Ωκεανού μέσω της εφαρμογής προληπτικών μέτρων διατήρησης και διαχείρισης, στο πλαίσιο μιας μακροπρόθεσμης στρατηγικής για τη διαφύλαξη της υγείας των θαλάσσιων οικοσυστημάτων και τη διασφάλιση της διατήρησης και της βιώσιμης χρήσης των ιχθυαποθεμάτων. Τα μέτρα αυτά ενδέχεται να καταστούν δεσμευτικά για την Ένωση.
(3)Ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1380/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου ορίζει ότι η Ένωση πρέπει να διασφαλίζει ότι οι δραστηριότητες αλιείας και υδατοκαλλιέργειας είναι περιβαλλοντικά βιώσιμες μακροπρόθεσμα και ότι υπόκεινται σε διαχείριση με τρόπο που είναι συμβατός με τον στόχο της επίτευξης οικονομικών, κοινωνικών οφελών και οφελών για την απασχόληση, συμβάλλοντας παράλληλα στη διαθεσιμότητα του επισιτιστικού εφοδιασμού. Ορίζει επίσης ότι η Ένωση πρέπει να εφαρμόζει την προληπτική προσέγγιση για τη διαχείριση της αλιείας και να έχει σκοπό να διασφαλίσει ότι η εκμετάλλευση των βιολογικών πόρων της θάλασσας αποκαθιστά και διατηρεί τους πληθυσμούς των αλιευόμενων ειδών πάνω από τα επίπεδα εκείνα που μπορούν να εξασφαλίσουν τη μέγιστη βιώσιμη απόδοση. Προβλέπει περαιτέρω ότι η Ένωση πρέπει να λαμβάνει μέτρα διαχείρισης και διατήρησης με βάση τις βέλτιστες διαθέσιμες επιστημονικές γνωμοδοτήσεις, με σκοπό τη στήριξη της ανάπτυξης των επιστημονικών γνώσεων και γνωμοδοτήσεων, τη σταδιακή εξάλειψη των απορρίψεων και την προαγωγή αλιευτικών μεθόδων που προωθούν επιλεκτικότερες τεχνικές αλιείας, την αποφυγή και τη μείωση, κατά το δυνατόν, των ανεπιθύμητων αλιευμάτων και την αλιεία με χαμηλό αντίκτυπο στο θαλάσσιο οικοσύστημα και στους αλιευτικούς πόρους. Επιπλέον, ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1380/2013 ορίζει συγκεκριμένα ότι οι εν λόγω στόχοι και οι αρχές πρέπει να εφαρμόζονται από την Ένωση κατά την άσκηση των εξωτερικών σχέσεών της στον τομέα της αλιείας.
(4)Όπως αναφέρεται στα συμπεράσματα του Συμβουλίου για τους ωκεανούς και τις θάλασσες, συμπεριλαμβανομένης της Αρκτικής, στην κοινή ανακοίνωση της Ύπατης Εκπροσώπου της Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με τίτλο «Μια ολοκληρωμένη πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την Αρκτική» και στα συμπεράσματα του Συμβουλίου σχετικά με την κοινή ανακοίνωση της Ύπατης Εκπροσώπου της Ένωσης για θέματα εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας και της Επιτροπής με τίτλο «Διεθνής διακυβέρνηση των ωκεανών: ένα θεματολόγιο για το μέλλον των ωκεανών μας», η στήριξη της συμφωνίας και της ενδεχόμενης δημιουργίας περιφερειακής οργάνωσης ή συμφωνίας διαχείρισης της αλιείας στην ανοικτή θάλασσα της Αρκτικής αποτελεί σημαντικό στόχο για την Ένωση, προκειμένου να διαφυλαχθεί το περιβάλλον της Αρκτικής και να εξασφαλιστεί η βιώσιμη ανάπτυξη εντός και γύρω από την περιοχή της Αρκτικής στη βάση της διεθνούς συνεργασίας.
(5)Είναι σκόπιμο να καθοριστεί η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στη σύνοδο των συμβαλλόμενων μερών της συμφωνίας για την περίοδο 2020-2024, δεδομένου ότι τα μέτρα διατήρησης και διαχείρισης βάσει της συμφωνίας θα είναι δεσμευτικά για την Ένωση και επηρεάζουν με καθοριστικό τρόπο το περιεχόμενο της ενωσιακής νομοθεσίας, και συγκεκριμένα τους κανονισμούς (ΕΚ) αριθ. 1005/2008 και (ΕΚ) αριθ. 1224/2009 του Συμβουλίου και τον κανονισμό (EE) 2017/2403 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.
(6)Δεδομένων των περιορισμένων γνώσεων και της φύσης των αλιευτικών πόρων στη περιοχή της συμφωνίας, καθώς και της επακόλουθης ανάγκης συνεκτίμησης στη θέση της Ένωσης των νέων εξελίξεων, συμπεριλαμβανομένων των νέων επιστημονικών και άλλων σχετικών πληροφοριών που υποβάλλονται πριν από τις συνόδους των συμβαλλόμενων μερών ή κατά τη διάρκεια αυτών, θα πρέπει να θεσπιστούν διαδικασίες, σύμφωνα με την αρχή της καλόπιστης συνεργασίας μεταξύ των θεσμικών οργάνων της Ένωσης που κατοχυρώνεται στο άρθρο 13 παράγραφος 2 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, για την εξειδίκευση της θέσης της Ένωσης σε ετήσια βάση κατά την περίοδο 2020-2024.
(7)Η παρούσα απόφαση σχετικά με τη θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στις συνόδους των συμβαλλόμενων μερών της συμφωνίας μπορεί να συνοδευτεί σε μεταγενέστερο στάδιο από περαιτέρω χωριστή απόφαση του Συμβουλίου σχετικά με την έναρξη διαπραγματεύσεων για τη δημιουργία μίας ή περισσοτέρων πρόσθετων περιφερειακών ή υποπεριφερειακών οργανώσεων ή συμφωνιών διαχείρισης της αλιείας στην ανοικτή θάλασσα της Αρκτικής,
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:
Άρθρο 1
Η θέση που πρέπει να ληφθεί εξ ονόματος της Ένωσης στις συνόδους των συμβαλλόμενων μερών της συμφωνίας για την αποτροπή της άναρχης αλιείας ανοικτής θάλασσας στον κεντρικό Αρκτικό Ωκεανό (στο εξής: συμφωνία) καθορίζεται στο παράρτημα I.
Άρθρο 2
Η εξειδίκευση σε ετήσια βάση της θέσης που πρέπει να λάβει η Ένωση στις συνόδους των συμβαλλόμενων μερών της συμφωνίας διεξάγεται σύμφωνα με το παράρτημα II.
Άρθρο 3
Η θέση της Ένωσης που καθορίζεται στο παράρτημα Ι αξιολογείται και, εφόσον κρίνεται σκόπιμο, αναθεωρείται από το Συμβούλιο κατόπιν πρότασης της Επιτροπής, το αργότερο έως τη σύνοδο των συμβαλλόμενων μερών της συμφωνίας το 2025.
Άρθρο 4
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Επιτροπή.
Βρυξέλλες,
Για το Συμβούλιο
Ο Πρόεδρος